Skazany za groźby nie przekonał SN, że nie stać go na obrońcę do kasacji

Zaskarżonym zarządzeniem – na podstawie art. 530 § 2 k.p.k. – odmówiono

przyjęcia kasacji wniesionej przez skazanego M.S. od wyroku Sądu Okręgowego w

Kaliszu z dnia 14 kwietnia 2026 r., sygn. akt IV Ka 410/25, utrzymującego w mocy

wyrok Sądu Rejonowego w Pleszewie z dnia 11 lutego 2025 r., sygn. akt II K 277/24

wobec stwierdzenia, że skazany nie uzupełnił w wyznaczonym terminie braków

V KZ 42/26

2

kasacji poprzez jej sporządzenie i podpisanie przez adwokata lub radcę prawnego

oraz uiszczenie opłaty.

Zażalenie na to zarządzenie w ustawowym terminie złożył skazany M.S.,

podnosząc, iż nie posiada środków finansowych na ustanowienie z wyboru adwokata

lub radcy prawnego. Wskazał, że opiekuje się osobą niepełnosprawną, zaś sędzia

wydający zaskarżone zarządzenie nie zna realiów przedmiotowej sprawy. Skarżący

nadto zakwestionował zasadność zapadłego w sprawie wyroku skazującego, a także

wyraził swoje niezadowolenie z funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości oraz

działań obrońców wyznaczanych z urzędu. W uzupełnieniu wniesionego zażalenia

dołączył orzeczenie o stopniu niepełnosprawności D.K. (swojej teściowej) oraz jej

dokumentację medyczną.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

W uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia trafnie ustalono, że skazany nie

uzupełnił w wyznaczonym terminie braków kasacji poprzez jej sporządzenie i

podpisanie przez adwokata lub radcę prawnego, a także nie uiścił opłaty od kasacji.

Poczynione w tym zakresie ustalenia pozostają bezsporne.

Należy też zauważyć, że na odmowę wyznaczenia adwokata lub radcy

prawnego w celu sporządzenia kasacji środek odwoławczy wprost nie przysługuje

(art. 528 § 1 pkt 2 k.p.k.), niemniej – zgodnie z art. 528 § 2 k.p.k., odsyłającym do

odpowiedniego stosowania art. 447 § 4 k.p.k. – możliwa jest pośrednia kontrola

prawidłowości tej decyzji. W tym więc kontekście, odnosząc się do realiów niniejszej

sprawy, wskazać należy, że przy decyzji odmawiającej wyznaczenia M.S. obrońcy z

urzędu w celu sporządzenia kasacji (zarządzenie k. 502), uwzględniono wszystkie

istotne okoliczności dotyczące możliwości poniesienia przez skazanego kosztów

obrony z wyboru, w tym przedłożone przez niego oświadczenie o stanie rodzinnym,

majątku, dochodach i źródłach utrzymania. Skazany w ww. formularzu nie podał

żadnych zobowiązań ani stałych wydatków, które ograniczałyby jego możliwości

finansowe. Powyższa okoliczność w powiązaniu ze stałymi dochodami w pełni

upoważniała do odmowy wyznaczenia skazanemu obrońcy z urzędu w

postępowaniu okołokasacyjnym.

V KZ 42/26

3

Oceny tej nie zmienia ani ogólnikowe twierdzenie zawarte w zażaleniu o braku

środków finansowych na pokrycie kosztów obrony, ani powołanie się przez

skarżącego na sprawowanie opieki nad osobą niepełnosprawną. W przywołanym już

oświadczeniu skazany nie wskazał bowiem żadnych osób pozostających z nim we

wspólnym gospodarstwie domowym, a przede wszystkim nie wyjaśnił, czy i jakie

konkretne obciążenia finansowe ponosi w związku ze sprawowaniem wskazanej

opieki. Samo zaś powołanie się na tę okoliczność, bez przedstawienia jej

rzeczywistego wpływu na sytuację materialną skazanego, nie może stanowić

wystarczającej podstawy do przyjęcia, że nie jest on w stanie ponieść kosztów

obrony z wyboru.

W konsekwencji uznać należy, że skazany, pomimo umożliwienia mu

przedstawienia stosownych informacji, nie wykazał w sposób należyty, iż poniesienie

kosztów obrony spowodowałoby uszczerbek dla niezbędnego utrzymania siebie i

rodziny, czego wymaga art. 78 § 1 k.p.k. O samo zaś zwolnienie od opłaty, o której

mowa w art. 527 § 1 k.p.k., skazany w ogóle nie wnioskował.

Tym samym brak było podstaw do zakwestionowania prawidłowości decyzji

odmawiającej wyznaczenia mu obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji, a co

za tym idzie samego zarządzenia o odmowie przyjęcia kasacji z uwagi na

nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków kasacji poprzez jej sporządzenie i

podpisanie przez adwokata lub radcę prawnego oraz uiszczenie opłaty. Stanowiska

powyższego nie podważa argumentacja przywołana w zażaleniu, w tym także

związana z zasadnością skazania, prawidłowością funkcjonowania wymiaru

sprawiedliwości, czy jakością świadczonej pomocy prawnej z urzędu, które to

okoliczności pozostają bez znaczenia dla oceny trafności zaskarżonego zarządzenia.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

Paweł Kołodziejski

[WB]

[a.ł]