Środa Wydanie nr 39

Sygnatura akt
I CSK 165/25
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna Wydział I
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
22 grudnia 2025 r.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi banku w sprawie kredytu frankowego

Przejdź do orzeczenia, 16 min czytania

Spór

Kredytobiorcy L.L. i J.L. dochodzili od Banku S.A. w W. ustalenia i zapłaty w sprawie umowy kredytu denominowanego kursem CHF.

Ustalenia sądu

Sąd Najwyższy ustalił, że strony zawarły umowę kredytu, którego kwota była denominowana kursem CHF, a wypłata nastąpiła w PLN. Bank twierdził, że postanowienia dotyczące kursu i wypłaty nie były niedozwolone, czego SN nie podzielił.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej Banku i zasądził od niego na rzecz każdego z powodów po 2700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Dlaczego

Pytania prawne nie mają przymiotu nowości, bo wyjaśniła je uchwała III CZP 25/22, a skarga w istocie polemizowała z ustaleniami faktycznymi, których Sąd Najwyższy nie może weryfikować.

Dla firm

Zagadnienia dotyczące kursu waluty, substytucji umowy i odsetek zostały już rozstrzygnięte w uchwale III CZP 25/22, więc skarga kasacyjna oparta na nich nie spełnia warunków przyjęcia. Skarga kwestionująca ustalenia faktyczne także nie może być podstawą jej przyjęcia.

Więcej o sprawie

Bank przedstawił siedem zagadnień prawnych dotyczących kursu waluty, skutków unieważnienia umowy i odsetek. SN uznał, że nie są one nowe, a kredytobiorcom zasądził po 2700 zł kosztów postępowania kasacyjnego.

Jak ustaliły Sądy meriti strony zawarły umowę kredytu, którego kwota była denominowana kursem CHF i którego wypłata nastąpiła w PLN.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Rozstrzygnięcie
Zasądzono
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Cywilna Wydział I
Sygnatura
I CSK 165/25

Treść orzeczenia około 16 minut czytania

I CSK 165/25

POSTANOWIENIE

22 grudnia 2025 r.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:

SSN Maciej Kowalski

na posiedzeniu niejawnym 22 grudnia 2025 r. w Warszawie

w sprawie z powództwa L.L. i J.L.

przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. o ustalenie i zapłatę,

na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.

od wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku

z 7 marca 2024 r., I ACa 1020/23,

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. zasądza

od

Bank

spółki

akcyjnej

w W. na rzecz L.L. i J.L. po 2700 (dwa tysiące siedemset)

złotych

tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego

z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie

w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas po upływie

tygodnia od dnia doręczenia niniejszego orzeczenia

Bank spółce akcyjnej w W. do dnia zapłaty.

Uzasadnienie

W skardze kasacyjnej wywiedzionej od wyroku Sądu Apelacyjnego

w Gdańsku z 7 marca 2024 r. pozwany Bank spółka akcyjna w W. wniósł

o przyjęcie skargi do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.c.

I CSK 165/25

2

Zdaniem skarżącego w sprawie występują następujące istotne zagadnienia

prawne:

1) Czy za indywidualnie wynegocjowany - w rozumieniu art. 3851 § 1 k.c.-

uznać należy warunek umowny (postanowienie umowne), które zostało

wprowadzone do umowy kredytu po przedstawieniu konsumentowi co najmniej

dwóch możliwych (alternatywnych) rozwiązań oferowanych przez przedsiębiorcę,

z których tylko jedno jest potencjalnie abuzywne i przy założeniu, że konsument

miał swobodę wyboru obu rozwiązań?

2) Czy na etapie oceny możliwości obowiązywania umowy po usunięciu

postanowienia abuzywnego i stwierdzenia braku możliwości funkcjonowania

umowy bez tych postanowień uznanych za abuzywne, dopuszczalne jest ustalenie

treści umowy (stosunku prawnego), w zakresie który był regulowany przez

abuzywną normę, na podstawie art. 65 § 1 i 2 lub art. 56 k.c. w zw. z art. 41 ustawy

z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe lub art. 56 k.c. w zw. z art. 358 § 2 k.c.

lub art. 56 k.c. w zw. z bliżej określonymi w skardze kasacyjnej przepisami,

z których na zasadzie analogii iuris lub analogii legis wynika, że w polskim prawie

obowiązuje generalna norma, zgodnie z którą wartość waluty obcej określa się

według kursu średniego NBP?

