Wezwania do potrącenia kaucji bez skutku, bo nie złożył ich uprawniony przedstawiciel

wyroku z dnia 19 grudnia 2025r.

Pozwem datowanym na dzień 19 kwietnia 2021 roku, strona powodowa A.spółka akcyjna w K. wniosła o orzeczenie nakazem zapłaty w postępowaniu nakazowym, że strona pozwana W. (...)spółka akcyjna w K. ma zapłacić na jej rzecz kwotę 87 000 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 12 marca 2021 roku do dnia zapłaty oraz koszty postępowania.

W uzasadnieniu swojego stanowiska powódka wskazała, że w dniu 1 grudnia 2016 roku w K. W. (...) spółka akcyjna (dalej: „W. (...)”) oraz (...) spółka akcyjna (dalej: (...)) zawarły umowę dzierżawy nr (...), której przedmiotem była dzierżawa lokalu przy ulicy (...) w K.. Na podstawie umowy, A. dzierżawiła lokal od W. (...). Zgodnie z postanowieniem § 5 ust. 1 umowy, A. zobowiązana była wpłacić na rachunek bankowy W. (...) kaucję w wysokości brutto 57 000 zł w trzech ratach (I rata – 19 000 zł do 15 grudnia 2016 roku, II rata – 19 000 zł do 30 kwietnia 2017 roku, III rata – 19 000 zł do 30 sierpnia 2017 roku). Kaucja miała służyć zabezpieczeniu roszczeń W. (...) w stosunku do A. z tytułu szkód powstałych w przedmiocie dzierżawy, nieruchomości i budynku na której znajduje się przedmiot dzierżawy, w urządzeniach i rzeczach szczegółowo opisanych w załączniku nr(...) oraz roszczenia W. (...) o zapłatę zaległego czynszu dzierżawnego oraz innych opłat objętych umową. A. wpłaciła przedmiotową kaucję na rzecz W. (...) w całości. W. (...) dnia 23 grudnia 2020 roku złożyła oświadczenie o wypowiedzeniu umowy z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia. Ponadto, w dniu 9 lutego 2021 roku Strony zawarły porozumienie o wcześniejszym rozwiązaniu umowy za porozumieniem stron, tj. wraz z dniem 28 lutego 2021 roku. Kaucja nie została zaliczona na poczet ostatniego czynszu dzierżawnego i innych zaległych opłat (§ 5 ust. 2 umowy), co oznacza, że z uwagi na wygaśnięcie stosunku prawnego łączącego Strony, kaucja powinna zostać zwrócona Stronie powodowej w całości. W dniu 1 marca 2021 roku przedstawiciel W. (...) wystawiła trzy faktury korygujące, tj.:

1. Fakturę korygującą(...) na mocy której W. (...) uznała dług w stosunku do Strony powodowej na kwotę 19 000 zł tytułem zwrotu I raty kaucji,

2. Fakturę korygującą (...) na mocy której W. (...) uznała dług w stosunku do Strony powodowej na kwotę 19 000 zł tytułem zwrotu II raty kaucji,

3. Fakturę korygującą (...) na mocy której W. (...) uznała dług w stosunku do Strony powodowej na kwotę 19 000 zł tytułem zwrotu III raty kaucji.

Z powyższych faktur korygujących wynika, że należność Strony powodowej jest bezsporna, a W. (...) jest świadoma obowiązku zwrotu przedmiotowej kwoty w całości. Powódka nadto wskazała, że z protokołu przekazania lokalu spisanego w dniu 28 lutego 2021 roku wynika, że Strona powodowa zwróciła lokal przy ul. (...) w stanie niepogorszonym, co potwierdziła również Strona pozwana.

Nadto w uzasadnieniu pozwu wskazano, że w dniu 24 lipca 2018 roku w K. W. (...) oraz A. zawarły umowę dzierżawy nr (...), której przedmiotem była dzierżawa zespołu lokali oznaczonych numerem (...) zlokalizowanych w przyziemiu (poziom -1) Hotelu (...) przy ul. (...) w K.. Na podstawie umowy, A. dzierżawiła lokal od W. (...). Zgodnie z postanowieniem § 2 ust. 4 umowy, A. zobowiązana była wpłacić na rachunek bankowy W. (...) kaucję w wysokości 30 000 zł brutto. Kaucja miała służyć zabezpieczeniu roszczeń W. (...) w stosunku do A. o zapłatę czynszu, obciążających A. opłat za media oraz ewentualnego odszkodowania za powstałe szkody, jak też innych należności wynikających z umowy. Ponadto, kaucja miała służyć zabezpieczeniu roszczeń W. (...) w stosunku do A. z tytułu szkód powstałych w przedmiocie dzierżawy, nieruchomości i budynku na której znajduje się przedmiot dzierżawy oraz roszczenia W. (...) o zapłatę zaległego czynszu dzierżawnego oraz innych opłat objętych umową. A. wpłaciła przedmiotową kaucję na rzecz W. (...) w całości. Umowa uległa rozwiązaniu w wyniku wypowiedzenia jej przez Stronę powodową wraz z dniem 28 lutego 2021 roku, a kaucja nie została zaliczona na poczet ostatniego czynszu dzierżawnego i innych zaległych opłat (§ 2 ust. 4 umowy), co oznacza, że z uwagi na wygaśnięcie stosunku prawnego łączącego Strony, kaucja powinna zostać zwrócona S. powodowej.

W dniu 1 marca 2021 roku W. (...) wystawiła fakturę korygującą, tj. fakturę korygującą (...) na mocy której W. (...) uznała dług w stosunku do Strony powodowej na kwotę 30 000 zł tytułem zwrotu kaucji objętej umową dzierżawy (...).

