- Sygnatura akt
- II SAB/Łd 180/26
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 13 sierpnia 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sądy administracyjne
© autorzy OpenStreetMap
Z 35 pytań o szczepienia część to nie informacja publiczna. Skarga oddalona
Przejdź do orzeczenia, 32 min czytania
Spór
Pełnomocnicy A. K. zarzucali Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w Bełchatowie bezczynność w sprawie wniosku o udostępnienie informacji o szczepieniach, zawierającego 35 pytań.
Ustalenia sądu
Organ udzielił odpowiedzi 17 kwietnia 2026 r., w terminie, na 21 pytań udostępniając informacje lub wyjaśnienia. Pozostałe pytania uznał za nieobjęte informacją publiczną lub za sprawy, którymi nie dysponuje. Skarżący nie wskazał, które odpowiedzi są niepełne.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Bełchatowie.
Dlaczego
Sąd uznał, że organ udostępnił informacje, które mają walor informacji publicznej i są w jego posiadaniu, a pozostałe pytania dotyczyły ocen, wykładni prawa lub spraw innych podmiotów, więc zawiadomienie o tym wystarczało. Odesłania do publikacji nie czynią odpowiedzi niepełnymi.
Dla firm
Pytania o wykładnię przepisów, ocenę działań organu czy stanowisko instytucji międzynarodowych nie są informacją publiczną, więc organ może ograniczyć się do pisemnego zawiadomienia o tym.
Więcej o sprawie
Skarżący zapytał m.in., czy WHO zaleca przymus szczepień. Inspektor odpowiedział na 21 z 35 pytań, a resztę uznał za nieobjęte informacją publiczną.
Pytania dotyczyły m.in. wykluczania alergii przed szczepieniem oraz statystyk gruźlicy poszczepiennej.
Odpowiedź została zatem udzielona w terminie prawem przewidzianym.
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
- Sygnatura
- II SAB/Łd 180/26
Jedno z 2 podobnych orzeczeń tego sądu wydanych 13 sierpnia 2026 r.
Treść orzeczenia około 32 minuty czytania
Dnia 13 sierpnia 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędziowie: Sędzia WSA Agata Sobieszek-Krzywicka (spr.) Sędzia WSA Jarosław Czerw po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 sierpnia 2026 roku sprawy ze skargi A. K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Bełchatowie w sprawie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. a.tp.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 6 maja 2026 r. A. K., reprezentowany przez profesjonalnych pełnomocników w osobach adwokatów, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Bełchatowie w sprawie udostępnienia informacji publicznej.
Z akt administracyjnych wynika, że wnioskiem z dnia 1 kwietnia 2026 r., który wpłynął do organu w dniu 3 kwietnia 2026 r., A. K. zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej poprzez wskazanie:
1. Na ile lat utrzymuje się odporność po szczepieniach: błonica, tężec, krztusiec, polio, Hib, gruźlica, WZW, odra, świnka, różyczka, pneumokoki?
2. Ile przypadków gruźlicy odnotowano w ostatnim roku na terenie działania urzędu?
3. Ile przypadków gruźlicy odnotowano w Polsce w ostatnich 5 latach?
4. Czy statystyki rozróżniają gruźlicę poszczepienną? Jeśli tak — ile? Jeśli nie — dlaczego?
5. Dlaczego GIS nie zaleca posiewu w kierunku prątka BCG przy NOP?
6. Czy większość gruźlicy u dzieci w Polsce to gruźlica poszczepienna?
7. Ile ciężkich NOP odnotowano w ostatnich 5 latach i jakich?
8. Za ile przypadków wypłacono odszkodowania?
9. Ile dzieci i osób 10. Czy istnieje lista dorosłych uchylających się od szczepień? Jeśli nie — dlaczego?
11. Ile postępowań przymuszających prowadzono wobec dorosłych w ostatnich 5 latach?
12. Statystyki szczepień osób romskich, czeczeńskich i ukraińskich w ostatnich 5 latach.
13. Ile szczepień odroczono w ostatnich 5 latach?
14. Kto ustala przeciwwskazania do szczepień i kto za to odpowiada?
15. ile nałożono kar na lekarzy za brak zgłoszenia NOP?
16. Jak ubiegać się o odszkodowanie za zgon związany z NOP?
17. Jak lekarz wyklucza nadwrażliwość na składniki szczepionki — jakie badania?
18. Czy WHO zaleca przymus szczepień? W jakiej formie?
19. Na jakiej podstawie prawnej urząd uznaje dane szczepienia za obowiązkowe po wyroku TK SK 81/19?
20. Czy Minister Zdrowia sporządził analizę epidemiologiczną przewidzianą w treści art. 17 ust. 10 i stanowiącą określenie delegacji ustawowej? Gdzie ją opublikowano?
21. Czy brak analizy nie czyni rozporządzenia niezgodnym z Konstytucją? (rozporządzenie wydane poza delegacją ustawową)
22. Z czego wynika różnica: Niemcy — 1 obowiązkowe szczepienie, Polska — ponad 40 dawek?
23. Ile zgłoszeń NOP odrzucono w ostatnich 5 latach i dlaczego?
24. Czy prowadzone są statystyki dotyczące regresu rozwojowego po szczepieniu? Jeśli nie — dlaczego?
25. Ile kontroli przeprowadzono wobec lekarzy niewykonujących pełnej kwalifikacji?
26. Czy urząd bada skuteczność działań informacyjnych o szczepieniach?
27. Czy członkowie zespołów doradczych w tym sam Główny Inspektor Sanitarny składają oświadczenia o braku konfliktu interesów? Prośba o wzory i częstotliwość aktualizacji.
28. Jaki odsetek badań nad bezpieczeństwem szczepionek finansują producenci?
29. Czy urząd analizował zanieczyszczenia w szczepionkach (mikrocząstki, DNA)? Prośba o raporty.
30. Czy urząd nadzoruje badania przed- i porejestracyjne szczepionek?
31. Czy istnieją statystyki NOP przy jednoczesnym podaniu wielu szczepionek? Jak raportować NOP po podaniu wielu szczepionek na jednej wizycie?