3) Czy jeżeli bez abuzywnego postanowienia umowa kredytu dewizowego

nie może obowiązywać, to dochodzi do automatycznej jego substytucji normą

dyspozytywną, o ile tylko zastosowanie środków krajowych zapewnia

doprowadzenie do sytuacji jaka miałby miejsce, gdyby umowa nie zawierała tego

abuzywnego postanowienia?

4) Czy art. 358 § 2 k.c. stanowi szczegółowy przepis dyspozytywny, który

znajduje zastosowanie z mocy prawa (automatycznie) w miejsce abuzywnego

postanowienia określającego sposób ustalenia kursu franka szwajcarskiego,

na potrzeby dobrowolnych i fakultatywnych operacji związanych z przeliczaniem

przy wypłacie i przy spłacie kredytu?

5) Jaki charakter posiada wyrok sądu w zakresie orzeczonych skutków

abuzywności w postaci unieważnienia spornej umowę kredytu (konstytutywny

czy deklaratoryjny) w odniesieniu do roszczeń pieniężnych o zwrot nienależnych

I CSK 165/25

3

świadczeń, a w konsekwencji, kiedy powstaje obowiązek rozliczeń stron w związku

z unieważnieniem funkcjonującej dotąd umowy kredytu, tzn. kiedy roszczenia

restytucyjne stron przedmiotowej umowy stają się wymagalne oraz od kiedy należy

liczyć odsetki za opóźnienie w zapłacie tychże należności?

6) Czy wynikający z art. 212 § 2 k.p.c. w zw. z art 1561 k.p.c. w zw.

z art. 1562 k.p.c. w zw. z art. 3851 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 353

§ 1 i 2 k.c. w zw. z art. 3531 k.c. w zw. z art. 405 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 7

ust. 1 i 2 dyrektywy Rady 93/13/EWG z 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych

warunków w umowach konsumenckich (dalej: „dyrektywa 93/13”) w zw. z art. 267

i 288 TFUE oraz w zw. z art. 4 ust. 3 TUE obowiązek poinformowania konsumenta

przez sąd o konsekwencjach prawnych wynikających z unieważnienia w całości

zawartej umowy kredytu obejmuje konieczność poinformowania konsumenta

o możliwości dochodzenia przez bank roszczeń wynikających z unieważnienia

umowy, w tym roszczenia o zapłatę tzw. wynagrodzenia za korzystanie z kapitału

(nawet jeżeli istnienie tych roszczeń nie jest ostatecznie przesądzone),

aby konsument mógł świadomie i dobrowolnie podjąć decyzję o skorzystaniu

z przysługujących mu uprawnień?

7) Czy w sytuacji, w której mechanizm przeliczenia należności w oparciu

o tabele kursowe banku, ma charakter fakultatywny, zastosowanie winien mieć

reżim art. 3851 § 1 i 2 oraz art. 3852 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13?

Skarżący podniósł ponadto, że istnieje potrzeba wykładni przepisów

prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności

w orzecznictwie sądów, tj.: art. 3851 § 1 i 2 k.c.

Dodatkowo wskazał, że jego skarga jest oczywiście uzasadniona, gdyż Sąd

odwoławczy zastosował art. 3851 § 1 k.c. i sankcję z art. 58 § 2 k.c. do umowy

kredytu stricte dewizowego (walutowego), z całkowitym pominięciem charakteru

przedmiotowej umowy, jej specyfiki, jak również wyłącznie fakultatywnego

charakteru postanowień dotyczących wypłaty i spłaty kredytu w PLN, które w toku

postępowania zostały uznane za abuzywne.

