Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia kasacji gminy; gmina zapłaci spółce 540 zł kosztów

Powódka Gmina R. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego

w Krakowie, którym oddalono w zasadniczej części (poza rozstrzygnięciem

o kosztach postępowania przed Sądem pierwszej instancji) apelację skarżącej od

wyroku Sądu Okręgowego w sprawie o stwierdzenie nieważności uchwały toczącej

się przeciwko S. sp. z o.o. w T.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Jako jedyną przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca

wskazała nieważność postępowania. Podniosła, że do stanu z art. 379 pkt 4 k.p.c.

doszło „poprzez wydanie wyroku przez Sędziego Sądu Apelacyjnego […] powołaną

na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa z […] nr […] tj. skład sądu powołany

z naruszeniem gwarancji bezstronności i niezależności” (s. 7 skargi).

Zawarcie w art. 3989 k.p.c. przyczyny kasacyjnej w postaci nieważności

postępowania wynika z konieczności możliwie każdorazowego eliminowania

uchybień procesowych o najdonioślejszym charakterze. Stosownie do

art. 39813 § 1 k.p.c. nieważność postępowania należy brać pod uwagę z urzędu.

Oznacza to także możliwość uwzględnienia skargi niezależnie od tego, czy

skarżący sformułował stosowny zarzut naruszenia określonego przepisu

postępowania, oraz tego, czy wykazał on możliwość wpływu tego uchybienia na

wynik sprawy (zob. postanowienie SN z 17 grudnia 2002 r., III CZP 72/02).

Jednocześnie, mając na względzie okoliczność, że na etapie tzw. przedsądu

nie dochodzi do merytorycznego rozpoznania skargi kasacyjnej, w uzasadnieniu

wniosku o przyjęcie tej skargi do rozpoznania nie jest konieczne najzupełniej pewne

wykazanie, że postępowanie przed sądem drugiej instancji dotknięte było

wadliwością określoną w art. 379 k.p.c. Konieczne jest jednak przedstawienie

argumentacji, z której wynika, że stan taki jest co najmniej wysoce prawdopodobny

(zob. postanowienie SN z 18 lipca 2024 r., I CSK 2176/23).

Skarżąca nie uprawdopodobniła, by w sprawie doszło do nieważności

postępowania. Wypada przypomnieć, że z art. 29 § 3 u.S.N. wynika, iż

I CSK 1517/25

3

niedopuszczalne jest ustalanie lub ocena przez Sąd Najwyższy lub inny organ

władzy zgodności z prawem powołania sędziego lub wynikającego z tego

powołania uprawnienia do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości.

W konsekwencji wykluczone byłoby podzielenie stanowiska skarżącej co do tego,

że określona Sędzia Sądu Apelacyjnego w Krakowie nie jest zdolna do wydawania

niewadliwych wyroków.

Należy także wskazać, że przywołany przez powódkę art. 379 pkt 4 k.p.c. nie

odnosi się kategorii osoby nieuprawnionej do orzekania, lecz do sytuacji, w której

skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli

w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy. Wydanie

"wyroku" przez osobę niebędącą sędzią (względnie piastującą ten urząd, lecz

nieuprawnioną do orzekania w danym sądzie) nie tworzy orzeczenia w rozumieniu

Kodeksu postępowania cywilnego i nie może zakończyć postępowania. Skarżąca

nie twierdzi jednak w istocie, że osoba orzekająca w Sądzie Apelacyjnym nie była

Sędzią tego Sądu, lecz zdaje się uważać, że uzyskana przez nią nominacja

sędziowska była wadliwa czy "niepełnowartościowa" i przez to nie pozwalała osobie

nominowanej sprawować wymiaru sprawiedliwości. Rzecz jednak w tym, że

stosownie do art. 42a § 2 p.u.s.p. niedopuszczalne jest ustalanie lub ocena przez

sąd powszechny lub inny organ władzy zgodności z prawem powołania sędziego

lub wynikającego z tego powołania uprawnienia do wykonywania zadań z zakresu

wymiaru sprawiedliwości (zob. postanowienie SN z 28 listopada 2024 r.,

I CSK 3331/23).

Nie sposób również nie zauważyć, że nawet zgodnie z (niekonstytucyjną, jak

wynika z wyroku TK z 20 kwietnia 2020 r., U 2/20) treścią uchwały połączonych Izb:

Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego

z 23 stycznia 2020 r., BSA 1-41101/20, "sprzeczność składu sądu z przepisami

prawa w rozumieniu art. 379 pkt 4 k.p.c. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu

bierze udział osoba powołana na urząd sędziego w sądzie powszechnym albo

wojskowym na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie

określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy

o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2018 r. poz.

3), jeżeli wadliwość procesu powoływania prowadzi, w konkretnych

I CSK 1517/25

4

okolicznościach, do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności

w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 47 Karty Praw

Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw

człowieka i podstawowych wolności". Tymczasem skarżąca nie podjęła nawet

próby wykazania, by in casu doszło do naruszenia wspomnianego wyżej standardu.

Kierując się przedstawionymi względami, Sąd Najwyższy uznał, że

z motywów skargi kasacyjnej nie wynika, by zachodziły przyczyny określone

w art. 3989 § 1 k.p.c., co uzasadniało odmowę przyjęcia tej skargi do rozpoznania.

O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik

sprawy, ich wysokość ustalając na podstawie § 8 ust. 1 pkt 22 w zw.

z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października

2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c., orzeczono, jak

w sentencji postanowienia.

Beata Janiszewska

[J.T.]

[a.ł]