32. Czy prowadzi się badania porównawcze dzieci szczepionych i częściowo szczepionych?
33. Czy posiadacie dane o liczbie dzieci z autyzmem 2000-2024 i czy dane są korelowane z obciążeniem szczepieniami?
34. Czy szczepionki są testowane laboratoryjnie po dostawie do Polski?
35. Czy urząd monitoruje działania lobbystyczne producentów wobec instytucji państwowych?
W swoim piśmie wnioskodawca wskazał, iż nie jest osobą uchylającą się od szczepień. Celem wykonania nałożonego obowiązku poddania jego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym zamierza jednak wnieść o przeprowadzenie przez lekarza badania kwalifikującego dziecko do szczepień ochronnych. Ponadto wniesie o udostępnienie badań bezpieczeństwa szczepionek, które mają być podane jego dziecku lub wskazanie, która instytucja je udostępni dla każdej szczepionki oraz całego schematu szczepień, a także udostępnienie charakterystyk produktu leczniczego szczepionek. Wniesie także o udostępnienie szczepionek pojedynczych, niezawierających związków glinu i rtęci, zanieczyszczeń fizycznych i biologicznych, oraz szczepionek etycznych (nie produkowanych w oparciu o ludzkie linie komórkowe z aborcji i niezawierających ludzkiego DNA). Wniesie ponadto o przeprowadzenie wszelkich badań, na podstawie których można wykluczyć u jego dziecka przeciwwskazania do podania poszczególnych szczepionek, w tym wymienionych przez producentów w treści ulotek, którymi ma być zaszczepione jego dziecko, wykluczenie alergii na składniki szczepionki oraz wykluczenie niedoborów odporności. Szczegółowe badania, w ocenie wnioskodawcy, są konieczne szczególnie z uwagi na fakt, że w Polsce nie stworzono wiarygodnego i sprawiedliwego systemu odszkodowawczego dla dzieci i rodziców dotkniętych powikłaniami poszczepiennymi, co narusza art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. A to wszystko celem zminimalizowania ryzyka wystąpienia u dziecka wnioskodawcy niepożądanych objawów po szczepieniu i wykonania przez lekarza ciążącego na nim obowiązku.
Organ udzielił odpowiedzi pismem z dnia 17 kwietnia 2026 r. i wskazał m.in., że niewątpliwie jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznej na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej również jako: "u.d.i.p.").
Dalej organ podkreślił, iż art. 5 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 1675) stanowi, iż osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddania się obowiązkowym szczepieniom. Stosownie do art. 17 ust. 1 powołanej powyżej ustawy, osoby określone na podstawie ust. 10 pkt 2 są obowiązane do poddania się szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym określonym na podstawie ust. 10 pkt 1. Stosownie do art. 17 ust. 10 pkt 1 i 2 ustawy, minister właściwy do spraw zdrowia, określi w drodze rozporządzenia min. wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych oraz osoby i grupy osób obowiązane do poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, uwzględniając dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań, aktualną wiedzę medyczną oraz zalecenia Światowej Organizacji Zdrowia. W obecnym stanie prawnym weszło i obowiązuje rozporządzenie Ministra Zdrowia z dn. 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 782) z delegacji art. 17 ust. 10 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. W załączniku nr 1 do niniejszego rozporządzenia określono dokładnie przeciwko jakim chorobom zakaźnym należy wykonać szczepienia, w jakiej ilości dawek oraz w jakim wieku. Odpowiadając na zapytanie dotyczące kwalifikacji lekarskiej do szczepień Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Bełchatowie informuje, że o każdorazowej kwalifikacji do szczepienia dziecka decyduje lekarz, po uprzednim wykonaniu szczegółowego badania obecnego stanu zdrowia dziecka oraz zebranych, potrzebnych informacji podczas wywiadu z rodzicami. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem obowiązek poddania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym oznacza również obowiązek poddania się lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu. Badanie lekarskie jest ważne 24 godziny i ma na celu wykrycie ewentualnych przeciwwskazań do szczepienia, opóźnienie wykonania szczepienia, modyfikację schematu szczepień. Istotne jest w czasie kwalifikacji zminimalizowanie ryzyka wystąpienia niepożądanego odczynu poszczepiennego (NOP) i zapewnienie maksymalnej skuteczności szczepienia. Celem kwalifikacji do szczepienia jest upewnienie się co do wskazań oraz wykluczenie przeciwwskazań do podania szczepionki. Badanie lekarskie kwalifikacyjne do każdego szczepienia składa się z ukierunkowanego wywiadu oraz przesiewowego badania przedmiotowego, które obejmuje co najmniej ocenę stanu ogólnego pacjenta, w tym podstawowych parametrów życiowych, zbadanie gardła, węzłów chłonnych oraz osłuchanie płuc i serca. Badanie kwalifikacyjne do szczepienia jest bardzo podobne niezależnie od planowanej do podania szczepionki, różni się w szczegółach dotyczących przeciwwskazań do konkretnych szczepionek, o których decyduje lekarz, kierując się charakterystyką produktów leczniczych (ChPL) szczepionek, posiadaną dokumentacją medyczną oraz szczegółowym wywiadem zebranym od rodziców/opiekunów przed szczepieniem dziecka.