Z powyższej faktury korygującej wynika, że należność Strony powodowej jest bezsporna, a W. (...) jest świadoma obowiązku zwrotu przedmiotowej kwoty w całości.

W pozwie wskazano również, że Spółka A.spółka akcyjna uległa podziałowi w trybie art. 529 § 1 pkt 4 k.s.h. (podział przez wydzielenie). Ze spółki A. Spółka Akcyjna powstała spółka A. (...)Spółka Akcyjna, która jako spółka nowo zawiązana powstała w wyniku podziału spółki A.Spółka Akcyjna w trybie art. 529 § 1 pkt 4 k.s.h. na podstawie uchwały Walnego Zgromadzenia spółki A. Spółka Akcyjna z dnia 28 kwietnia 2020 roku oraz uchwały A. (...)Spółka Akcyjna w organizacji o podziale w dniu 28 kwietnia 2020 roku. Na zasadzie art. 531 § 1 k.s.h., A. (...) jako spółka nowo zawiązana powstała w związku z podziałem wstąpiła z dniem podziału w prawa i obowiązki spółki dzielonej, określone w planie podziału. Zgodnie z planem podziału, na A. (...) została przeniesiona m.in. zorganizowana część przedsiębiorstwa A. polegająca na prowadzeniu działalności sportowo-rekreacyjnej w zakresie prowadzenia saunarium, usług masażu i odnowy biologicznej, jak również fizjoterapii, prowadzona w dwóch lokalizacjach, tj. (...) (...) oraz(...). Strona pozwana została zawiadomiona o podziale spółki na mocy zawiadomienia z dnia 2 czerwca 2020 roku.

Zdaniem powódki, pomimo świadomości istnienia obowiązku zwrotu kaucji oraz uznania długu w przedmiotowym zakresie, W. (...) nie zwróciła wpłaconych przez (...) kwoty tytułem kaucji w jakimkolwiek zakresie.

W dniu 27 maja 2021 r., Sąd Okręgowy wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym w którym nakazał stronie pozwanej (...) spółka akcyjna w K., aby zapłaciła stronie powodowej (...) spółka akcyjna w K. kwotę 87 000 złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 12 marca 2021 roku do dnia zapłaty oraz kwotę 4 705 zł tytułem kosztów postępowania w tym kwotę 3617 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. koszty postępowania.

Pozwana wniosła zarzuty od powyższego nakazu zapłaty (k. 155 i n.), zaskarżając nakaz w całości, wnosząc o uchylenie nakazu zapłaty i oddalenie powództwa w całości, zasądzenie od powódki na jej rzecz kosztów postępowania.

Jako uzasadnienie zarzutów wskazano, iż pozwana spółka posiada niezaspokojone roszczenia względem strony powodowej, w związku z czym kaucja nie powinna zostać zwrócona powódce zgodnie z treścią umowy. W szczególności pozwana podniosła, że:

a.

kaucja wpłacona do umowy dzierżawy nr (...) nie powinna i nie może zostać zwrócona Powódce, ponieważ Powódka ma istniejące zobowiązania wobec Pozwanej;

b.

przedstawiciel W. (...) nie uznał w dniu 1 marca 2021 roku długu w stosunku do Powódki w treści faktur korygujących (...), (...) oraz (...), co wynika wprost z ich treści;

c.

Pozwana nigdy nie twierdziła, że lokal przy ulicy (...) został zwrócony Pozwanej przez Powódkę w sposób niepogorszony, zwracając uwagę m.in. na konieczność przywrócenia lokalu do stanu poprzedniego w zakresie zmienionych na użytek dzierżawcy tablic informacyjnych;

d.

kaucja z umowy dzierżawy nr (...) została zaliczona przez Pozwaną na poczet ostatniego czynszu dzierżawnego i innych zaległych opłat wobec ich niezapłacenia przez Powódkę (opłat na media, jak i innych opłat związanych z umową);

e.

kaucja umowy dzierżawy nr (...) nie powinna zostać zwrócona Powódce po wygaśnięciu stosunku umownego, ponieważ Pozwana posiada względem Powódki wymagalne roszczenia, na zabezpieczenie których wpłacona została kaucja;

f.

1 marca 2021 roku W. (...) nie wystawiła faktury korygującej (...);

g.

fakturą korygującą (...) S.A. nigdy nie uznała długu w stosunku do Powódki na żadną kwotę, w tym na kwotę 30.000 zł tytułem zwrotu kaucji objętej umowy dzierżawy nr (...);

h.

należność Powódki nie jest bezsporna, a Pozwana jest świadoma obowiązku wzajemnego rozliczenia kwoty wpłaconej kaucji z tytułu umowy dzierżawy nr (...) oraz umowy dzierżawy nr (...) w stosunku do istniejących, wymagalnych roszczeń Pozwanej w stosunku do Powódki do wysokości kwoty wierzytelności niższej;

Pozwana podniosła, że roszczenie Powódki o zwrot kaucji wpłaconych w ramach umów dzierżawy nr (...) oraz umowy dzierżawy nr (...) jest bezzasadne i sprzeczne z treścią zawartych między stronami umów oraz norm powszechnie obowiązującego prawa. Nie doszło do warunków umożliwiających rozliczenie kaucji, bo z umowy wynika, że kaucję można rozliczyć, tylko jeżeli strony nie mają względem siebie roszczeń, zaś dzierżawca nie pozostaje w zwłoce z zapłatą należności, o których mowa w Umowie (§ 5 ust. 3 umowy dzierżawy nr (...) oraz § 2 ust. 4 i 5 umowy dzierżawy nr (...)).

