Poniedziałek Wydanie nr 37

Sygnatura akt
II SA/Wr 461/26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Rodzaj
Wyrok
Data orzeczenia
18 sierpnia 2026 r.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sądy administracyjne
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
© autorzy OpenStreetMap

Sądy administracyjne

Działki kupione przez Lasy Państwowe nie zmienią użytku na las. Nie ma ich w planie

Przejdź do orzeczenia, 40 min czytania

Spór

Nadleśnictwo Ś. Lasów Państwowych chciało, by starosta zmienił w ewidencji gruntów użytek z pastwisk (Ps) na las (Ls) na dwóch działkach w obrębie P. Organy umorzyły postępowanie z urzędu.

Ustalenia sądu

Działki zostały nabyte w 2022 r., a obowiązujący plan urządzenia lasu na lata 2021-2030 ich nie obejmuje. Strona twierdziła, że po wizji terenowej opisano je w systemie leśnym jako grunty zalesione.

Rozstrzygnięcie

Sąd oddalił skargę na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 31 marca 2026 r.

Dlaczego

Sąd podzielił stanowisko, że przepisy ustawy o lasach mają pierwszeństwo przy ewidencji lasów i że bez zmiany planu urządzenia lasu nie można aktualizować granic i powierzchni lasu na podstawie dokumentacji geodezyjnej.

Dla firm

Zmiana użytku gruntu na las w ewidencji wymaga wcześniejszego ujęcia tego gruntu w planie urządzenia lasu, a samo przyjęcie operatu do zasobu geodezyjnego tego nie zastępuje.

Więcej o sprawie

Nadleśnictwo twierdziło, że na gruntach występuje silna sukcesja leśna, a w systemie Lasów Państwowych opisano je jako zalesione. Sąd uznał, że bez zmiany planu nie ma podstaw do aktualizacji.

Brak było bowiem podstaw do aktualizacji w oparciu o dokumentację geodezyjną z uwagi na to, iż działki te nie spełniają kryteriów określonych w art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.

Z uzasadnienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Sygnatura
II SA/Wr 461/26

Treść orzeczenia około 40 minut czytania

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marta Pawłowska Sędziowie: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędzia WSA Olga Białek Protokolant: asystent sędziego Michał Sikora po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2026 r. sprawy ze skargi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe – Nadleśnictwo Ś. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we Wrocławiu z dnia 31 marca 2026 r. nr GK-ONG.7221.12.2026.AZ w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę w całości.

Uzasadnienie

Decyzją Starosty Ś. z dnia 29 stycznia 2026 r. nr GKIII.4026.12.2025 orzeczono o umorzeniu postępowanie w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków w zakresie użytków gruntowych na działkach ewidencyjnych nr ([...]w-obrębie P.) na podstawie operatu technicznego ID nr [...]".

Odwołanie od tej decyzji wniosło Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ś. reprezentowane przez radcę prawnego P. S. z Kancelarii [...]. Wydanej przez Starostę Ś. decyzji zarzucono: 1. Naruszenie przez organ I instancji przepisów postępowania tj. art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. i art. 105 § 1 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez zaniechanie ustalenia stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji umorzenie postępowania w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, podczas gdy istniały podstawy dla dokonania rodzaju użytku gruntowego na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] obręb P. z użytku Ps na Ls; 2. Naruszenie przez organ I instancji przepisów prawa materialnego, tj. art. 20. ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i art. 20 ust. 2, art. 23 ustawy o lasach poprzez dokonanie ich błędnej wykładni i uznanie, iż również tereny nie ujęte w Planie Urządzania Lasu podlegają ograniczeniom związanym z dokonywanie ich zmian; 3. Naruszenie przez organ I instancji przepisów prawa materialnego tj. art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i art. 20 ust. 2 ustawy o lasach poprzez dokonanie ich niedopuszczalnej rozszerzającej interpretacji również w odniesieniu do terenów nie objętych Planem Urządzenia Lasu". Ponadto, w odwołaniu wniesiono o .uchylenie zaskarżonej decyzji Starost Ś. z dnia 29 stycznia 2026 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia 31 marca 2026 r. GK-ONG.7221.12.2026.AZ, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1) ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 1691) oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r., poz. 1151 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ś., reprezentowane przez radcę prawnego P. S. od opisanej decyzji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że zawiadomieniem z dnia 16 grudnia 2025 r. nr GKIII.4026.12.2025 Starosta Ś. poinformował Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ś., o wszczęciu postępowania z urzędu "w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków w zakresie użytków gruntowych na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] w obrębie P. ([...])". Jednocześnie, w zawiadomieniu organ pierwszej instancji poinformował stronę, iż "do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego został przyjęty operat techniczny ID nr [...] dotyczący tych działek ewidencyjnych sporządzony w ramach pracy geodezyjnej zarejestrowanej pod nr [...]. Zawarta w operacie dokumentacja potwierdza zmianę oznaczenia użytków gruntowych(...)". Pismem z dnia 16 grudnia 2025 r., nr GKIII.4026.12.2025, organ pierwszej instancji zwrócił się do Nadleśnictwa Ś. z prośbą o "przekazanie informacji czy przedmiotowe działki objęte są planem urządzenia lasu oraz przesłanie stosownych załączników mapowych". W odpowiedzi, Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ś., w piśmie z dnia 9 stycznia 2026 r. nr [...] poinformowało, m.in. iż "działki ewidencyjne nr [...] i [...] obręb P., gmina Ś. zostały nabyte w trybie ustawy art. 37a ustawy z dnia 28 września 1991 roku o lasach w dniu 29.06.2022 r. Obecnie obowiązujący Plan Urządzania Lasu obejmuje lata 2021-2030 i nie przewidziano w nim zakupu gruntów w przywołanym trybie ustawy o lasach. Jednak wskazane działki po ich nabyciu i wizji terenowej ujęte zostały w bazie danych systemu informatycznego Lasów Państwowych i opisane po stronie opisu taksacyjnego jako grunty leśne zalesione rodzaj powierzchni D -STAN. W załączeniu wydruki z bazy silp". Do pisma jako załączniki przekazano opisy taksacyjne w postaci wydruku z systemu informatycznego Lasów Państwowych. Zawiadomieniem z dnia 13 stycznia 2026r. nr GKIII.4026.12.2025 organ poinformował stronę postępowania o uprawnieniach wynikających z art. 10 Kpa. Decyzją z dnia 29 stycznia 2026 r. nr GKIII.4026.12.2025 Starosta Ś. orzekł "umorzyć postępowanie w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków w zakresie użytków gruntowych na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] w obrębie P. ([...])) na podstawie operatu technicznego ID nr [...]". Zawiadomieniem nr GK-ONG.7221.8.2026.AZ Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego poinformował strony o uprawnieniach wynikających z art. 10 Kpa. W odpowiedzi pismem z dnia 24 marca 2026 r. radca prawny P. S. poinformowała, że podtrzymuje odwołanie wniesione od decyzji Starosty Ś. z dnia 29 stycznia 2026 r. nr GKIII.4026 12.2025. W piśmie tym strona wskazała, m.in. że "przedmiotowe działki ewidencyjne zostaną objęte pracami taksacyjnymi do PUL i od 1 stycznia 2031 r. będą w tym planie ujęte na kolejne 10-lecie".