Organ podkreślił również, że rozmowa o ryzyku potencjalnych odczynów poszczepiennych należy również do procesu kwalifikacji do szczepienia. Rodzic/opiekun dziecka lub osoba dorosła powinien być poinformowany o rodzajach NOP, jakie mogą wystąpić po danej szczepionce oraz o czasie, w którym te odczyny najczęściej występują. Ważne jest informowanie, że większość objawów niepożądanych nie jest spowodowana działaniem szczepionki, mają związek czasowy a nie przyczynowy, mogą być spowodowane inną chorobą. Ryzyko NOP powinno być zestawione z ryzykiem zachorowania i powikłań po chorobie. Badanie fizykalne to bardzo ważny element kwalifikacji. Pozwala na wychwycenie różnych nieprawidłowości np. w rozwoju psychomotorycznym dziecka. W przypadku stanu zdrowia dziecka budzącego wątpliwość lekarz przed wykonaniem szczepienia może zdecydować o skierowaniu dziecka do poradni konsultacyjnej ds. szczepień lub lekarza specjalisty. Odnosząc się do zapytania w sprawie wyników badań bezpieczeństwa szczepionek, które mają być użyte w realizacji szczepień ochronnych dziecka wnioskodawczyni organ poinformował, że nie jest jednostką właściwą do udzielenia informacji w tym zakresie. W celu uzyskania szczegółowych informacji należy zwrócić się do producentów szczepionek/podmiotów odpowiedzialnych. Ogromny zakres rzetelnej wiedzy w zakresie szczepień, szczepionek, ich bezpieczeństwa można znaleźć na stronie internetowej Państwowego Zakładu Higieny w Warszawie pod linkiem: https://szczepienia.pzh.gov.pl/. W punkcie szczepień zgodnie z deklaracją dziecka można zapoznać się z ulotkami szczepionek, natomiast karty charakterystyk produktów leczniczych (ChPL) dostępne są na stronie PZH: https://szczepienia.pzh.gov.pl/dla-lekarzy/lista-szczepionek-oraz-chpl-do- pobrania-2/ jak również można wystąpić do producentów.
Odnośnie odpowiedzialności odszkodowawczej za szkodę związaną ze szczepieniem ochronnym PPIS w Bełchatowie poinformował, że do 2022 r. ponosiły ją: podmiot leczniczy realizujący szczepienie ochronne z podstawą roszczeń: przepisy Kodeksu cywilnego o odpowiedzialności za szkodę na osobie i/lub art. 4 ust. 1 ustawy o prawach pacjenta; podmiot odpowiedzialny (czyli ten, który uzyskał pozwolenie na dopuszczenie szczepionki do obrotu) z podstawą prawną dochodzenia roszczeń: przepisy Kodeksu cywilnego o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny (art. 449 i następne); Skarb Państwa z podstawą prawną dochodzenia roszczeń: przepisy Kodeksu cywilnego o odpowiedzialności Skarbu Państwa za szkodę (art. 417). Obecnie w Polsce odpowiedzialność za Niepożądane Odczyny Poszczepienne przyjęło Państwo, bez obowiązku wskazywania winy, poprzez utworzenie 27 stycznia 2022 r. Funduszu Kompensacyjnego Szczepień Ochronnych (FKSO), wprowadzając zmiany do ustawy z 5 grudnia 2008 roku o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (dodano art. 17a - 17i). Dysponentem FKSO jest Rzecznik Praw Pacjenta (zwany dalej RzPP). Fundusz początkowo zasilony został jednorazową wpłatą z Funduszu Przeciwdziałania COVID-19, a od 2023 r. zasilany jest wpłatami od podmiotów zawierających ze Skarbem Państwa umowy na dostawę szczepionek do szczepień obowiązkowych. W 2022 r. obejmował wyłącznie szczepienia przeciwko COVID-19 (wykonywane od początku akcji szczepień). Od 1 stycznia 2023 r. zakres działania został rozszerzony o: obowiązkowe szczepienia ochronne (błonica, gruźlica, inwazyjne zakażenie Haemophilus influenzae typu b, inwazyjne zakażenia Streptococcus pneumoniae, krztusiec, nagminne zakażenie przyusznic (świnka), odra, ospa wietrzna, ostre nagminne porażenie dziecięce (Poliomyelitis), różyczka, tężec, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wścieklizna, zakażenia wywołane przez rotawirusy); szczepienia ustanowione jako metoda zapobiegania zakażeniu lub chorobie zakaźnej (inne niż przeciwko COVID-19) tj.: p/odrze, p/inwazyjnemu zakażeniu meningokokowemu, szczepienia akcyjne (ustanowione w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium Ukrainy) p/błonicy, krztuścowi, odrze, ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis) i wirusowemu zapaleniu wątroby typu A.
Zgodnie z brzmieniem art. 17a wspomnianej ustawy świadczenie kompensacyjne może być wypłacone, jeżeli wystąpią następujące warunki: w wyniku szczepienia ochronnego u osoby, u której przeprowadzono szczepienie, w ciągu 5 lat od dnia podania szczepionki (szczepionek) wystąpiły działania niepożądane wymienione w ChPL i osoba ta wymagała hospitalizacji przez okres większy lub równy 14 dni lub u osoby tej wystąpił wstrząs anafilaktyczny powodujący konieczność obserwacji na szpitalnym oddziale ratunkowym (SOR) lub izbie przyjęć albo hospitalizacji przez okres poniżej 14 dni.
Procedura dochodzenia świadczenia kompensacyjnego w razie wystąpienia działania niepożądanego szczepionki ma charakter pozasądowy i jest prowadzona w trybie administracyjnym przez RzPP. Postępowanie przed RzPP w sprawie ustalenia świadczenia kompensacyjnego nie jest prowadzone z urzędu, ale na wniosek określonego podmiotu. Wniosek ten musi też spełniać określone wymogi formalne, pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Podmiotem uprawnionym do złożenia wniosku jest osoba, u której wystąpiło działanie niepożądane szczepionki, a w przypadku osoby, która nie może samodzielnie wystąpić z wnioskiem - jej przedstawiciel ustawowy. Wniosek o przyznanie świadczenia kompensacyjnego można złożyć w terminie roku od dnia, który był ostatnim dniem obserwacji lub hospitalizacji, nie później jednak niż po upływie 5 lat od dnia przeprowadzenia szczepienia ochronnego (art. 17e ust. 3). Wzór wniosku oraz podstawowe zasady odnoszące się do nowego świadczenia udostępniono na stronie internetowej RzPP: https://www.gov.pl/web/rpp/. RzPP ma obowiązek wydania decyzji administracyjnej w terminie 2 miesięcy od daty złożenia kompletnego wniosku. Decyzja RzPP jest ostateczna, ale przysługuje na nią skarga do sądu administracyjnego. Świadczenie jest wypłacane w ciągu 14 dni od uprawomocnienia się decyzji.
Odnosząc się do pytania nr 1 organ wskazał, iż nie prowadzi statystyk długości utrzymywania się odporności poszczepiennej. Informacje takie można znaleźć w publikacjach naukowych jak również w ChPL poszczególnych szczepionek.