I CSK 165/25

4

Powodowie w odpowiedzi na skargę kasacyjną wnieśli o odmowę przyjęcia

jej do rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm

przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba

wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących

rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania

lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Odnosząc się w pierwszej kolejności do ujęcia wniosku o przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania oraz jego uzasadnienia podnieść należy, że zarówno

w doktrynie, jak i w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono już, że jeżeli jako

okoliczność uzasadniającą przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3984

§ 2 w zw. art. 3989 § 1 k.p.c.) wskazuje się istotne zagadnienie prawne, a więc

zagadnienie poważne, wymagające pogłębionej analizy prawnej i wcześniej

nierozstrzygane, to skarga taka nie może być jednocześnie oczywiście

uzasadniona, a więc uzasadniona prima facie, bez podejmowania jakichkolwiek

szczegółowych analiz i dociekań. To samo dotyczy zbiegu przesłanek w postaci

oczywistej zasadności skargi oraz potrzeby wykładni przepisów prawa

(zob. postanowienia SN: z 26 kwietnia 2018 r., IV CSK 577/17, i z 17 lipca 2019 r.,

III CSK 148/19).

W konsekwencji konstrukcja przedmiotowego wniosku skarżącego nie może

być uznana za prawidłową.

Za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. uznaje

się zagadnienie dotychczas nierozstrzygnięte w orzecznictwie, a zatem takie, które

cechuje się przymiotem nowości i którego wyjaśnienie może sprzyjać rozwojowi

prawa (zob. np. postanowienia SN: z 21 stycznia 2022 r., I CSK 1285/22;

z 24 kwietnia 2023 r., I CSK 4950/22; z 20 grudnia 2023 r., I CSK 4003/23).

Problemy przedstawione przez skarżącego, na tle ustaleń faktycznych

poczynionych w przedmiotowej sprawie, nie spełniają powyższych wymagań,

ponieważ na obecnym etapie rozwoju orzecznictwa sądowego w sprawach

I CSK 165/25

5

dotyczących konsumenckich kredytów hipotecznych denominowanych lub

indeksowanych do waluty obcej (w szczególności franka szwajcarskiego) nie mają

już one przymiotu nowości.

W szczególności trzeba zwrócić uwagę na uchwałę całej Izby Cywilnej Sądu

Najwyższego z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22 (OSNC 2024, nr 12, poz. 118),

w której Sąd ten wyjaśnił m.in. iż w razie uznania, że postanowienie umowy kredytu

indeksowanego lub denominowanego odnoszące się do sposobu określania kursu

waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie jest wiążące;

w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce tego

postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający

z przepisów prawa lub zwyczajów oraz przyjął, że w razie niemożliwości ustalenia

wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego lub

denominowanego umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie.

Na podstawie art. 87 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie

Najwyższym uchwała ta ma moc zasady prawnej i wiąże Sąd Najwyższy

w niniejszej sprawie.

Tym samym Sąd Najwyższy potwierdził przyjmowane wcześniej stanowisko,

że nie ma możliwości odwołania się w celu wypełnienia luki w przedmiotowej

umowie kredytu do art. 65 § 1 i 2, art. 56 i art. 358 § 2 k.c., art. 69 ust. 3 ustawy

z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe, art. 24 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.

o Narodowym Banku Polskim ani do art. 41 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 r.

Prawo wekslowe.

Sąd Najwyższy wyjaśnił już także, że samo zapewnienie konsumentowi -

kredytobiorcy możliwości spłaty rat kredytu w walucie obcej (walucie indeksacji) nie

uchyla abuzywności postanowienia dotyczącego spłaty rat kredytu w walucie

krajowej, w wysokości zależnej od kursu waluty obcej określanego swobodnie

przez bank (zob. wyrok SN z 25 października 2023 r., II CSKP 820/23). Dodać

należy ponadto, że w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

wyrażono stanowisko, że dołączenie do umowy zawartej z konsumentem dwóch

alternatywnych warunków dotyczących wykonania tego samego obowiązku

ciążącego na konsumencie, z których jeden jest nieuczciwy, a drugi zgodny

I CSK 165/25

6

z prawem, pozwala danemu przedsiębiorcy na spekulowanie, że poprzez brak

informacji, nieuwagę lub niezrozumienie konsument wykona dane zobowiązanie

zgodnie z warunkiem, który powoduje znaczącą nierównowagę praw i obowiązków

stron ze szkodą dla konsumenta. W związku z tym taki mechanizm umowny może

sam w sobie mieć nieuczciwy charakter (zob. wyrok TSUE z 21 września 2023 r.,

C-139/22, pkt 55).