Rozpatrując odwołanie, Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał, że w niniejszej sprawie podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r., poz. 1151 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2024 r., poz. 219 ze zm.). W myśl art. 7d pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, do zadań starosty należy w szczególności prowadzenie powiatowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym ewidencji gruntów i budynków. Stosownie do art. 20 ust. 1 powołanej ustawy, ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące: 1) gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty; 2) budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych; 3) lokali -ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej. Ponadto zgodnie z art. 20 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także m.in. właścicieli nieruchomości. Zgodnie z art. 20 ust. 3 ustawy, grunty rolne i leśne obejmuje się gleboznawczą klasyfikacją gruntów, przeprowadzaną w sposób jednolity dla całego kraju, na podstawie urzędowej tabeli klas gruntów. Ponadto, stosownie do art. 20 ust. 3a ustawy, ewidencję gruntów i budynków, w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach. Przepisu ust. 3 nie stosuje się do gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa zarządzanych przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe, z wyjątkiem gruntów leśnych o powierzchni do 10 ha znajdujących się w enklawach i półenklawach wśród gruntów o innej formie własności (art. 20 ust. 3b ustawy). Ponadto, stosownie do art. 24 ust. 2a pkt 1 cytowanej ustawy, informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, c) materiałów zasobu,