W zakresie pytania nr 2 organ podał, że na terenie działania Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Bełchatowie zgłoszono w 2025 roku 10 zachorowań na gruźlicę.
Odnośnie pytania nr 3 organ podał, że nie prowadzi statystyk zachorowań na gruźlicę dla całego kraju. Informacje dotyczące ilości zachorowań na poszczególne choroby zakaźne, w tym gruźlicę, można znaleźć w publikowanych przez Państwowy Zakład Higieny i Główny Inspektorat Sanitarny meldunkach epidemiologicznych (na podstawie zgłoszeń lekarzy do poszczególnych powiatowych stacji sanitarno-epidemiologicznych), które następnie zbierane są w biuletynach rocznych "Choroby zakaźne i zatrucia w Polsce". Dane te można znaleźć na stronie internetowej PZH w Warszawie pod linkiem: https://wwwold.pzh.gov.pl/oldpage/epimeld/index p.html#04.
W zakresie pytania nr 4 organ podał, że listę chorób zakaźnych, zakażeń, zgonów z ich powodu oraz biologicznych czynników chorobotwórczych podlegających zgłoszeniu do Państwowej Inspekcji Sanitarnej określają następujące akty prawne: rozporządzenie z dnia 10 grudnia 2019 r. w sprawie zgłaszania podejrzeń i rozpoznań zakażeń, chorób zakaźnych oraz zgonów z ich powodu (Dz. U. z 2025 r. poz. 782), - rozporządzenie z dnia 24 czerwca 2020 r. w sprawie zgłaszania wyników badań w kierunku biologicznych czynników chorobotwórczych u ludzi (Dz.U. z 2020 poz. 1118). Zgłoszenia są weryfikowane i kwalifikowane na podstawie obowiązujących w Polsce kryteriów definicji przypadków chorób zakaźnych opracowanych na potrzeby nadzoru epidemiologicznego przez Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH - Państwowy Instytut Badawczy (NIZP PZH - PIB). Powyższe dane sprawozdawane są w dwutygodniowych "MZ-56 Sprawozdanie o zachorowaniach na choroby zakaźne, zakażeniach i zatruciach (...)". Dane ogólnopolskie dostępne są na stronie internetowej NIZP PZH - PIB: https://wwwold.pzh.gov.pl/oldpage/epimeld/index p.html Choroby zakaźne zgłaszane do Inspekcji Sanitarnej klasyfikowane są według Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób ICD-10, opracowanej przez Światową Organizację Zdrowia (WHO). Każdej jednostce chorobowej przypisany jest unikalny kod, co ułatwia analizę i porównywanie danych w skali globalnej. Klasyfikacja ta nie zawiera takiej pozycji jak gruźlica poszczepienna. Jeżeli po szczepieniu przeciwko gruźlicy występują powikłania należy zgłosić się do lekarza, który zgłosi Niepożądany Odczyn Poszczepienny.
Oceniając pytanie nr 5, organ uznał, że nie stanowi ono informacji publicznej i jest skierowane do Głównego Inspektora Sanitarnego, nie do PPIS w Bełchatowie, tam więc należy się zwrócić. W sprawie celowości zlecania badań posiewu w kierunku prątka poszczepionkowego w przypadku wystąpienia NOP można również wystosować zapytanie do lekarza - w szczególności lekarza chorób zakaźnych lub wystąpić do Państwowego Zakładu Higieny w Warszawie.
W zakresie pytania nr 6 organ wskazał, iż już wyjaśnił w punkcie 4, że nie prowadzi statystyk w zakresie gruźlicy poszczepiennej.
Odpowiadając na pytanie nr 7 organ poinformował, że w latach 2020 - 2025 (ostatnie 5 lat) PPIS w Bełchatowie zarejestrował 2 odczyny poszczepienne zakwalifikowane jako ciężkie.
Odnośnie pytania nr 8 organ wskazał, że nie jest jednostką dysponującą informacjami w zakresie ilości odszkodowań wypłacanych w związku z NOP. Obecnie w Polsce funkcjonuje Fundusz Kompensacyjny Szczepień Ochronnych, którego dysponentem jest Rzecznik Praw Pacjenta.
W zakresie pytania nr 9 PPIS w Bełchatowie podał, że nie prowadzi rejestru zgonów po szczepieniu. W przypadku zgonu pozostającego w związku czasowym ze szczepieniem należy zgłosić to jako niepożądany odczyn poszczepienny (NOP). Zgłoszenia dokonuje lekarz, który rozpoznał NOP lub podejrzewa jego wystąpienie, do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej właściwej dla miejsca wystąpienia odczynu. Właściwy miejscowo Powiatowy Inspektor Sanitarny prowadzi rejestr Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych. W rejestrze prowadzonym przez PPIS w Bełchatowie nie odnotowano w przeciągu ostatnich 5 lat żadnego zgłoszenia NOP w postaci zgonu.
Odnosząc się do pytań nr 10 i 11 organ podkreślił, że wykaz obowiązkowych szczepień ochronnych i grupy osób obowiązanych do poddania się tym szczepieniom zostały określone w art. 17 ust. 1 ww. ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi oraz w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. PPIS w Bełchatowie prowadzi postępowania administracyjne wobec osób uchylających się od obowiązku szczepień ochronnych, wg zgłoszeń lekarzy POZ, do wieku określonego przepisami prawa. PPIS w Bełchatowie nie prowadził działań u osób dorosłych.
W zakresie pytania nr 12 organ wskazał, że nie prowadzi statystyk dotyczących wykonawstwa szczepień ochronnych u osób narodowości romskich, czeczeńskich i ukraińskich.
Odnośnie pytania nr 13 PPIS podkreślił, iż nie odracza szczepień ochronnych u dzieci, takowe zaświadczenie o odroczeniu pacjenta do szczepień wydaje lekarz.