Zdaniem pozwanej, powódka całkowicie pominęła okoliczność, ukrywając ten fakt przez Sądem, że Pozwana ma względem Powódki roszczenia, na których zabezpieczenie zatrzymała kwotę wpłaconej kaucji. Są to następujące roszczenia:

a. roszczenie o przywrócenie lokalu do stanu poprzedniego poprzez demontaż tablic informacyjnych;

b. roszczenie o zapłatę należności w kwocie 22.140,00 zł tytułem zaległego czynszu za okres od 1 do 28 lutego 2021 roku potwierdzonego dokumentem fakturą VAT (...);

c. roszczenie o zapłatę należności w kwocie 10.264,14 zł tytułem zaległych opłaty wynikających z umowy, tj. opłat za media, sprzątanie holu, przekroczenie mocy pobranej.

Wobec istnienia nieuregulowanych przez byłego dzierżawcę zobowiązań wskazanych powyżej i wobec charakteru kaucji, która zgodnie z treścią zawartych między stronami umów stanowiła kaucję gwarancyjną, czyli sumę pieniężną złożoną jako gwarancja dotrzymania zobowiązania, zwrot wpłaconej kaucji możliwy jest tylko po uregulowaniu wzajemnych zobowiązań między stronami. Skoro Powódka (były dzierżawca) nie wypełniła zobowiązania w zakresie zapłaty zaległych faktur, jak i usunięcia oraz przywrócenia tablic informacyjnych do stanu poprzedniego, zasadne stało się zatrzymanie kaucji do czasu rozliczenia umowy, w szczególności wobec faktu, że np. koszty wymiany tablic, obciążające Powódkę, są trudne do oszacowania i wyłącznie możliwe po wykonaniu zobowiązania przez Powódkę lub w zastępczym wykonaniu przez Pozwaną, co następnie umożliwi dokonanie kompensaty należności W. (...) względem (...) S.A. z wpłaconej kwoty kaucji.

Pismem z dnia 3 grudnia 2021 r. (k. 229 i n.) powódka złożyła replikę na zarzuty pozwanej, podtrzymując co do zasady swoje stanowisko w sprawie.

Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego przed tut. Sądem strona powodowa - pismem z dnia 19 grudnia 2022 r. (k. 294 i n.) i strona pozwana – pismem z dnia 19 grudnia 2022 r. (k. 288 i n.) – podsumowały swoje stanowiska w sprawie wnosząc co do zasady jak w toku postępowania.

Sąd Okręgowy w Krakowie, wyrokiem z dnia 5 stycznia 2023 r, utrzymał w mocy w całości nakaz zapłaty wydany w postępowaniu nakazowym Sądu Okręgowego w K. z dnia 27 maja 2021 roku, sygn. akt(...) oraz zasądził od strony pozwanejW. (...) spółki akcyjnej w K. na rzecz strony powodowej A. (...) spółki akcyjnej w K. kwotę 1.800 zł (jeden tysiąc osiemset złotych) tytułem zwrotu dalszych kosztów postępowania.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

SpółkaA.spółka akcyjna uległa podziałowi w trybie art. 529 § 1 pkt 4 k.s.h. (podział przez wydzielenie). Ze spółki A. Spółka Akcyjna powstała spółka A. (...)Spółka Akcyjna, która jako spółka nowo zawiązana powstała w wyniku podziału spółki A. Spółka Akcyjna w trybie art. 529 § 1 pkt 4 k.s.h. na podstawie uchwały Walnego Zgromadzenia spółki A.Spółka Akcyjna z dnia 28 kwietnia 2020 roku oraz uchwały A. (...) Spółka Akcyjna w organizacji o podziale w dniu 28 kwietnia 2020 roku. Na zasadzie art. 531 § 1 k.s.h., A. (...)jako spółka nowo zawiązana powstała w związku z podziałem wstąpiła z dniem podziału w prawa i obowiązki spółki dzielonej, określone w planie podziału. Zgodnie z planem podziału, naA. (...) została przeniesiona m.in. zorganizowana część przedsiębiorstwa A. polegająca na prowadzeniu działalności sportowo-rekreacyjnej w zakresie prowadzenia saunarium, usług masażu i odnowy biologicznej, jak również fizjoterapii, prowadzona w dwóch lokalizacjach, tj. (...) B. oraz (...) (...). Strona pozwana została zawiadomiona o podziale spółki na mocy zawiadomienia z dnia 2 czerwca 2020 roku.

W dniu 1 grudnia 2016 roku w K. W. (...) oraz A. zawarły umowę dzierżawy nr (...), której przedmiotem była dzierżawa lokalu przy ulicy (...) w K.. Na podstawie umowy, A.dzierżawił lokal od Pozwanego. Zgodnie z postanowieniem § 5 ust. 1 umowy, A. zobowiązany był wpłacić na rachunek bankowy Pozwanego kaucję w wysokości brutto 57 000 zł w trzech ratach (I rata – 19 000 zł do 15 grudnia 2016 roku, II rata – 19 000 zł do 30 kwietnia 2017 roku, III rata – 19 000 zł do 30 sierpnia 2017 roku). Kaucja miała służyć zabezpieczeniu roszczeń Pozwanego w stosunku do A.z tytułu szkód powstałych w przedmiocie dzierżawy, nieruchomości i budynku na której znajduje się przedmiot dzierżawy, w urządzeniach i rzeczach szczegółowo opisanych w załączniku nr (...) oraz roszczenia Pozwanego o zapłatę zaległego czynszu dzierżawnego oraz innych opłat objętych umową. Powód wpłacił przedmiotową kaucję na rzecz Pozwanego w całości. Dnia 23 grudnia 2020 roku Pozwany złożył oświadczenie o wypowiedzeniu umowy z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia. Ponadto, w dniu 9 lutego 2021 roku Strony zawarły porozumienie o wcześniejszym rozwiązaniu umowy za porozumieniem stron, tj. wraz z dniem 28 lutego 2021 roku. Kaucja nie została zaliczona na poczet ostatniego czynszu dzierżawnego i innych zaległych opłat (§ 5 ust. 2 umowy). Pozwany nie zgłaszał żadnych uwag co do stanu zdanego lokalu. W dniu 1 marca 2021 roku przedstawiciel Pozwanego wystawił trzy faktury korygujące, tj. Fakturę korygującą (...), Fakturę korygującą (...) oraz Fakturę korygującą (...)na mocy których Pozwany uznał dług w stosunku do Powoda na kwotę po 19 000 zł tytułem zwrotu trzech rat kaucji. Powód zwrócił lokal przy ul. (...) w stanie niepogorszonym, co potwierdził Pozwany w protokole przekazania lokalu spisanym dnia 28 lutego 2021 roku. Pozwany nie zgłaszał żadnych uwag co do stanu zdanego lokalu. W dniu 24 lipca 2018 roku w K.