d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Natomiast, w myśl art. 24 ust. 2b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach. Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2c cytowanej ustawy). Jednocześnie organ wskazuje, że sposób prowadzenia ewidencji gruntów i budynków, a także szczegółowy zakres informacji objętych tą ewidencją reguluje rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Stosownie do § 8 ust. 1 tego rozporządzenia, użytki gruntowe wykazywane w ewidencji dzielą się na następujące grupy: 1) grunty rolne; 2) grunty leśne; 3) grunty zabudowane i zurbanizowane; 4) grunty pod wodami; . 5) tereny różne. Zgodnie z § 9 ust. 2 rozporządzenia, grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, o których mowa w § 8 ust. 1 pkt 2, dzielą się na: 1) lasy, oznaczone symbolem Ls; 2) grunty zadrzewione i zakrzewione, oznaczone symbolem Lz; 3) (uchylony). Zasady zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych określa załącznik nr 1 do tego rozporządzenia - Zaliczanie gruntów do poszczególnych użytków gruntowych. Zgodnie pozycją nr 10 tabeli, co lasów (Ls) zalicza się grunty określone jako "las" w ustawie z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2023 r. poz. 1356, z późn. zm.). Jak stanowi art. 1 pkt 1 przywołanej ustawy o lasach, ustawa określa zasady zachowania, ochrony i powiększania zasobów leśnych oraz zasady gospodarki leśnej w powiązaniu z innymi elementami środowiska i z gospodarką narodową. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy, lasem w rozumieniu ustawy jest grunt: 1) o zwartej powierzchni co najmniej 0,10 ha, pokryty roślinnością leśną (uprawami leśnymi) - drzewami i krzewami oraz runem leśnym - lub przejściowo jej pozbawiony: a) przeznaczony do produkcji leśnej lub b) stanowiący rezerwat przyrody lub wchodzący w skład parku narodowego albo c) wpisany do rejestru zabytków; 2) związany z gospodarką leśną, zajęty pod wykorzystywane dla potrzeb gospodarki leśnej: budynki i budowle, urządzenia melioracji wodnych, linie podziału przestrzennego lasu, drogi leśne, tereny pod liniami energetycznymi, szkółki leśne, miejsca składowania drewna, a także wykorzystywany na parkingi leśne i urządzenia turystyczne. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 6 ustawy, plan urządzenia lasu to podstawowy dokument gospodarki leśnej opracowywany dla określonego obiektu, zawierający opis i ocenę stanu lasu oraz cele, zadania i sposoby prowadzenia gospodarki leśnej. Natomiast, w myśl art. 6 ust. 7 ustawy, uproszczony plan urządzenia lasu to plan opracowywany dla lasu o obszarze co najmniej 10 ha, stanowiącego zwarty kompleks leśny, zawierający skrócony opis lasu i gruntów przeznaczonych do zalesienia oraz podstawowe zadania dotyczące gospodarki leśnej. Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy, trwale zrównoważoną gospodarkę leśną prowadzi się według planu urządzenia lasu lub uproszczonego planu urządzenia lasu, z uwzględnieniem w szczególności następujących celów: 1) zachowania lasów i korzystnego ich wpływu na klimat, powietrze, wodę, glebę, warunki życia i zdrowia człowieka oraz na równowagę przyrodniczą; 2)_ochrony lasów, zwłaszcza lasów i ekosystemów leśnych stanowiących naturalne fragmenty rodzimej przyrody lub lasów szczególnie cennych ze względu na: a) zachowanie różnorodności przyrodniczej, b) zachowanie leśnych zasobów genetycznych, c) walory krajobrazowe, d) potrzeby nauki; 3) ochrony gleb i terenów szczególnie narażonych na zanieczyszczenie lub uszkodzenie oraz o specjalnym znaczeniu społecznym; 4) ochrony wód powierzchniowych i głębinowych, retencji zlewni, w szczególności na obszarach wododziałów i na obszarach zasilania zbiorników wód podziemnych; 5) produkcji, na zasadzie racjonalnej gospodarki, drewna oraz surowców i produktów ubocznego użytkowania lasu. W myśl art. 14 ust. 1 ustawy, powiększanie zasobów leśnych następuje w wyniku zalesienia gruntów oraz podwyższania produkcyjności lasu w sposób określony w planie urządzenia lasu. Zgodnie z art. 14 ust. 2, ustawy, do zalesienia mogą być przeznaczone nieużytki, grunty rolne nieprzydatne do produkcji rolnej i grunty rolne nieużytkowane rolniczo oraz inne grunty nadające się do zalesienia, a w szczególności: 1) grunty położone przy źródliskach rzek lub potoków, na wododziałach, wzdłuż brzegów rzek oraz na obrzeżach jezior i zbiorników wodnych; 2) lotne piaski i wydmy piaszczyste; 3) strome stoki, zbocza, urwiska i zapadliska; 4) hałdy i tereny po wyeksploatowanym piasku, żwirze, torfie i glinie. Wielkość zalesień, ich rozmieszczenie oraz sposób realizacji określa krajowy program zwiększania lesistości opracowany przez ministra właściwego do spraw środowiska, zatwierdzony przez Radę Ministrów. Grunty przeznaczone do zalesienia określa miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przez wyznaczenie terenu lasu lub decyzja o warunkach zabudowy (art. 14 ust. 2a i 3 ustawy). W myśl art. 18 ust. 1 ustawy, plan urządzenia lasu sporządza się, z zastrzeżeniem ust. 2, na 10 lat, z uwzględnieniem: 1) przyrodniczych i ekonomicznych warunków gospodarki leśnej; 2) celów i zasad gospodarki leśnej oraz sposobów ich realizacji, określonych dla każdego drzewostanu i urządzanego obiektu, z uwzględnieniem lasów ochronnych. Jednocześnie, w przypadkach uzasadnionych stanem lasów, a w szczególności wystąpieniem szkód lub klęsk żywiołowych, plan urządzenia lasu może być opracowany na okresy krótsze niż 10 lat. Zmiana okresu, o którym mowa w ust. 1 i 2, wymaga zgody organu zatwierdzającego plan urządzenia lasu. (art. 18 ust. 2 i 3 ustawy). Zgodnie z art. 18 ust. 4 ustawy o lasach, plan urządzenia lasu powinien zawierać w szczególności: 1) opis lasów i gruntów przeznaczonych do zalesienia, w tym: a) zestawienie powierzchni lasów, gruntów przeznaczonych do zalesienia oraz lasów ochronnych, b) zestawienie powierzchni lasów z roślinnością leśną (uprawami leśnymi) według gatunków drzew w drzewostanie, klas wieku, klas bonitacji drzewostanów oraz funkcji lasów; 2) analizę gospodarki leśnej w minionym okresie; 2a) program ochrony przyrody; 3) określenie zadań, w tym w szczególności dotyczących: a) ilości przewidzianego do pozyskania drewna, określonego oddzielnie jako etat miąższościowy użytków rębnych oraz etat powierzchniowy