Odpowiadając na pytanie nr 14 organ poinformował, że przeciwwskazania do szczepień opisane są w ulotkach poszczególnych szczepionek i w kartach charakterystyk (ChPL). Ostateczną decyzję o zakwalifikowaniu dziecka do szczepienia podejmuje lekarz kwalifikujący. Każda ulotka dotycząca preparatu szczepionkowego dostępna jest w punkcie szczepień z którą można się zapoznać przed szczepieniem.
W zakresie pytania nr 15 PPIS w Bełchatowie podał, że nie nakładał kar na lekarzy za brak zgłoszenia NOP.
Odnosząc się do pytania nr 16 organ wskazał, iż w celu uzyskania odszkodowania za działania niepożądane szczepionki należy złożyć wniosek do Rzecznika Praw Pacjenta. Jego uzyskanie z Funduszu Kompensacyjnego Szczepień Ochronnych możliwe jest po spełnieniu określonych warunków, co opisano powyżej.
Odpowiadając na pytanie nr 17 organ podkreślił, że sposób wykonywania kwalifikacji lekarskiej przed szczepieniem opisano powyżej. Preparaty szczepionkowe przed wprowadzeniem do stosowania są szczegółowo badane a następnie cały czas monitorowane są ewentualne NOP po szczepieniach. Ryzyko wystąpienia alergii na jakiś składnik szczepionki jest bardzo niskie, opisane w ChPL. W przypadku, gdy ze szczegółowego wywiadu z rodzicami wynika podejrzenie alergii na składnik szczepionki (np. przypadki takiej alergii u rodziców czy dziadków) lekarz może skierować dziecko na konsultację specjalistyczną i w oczekiwaniu na jej wynik odroczyć szczepienia. Rutynowo, bez uzasadnienia nie zleca się testów alergicznych. W przypadku podejrzenia niedoborów odporności należy również poradzić się lekarza. Niedobory odporności mogą być wrodzone lub nabyte. Wrodzone spowodowane są zaburzeniami składników układu odpornościowego, np. przeciwciał lub innych substancji związanych z odpornością na zakażenie. Mogą się ujawniać w pierwszych miesiącach po urodzeniu. Nabyte zaburzenia odporności mogą być wynikiem trwających lub przebytych, ciężkich zakażeń wirusowych, bakteryjnych lub chorób układowych, a także działaniem czynników zewnętrznych, np. niedożywienia. Wskazania do szczepień osób z obniżoną odpornością powinny być rozważane indywidualnie w odniesieniu do konkretnej szczepionki, natomiast zakres szczepień powinien zależeć od rodzaju choroby, typu, czasu leczenia immunosupresyjnego, czasu trwania radioterapii. Osobom z obniżoną odpornością nie należy podawać szczepionek żywych (np. przeciw odrze, śwince i różyczce). Szczepienia u osób z niedoborami odporności są zazwyczaj dobrze tolerowane i nie należy się spodziewać innych niż w ogólnej populacji niepożądanych odczynów poszczepiennych. Prowadzi się je według specjalnych schematów dawkowania, które mogą odbiegać od schematów zarejestrowanych dla ogólnej populacji (np. wymagania większej liczby dawek niż osoby zdrowe). Niektóre preparaty stosuje się w trybie offlabel (poza rejestracją dla wieku). Z tego względu szczepienia powinny odbywać się pod kontrolą specjalisty - poradni szczepień lub immunologicznej, który ma doświadczenie w prowadzeniu immunizacji w tej szczególnej grupie pacjentów.
Odnośnie pytania nr 18 organ uznał, że powinno być ono skierowane do Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), tym niemniej PPIS w Bełchatowie może stanowczo potwierdzić, że WHO jak najbardziej zaleca szczepienia ochronne. Pod jej patronatem i kierownictwem odbywa się chociażby coroczny Europejski Tydzień Szczepień mający na celu szerzenie oświaty w zakresie szczepień, zwiększanie sukcesów programów szczepień poprzez podnoszenie świadomości potrzeby i prawa każdego dziecka do ochrony przed chorobami, którym można zapobiegać za pomocą szczepień ochronnych. W poprzednich latach zwracano m.in. uwagę na znaczenie powszechnego dostępu do szczepionek na całym świecie, gdyż te przyczyniają się do długiego i zdrowego życia. Czas życia na przestrzeni lat znacznie wydłużył się. Rodzice, którzy mają dostęp do szczepień, nie muszą się martwić, że ich dzieci cierpią na choroby, które nękały poprzednie pokolenia. Od ponad dwóch stuleci szczepionki pomagają uczynić świat bezpieczniejszym - od pierwszej szczepionki opracowanej w celu ochrony przed ospą po najnowsze szczepionki mRNA przeciw COVID-19. Szczepionki działają zarówno indywidualnie, jak i pomagają chronić siebie nawzajem jako członków globalnej społeczności.
W zakresie pytania nr 19 organ wskazał, że obowiązek poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym w Polsce wynika z zapisów art.5 ust. 1 pkt 1 lit. b i ust. 2, art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. 2025r. poz. 1675), §2 - §3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz.U. z 2025 r. poz. 782).
Organ ocenił, że pytania nr 20 i 21 winny zostać skierowane do Ministra Zdrowia i tam należy się udać w celu uzyskania szczegółowych informacji. Z wiedzy, jaką dysponuje PPIS w Bełchatowie, obowiązkowe szczepienia ochronne ustala się w oparciu o analizę sytuacji epidemiologicznej dotyczącej chorób zakaźnych w Polsce ale nie jest to jedyny wyznacznik.
Następnie organ podkreślił, iż pytanie nr 22 nie stanowi informacji publicznej. Niemniej organ przytoczył informacje zaczerpnięte ze strony internetowej PZH w Warszawie wyjaśniające zagadnienie obowiązkowości szczepień w różnych państwach: "Na świecie znamy różne formy obowiązkowości szczepień. W krajach o wysokiej świadomości prozdrowotnej, takich jak Szwecja, Norwegia czy Finlandia, pomimo braku obowiązkowości szczepień, utrzymywane są wysokie stany zaszczepienia populacji objętej szczepieniami. W innych krajach, np. w Polsce, wysoki stan zaszczepienia utrzymywany jest dzięki obowiązkowości szczepień. W Europie są również takie kraje jak Rumunia, gdzie nie ma obowiązku szczepień, wyraźnie spadł stan zaszczepienia i w 2017 roku pojawiła się największa od lat epidemia odry. Państwa UE/EOG mają wysokie poziomy wszczepialności, a każde państwo decyduje o tym, czy szczepienie jest obowiązkowe, czy dobrowolne.".