W judykaturze Sądu Najwyższego przyjmuje się, że w celu ustalenia,

czy konkretne postanowienie umowne jest "nieuzgodnione indywidualnie", należy

zbadać, czy konsument miał na treść danego postanowienia "rzeczywisty wpływ"

(art. 3851 § 3 zd. 1 k.c.). Nie wystarczy wykazać, że druga strona umowy

dowiedziała się o treści klauzuli w odpowiednim czasie. Dowód zaistnienia

okoliczności indywidualnego uzgodnienia treści postanowienia umowy lub wzorca

umownego nie dotyczy przy tym jedynie faktu prowadzenia w tym przedmiocie

między stronami negocjacji, lecz wspólnego ustalenia ostatecznego brzmienia

klauzuli (osiągnięcia konsensu) w wyniku "rzetelnych i wyrównanych negocjacji".

Nie może o tym zawsze decydować wzmianka o indywidualnym uzgodnieniu, która

w niektórych przypadkach ma za zadanie jedynie stworzyć pozór wspólnych

ustaleń (wyrok SN z 10 października 2025 r., II CSKP 198/24).

Innymi słowy do zrealizowania przesłanki rzeczywistego wpływu konsumenta

na treść postanowień umownych (art. 3851 § 3 k.c.) konieczne jest udowodnienie

wspólnego ustalenia ostatecznego brzmienia klauzuli, w wyniku rzetelnych

negocjacji, w ramach których konsument miał realny wpływ na treść postanowienia

umownego, chyba że zostało ono sformułowane przez konsumenta i włączone

do umowy na jego żądanie, a dokonanie przez konsumenta wyboru między

różnego rodzaju umowami (wzorcami umów) oferowanymi przez bank nie stanowi

formy indywidualnego uzgodnienia postanowień umowy w rozumieniu art. 3851 § 1

i 3 k.c. (zob. postanowienie SN z 28 listopada 2025 r., I CSK 3163/24).

Również problematyka daty początkowej naliczania odsetek za opóźnienie

w spełnieniu świadczenia przez bank, została już w orzecznictwie dostatecznie

wyjaśniona. W wyroku z 15 czerwca 2023 r., C-520/21, Trybunał Sprawiedliwości

Unii Europejskiej wywiódł, że art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13 należy

I CSK 165/25

7

interpretować w ten sposób, iż nie stoją one na przeszkodzie wykładni sądowej

prawa krajowego, zgodnie z którą konsument ma prawo żądać od instytucji

kredytowej rekompensaty wykraczającej poza zwrot miesięcznych rat i kosztów

zapłaconych z tytułu wykonania tej umowy oraz poza zapłatę ustawowych odsetek

za zwłokę od dnia wezwania do zapłaty, pod warunkiem poszanowania celów

dyrektywy 93/13 i zasady proporcjonalności.

Dodatkowo w postanowieniu z 3 maja 2024 r., C-348/23, TSUE uznał,

że art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13 w sprawie nieuczciwych warunków

w umowach konsumenckich należy interpretować w ten sposób, iż w kontekście

stwierdzenia nieważności w całości zawartej z konsumentem przez instytucję

bankową umowy kredytu na zakup nieruchomości ze względu na to, że umowa ta

zawiera nieuczciwy warunek, bez którego nie może ona dalej obowiązywać,

przepisy te stoją na przeszkodzie wykładni sądowej prawa krajowego, zgodnie

z którą skutki prawne wiążące się ze stwierdzeniem nieważności owej umowy

w całości są uzależnione od spełnienia przez tego konsumenta warunku

zawieszającego, by ów konsument przed sądem krajowym złożył oświadczenie,

w drodze którego wskaże, po pierwsze, że nie wyraża zgody na utrzymanie w mocy

tego warunku, po drugie, że jest świadomy, z jednej strony, iż nieważność

wspomnianego warunku pociąga za sobą stwierdzenie nieważności umowy

kredytu na zakup nieruchomości, a z drugiej strony - skutków tego stwierdzenia

nieważności, oraz po trzecie, że wyraża zgodę na stwierdzenie nieważności tej

umowy.

Nie można zatem uznać, że dopiero "upadek" umowy stanowi podstawę

do naliczenia odsetek przez konsumenta. Odsetki należą się konsumentowi

na zasadach ogólnych (zob. np. wyrok SN z 30 lipca 2024 r., II CSKP 296/24).