użytków przedrębnych, b) zalesień i odnowień, c) pielęgnowania i ochrony lasu, w tym również ochrony przeciwpożarowej, d) gospodarki łowieckiej, e) potrzeb w zakresie infrastruktury technicznej. Ponadto, zgodnie z art. 20 ust. 2 ustawy o lasach, w ewidencji gruntów i budynków uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasu. W myśl art. 23 ust. 1 ustawy o lasach, zmiana planu urządzenia lasu lub uproszczonego planu urządzenia lasu może być dokonana aneksem, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4 oraz zachowaniem przepisów art. 22. W rozpatrywanej sprawie kwestią sporną jest oznaczenie użytku gruntowego na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] położonych w obrębie P. gminy Ś. Z akt sprawy wynika, że Starosta Ś. prowadził postępowanie z urzędu w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków w zakresie użytków gruntowych na działkach ewidencyjnych [...] i [...] położonych w obrębie P. ([...]). Postępowanie to zostało wszczęte na skutek przyjęcia do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego o numerze ID [...], zawierającego dokumentację dotyczącą tych działek w zakresie zmiany użytku gruntowego. Stan faktyczny i prawny nieruchomości ustalono na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy, w szczególności: 1. Operatu technicznego o identyfikatorze zgłoszenia prac [...], przyjętego do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 4 listopada 2025 r. (identyfikator ewidencyjny materiału zasobu [...]), sporządzonego przez wykonawcę prac geodezyjnych - Biuro Geodezyjne [...], a w szczególności: sprawozdania technicznego sporządzonego przez geodetę K. Ś., który w punkcie 1 Cel wykonywanej pracy wpisano: ,,wykonanie innych czynności lub dokumentacji geodezyjnej w postaci map, rejestrów lub wykazów, których wykonanie może skutkować zmianą w bazach danych, o których mowa w art. 4 ust. 1a pkt 2, 3, 10 lub 12 ustawy', z wyjątkiem prac wykonywanych na zamówienie organu Służby Geodezyjnej i Kartograficznej", wykazu zmian danych ewidencyjnych działki sporządzonego dla działki nr [...] położonej w obrębie P. gminy Ś., w dniu 7 października 2025 r. przez geodetę T. P., w którym w stanie dotychczasowym działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni ogólnej [...] ha, wpisano: pole powierzchni użytków i klas bonitacyjnych w działce ewidencyjnej: Ps IV o powierzchni [...] ha, PsV o powierzchni [...] ha, zaś w stanie nowym Ls (bez klasy) o powierzchni [...] ha, powierzchnia ogólna [...] ha; wykazu zmian danych ewidencyjnych działki sporządzonego dla działki nr [...] położonej w obrębie P. gminy Ś., w dniu 7 października 2025 r., przez geodetę T. P., w którym w stanie dotychczasowym działkę ewidencyjną nr [...] o powierzchni ogólnej [...] ha, wpisano: pole powierzchni użytków i klas bonitacyjnych w działce ewidencyjnej: Ps V o powierzchni [...] ha, PsVI o powierzchni [...] ha, zaś w stanie nowym Ls (bez klasy) o powierzchni [...] ha, powierzchnia ogólna [...] ha.; ,,szkicu aktualnego usytuowania obiektów bazy EGIB [...] Ś.", sporządzony dla działki ewidencyjnej nr [...] i [...] położonej w obrębie P. gminy Ś. Na opracowaniu kontur użytku gruntowego pastwiska trwałe oraz oznaczenia użytku i klasy "PsVI" i "PsV" został kolorem czerwonym przekreślony i wpisano "Ls", 2. Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Rady Gminy Ś. [...] z dnia [...] grudnia 2005 r. a w szczególności wyrysu i wypisu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi P. Z dokumentu tego wynika, że działki nr [...] i [...] znajdują się w obszarze oznaczonym symbolem [...]R i częściowo [...].ZL. Z treści miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, że dla terenu oznaczonego symbolem [...] R do [...] R ustala się przeznaczenie podstawowe - Przeznaczenie terenu pod uprawy polowe. Natomiast dla terenów oznaczonych symbolem od [...].ZL do [...].ZL przeznaczenie terenu pod lasy i dolesienia z zakazem zabudowy. 3. Informacji z rejestru gruntów z dnia 16 grudnia 2025 r. sporządzonej dla działki ewidencyjnej nr [...] i [...] położonych w obrębie P. gminy Ś. o powierzchni ogólnej [...] ha, gdzie wpisano: działka m [...] o powierzchni ogólnej [...] ha, w tym użytek Ps IV "pastwiska trwałe" o powierzchni [...] ha, użytek PsV "pastwiska trwałe" o powierzchni [...] ha; działka nr [...] o powierzchni ogólnej [...] ha, w tym użytek PsV o powierzchni [...] ha, użytek PsVI o powierzchni [...] ha; właściciele: Skarb Państwa, zarząd Państwowe Gospodarstwo Leśne, Lasy Państwowe - Nadleśnictwo Ś. 4. Mapy ewidencyjnej w skali 1 : 2000 sporządzonej w dniu 17 grudnia 2025 r. dla działki ewidencyjnej m [...] i [...] położonych w obrębie P. gminy Kobierzyce. 5. Wydruku z systemu informatycznego Lasów Państwowych, przekazanego przez Nadleśnictwo J. przy piśmie z dnia 9 stycznia 2026 r. nr [...]. Dokument prezentuje stan na 9 stycznia 2026r. sporządzony dla działki nr [...] (oddział leśny [...]), - w którym wpisano m.in.: adres leśny: [...], nr kont.: [...] PsIV powierzchnia [...]. 2 : PsV powierzchnia [...] ha, wydzielenia w użytku: rodzaj powierzchni: DSTAN, powierzchnia [...] ha. 6. Wydruku z systemu informatycznego Lasów Państwowych, przekazanego przez Nadleśnictwo J. przy piśmie z dnia 9 stycznia 2026r. nr [...]. Dokument prezentuje stan na 9 stycznia 2026 r. sporządzony dla działki nr [...] (oddział leśny [...]), w którym wpisano m.in.: adres leśny: [...], nr kont.: [...] PsIV powierzchnia [...]. 2 PsV powierzchnia [...] ha, wydzielenia w użytku: rodzaj powierzchni: D-STAN, powierzchnia [...] ha. 7. Wydruku z systemu informatycznego Lasów Państwowych, przekazanego przez Nadleśnictwo J. przy piśmie z dnia 9 stycznia 2026r. nr [...]. Dokument prezentuje stan na 9 stycznia 2026 r. sporządzony dla działki nr [...] (oddział leśny [...]), w którym wpisano m.in.: adres leśny: [...], nr kont.: [...] PsV powierzchnia [...]. 2. PsVI powierzchnia [...] ha, wydzielenia w użytku: rodzaj powierzchni: D-STAN, powierzchnia [...] ha. 8. Wydruku z systemu informatycznego Lasów Państwowych, przekazanego przez Nadleśnictwo J. przy piśmie z dnia 9 stycznia 2026 r. nr [...]. Dokument prezentuje stan na 9 stycznia 2026 r. sporządzony dla działki nr [...] (oddział leśny [...]), w którym wpisano m.in.: adres leśny: [...], nr kont.: [...] PsV powierzchnia [...]