W zakresie pytania nr 23 organ wskazał, że zgłoszenia NOP dokonuje lekarz, który rozpoznał NOP lub podejrzewa jego wystąpienie, do Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej właściwej dla miejsca wystąpienia odczynu. Właściwy miejscowo Powiatowy Inspektor Sanitarny prowadzi rejestr Niepożądanych Odczynów Poszczepiennych. PPIS nie jest zobligowany do odrzucania zgłoszeń NOP nadesłanych przez lekarza.
Odnośnie pytania nr 24 organ poinformował, iż nie jest zobowiązany do prowadzenia statystyki dotyczącej regresu rozwojowego po szczepieniu
Na pytanie nr 25 organ odpowiedział, że nie ma w swoim zakresie obowiązków czy zadań przeprowadzanie kontroli wobec lekarzy niewykonujących pełnej kwalifikacji. O każdorazowej kwalifikacji do szczepienia dziecka decyduje lekarz, po uprzednim wykonaniu szczegółowego badania obecnego stanu zdrowia dziecka oraz zebranych, potrzebnych informacji podczas wywiadu z rodzicami.
Odpowiadając na pytanie nr 26 organ podkreślił, że nie jest jednostką badawczą, a co za tym idzie nie bada skuteczności działań informacyjnych w temacie szczepień.
Organ ocenił, iż pytanie nr 27 nie stanowi informacji publicznej i jest skierowane do Głównego Inspektora Sanitarnego, nie do PPIS w Bełchatowie, tam więc należy się zwrócić.
Również pytania nr 28 i 29 organ ocenił za niedotyczące informacji publicznej i takie, które nie powinny być skierowane do PPIS.
Odnośnie pytania nr 30 organ wskazał, że PPIS w Bełchatowie nie jest jednostką badawczą, a co za tym idzie nie nadzoruje badań przed i porejestracyjnych szczepionek.
Dalej organ podkreślił, że nie prowadzi statystyk czy badań, o których mowa w pytaniach nr 31 i 32.
W zakresie pytania nr 33 PPIS w Bełchatowie wskazał, iż nie posiada danych o liczbie dzieci z autyzmem 2000-2024.
W ocenie organu pytania nr 34 i 35 nie stanowią informacji publicznej i nie powinny być skierowane do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego.
We wskazanym na wstępie piśmie z dnia 6 maja 2026 r. skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 4 ust.1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2 art. 3 ust. 1 pkt. 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji publicznej.
W oparciu o tak sformułowany zarzut skarżący wniósł o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej skarżącego i udzielenia informacji publicznej. Ponadto o orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej przewidzianej przepisami prawa wysokości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego.
W uzasadnieniu skarżący wskazał m.in., iż skierował do organu wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie danych, dotyczących szczepień ochronnych. Pismem z dnia 17 kwietnia 2026 r. PPIS nadesłał pismo, w nikłym stopniu udzielając odpowiedzi na pytania i odsyłając do publikacji. Do dnia wniesienia skargi nie udostępniono skarżącemu innych informacji poza zawartymi w piśmie z dnia 17 kwietnia 2026 r. mimo obowiązku organu. Przesłane przez organ odpowiedzi, w ocenie skarżącego, są niewystarczające, podobnie jak odesłanie do publikacji, aby mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia skarżącemu informacji publicznej. Tymczasem udzielenie odpowiedzi niepełnej lub niejasnej wyczerpuje znamiona bezczynności w udzielaniu informacji, uzasadniającej uznanie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Skarżący podkreślił, że prawo do informacji publicznej zostało zagwarantowane w art. 61 Konstytucji RP i obejmuje ono m.in. dostęp do dokumentów. Ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w odrębnych ustawach przesłanki dotyczące ochrony wolności i praw innych osób oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (art. 61 ust. 3 Konstytucji RP). W myśl art. 61 ust. 4 Konstytucji RP, tryb udzielania informacji publicznej określają ustawy i realizację powyższego przepisu stanowi właśnie u.d.i.p. Rozpoznając skargę na bezczynność organu sąd administracyjny obowiązany jest dokonać z urzędu kontroli przewlekłości postępowania administracyjnego, którego dotyczy skarga. Prawo złożenia skargi na bezczynność organu w sprawie udostępnienia informacji publicznej nie wymaga wyczerpania środków zaskarżenia.
Reasumując, skarżący wskazał, iż organ winien udostępnić informację publiczną na żądanie strony skarżącej, albo wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia stosownie uzasadniając decyzję.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Bełchatowie wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu organ wskazał m.in., że udzielił stronie odpowiedzi pełnej w żądanym zakresie, dokonując szczegółowej analizy wniosku. W ocenie organu skarżący nadużywa prawa do informacji publicznej, a takie zachowanie nie zasługuje na ochronę prawną. Organ podkreślił, iż jego działalność nie cechowała się bezczynnością, ani tym bardziej bezczynnością z rażącym naruszeniem prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Sąd rozpoznał sprawę niniejszą na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 z późn.zm. - dalej w skrócie "p.p.s.a."), który stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Taka sytuacja ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, ponieważ przedmiotem zaskarżenia jest bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Bełchatowie.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola obejmuje, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a ustawy.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania: pkt 1 - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; pkt 2 - zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; pkt 3 - stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Ponadto, według art. 149 § 2 p.p.s.a., Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
W niniejszym postępowaniu istotą sporu jest ustalenie czy organ pozostaje bezczynny w sprawie wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, który wpłynął do organu w dniu 3 kwietnia 2026 r.
Problematyka dostępu do informacji publicznej unormowana została przez ustawodawcę w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 902 - dalej w skrócie "u.d.i.p.").
Podmiotami zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.).