A.oraz Pozwany zawarli umowę dzierżawy nr (...), której przedmiotem była dzierżawa zespołu lokali oznaczonych numerem (...) zlokalizowanych w przyziemiu (poziom -1) Hotelu (...) przy ul. (...) w K.. Na podstawie umowy, A. (...) dzierżawił nieruchomość od Pozwanego. Zgodnie z postanowieniem § 2 ust. 4 umowy, A. zobowiązany był wpłacić na rachunek bankowy Pozwanego kaucję w wysokości 30 000 zł brutto. Kaucja miała służyć zabezpieczeniu roszczeń Pozwanego w stosunku do A.o zapłatę czynszu, obciążających Powoda opłat za media oraz ewentualnego odszkodowania za powstałe szkody, jak też innych należności wynikających z umowy. Ponadto, kaucja miała służyć zabezpieczeniu roszczeń Pozwanego w stosunku do A. z tytułu szkód powstałych w przedmiocie dzierżawy, nieruchomości i budynku na której znajduje się przedmiot dzierżawy oraz roszczenia Pozwanego o zapłatę zaległego czynszu dzierżawnego oraz innych opłat objętych umową. Powód wpłacił przedmiotową kaucję na rzecz Pozwanego w całości. Umowa uległa rozwiązaniu w wyniku wypowiedzenia jej przez Powoda wraz z dniem 28 lutego 2021 roku, a kaucja nie została zaliczona na poczet ostatniego czynszu dzierżawnego i innych zaległych opłat (§ 2 ust. 4 umowy). Pozwany uniemożliwił pracownikom Powoda wyniesienie z lokalu rzeczy należących do Powoda a także rzeczy prywatnych należących do pracowników. W dniu 1 lutego 2021 roku Pozwany wystawił fakturę korygującą, tj. fakturę korygującą (...) na mocy której Pozwany uznał dług w stosunku do Powoda na kwotę 30 000 zł tytułem zwrotu kaucji objętej umową dzierżawy (...). Pozwany nie zwrócił wpłaconych przez Powoda tytułem kaucji kwot w jakimkolwiek zakresie. W dniu 8 marca 2021 r., za pośrednictwem poczty elektronicznej, Powód wezwał Pozwanego do zapłaty, wyznaczając jednocześnie trzydniowy termin na zapłatę. W dniu 12 marca 2021 roku, Powód wystosował do Pozwanego wezwanie do zapłaty kwoty 87 000 zł tytułem zwrotu kaucji, wyznaczając jednocześnie dodatkowy trzydniowy termin na zapłatę.

Ocena dowodów dokonana przez Sąd Okręgowy:

Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie zeznań świadków – pracowników strony powodowej oraz jej przedstawiciela – prezesa zarządu D. R., jak również w szczególności przedstawionych przez Powoda dowodów z dokumentów. Zeznania powyższych osób pokrywają się ze sobą i tworzą spójną całość, a także potwierdzają okoliczności wskazane w dowodach z dokumentów. Większość faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy zostało wprost przyznane przez Pozwanego w zarzutach od nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia 16 lipca 2021 roku. W pozostałym zakresie, w ocenie Sądu stanowisko Pozwanego jest podyktowane przyjętą przezeń strategią procesową i nie ma oparcia w stanie faktycznym sprawy, ocenianym według wskazań wiedzy oraz doświadczenia życiowego – w tym w szczególności co do faktu istnienia wierzytelności względem powodowej spółki, które mogłyby być potrącone z dochodzoną wierzytelnością w toku niniejszego postępowania. Zeznania świadka R. M. zawnioskowanego przez stronę pozwaną nie wykazały bowiem, aby pozwana spółka miała uzasadnione roszczenia względem powódki. Z materiału dowodowego w niniejszej sprawie, potwierdzonymi nadto zeznaniami prezesa zarządu D. R. wynika bowiem, że to właśnie świadek R. M. działając imieniem pozwanej bez żadnych uwag potwierdził fakt rozwiązania umowy a pozwana bezpodstawnie nie zwraca wpłaconej przez powódkę kaucji.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Żądanie zapłaty sumy pieniężnej określonej w treści pozwu zasługuje na uwzględnienie tak co do zasady, jak i co do wysokości. Strony łączył stosunek zobowiązaniowy wynikający z umów dzierżawy. Fakt ich zawarcia ani treść postanowień umownych nie budzą wątpliwości, strony również nie zgłaszały żadnych zastrzeżeń w tym zakresie. W związku z wygaśnięciem umów dzierżawy, zaktualizowało się roszczenie dzierżawcy o zwrot kaucji. Strona pozwana w toku postępowania powoływała się na fakt wygaśnięcia dochodzonej przez powódkę wierzytelności wobec potrącenia wierzytelności. Nie złożyła przy tym zarówno przed wytoczeniem powództwa, jak również i w jego toku skutecznego oświadczenia o potrąceniu. Dlatego też stwierdzić należy, niezależnie od podstaw faktycznych takiego potrącenia, że kwota zobowiązania z tytułu zwrotu kaucji nie została potrącona z żadnym innym wymagalnym zobowiązaniem powódki wobec pozwanej. Jak stanowi bowiem art. 498 § 1. k.c.: „Gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym”. Zgodnie z kolei z art. 499 k.c.: „Potrącenia dokonywa się przez oświadczenie złożone drugiej stronie. Oświadczenie ma moc wsteczną od chwili, kiedy potrącenie stało się możliwe”. Na gruncie powyższych przepisów, należy dojść do wniosku, że nie jest dopuszczalne domniemanie potrącenia. „Oświadczenie” o którym mowa w art. 499 k.c. nie jest tym samym co „oświadczenie woli”, które może również nastąpić w sposób dorozumiany. Jak wskazuje się w doktrynie: „Potrącenie ustawowe dokonuje się przez złożenie oświadczenia woli przez jedną z dwóch osób pozostających wobec siebie w pozycji dłużnika i jednocześnie wierzyciela. Dopóki więc do tego nie dojdzie, dopóty potrącenie nie następuje, nawet jeśli spełnione są przesłanki jego dokonania”. (tak: G. Sikorski [w:] Kodeks cywilny. Komentarz aktualizowany, red. J. Ciszewski, P. Nazaruk, LEX/el. 2022, art. 499.). Strona pozwana nie wykazała, aby przysługiwały jej wierzytelności wobec strony powodowej, jak również nie wykazała aby kiedykolwiek je potrąciła (odliczyła od kaucji), i również nie potrąciła ich w zarzutach od nakazu zapłaty. Słusznie w toku postępowania wskazywała powódka, że w wykonaniu postanowień umowy (...) strona powodowa wpłaciła kaucję w wysokości 57 000 zł, natomiast nie wiadomo, z jakich właściwie powodów strona pozwana nie chce zwrócić przedmiotowej kaucji. W zarzutach od nakazu zapłaty strona pozwana wskazuje na różne roszczenia, jednakże wszystkie te roszczenia dotyczą lokalu przy ul. (...) w K.. Umowa dotycząca lokalu przy ul. (...) w K. została rozwiązana, natomiast lokal został odebrany przez stronę pozwaną bez jakichkolwiek uwag. Strona pozwana powoływała się na trzy roszczenia, tj.:

- roszczenie o przywrócenie lokalu do stanu poprzedniego poprzez demontaż tablic informacyjnych;

- roszczenie o zapłatę należności w kwocie 22.140,00 zł tytułem czynszu za okres od 1 do 28 lutego;

- roszczenie o zapłatę należności w kwocie 10.264,14 zł tytułem zaległych opłat;

jednakże żadne z nich nie dotyczy umowy (...). Jeżeli natomiast twierdzenia dotyczące demontażu tablic informacyjnych dotyczą również lokalu przy ul. (...) w K., to wskazać należy, że ich wymienienie w zarzutach od nakazu zapłaty byłoby wynikiem nieporozumienia. Wynika to z faktu, że przedmiotowe tablice informacyjne zostały już dawno zdemontowane, co zostało wykonane przez przedstawicieli (...). Z tego względu bezsprzecznym jest, że strona pozwana zobowiązana jest do zwrotu kaucji w kwocie 57.000 zł wpłaconej na podstawie umowy (...).

Również roszczenia związane z umową (...) dotyczącą lokalu przy ul. (...) są – w świetle ustalonego stanu faktycznego - bezzasadne. Brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych, umownych bądź faktycznych do obciążania strony powodowej opłatą za sprzątanie czy też „zryczałtowanym odszkodowaniem za sprzątanie”. Umowa pomiędzy stronami nie obejmowała obowiązku ponoszenia tych kosztów przez stronę powodową. Umowa zawiera enumeratywnie wymieniony katalog opłat eksploatacyjnych obciążających stronę powodową jako dzierżawcę (§ 3 umowy nr (...)). Należą do nich opłaty takie jak:

- opłaty za zużycie wody i odprowadzenie ścieków;

- za ogrzewanie dzierżawionej powierzchni oraz ciepłą wodę;

- za energię elektryczną;

- za gaz.

Opłaty za sprzątanie części wspólnych (hallu) nie są żadną z tych opłat. Świadczy to o tym, że tego typu koszty były wliczone w czynsz. Słusznie podnosiła również w toku postępowania powódka, że na podstawie umowy wydzierżawiający (strona pozwana) zezwolił na korzystanie z klatki schodowej od poziomu parteru do poziomu -1 oraz z wyjścia do ogrodu i hollu z poziomu -1 na potrzeby saunarium (§6 ust. 7 umowy nr (...)). W tym stanie rzeczy, brak jest podstaw by obciążać dzierżawcę opłatą z tytułu odszkodowania za sprzątanie hallu. Strona pozwana nie wykazała również jakichkolwiek przesłanek odpowiedzialności z tego tytułu. Również – w świetle zgromadzonej w sprawie dokumentacji - wszelkie należne opłaty za media zostały już rozliczone. Strona pozwana nie przedstawiła w toku procesu nawet które - jej zdaniem należności - są nieuregulowane wskazując jedynie ogólnikowo na opłaty za media. Roszczenia strony pozwanej w tym zakresie są zatem niewykazane w jakimkolwiek stopniu zarówno w zakresie podstawy prawnej jak i faktycznej.