. 2. PsVI powierzchnia [...] ha, wydzielenia w użytku: rodzaj powierzchni: D-STAN, powierzchnia [...] ha. 9. Wydruk z Elektronicznej Księgi Wieczystej (https://ekw.ms.gov.pl) dla księgi nr (...), prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Ś., V Wydział Ksiąg Wieczystych, według stanu na dzień 27 marca 2026 r. W dziale I tej księgi wpisano: m.in. działkę ewidencyjną o numerze [...] i [...] , położone w obrębie P. gminy Ś. Natomiast w dziale II tej księgi wpisano: Państwowe Gospodarstwo Leśne, Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ś. Z akt sprawy wynika, że działki ewidencyjne nr [...] i [...] , położone w obrębie P. gminy Kobierzyce, zostały nabyte przez Państwowe Gospodarstwo Leśne, Lasy Państwowe - Nadleśnictwo Ś. w roku 2022. Nadleśnictwo Ś. w piśmie z dnia 9 stycznia 2026 r. nr [...] wyjaśniło, że "obecnie obwiązujący Plan Urządzenia Lasu obejmuje lata 2021-2030 i nie przewidziano w nim zakupu gruntów w przywołanym trybie ustawy o lasach. Jednak wskazane działki po ich nabyciu i wizji terenowej, ujęte zostały w bazie danych systemu informatycznego Lasów Państwowych, i opisane po stronie opisu taksacyjnego jako grunty leśne zalesione rodzaj powierzchni D -STAN". Ponadto, w piśmie tym wskazano, że ,,na przedmiotowych gruntach występuje silna sukcesja naturalna o charakterze leśnym. Nieruchomości te są bardzo słabej jakości gruntu i znajdują się w terenie o urozmaiconym ukształtowaniu, i słabych stosunkach wodnych, a gospodarka rolna jest tam w znacznym stopniu utrudniona". Wskazać należy, iż art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne stanowi, iż ewidencję gruntów i budynków, w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach. Jednocześnie art. 20 ust. 2 ustawy o lasach stanowi, że w ewidencji gruntów i budynków uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasu. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wojewódzkich sądów administracyjnych na gruncie przepisów art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, w związku z art. 20 ust. 2 o lasach, ukształtował się pogląd, iż ten ostatni przepis stanowi regulację szczególną w stosunku do ogólnych zasad dotyczących sposobu uwzględniania i wprowadzania zmian w powszechnej ewidencji gruntów i budynków. Podkreśla się, że obowiązek stosowania przepisów ustawy o lasach wynika wprost z art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, co w konsekwencji oznacza, że obowiązek aktualizowania danych ewidencyjnych, podlega ograniczeniu w stosunku do zmian dotyczących ustalania granic i powierzchni lasów. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 17 stycznia 2018 sygn. akt IV SA/Po 946/17, w przypadku zaś lasów nowych czy też nowo powstających istotna jest regulacja art. 20 ust. 1a p.g. i. k. określając, że ewidencję gruntów i budynków, w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach. Ta zaś w art. 19 odwołuje się do planu urządzania lasu, uproszczonego planu urządzania lasu oraz decyzji wyznaczającej zadania z zakresu gospodarki leśnej. W przepisie art. 20 ust. 2 u.o.z. natomiast określa, iż w ewidencji gruntów i budynków uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasu. Ustalenia planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasów, w tym lasów ochronnych uwzględnia się także w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego (art. 20 ust. 1 u.o.l.). Zatem powyższe instytucje (plany urządzenia lasów, uproszczone plany urządzenia lasu) mają znaczenie z punktu widzenia prowadzenia ewidencji gruntów i budynków, a także miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, których podstawą są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Przekwalifikowanie konkretnego gruntu na potrzeby ewidencji gruntów w odniesieniu do gruntu, który nie wstał uprzednio przeznaczony do produkcji leśnej (nowy las), według przywołanego powyżej autora - W Radeckiego, wymaga uprzedniego przeznaczenia do produkcji leśnej, co może nastąpić w miejscowym planie, a gdy dany teren nie jest objęty planem w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a dopiero następnie jest miejsce na plan urządzania lasu (uproszczony plan urządzania lasu) lub decyzję wyznaczającą zadania z gospodarki leśnej i na samym końcu na zmianę w ewidencji gruntów (patrz Komentarz LEX do art. 3 ustawy o lasach, W Radecki). Reasumując, podkreślono, że należy rozróżnić pojęcie lasu w sensie biologicznym i przyrodniczym od lasu w sensie prawnym, albowiem okoliczność, iż na danym gruncie występuje las biologiczny nie przesądza, iż jest on lasem w sensie prawnym, to ostatnie bowiem obwarowane jest koniecznością spełnienia określonych wymogów prawnych, determinujących kwalifikację określonego gruntu jako lasu, których omawiany grunt nie spełniał. Jednocześnie przywołać należy fragment uzasadnienia wyroku powołanego w odwołaniu, tj. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2024 r. sygn. I OSK 397/21, w którym Sąd wskazuje, że związanie organów ewidencji gruntów i budynków wynikającą z planu urządzenia lasu jego powierzchnią i granicami oznacza, że dopóki w planie urządzenia lasu nie zostanie dokonana zmiana, o jakiej mowa w art. 23 ust. 1 u.o.l., dopóty organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie są uprawnione do dokonywania wprowadzonej przez siebie ewidencji zmian powierzchni i granic lasu, które nie odpowiadałyby ustaleniom planu urządzenia lasu. Wykładnię tych przepisów zaprezentował również Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 3 kwietnia 2025 r. sygn. II SA/Wr 827/24. Sąd wskazał że orzecznictwo sądowoadministracyjne ukształtowało stanowisko w odniesieniu do przytaczanych przepisów, że przepis art. 20 ust. 3a p.g. i. k. nakazujący uwzględnianie w ewidencji gruntów i budynków przepisów o lasach, stwarza dodatkowy reżim prawny dla organu ewidencyjnego. Tym samym przepis ten traktować należy jako wyjątkowy, a zatem niepodlegający wykładni rozszerzającej. W rezultacie zawarty w art. 20 ust. 2 ustawy o lasach wymóg, aby w ewidencji gruntów uwzględniać ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasów, musi być rozumiany literalnie. Plan urządzenia lasu jest zatem dokumentem, który uprawnia do aktualizacji danych dotyczących granic i powierzchni lasów, a