W konsekwencji wezwanie skierowane do banku o zwrot uiszczonych

na jego rzecz rat z powołaniem się na nieważność umowy lub abuzywność

postanowień umownych spełnia wymagania wezwania, o którym mowa w art. 455

k.c. Stąd też wezwanie kredytobiorcy skierowane do banku warunkuje

wymagalność roszczeń konsumenta o zwrot świadczeń, które spełnił, a tym samym

I CSK 165/25

8

możliwość żądania przez niego odsetek za opóźnienie (zob. wyrok SN

z 20 września 2024 r., II CSKP 1094/23).

Wskazać także należy, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyrażono

stanowisko, że sądy powszechne powinny pouczać strony o skutkach ustalenia

stwierdzenia nieważności umowy kredytu, jednakże zaniechanie przez sąd

dokonania takiego pouczenia nie można rozpatrywać w ramach błędu

proceduralnego, który uzasadniałby przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania,

w szczególności, gdy taki argument podnosi strona przeciwna, zainteresowana

obowiązywaniem umowy. Przyjęcie możliwości skutecznego zakwestionowania

przez przedsiębiorcę realizacji obowiązku informacyjnego ciążącego na sądzie

prowadziłoby do sytuacji, w której przedsiębiorca mógłby wykorzystać na swoją

korzyść elementy ochrony przewidziane w istocie dla konsumenta

(zob. postanowienie SN z 19 października 2022 r., I CSK 4730/22).

Podobnie przyjął Sąd Najwyższy w postanowienie z 15 czerwca 2023 r.,

I CSK 3628/22, gdzie stwierdził, że bank nie ma interesu w podnoszeniu zarzutu

braku pouczenia powodów przez sąd meriti co do skutków upadku umowy,

ewentualnie niedostatecznego wyjaśnienia takich skutków. Taki zarzut, co do

zasady, może podnosić jedynie konsument.

Powołanie się na potrzebę wykładni przepisów budzących poważne

wątpliwości (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania, że określony przepis

prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo

niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności

w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych,

które należy przytoczyć (zob. m.in. postanowienia SN: z 28 marca 2007 r., II CSK

84/07; z 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08; z 31 października 2023, I CSK

2890/23; z 30 listopada 2023 r., I CSK 5560/22, i z 21 grudnia 2023 r., I CSK

3439/23). Konieczne jest opisanie tych wątpliwości lub rozbieżności, wskazanie

argumentów, które prowadzą do rozbieżnych ocen prawnych, a także

przedstawienie własnej propozycji interpretacyjnej (zob. np. postanowienia SN:

z 8 lipca 2009 r., I CSK 111/09; z 9 listopada 2023 r., I CSK 6588/22).

I CSK 165/25

9

Wywody skarżącego nie czynią zadość wskazanym wymaganiom; przepisy

powołane przez pozwanego były już bowiem wielokrotnie analizowane przez Sąd

Najwyższy.

W judykaturze wyjaśniono, że klauzula ryzyka walutowego nie może

funkcjonować bez klauzuli kursowej określającej przeliczenie zobowiązań stron

celem ustalenia wysokości ich świadczenia. Z kolei klauzula spreadowa nie ma racji

bytu w umowie, w której nie zastosowano mechanizmu przeliczeniowego

i wynikającej z niego narażenia konsumenta na ryzyko kursowe. W konsekwencji

klauzule te, składające się na przyjęty w umowie kredytu mechanizm

przeliczeniowy, są ze sobą ściśle powiązane (zob. uzasadnienie powołanej powyżej

uchwały SN z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22, i przywołane tam orzecznictwo).

Powołanie się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4

k.p.c.) stawia skarżącemu szczególnie wysokie wymagania. Zgodnie z utrwalonym

orzecznictwem Sądu Najwyższego, podzielanym przez doktrynę, oczywista

zasadność skargi oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane

w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Sytuacja taka będzie miała

miejsce tylko wtedy, gdy bez wątpienia wystąpiły zarzucane uchybienia, jest pewne,

że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia albo podniesione

we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania argumenty oczywiście

uzasadniają zasadność wniesionego środka prawnego. Oczywiste jest przy tym

tylko to, co można dostrzec od razu - bez potrzeby głębszej analizy

czy przeprowadzenia wnikliwych badań lub dociekań. Innymi słowy, podnoszone

uchybienia muszą mieć kwalifikowany charakter i być dostrzegalne na pierwszy rzut

oka - już nawet przy pobieżnej lekturze skargi (zob. m.in. postanowienia SN:

z 27 kwietnia 2006 r., I CZ 15/06; z 7 maja 2010 r., V CSK 459/09; z 15 czerwca

2018 r., III CSK 38/18; z 17 grudnia 2019 r., IV CSK 307/19, z 28 stycznia 2022 r.,

I CSK 584/22; z 7 czerwca 2023 r., I CSK 742/23; z 20 października 2023 r., I CSK

1673/23).