W zakresie tablic informacyjnych, wskazać należy za powódką, że oznaczenie informacyjne w lokalu przy ul. (...) w K. zostało wykonane przez pracowników W. (...) i na życzenie tej spółki (pełne oznaczenie to Hotel (...) / (...)). Miało to na celu promowanie obiektu Hotelu (...) należącego do W. (...). W okresie bezpośrednio po zakończeniu obowiązywania umowy dzierżawy lokalu przy ul. (...) w K. przedstawiciele A. (...) zwrócili się do przedstawicieli W. (...) z zapytaniem czy tablice informacyjne mają zostać zdemontowane (podobnie jak w lokalu przy ul. (...) w K.), jednakże wówczas przedstawiciele W. (...) nie pozwolili wykonać żadnych prac w tym zakresie. Fakt, że oznaczenia w lokalu przy ul. (...) w K. zostały zdemontowane potwierdza to, że gdyby była wola i zgoda ze strony W. (...) na demontaż tablic informacyjnych w lokalu przy ul. (...), to takie prace również zostałyby wykonane przez przedstawicieli A. (...). To oznacza, że brak jest teraz jakichkolwiek podstaw by A. (...) dokonywała demontażu tych oznaczeń, a „przypomnienie” sobie o tym demontażu na kilka miesięcy po zakończeniu obowiązywania umowy świadczy jednoznacznie, że tego typu roszczenia kreowane są tylko po to, by uchylić się od obowiązku zwrotu należnej A. (...) kaucji. Należy również zauważyć, że zgodnie z umową (...), wszelkie nakłady na przedmiot najmu nie podlegają zwrotowi (§6 ust. 4 umowy (...)).

W świetle ustalonego stanu faktycznego brak jest również podstaw do regulowania jakichkolwiek zobowiązań przez stronę powodową związanych z dzierżawą lokalu przy ul. (...) w okresie od 1 lutego do 28 lutego 2021 roku. Wynika to z faktu, że strona powodowa w tym okresie nie korzystała z dzierżawionego lokalu albowiem strona pozwana takie korzystanie uniemożliwiła (brak świadczenia wzajemnego ze strony W. (...)). W efekcie czynsz za ten miesiąc nie był należny. Powyższe oznacza, że strona pozwana jest zobowiązana ponadto do zwrotu na rzecz Strony powodowej kaucji w wysokości 30 000 zł wynikającej z dzierżawy lokalu przy ul. (...) w K..

Utrzymując nakaz zapłaty w zakresie kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 99 k.p.c. kierując się zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. Kwota 1.800 zł to kwota wynikająca z faktu przysługującego stronie powodowej wynagrodzenia fachowego pełnomocnika w sprawie. W nakazie zapłaty została zasądzona na rzecz strony powodowej od pozwanej spółki kwota 3.617 zł tytułem wynagrodzenia radcy prawnego (wyliczona zgodnie z przepisem § 3 ust. 1 pkt. 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych – w brzmieniu obowiązującym w dacie wniesienia pozwu), natomiast w związku ze skutecznie wniesionymi zarzutami od nakazu zapłaty powyższa stawka podlega podwyższeniu o kwotę 1.800 zł, stosownie do treści § 2 pkt. 6 powołanego rozporządzenia.

Sąd Okręgowy w Krakowie, postanowieniem z dnia 11 maja 2023 r. uzupełnił wyrok Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 5 stycznia 2023 r., sygn. akt IX GC 919/21 w ten sposób, że po punkcie II dodać w wyroku punkt III w brzmieniu: zasądza od strony pozwanejW. (...) spółki akcyjnej w K. na rzecz strony powodowej (...) spółki akcyjnej w K. kwotę 4.683,27 zł (cztery tysiące sześćset osiemdziesiąt trzy złote dwadzieścia siedem groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania zabezpieczającego przeprowadzonego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym (...) wK. pod sygn. (...).

W uzasadnieniu wskazał, że powód złożył wniosek o zasądzenie kosztów zabezpieczenia i należało uzupełnić wyrok właśnie o te koszty.

Apelacja pozwanego.

Pozwany zaskarżył wyrok w całości i wniósł o jego zmianę poprzez oddalenie powództwa.

I. zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 498 § 1 k.c. oraz art. 499 k.c. poprzez ich niezastosowanie i uznanie w ustalonym stanie faktycznym sprawy, że oświadczenia składane Powodowi przez Pozwaną nie stanowiły oświadczeń o potrąceniu roszczenia, podczas gdy oświadczenia składane przez Pozwaną należy traktować jako oświadczenia o potrąceniu;

2. naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 233 § 1 k.p.c. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów przeprowadzonej w sprawie, dokonanej wybiórczo, wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego, polegającej na przyjęciu, że:

i.

Pozwana uznała dług w stosunku do Powoda na kwotę 19.000,00 zł tytułem zwrotu trzech rat kaucji z tytułu umowy na lokal przy ul. (...) w K., podczas gdy Pozwana nie złożyła oświadczenia o uznaniu długu we wskazanym zakresie;

ii.

Pozwana uniemożliwiła pracownikom Powoda wyniesienie z lokalu przy ul. (...) rzeczy należących do Powoda, a także rzeczy prywatnych należących do pracowników, podczas gdy Pozwana nie uniemożliwiała Powodowi wynoszenia jakichkolwiek ruchomości Powoda z lokalu, a wręcz udzielała pomocy Powodowi, udzielając swoich pracowników i sprzętu celem wynoszenia ruchomości Powoda z lokalu, zaś Powód część należących do niego ruchomości pozostawił przed lokalem, co spowodowało konieczność ich posprzątania i ponoszenia kosztów przechowywania przez Pozwaną;

(...).