co przesądza także i o treści wpisów w ewidencji gruntów. Zmiany w ewidencji gruntów i budynków nie mogą być więc dokonywane wbrew planom urządzania lasów. Plan urządzenia lasu zawiera bowiem nie tylko opis, ale także zestawienie powierzchni lasów i gruntów do zalesienia. Zatem, w tej sprawie, w celu dokonania aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków polegającej na aktualizacji, a w szczególności na powiększeniu zasięgu użytku grantowego oznaczonego jako "las", niezbędne są odpowiednie ustalenia w planie urządzania lasu. Jednocześnie, jak wskazał m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 5 grudnia 2007 r. sygn. akt II SA/Sz, w przypadku stwierdzenia w postępowaniu, prowadzonym z urzędu (. . .), braku podstaw do wprowadzenia zmian w operacie ewidencyjnym, organ powinien takie postępowanie umorzyć decyzją, a nie odmówić uwzględnienia żądania. Natomiast zgodnie z art. 105 § 1 Kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Mając na uwadze powyższe ugruntowane orzecznictwo wskazać należy, że Starosta Ś. zasadnie umorzył postępowanie prowadzone z urzędu, w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zaewidencjonowanej pod identyfikatorem [...] w zakresie zmiany użytku gruntowego na działkach [...] i [...] położonych w obrębie P. gminy Ś. Brak było bowiem podstaw do aktualizacji w oparciu o dokumentację geodezyjną z uwagi na to, iż działki te nie spełniają kryteriów określonych w art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wyjaśnia, co następuje. Ad 1) Zarzut naruszenia przez organ I instancji przepisów postępowania tj. art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. i art. 105 § 1 k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez zaniechanie ustalenia stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji umorzenie postępowania w sprawie aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, podczas gdy istniały podstawy dla dokonania rodzaju użytku gruntowego na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] obręb P. z użytku Ps na Ls należy uznać za niezasadny. Wskazać należy, że organ po przyjęciu do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operatu technicznego zaewidencjonowanego pod identyfikatorem [...] wszczął postępowanie z urzędu w celu oceny zasadności aktualizacji bazy danych ewidencji gruntów i budynków w oparciu o dokumentację znajdującą się w tym operacie tj. zmiany użytku gruntowego na działkach nr [...] i [...] położonych w obrębie P. gminy Ś. Organ zebrał materiał dowodowy, w szczególności dokumentację sporządzaną w oparciu o przepisy ustawy o lasach. Po analizie zebranego materiału organ zasadnie uznał, iż nie ma podstaw do aktualizacji użytków gruntowych na ww. działkach co zaskutkowało umorzeniem postępowania. W ocenie organu drugiej instancji takie rozstrzygnięcie było zasadne. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 lipca 2019 r. sygn. I OSK 2524/17 samo przyjęcie dokumentacji do zasobów nie prowadzi do automatycznej zmiany zapisów w ewidencji gruntów i budynków. W odniesieniu do dokonania zmian uruchamiane jest odrębne postępowanie, w którym uprzednie przyjęcie dokumentacji do zasobu nie posiada nawet mocy prejudycjalnej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wielokrotnie podnoszono (wyrok WSA w Krakowie z 16.4.2008 r., III SA/Kr 119/08 Lex 510289), że przyjęcie dokumentacji geodezyjno-kartograficznej do państwowego zasobu, nie zwalnia organów prowadzących ewidencję gruntów od oceny tej dokumentacji jako środka dowodowego - materiału źródłowego - mającego stanowić podstawy wprowadzenia zmiany. W szczególności organ prowadzący ewidencję obowiązany jest ocenić, czy przedłożony dokument geodezyjno-kartograficzny - przyjęty do zasobu – jest wystarczający jako podstawa do wprowadzenia zmian z uwagi na ich przedmiot. Ad 2) i Ad 3) zarzuty naruszenia przez organ I instancji przepisów prawa materialnego, tj. art. 20. ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i art. 20 ust. 2, art. 23 ustawy o lasach poprzez dokonanie ich błędnej wykładni i uznanie, iż również tereny nie ujęte w Planie Urządzania Lasu podlegają ograniczeniom związanym z dokonywanie ich zmian oraz zarzut naruszenia przez organ I instancji przepisów prawa materialnego tj. art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i art. 20 ust. 2 ustawy o lasach poprzez dokonanie ich niedopuszczalnej rozszerzającej interpretacji również w odniesieniu do terenów nie objętych Planem Urządzenia Lasu" należy uznać za niezasadne. Wskazać należy, iż starosta prowadzący ewidencję gruntów i budynków ma obowiązek stosowania przepisów ustawy o lasach co wynika wprost z art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, a w konsekwencji oznacza, że obowiązek aktualizowania danych ewidencyjnych, podlega ograniczeniu w stosunku do zmian dotyczących ustalania granic i powierzchni lasów. I tak dane te winny wynikać z obowiązującego Planu Urządzania Lasu, co w rozpatrywanej sprawie nie miało miejsca. Jednocześnie, wskazać należy, iż art. 20 ust. 2 ustawy o lasach stanowi, iż w ewidencji gruntów i budynków uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasu. Zatem treść tego przepisu nie zawiera zapisów dotyczących wyjątków od stosowania tego przepisu w sposób wskazany przez odwołującego. Wyjaśnić należy, iż w rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji nie mógł dokonać aktualizacji użytku zgodnie z dokumentacją przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwagi na zapisy art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, który stanowi, iż ewidencję gruntów i budynków, w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 16 kwietnia 2024 r. sygn. I OSK 397/21 związanie organów ewidencji gruntów i budynków wynikającą z planu urządzenia lasu jego powierzchnią i granicami oznacza, że dopóki w planie urządzenia lasu nie zostanie dokonana zmiana, o jakiej mowa w art. 23 ust.1 u.o.z., dopóty organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie są uprawnione do dokonywania w prowadzonej przez siebie ewidencji zmian powierzchni i granic lasu, które nie odpowiadałyby ustaleniom planu urządzenia lasu. Mając na uwadze powyższe, decyzję Starosty Ś. z dnia 29 stycznia 2026 r. nr GKIII.4026.12.2025 należało utrzymać w mocy.