Według art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Rozpoznanie wniosku o udzielenie informacji publicznej, zgodnie z rozwiązaniami przyjętymi w powołanej ustawie, następuje w formie czynności materialno-technicznej poprzez udostępnienie żądanej informacji, albo w formie decyzji (w przypadku odmowy udzielenia informacji publicznej lub umorzenia postępowania stosownie do art. 14 ust. 2 u.d.i.p.). Organ (podmiot zobowiązany) może natomiast poprzestać na pisemnym zawiadomieniu wnioskodawcy, gdy żądanie dotyczy informacji publicznej, której zasady i tryb udostępnienia określają przepisy innych ustaw, (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.), gdy organ nie jest dysponentem informacji, o których udostępnienie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), gdy wnioskowane dane są dostępne w publikatorze, lub gdy informacja objęta żądaniem nie ma charakteru informacji publicznej.
Bezczynność organu na gruncie przepisów u.d.i.p. polega natomiast na tym, że podmiot zobowiązany (organ) nie załatwia wniosku w sposób określony przepisami ustawy w żadnym z terminów, o których mowa w art. 13 u.d.i.p.
Sąd dokonując oceny skargi na bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej bada wyłącznie to, czy podmiot, do którego zostało skierowane żądanie udostępnienia informacji publicznej należy do kręgu podmiotów zobowiązanych w rozumieniu art. 4 u.d.i.p. oraz czy wnioskowana informacja ma charakter informacji publicznej i na tym tle ocenia sposób rozpoznania wniosku.
Odnosząc powyższe uwagi do badanej sprawy przede wszystkim należy wskazać, iż w sprawie nie jest sporne, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Bełchatowie jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Państwowa Inspekcja Sanitarna wchodzi bowiem w skład administracji rządowej, co wynika w szczególności z treści art. 7 ust. 1 z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 416 z późn. zm.).
W kolejnym kroku należało zatem ustalić, czy informacje których domaga się skarżący stanowią informację publiczną.
Zgodnie z treścią art. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Trzeba zaznaczyć, że pojęcie informacji publicznej jest ujmowane szeroko i odnosi się do wszelkich spraw publicznych również wówczas, gdy wiadomość ta nie została wytworzona przez podmioty publiczne, a jedynie odnosi się do nich.
Wypada jednak podkreślić, że informacja publiczna dotyczy sfery faktów, a prawo dostępu do informacji publicznej oznacza dostęp do informacji już będącej w posiadaniu podmiotu zobowiązanego. W związku z tym wniosek o udzielenie informacji publicznej nie może zmierzać do inicjowania działań przez organ. Nie jest również możliwe w ramach dostępu do informacji publicznej domaganie się od organu dokonywania ocen, analiz, wytłumaczenia czy usprawiedliwienia podjętych działań czy zaniechań. Wniosek o dostęp do informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. nie może służyć wytworzeniu tego rodzaju informacji (por. wyrok WSA w Gdańsku z 2 czerwca 2026 r., sygn. III SA/Gd 173/26). Udostępnienia informacji publicznej nie można utożsamiać z wyjaśnianiem przez organ motywów własnego działania, interpretacji prawa bądź oceny jego zastosowania. Udostępnieniu podlega sama informacja o faktach, a nie przyczyny, dla których dana informacja ma określoną treść. Informacja publiczna nie może być przedmiotem poszukiwań i dociekań ze strony organu, które prowadziłyby do jej wytworzenia. Podkreślić trzeba, że pytania mające charakter ocenny i interpretacyjny, zmierzający faktycznie do uzyskania stanowiska organu co do prawidłowości jego działania nie dotyczą informacji publicznej. Wyjaśnienia, motywacje i tłumaczenia organu nie są bowiem objęte zakresem przedmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej i jako takie nie podlegają udostępnieniu w trybie jej przepisów (por. np. wyrok WSA w Warszawie z 11 kwietnia 2014 r., II SA/Wa 2385/13, wyrok WSA w Białymstoku z 19 maja 2026 r., sygn. II SAB/Bk 43/26). W kategorii informacji publicznej nie mieści się też ubieganie o wyjaśnienie charakteru i istoty przepisów prawnych ani też ich wykładni. Domaganie się informacji o obowiązującym prawie nie nosi znamion informacji publicznej i nie znajduje do niej zastosowania ustawa o dostępie do informacji publicznej. Nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu u.d.i.p. zagadnienia z zakresu wiedzy medycznej, farmakologii, jakości i skuteczności leków i szczepień, ochrony zdrowia oraz metod postępowania leczniczego (por. np. wyrok WSA w Szczecinie z 16 listopada 2022 r. akt II SAB/Sz 211/22; wyrok WSA w Lublinie z 16 marca 2023 r. II SAB/Lu 10/23). Zagadnienia te nie mieszczą się w zakresie informacji o sprawach publicznych rozumianych jako informacje wytworzone przez władze publiczne, przez osoby pełniące funkcje publiczne lub inne podmioty, które wykonują funkcje i zadania publiczne lub gospodarują mieniem publicznym, ani też informacje odnoszące się do władz, osób i innych podmiotów publicznych.
W judykaturze przyjęto także stanowisko, zgodnie z którym informacje dotyczące polityki szczepień ochronnych, prawidłowości zasad funkcjonowania organów inspekcji sanitarnej, ochrony zdrowia, wiedzy i praktyki medycznej, w tym metod postępowania leczniczego nie są uważane za informację publiczną w rozumieniu ustawy, dlatego też organ nie jest zobowiązany do ich udzielenia. Uwagi te należy odnieść również do pytań dotyczących wiedzy prawniczej, zmierzających do udzielania porady prawnej i dokonania przez organ wykładni przepisów, bądź oceny ich zgodności z Konstytucją RP. Wreszcie nie stanowią informacji publicznej zagadnienia związane z działalnością organizacji międzynarodowej (Światowej Organizacji Zdrowia), bowiem nie dotyczą polskich władz i gospodarowania mieniem publicznym (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 17 listopada 2022 r., sygn. akt III SAB/Gd 164/22; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13 lutego 2020 r., sygn. akt II SAB/Po 132/19; wyrok WSA w Lublinie z dnia 28 grudnia 2022 r., sygn. akt II SAB/Lu 139/22).