Podkreślenia wymaga, że przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. obejmuje

jedynie uchybienia przepisom prawa materialnego albo procesowego, zarzucanym

sądowi drugiej instancji w skardze kasacyjnej, o charakterze elementarnym, które

I CSK 165/25

10

polegają w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na wykładni przepisu

oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią przyjmowaną

w orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już nie

obowiązywał względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu

w ustalonym stanie faktycznym.

Należy też wskazać, że zgodnie z powszechnie aprobowanym

w orzecznictwie i nauce prawa stanowiskiem, o przyjęciu skargi kasacyjnej

do rozpoznania w związku z wystąpieniem przyczyny kasacyjnej z art. 3989 § 1

pkt 4 k.p.c. nie decyduje per se nawet oczywiste naruszenie konkretnego przepisu,

lecz jego skutek polegający na wydaniu oczywiście nieprawidłowego orzeczenia,

które nie może się ostać (zob. np. postanowienie SN z 1 grudnia 2023 r., I CSK

5300/22 i przywołane tam orzecznictwo).

Skarżący nie przedstawił przekonujących od razu, widocznych prima facie,

twierdzeń wykazujących racje podważające rozstrzygnięcie poddane krytyce

i zaskarżeniu. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

wskazuje ponadto, że pozwany zmierza w istocie do podważenia ustaleń

faktycznych poczynionych w sprawie mających znaczenie dla oceny charakteru

prawnego spornej umowy kredytu.

Zgodnie natomiast z art. 39813 § 2 k.p.c. w postępowaniu kasacyjnym nie

jest dopuszczalne powołanie nowych faktów i dowodów, a Sąd Najwyższy jest

związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego

orzeczenia. Z unormowaniem tym koresponduje art. 3983 § 3 k.p.c., stosownie

do którego podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia

faktów lub oceny dowodów. W konsekwencji, uzasadnienie wniosku o przyjęcie

skargi kasacyjnej do rozpoznania powinno zawierać taką argumentację, która

wspierałaby tezę o rażącym naruszeniu prawa - co umożliwiałoby uznanie skargi

za oczywiście uzasadnioną, ale w ustalonym przez sąd drugiej instancji stanie

faktycznym.

Jak zostało to już wyjaśnione ograniczenia kognicji Sądu Najwyższego

sprawiają, że o przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania (podobnie jak o uznaniu

jej zasadności) nie mogą przesądzać zarzuty, których istota - niezależnie od ujęcia

I CSK 165/25

11

jako zarzutu naruszenia prawa procesowego lub materialnego - sprowadza się

do kwestionowania czy też polemizowania z ustaleniami faktycznymi będącymi

kanwą dla wydania przez sąd drugiej instancji zaskarżonego orzeczenia

(zob. postanowienie SN z 26 września 2023 r., I CSK 4541/22).

Jak ustaliły Sądy meriti strony zawarły umowę kredytu, którego kwota była

denominowana kursem CHF i którego wypłata nastąpiła w PLN.

W sprawie nie zachodzi także nieważność postępowania, którą Sąd

Najwyższy bierze pod rozwagę - w granicach zaskarżenia - z urzędu (art. 39813 § 1

k.p.c.).

Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł,

jak w sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1,

11 i 3 w zw. z art. 99 w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1

k.p.c. przy uwzględnieniu § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 oraz § 20

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie

opłat za czynności radców prawnych. Suma zwrotu kosztów została rozdzielona

na powodów w częściach równych zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego

z 16 listopada 2023 r., III CZP 54/23 (OSNC 2024, nr 6, poz. 57).

Maciej Kowalski

(a.z.)

[SOP]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.