Skargę na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 31 marca 2026 r., w imieniu Skarbu Państwa Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe - Nadleśnictwa Ś., wniósł skargę pełnomocnik. Zaskarżonej niniejszą skargą decyzji organu lI instancji zarzucono naruszenie: 1. przepisów prawa materialnego tj.: - art. 20 ust. 3a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2024 r., poz. 1151 tj. z późn. zm) i art. 20 ust. 2, art. 23 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2025 r. poz. 567 tj. z późn. zm.) poprzez dokonanie ich błędnej wykładni i uznanie, iż również tereny nie ujęte w obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji Planie Urządzenia Lasu Nadleśnictwa Ś. podlegają ograniczeniom związanym z dokonywaniem ich zmian; - art. 20 ust. 3a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2024 r., poz. 115·1 tj. z późn. zm) i art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2025 r. poz. 567 tj. z późn. zm.) poprzez dokonanie ich niedopuszczalnej rozszerzającej interpretacji, również w odniesieniu do terenów nie objętych obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji Planem Urządzenia Lasu Nadleśnictwa Ś.; - art. 3 ustawy o lasach poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy w okolicznościach faktycznych sprawy działki objęte niniejszą sprawą stanowiły las w rozumieniu przepisów ustawy o lasach, co stanowiło podstawę dla dokonania zmiany rodzaju użytku gruntowego na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] obręb P. z użytku Ps na Ls. 2. przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynika sprawy, tj.: - art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. i art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1) k.p.a., które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez zaniechanie ustalenia w sposób prawidłowy stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji umarzającej postępowanie w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów, podczas gdy istniały podstawy dla dokonania zmiany rodzaju użytku gruntowego na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] obręb P. z użytku Ps na Ls; lI. Mając na uwadze powyższe strona skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 31.03.2026 r. (znak: GK-ONG.7221.12.202 .AZ) oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Ś. z dnia 29 stycznia 2026 r. n GKll 1.4026.12.2025 umarzającą postępowanie w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków w zakresie użytków gruntowych na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] w obrębie miejscowości P. ([...]) a podstawie operatu technicznego ID nr [...]. W uzasadnieniu naprowadzono, że zaskarżoną decyzją z dni 31 marca 2026 r. (znak: GK-ONG.7221.12.2026.AZ) Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, utrzymał w mocy decyzję Starosty Ś. z dnia 29 stycznia 2026 r. nr GKlll.4026.12.2025 umarzającą postępowanie w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków w zakresie użytków gruntowych na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] w obrębie miejscowości P. ([...]) na podstawie operatu technicznego ID nr [...]. Z zaskarżoną decyzją nie zgadza się skarżący. W stanie faktycznym, jaki poddany został rozstrzygnięciu zaskarżoną decyzją działki ewidencyjne o numerach [...] i [...] obręb P. ([...]), w dacie sporządzenia obecnie obowiązującego Planu Urządzenia Lasu Nadleśnictwa Ś. na lata 2021-2030 nie stanowiły gruntu Skarbu Państwa, nie pozostawały w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe Nadleśnictwa Ś. Zostały bowiem nabyte w trybie art. 37a ustawy o lasach w dniu 29.06.2022 r., czyli w okresie, gdy obowiązywał już plan na lata 2021- 2030 Nadleśnictwa Ś. Tym samym odwołanie się w zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Starosty Ś. do podstaw prawnych przewidzianych w przepisach art. 20 ust. 3a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne a w konsekwencji i do art. 20 ust. 2 ustawy o lasach, jest błędne, albowiem przepisy te znajdują zastosowanie wyłącznie do przypadków, gdy konkretna działka została uwzględniona w obowiązującym PUL. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia 9 października 2024 r., sygn. akt Il SA/Łd 422/24 "Przepis art. 20 ust. 3a p.g.k., nakazując uwzględnianie w ewidencji gruntów i budynków przepisów o lasach, stwarza dodatkowy reżim prawny dla organu ewidencyjnego. Przepis ten należy uznać za stanowiący wyjątek, a zatem niepodlegający wykładni rozszerzającej. Zawarty zatem w art. 20 ust. 2 ustawy o lasach wymóg, aby w ewidencji gruntów uwzględnić ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasów, musi być rozumiany literalnie. Nałożony w art. 20 ust. 2 ustawy o lasach obowiązek uwzględniania planów urządzenia lasu dotyczących granic i powierzchni lasów oznacza wyłącznie, że nie jest dopuszczalne dokonywanie zmian w ewidencji gruntów i budynków w zakresie terenów leśnych wbrew planom urządzania lasów. Z powyższych dwóch artykułów bezspornie wynika tyle, że w przypadku gdy zostały przyjęte plany urządzenia lasu i uproszczone plany urządzenia lasu, to organ ewidencyjny związany jest tymi planami, ale tylko w części dotyczącej granic i powierzchni lasów." Przekładając powyższe na stan niniejszej sprawy przyjąć należy, że skoro w obowiązującym dla Nadleśnictwa Ś. Planie Urządzenia Lasu na lata 2021 -2030 nie została ujęta działka ewidencyjna nr [...] i [...] w obrębie P. ([...]), to w konsekwencji przepis art. 20 ust. 3a ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne nie stoi na przeszkodzie dla aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencyjnej gruntów i budynków w zakresie użytków gruntowych ww. działek. Przepis art. 20 ust. 3a ustawy p.g.k nakazuje bowiem uwzględnienie przepisów ustawy o lasach. Ta z kolei w art. 20 ust. 2 nakazuje uwzględnienie w ewidencji gruntów i budynków ustaleń planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu, dotyczące granic i powierzchni lasu. Skoro zatem dla działek nr [...] i [...] obręb P. brak jest planu urządzenia lasu, to organ lI instancji - rozpoznając sprawę ponownie - nie miał podstaw dla utrzymania w mocy decyzji Starosty Ś. Dokonanie przedmiotowej aktualizacji nie stoi bowiem w sprzeczności z danymi zawartymi w aktualnym PUL Nadleśnictwa Ś. Powyższe potwierdza również wskazywany przez organ I instancji wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2021 r., sygn. akt I OSK 1901/20, w którym wskazano: "art. 20 ust. 2 ustawy o lasach stanowi lex specialis w stosunku do uregulowań zawartych w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne. Związanie organów ewidencji gruntów i budynków wynikającą z planu urządzenia lasu jego powierzchnią i granicami oznacza, że dopóki w planie urządzenia lasu nie zostanie dokonana zmiana, o jakiej mowa w art. 23 ust. 1 ustawy o lasach, dopóty organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie są uprawnione do dokonywania w prowadzonej przez siebie ewidencji zmian powierzchni i granic lasu, które nie odpowiadałyby ustaleniom planu urządzenia lasu ( ... ). Tym samym plan urządzenia lasu jest jedynym dokumentem, na podstawie którego mogą być aktualizowane dane dotyczące granic i powierzchni lasów leżących na terenie objętym tym planem." W ocenie skarżącego orzeczenie to może mieć decydujące znaczenie w przedmiotowej sprawie. Skoro w okolicznościach faktycznych sprawy działki nr [...] i [...] nie leżą na terenie objętym aktualnym PUL dla Nadleśnictwa Ś., to nie było przeszkód dla dokonania przez organ I instancji ich aktualizacji. Jak podkreślane jest bowiem w orzecznictwie sądów administracyjnych "przepis art. 20 ust. 3a p.g.k., nakazując uwzględnianie w ewidencji gruntów i budynków przepisów o lasach, stwarza dodatkowy reżim prawny dla organu ewidencyjnego - przepis ten należy uznać za stanowiący wyjątek, a zatem niepodlegający wykładni rozszerzającej." Należy zatem uznać, że organ II instancji, utrzymując w mocy decyzję Starosty Ś. dokonał niedopuszczalnej przez przepisy prawa wykładni rozszerzającej przepisów art. 20 ust. 3a ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne i art. 20 ust. 2 ustawy o lasach. Dopóki bowiem dany teren ujęty jest w planie urządzenia lasu lub uproszczonym planie urządzenia lasu jako las, dopóty nie jest dopuszczalna zmiana w innym postępowaniu ewidencyjnym określenia rodzaju użytku gruntowego na inny, niż las (por. wyroki NSA: z 11 maja 2022 r., sygn. akt I OSK 1369/21; z listopada 2021 r., sygn. akt I OSK 4442/18 dostępny j.w.). A contrario, jeśli konkretny teren nie jest ujęty w PUL, to zmiany/aktualizacje rodzaju użytku są dopuszczalne na zasadach ogólnych. Jednocześnie podkreślenia wymaga, że o tym, czy dany grunt można uznać za las w rozumieniu ustawy o lasach, a to właśnie ta przesłanka jest decydująca do zaliczenia danego gruntu do użytku gruntowego Ls w ewidencji gruntów i budynków, należy rozpatrywać pod kątem spełnienia kryteriów określonych w art. 3 ustawy z dnia 28.09.1991 r. o lasach, czyli w definicji lasu, a nie jedynie pod kątem istnienia bądź nie dokumentów gospodarki leśnej. W związku z tym, jeśli nawet na przedmiotowy obszar takich dokumentów nie sporządzono lub obowiązujące dokumenty (obowiązujący PUL) przedmiotowego obszaru nie zawiera, a jednocześnie obszar ten spełnia wszystkie określone w art. 3 u.o.I. kryteria (powierzchniowe, przyrodnicze, i gospodarcze), obszar ten jest lasem w rozumieniu ustawy o lasach. W niniejszej sprawie należy również zauważyć, że obecnie obowiązujący PUL dla Nadleśnictwa Ś. sporządzony został na lata 2021-2030, jego następna rewizja obowiązywać będzie od 2031 r. Przedmiotowe działki ewidencyjne objęte zostaną pracami taksacyjnymi do PUL i od 1 stycznia 2031 r. będą w tym planie ujęta na kolejne 10-lecie.