Pozwana uznała dług w stosunku do Powoda na kwotę 30.000,00 zł tytułem zwrotu kaucji z tytułu umowy na lokal przy ul. (...) w K., podczas gdy Pozwana nie złożyła oświadczenia o uznaniu długu we wskazanym zakresie;

iv.

umowa na lokal przy ul. (...) nie przewidywała obciążania Powoda kosztami związanymi z działaniem Powoda, jego pracowników i klientów, takich jak koszty sprzątania holu hotelu (...), podczas gdy umowa przewidywała odpowiedzialność Powoda za szkody wyrządzone w mieniu Pozwanej, jak również zobowiązała do zapewnienia czystości przed wejściem do dzierżawionego lokalu, jak i do prowadzenia działalności w sposób odpowiadający renomie 5-gwiazdkowego hotelu, w którym lokal był położony;

v.

tablice informacyjne dotyczące działalności Powódki w lokalu Pozwanej przy ul. (...) zostały wykonane przez pracowników Pozwanej na życzenie Pozwanej i miały na celu promowanie hotelu (...), podczas gdy tablice te służyły wyłącznie promocji lokalu Powoda;

vi.

Powód nie miał możliwości korzystać z lokalu przy ul. (...) w lutym 2021 roku, podczas gdy nie było przeszkód do korzystania z tego lokalu we wskazanym terminie, w szczególności Pozwana w żaden sposób nie utrudniała korzystanie z lokalu we wskazanym okresie, co oznacza, że czynsz najmu za ten okres był w pełni należny.

Powód wniósł o oddalenie apelacji.

Zażalenie pozwanego

Pozwany wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia z dnia 11 maja 2023r. w całości wskazując, że zasądzenie tych kosztów nie jest zasadne z uwagi na fakt, że roszczenie w ogóle nie jest uzasadnione.

Powód wniósł o oddalenie zażalenia.

Sąd Apelacyjny zważył co następuje.

Apelacja powoda nie jest uzasadniona i dlatego – na zasadzie art. 385 kpc – Sąd ją oddalił.

Zażalenie pozwanego nie jest uzasadniona i dlatego – na zasadzie art. 385 kpc w związku z art. 397 § 3 kpc – Sąd je oddalił.

Generalne na wstępie należy zaznaczyć, że Sąd Apelacyjny w całości podziela ustalenia stanu faktycznego dokonane przez Sąd Okręgowy oraz dokonaną przez ten Sąd ocenę prawną i przyjmuje te ustalenia i ocenę za własną, z wyjątkiem odmienności wynikających z poniższych wywodów.

Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego dotyczą kwestii związanych z ustaleniami stanu faktycznego tj. niedokonania pewnych ustaleń, dokonanie błędnych ustaleń wynikających z przekroczenia przez Sąd I instancji zasady swobodnej oceny dowodów. Zarzuty te rozpoznać należało w pierwszej kolejności jako że tylko w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy dokonywać można oceny właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego.

W kontekście powyższego, w pierwszej kolejności wskazać godzi się, że ocena wiarygodności i mocy dowodów jest podstawowym zadaniem sądu orzekającego, wyrażającym istotę sądzenia, a więc rozstrzygania kwestii spornych w warunkach niezawisłości, na podstawie własnego przekonania sędziego, przy uwzględnieniu całokształtu zebranego materiału. Granice swobodnej oceny dowodów wyznaczone są przy tym wymaganiami prawa procesowego, doświadczenia życiowego oraz regułami logicznego myślenia. Skuteczne postawienie zarzutu naruszenia przez sąd art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wykazania, że sąd uchybił zasadom logicznego rozumowania lub doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie może być przeciwstawiane uprawnieniu sądu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast w tym zakresie wystarczające przekonanie strony o innej niż przyjął sąd wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie innej niż ocena sądu.

W ocenie Sądu Apelacyjnego, pozwany nie zdołał wykazać, by Sąd Okręgowy rozpoznając sprawę niniejszą naruszył zasady swobodnej oceny dowodów i w konsekwencji, by Sąd ten popełnił błąd w ustaleniach faktycznych. Zarzuty pozwanego w tym zakresie stanowią polemikę z ustaleniami Sądu Okręgowego. Nie wskazuje które konkretnie dowody zostały ocenione dowolnie.

Zarzut dotyczący ustalenia, że pozwana uznała dług w stosunku do powoda na kwotę 19.000,00 zł tytułem zwrotu trzech rat kaucji z tytułu umowy na lokal przy ul. (...) w K., podczas gdy pozwana nie złożyła oświadczenia o uznaniu długu we wskazanym zakresie – nie jest uzasadniony. W odpowiedzi na pozew pozwany przyznał, że powód wpłacił kaucję na poczet umowy nr (...) (k.161). Pozwany zarzucał nie to, że powód nie ma roszczenia o zwrot kaucji tylko to iż ma wzajemne roszczenia które przedstawił do potrącenia, co spowodowało że wzajemne wierzytelności uległy umorzeniu.

Zarzut dotyczący ustalenia, że pozwana uznała dług w stosunku do Powoda na kwotę 30.000,00 zł tytułem zwrotu kaucji z tytułu umowy na lokal przy ul. (...) w K., podczas gdy pozwana nie złożyła oświadczenia o uznaniu długu we wskazanym zakresie – nie jest uzasadniony. W odpowiedzi na pozew pozwany przyznał, że powód wpłacił kaucję na poczet umowy nr (...) (k.163). Pozwany zarzucał nie to, że powód nie ma roszczenia o zwrot kaucji tylko to iż ma wzajemne roszczenia które przedstawił do potrącenia, co spowodowało że wzajemne wierzytelności uległy umorzeniu.