Wskazać należy również, że organy inspekcji sanitarnej nie są dysponentami informacji, dotyczących kwestii odszkodowawczych, związanych z niepożądanymi odczynami szczepiennymi, bowiem organem właściwym przy dochodzeniu takich świadczeń jest Rzecznik Praw Pacjenta. Świadczenia te wypłacane są z kierowanego przez RPP Funduszu Kompensacyjnego Szczepień Ochronnych, zatem to ten organ jest właściwy do udzielenia informacji odnośnie procedury zgłaszania i dochodzenia roszczeń związanych z niepożądanymi odczynami poszczepiennymi, a także statystyk odnośnie wypłaty odszkodowań.
W kontrolowanej sprawie analiza akt administracyjnych oraz treści pytań i udzielonych przez organ odpowiedzi prowadzi do wniosku, że na 21 spośród 35 pytań organ udzielił odpowiedzi udostępniając żądaną informację. PPIS w Bełchatowie odpowiedział w ten sposób na pytania opatrzone następującymi numerami: 2, 4, 6, 7, 9, 10, 11, 14 – 19, 23-26, 30-33.
Natomiast w odniesieniu do pozostałych pytań organ wskazał, że nie jest w posiadaniu żądanych informacji lub że nie stanowią one informacji publicznej. Analiza udzielonych w tym zakresie odpowiedzi nie budzi wątpliwości, iż żądane informacje nie są informacjami o faktach (pytanie nr 5 i 22), nie są informacjami, którymi w ogóle mógłby dysponować PPIS w Bełchatowie z uwagi na zakres przyznanych przez prawo kompetencji (pytania nr 28, 29, 34) lub wprost dotyczą informacji o innych podmiotach niż PPIS w Bełchatowie (pytanie nr 5 i 27), bądź też sprowadzają się w istocie do pytania o przepisy prawa (pytanie 27), w tym o zakres kompetencji organu (pytanie nr 35), który wszak regulowany jest przepisami ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. W przypadku każdego z tych pytań, w myśl przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, prawidłowym zachowaniem organu jest udzielenie odpowiedzi w formie pisemnego zawiadomienia skierowanego do wnioskodawcy, że organ nie posiada żądanej informacji lub że informacja ta nie ma statusu informacji publicznej, jak to zasadnie uczynił PPIS w badanej sprawie. Należy przy tym podkreślić, że organ udzielił odpowiedzi, których zakres wykracza poza wykonanie powyższego obowiązku. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Bełchatowie, odpowiadając na pytania numer 1, 3, 5, 8, 20, 21, nie ograniczył się do zawiadomienia, że nie jest w posiadaniu wnioskowanych informacji, lecz udzielił dodatkowych wyjaśnień dotyczących możliwości ich uzyskania. Odnośnie pytania nr 5 oraz 22 organ przedstawił swoje stanowisko, pomimo że jak trafnie wskazał, pytanie nie dotyczy informacji publicznej. Odnosząc się do pytań w sprawie badań bezpieczeństwa szczepionek organ wskazał, iż nie jest właściwy do udzielenia informacji w tym zakresie podając jednocześnie, że szczegółowych informacji udzielić mogą producenci szczepionek, podmioty odpowiedzialne. PPIS wyjaśnił również, że informacje na temat szczepień i szczepionek, w tym karty charakterystyk produktów leczniczych (CHPL) dostępne są na stronie internetowej Państwowego Zakładu Higieny w Warszawie.
W kontrolowanej sprawie bezspornym pozostaje, że wniosek skarżącego wpłynął do organu w dniu 3 kwietnia 2026 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Bełchatowie udzielił odpowiedzi pismem z dnia 17 kwietnia 2026 r. Wobec braku określenia przez wnioskodawcę formy w jakiej żąda on udzielenia informacji publicznej, ww. pismo zostało przesłane stronie skarżącej na adres wskazany we wniosku, za pośrednictwem operatora wyznaczonego Poczty Polskiej S.A., czego strona nie kwestionuje. Odpowiedź została zatem udzielona w terminie prawem przewidzianym.
W ocenie Sądu organ udostępnił skarżącemu żądane przez niego informacje w takim zakresie w jakim mają one walor informacji publicznej oraz znajdują się w posiadaniu organu. W pozostałym zakresie organ zawiadomił skarżącego o niedysponowaniu wnioskowanymi informacjami lub nieposiadaniu przez nie charakteru informacji publicznej. W konsekwencji brak podstaw do zarzucenia organowi bezczynności w udostępnieniu żądanej informacji publicznej.
Strona skarżąca kwestionuje natomiast zakres przekazanych jej informacji podnosząc, że zostały udzielone w "nikłym stopniu" a zatem są niewystarczające do uznania, że organ zadośćuczynił ciążącemu na nim obowiązkowi udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. Strona skarżąca przywołuje przy tym fragment orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym NSA stwierdza, iż niepełna lub niejasna odpowiedź wyczerpuje znamiona bezczynności. Jednakże w skardze nie wskazano na czym polega niepełność, niejasność lub nikły charakter udzielonej odpowiedzi. Sąd zauważa, że strona skarżąca jako niewystarczające wskazuje nie tylko udzielone odpowiedzi, ale również odesłania do publikacji. Wypada zatem stwierdzić, że odesłania zawarte w odpowiedziach na pytania skarżącego stanowią w każdym przypadku jedynie dodatkowe wyjaśnienie, udzielane obok informacji udostępnianej zgodnie z żądaniem lub też obok wskazania, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej bądź nie jest w posiadaniu organu. Tym samym przywołanie w treści udzielonych odpowiedzi publikacji innych podmiotów nie może skutkować uznaniem udostępnionych informacji za niewystarczające. Trzeba też zauważyć, że strona skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, nie wyjaśnia które z wypowiedzi organu są niewystarczające, co czyni niemożliwym dokonanie szczegółowej oceny zasadności podniesionych w skardze zarzutów.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę, o czym orzekł jak w sentencji wyroku.
a.bł.
Podstawa prawna: Dz.U. 2026 poz 143 Art. 119 pkt 4, art. 151; Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA). Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.