W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył:

Skarga nie podlega uwzględnieniu.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r., poz. 935), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego we Wrocławiu utrzymująca w mocy decyzję Starosty Ś. z dnia 29 stycznia 2026 r. nr GKIII.4026.12.2025 orzeczono o umorzeniu postępowanie w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków w zakresie użytków gruntowych na działkach ewidencyjnych nr ([...]w-obrębie P.) na podstawie operatu technicznego ID nr [...]". Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j.: Dz.U. z 2021 r., poz. 1990 z późn. zm.), w związku z przepisami ustawy z 28 września 1991 r. o lasach (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 672) oraz art.105 kpa. Zgodnie z art. 24 ust. 2a p.g.k., informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Z kolei stosownie do treści art. 24 ust. 2b p.g.e.i.k., aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem art. 20 ust. 2b; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach. Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2c p.g.i.k.).

W niniejszej sprawie strona skarżąca wystąpiła w sprawie aktualizacji informacji zawartych w bazie ewidencji gruntów i budynków w zakresie użytków gruntowych na działkach ewidencyjnych nr [...] i [...] w obrębie P. ([...])". Z akt wynika, że do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego został przyjęty operat techniczny ID nr [...] dotyczący tych działek ewidencyjnych sporządzony w ramach pracy geodezyjnej zarejestrowanej pod nr [...]. Zawarta w operacie dokumentacja potwierdza zmianę oznaczenia użytków gruntowych(...)". Natomiast należy dodać, że Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Ś., w piśmie z dnia 9 stycznia 2026 r. poinformowało organ, że "działki ewidencyjne nr [...] i [...] obręb P., gmina Ś. zostały nabyte w trybie art. 37a ustawy z dnia 28 września 1991 roku o lasach dniu 29.06.2022. Obecnie obowiązujący Plan Urządzania Lasu obejmuje lata 2021-2030 i nie przewidziano w nim zakupu gruntów w przywołanym trybie ustawy o lasach. Po nabyciu działek i oględzinach w terenie działki ujęte zostały w bazie danych systemu informatycznego Lasów Państwowych i opisane po stronie opisu taksacyjnego jako grunty leśne zalesione rodzaj powierzchni. Do pisma jako załączniki przekazano opisy taksacyjne w postaci wydruku z systemu informatycznego Lasów Państwowych. W związku z tym, zdaniem strony skarżącej, w ewidencji gruntów powinna zostać dokonana zmiana z gruntów rolnych na leśnie. Jest zatem niesporne, ze działki te - jako nabyte przez stronę skarżącą w dniu 29.06.2022 r., nie jest ujęta w planie urządzania lasu na lata 2021-2030. Dalej trzeba powiedzieć, że zgodnie z treścią art. 20 ust. 3a p.g.i.k., ewidencję gruntów i budynków w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach. Stosownie zaś do art. 20 ust. 2 ustawy o lasach, w ewidencji gruntów i budynków uwzględnia się ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasu. Plan urządzenia lasu stanowi podstawowy dokument gospodarki leśnej opracowywany dla określonego obiektu, zawierający opis i ocenę stanu lasu oraz cele, zadania i sposoby prowadzenia gospodarki leśnej (art. 6 ust. 1 pkt 6 ustawy o lasach). Jak trafnie zaznaczył organ geodezyjny w niniejszej sprawie, orzecznictwo sądowoadministracyjne ukształtowało stanowisko w odniesieniu do przytaczanych przepisów, że przepis art. 20 ust. 3a p.g.i.k. nakazujący uwzględnianie w ewidencji gruntów i budynków przepisów o lasach, stwarza dodatkowy reżim prawny dla organu ewidencyjnego. Tym samym przepis ten traktować należy jako wyjątkowy, a zatem niepodlegający wykładni rozszerzającej. W rezultacie zawarty w art. 20 ust. 2 ustawy o lasach wymóg, aby w ewidencji gruntów uwzględniać ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasów, musi być rozumiany literalnie. Plan urządzenia lasu jest zatem dokumentem, który uprawnia do aktualizacji danych dotyczących granic i powierzchni lasów, a co przesądza także i o treści wpisów w ewidencji gruntów. Zmiany w ewidencji gruntów i budynków nie mogą być więc dokonywane wbrew planom urządzania lasów. Plan urządzenia lasu zawiera bowiem nie tylko opis, ale także zestawienie powierzchni lasów i gruntów do zalesienia (art. 18 ust. 4 pkt 1 lit. a ustawy o lasach, por.m.in. wyroki NSA: z 19 sierpnia 2014 r., sygn. akt I OSK 38/13, z 30 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 1240/10, z dnia 21 września 2017 r., sygn. akt I OSK 472/17, z 8 kwietnia 2022 r., sygn. akt I OSK 28/21, z 16 kwietnia 2024 r., sygn. akt I OSK 397/21, dostępne: cbois.nsa.gov.pl). Można dodać, że plan urządzania lasu może być aktualizowany, a jego treść podlegać zmianom w ciągu dekady jego obowiązywania. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 września 2024 r., sygnatura akt I OSK 881/23: "art. 20 ust. 2 ustawy o lasach stanowi lex specialis w stosunku do uregulowań zawartych w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne. Związanie organów ewidencji gruntów i budynków wynikającą z planu urządzenia lasu jego powierzchnią i granicami oznacza więc, że dopóki w planie urządzenia lasu nie zostanie dokonana zmiana, o jakiej mowa w art. 23 ust. 1 ustawy o lasach, dopóty organy prowadzące ewidencję gruntów i budynków nie są uprawnione do dokonywania w prowadzonej przez siebie ewidencji zmian powierzchni i granic lasu, które nie odpowiadałyby ustaleniom planu urządzenia lasu. Organ ewidencji gruntów i budynków nie może dokonywać zmian w danych ewidencyjnych dotyczących lasu, które byłyby niezgodne z ustaleniami planu urządzenia lasu. W takiej sytuacji zmiana danych odnoszących się do lasu, w pierwszej kolejności musi zostać wprowadzona przez właściwy organ do planu urządzenia lasu. Reasumując, plan urządzenia lasu jest dokumentem, na podstawie którego mogą być aktualizowane dane dotyczące granic i powierzchni lasów leżących na terenie objętym tym planem. W tym kontekście można jeszcze dodać, że okoliczność wykonanych i przyjętych do zasobu prac geodezyjnych, nie może mieć wpływu na przedstawione stanowisko, a aktualizacja w ewidencji nie będzie mogła być dokonana, bez uprzedniej koniecznej zmiany w planie urządzania lasu.

Akta wskazują, że organ wszczął postępowanie w sprawie z urzędu, zatem zgodnie z art. 105 § 1 Kpa, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe zatem wskazać należy, że Starosta Ś. zasadnie umorzył postępowanie prowadzone z urzędu.

Wobec powyższego, podniesione w skardze zarzuty należało uznać za niezasadne. Zdaniem sądu, materiał dowodowy w sprawie został zgromadzony i zbadany w sposób wyczerpujący, podjęto wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku wydania decyzji o przekonującej treści, zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 k.p.a. Nie sposób także uznać, że organy naruszyły przepisy prawa materialnego - art. 20 ust. 3a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2024 r., poz. 1151 tj. z późn. zm) i art. 20 ust. 2, art. 23 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2025 r. poz. 567 tj. z późn. zm.) ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz.U. z 2025 r. poz. 567 tj. z późn. zm.) art. 3 ustawy o lasach bowiem, zdaniem sądu w tym składzie organy dokonały prawidłowej interpretacji wskazanych w skardze przepisów.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Podstawa prawna: Dz.U. 2021 poz 1990 art. 24 ust. 2a, 2c, 3a; Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.

Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA). Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.