Zarzuty:

1. dotyczące ustalenia, że pozwana uniemożliwiła pracownikom powoda wyniesienie z lokalu przy ul. (...) rzeczy należących do powoda, a także rzeczy prywatnych należących do pracowników, podczas gdy pozwana nie uniemożliwiała powodowi wynoszenia jakichkolwiek ruchomości powoda z lokalu, a wręcz udzielała pomocy powodowi, udzielając swoich pracowników i sprzętu celem wynoszenia ruchomości powoda z lokalu, zaś powód część należących do niego ruchomości pozostawił przed lokalem, co spowodowało konieczność ich posprzątania i ponoszenia kosztów przechowywania przez pozwaną;

2. dotyczące ustalenia, że umowa na lokal przy ul. (...) nie przewidywała obciążania powoda kosztami związanymi z działaniem powoda, jego pracowników i klientów, takich jak koszty sprzątania holu hotelu (...), podczas gdy umowa przewidywała odpowiedzialność powoda za szkody wyrządzone w mieniu pozwanej, jak również zobowiązała do zapewnienia czystości przed wejściem do dzierżawionego lokalu, jak i do prowadzenia działalności w sposób odpowiadający renomie 5-gwiazdkowego hotelu, w którym lokal był położony;

3. dotyczące ustalenia, że tablice informacyjne dotyczące działalności powódki w lokalu pozwanej przy ul. (...) zostały wykonane przez pracowników pozwanej na życzenie pozwanej i miały na celu promowanie hotelu (...), podczas gdy tablice te służyły wyłącznie promocji lokalu powoda;

4. dotyczące ustalenia, że powód nie miał możliwości korzystać z lokalu przy ul. (...) w lutym 2021 roku, podczas gdy nie było przeszkód do korzystania z tego lokalu we wskazanym terminie, w szczególności pozwana w żaden sposób nie utrudniała korzystanie z lokalu we wskazanym okresie, co oznacza, że czynsz najmu za ten okres był w pełni należny.

- nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, albowiem sąd uznał, że nie doszło do potrącenia wierzytelności pozwanego z wierzytelnością powoda. Wskazane zaś ustalenia miałyby znaczenie, gdyby do tego doszło, ponieważ te okoliczności mogłyby ewentualnie świadczyć o istnieniu lub nie wierzytelności pozwanego.

Zarzut dotyczący naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 498 § 1 k.c. oraz art. 499 k.c. poprzez ich niezastosowanie i uznanie w ustalonym stanie faktycznym sprawy, że oświadczenia składane powodowi przez pozwaną nie stanowiły oświadczeń o potrąceniu roszczenia, podczas gdy oświadczenia składane przez Pozwaną należy traktować jako oświadczenia o potrąceniu – nie jest uzasadniony.

Na wstępie należy zaznaczyć, że w § 5.4 umowy (...) strony ustaliły w jaki sposób rozliczona zostanie kaucja. W przypadku wystąpienia wzajemnego roszczenia rozliczenie nastąpi przez potrącenie. Taki sam sposób rozliczenia kaucji przewidziano w §2.5. umowy nr (...). Oznacza to, że kluczowym elementem rozstrzygnięcia jest ustalenie czy pozwany złożył oświadczenie o potrąceniu. Pozwany w uzasadnieniu apelacji wskazuje, że jego należności przedstawił do potrącenia poprzez wezwanie powoda do zapłaty. W apelacji pozwany wskazuje, że o potrąceniu świadczy e-mail z 1.02.2021r. (faktura VAT (...)), pisma z dnia 24.11.2020r., wezwanie z 4.11.2020r, wezwanie z 2 lipca 2020r., wezwanie z 11.05.2020r., wezwanie z 24.04.2020r., wezwanie z 25.08.2020r., wezwanie z 19.08.2020r., wezwanie z 4.11.2020r. i wezwanie z 13.11.2020r. (faktury (...)).

Z pisma z dnia 24.11.2020r. (k.195-198) w ogóle nie wynika aby to było wezwanie do zapłaty. Jest to korespondencja pomiędzy stronami. Nie stanowi to więc oświadczenia o potrąceniu.

W wezwaniach z dnia 2.07.2020r. nie zawarto oświadczenia o potrąceniu. Wezwania z dnia 11.05.2020r., 24.04.2020r., 19.08.2020r., 25.08.2020r., 4.11.2020r, 13.11.2020r. zostały sporządzone przez E. B.. Również wszystkie faktury zostały sporządzone przez E. B. i ona też wysyłała maile. Te wezwania nie mogą zostać potraktowane jako oświadczenia o potrąceniu, ponieważ oświadczenia musi złożyć osoba uprawniona do reprezentacji podmiotu czyli w niniejszej sprawie pozwany. Pozwany nie wykazał aby E. B. była uprawniona do jednoosobowej reprezentacji pozwanego.

Pozwany wskazuje na dojście do potrącenia wskutek oświadczenia złożonego przez powoda w mailu z 1.02.2021r. – potwierdzenia kompensaty. Potwierdzenie kompensaty zostało jednak podpisane przez J. S., która nie jest uprawniona do reprezentowania powoda. Zatem wystawienie potwierdzenia kompensaty nie może być potraktowane jako oświadczenie o potrąceniu.

Niezależnie od powyższego należy również podnieść, że pozwany zarówno w trakcie postępowania przed Sądem I Instancji jak i w postępowaniu apelacyjnym nie podniósł zarzutu potrącenia.

Zażalenie nie jest uzasadnione, ponieważ opierało się ono na założeniu, że sąd zmieni wyrok Sądu Okręgowego i oddali powództwo. Wobec faktu, że Sąd oddalił apelację automatycznie również zażalenie nie jest uzasadnione.

O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd orzekł stosując zasadę z art. 98 kpc i w całości obciążono nimi pozwanego. W skład zasądzonych kosztów wchodzi wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 4050 zł wyliczone w oparciu o §10.1.2) i §2.6) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. „w sprawie opłat za czynności radców prawnych”.

O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd orzekł stosując zasadę z art. 98 kpc i w całości obciążono nimi pozwanego. W skład zasądzonych kosztów wchodzi wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 240 zł wyliczone w oparciu o §10.2.2) i §2.3) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. „w sprawie opłat za czynności radców prawnych”.

Mając powyższe na uwadze orzec należało jak w sentencji wyroku.