Poniedziałek Wydanie nr 30

Sygnatura akt
I CSK 1657/25
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna Wydział I
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
28 maja 2026 r.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy

SN nie przyjął skargi banku w sprawie kredytu walutowego, bank zapłaci 2025 zł

Bank przedstawił sześć zagadnień prawnych, m.in. o zastąpienie abuzywnego kursu franka kursem NBP. Sąd Najwyższy uznał, że nie są one nowe, bo wyjaśnia je uchwała III CZP 25/22.

Rozstrzygnięcie
Zasądzono
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Cywilna Wydział I
Sygnatura
I CSK 1657/25

Dla firm: Pytania o zastąpienie abuzywnego kursu waluty kursem NBP lub przepisem dyspozytywnym nie są nowe, bo uchwała III CZP 25/22 je rozstrzygnęła. Skarga kasacyjna w tym zakresie ma małe szanse.

Nieuprawnione byłoby zastąpienie przez sąd postanowień niedozwolonych innymi, polegającymi np. na odwołaniu się do kursu walut stosowanego przez Narodowy Bank Polski.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy

Treść orzeczenia około 17 minut czytania

I CSK 1657/25

POSTANOWIENIE

28 maja 2026 r.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:

SSN Maciej Kowalski

na posiedzeniu niejawnym 28 maja 2026 r. w Warszawie

w sprawie z powództwa M.K. i A.K.

przeciwko Bank spółce akcyjnej w W. (poprzednio Bank1. spółka akcyjna w W.)

o zapłatę i ustalenie,

na skutek skargi kasacyjnej Bank spółki akcyjnej w W.

od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu

z 4 grudnia 2024 r., I ACa 89/24,

1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;

2. zasądza od Bank spółki akcyjnej w W.

na rzecz M.K. i A.K. po 2025 (dwa tysiące

dwadzieścia pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów

postępowania kasacyjnego z odsetkami w wysokości odsetek

ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia

pieniężnego za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia

niniejszego

orzeczenia

Bank

spółce

akcyjnej

w W. do dnia zapłaty.

(a.z.)

Uzasadnienie

W skardze kasacyjnej wywiedzionej od wyroku Sądu Apelacyjnego

we Wrocławiu z 4 grudnia 2024 r. pozwany Bank1 spółka akcyjna w W. (obecnie

I CSK 1657/25

2

Bank spółka akcyjna w W.) wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania na podstawie

art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.c.

Jego zdaniem w sprawie występują następujące istotne zagadnienia prawne:

1) Czy na etapie oceny możliwości obowiązywania umowy po usunięciu

postanowienia abuzywnego i stwierdzenia braku możliwości funkcjonowania

umowy bez tych postanowień uznanych za abuzywne, dopuszczalne jest ustalenie

treści umowy (stosunku prawnego), w zakresie który był regulowany przez

abuzywną normę na podstawie art. 65 § 1 i 2 k.c. lub art. 56 k.c. w zw. art. 41

ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe lub art. 56 k.c. w zw. z art. 358

§ 2 k.c. lub art. 56 k.c. w zw. ze wskazanymi w skardze przepisami, z których

na zasadzie analogii iuris lub analogii legis wynika, że w polskim prawie obowiązuje

generalna norma, zgodnie z którą wartość waluty obcej określa się według kursu

średniego NBP?

2) Czy jeżeli bez abuzywnego postanowienia umowa kredytu dewizowego

nie może obowiązywać, to dochodzi do automatycznej jego substytucji normą

dyspozytywną, o ile tylko zastosowanie środków krajowych zapewnia

doprowadzenie do sytuacji jaka miałby miejsce, gdyby umowa nie zawierała tego

abuzywnego postanowienia?

3) Czy art. 358 § 2 k.c. stanowi szczegółowy przepis dyspozytywny, który

znajduje zastosowanie z mocy prawa (automatycznie) w miejsce abuzywnego

postanowienia określającego sposób ustalenia kursu franka szwajcarskiego,

na potrzeby dobrowolnych i fakultatywnych operacji związanych z przeliczaniem

przy wypłacie i przy spłacie kredytu?

4) Jaki charakter posiada wyrok sądu w zakresie orzeczonych skutków

abuzywności w postaci unieważnienia spornej umowę kredytu (konstytutywny

czy deklaratoryjny) w odniesieniu do roszczeń pieniężnych o zwrot nienależnych

świadczeń, a w konsekwencji, kiedy powstaje obowiązek rozliczeń stron w związku

z unieważnieniem funkcjonującej dotąd umowy kredytu, tzn. kiedy roszczenia

restytucyjne stron przedmiotowej umowy stają się wymagalne oraz od kiedy należy

liczyć odsetki za opóźnienie w zapłacie tychże należności?

I CSK 1657/25

3

5) Czy wynikający z art. 212 § 2 k.p.c. w zw. z art. 1561 k.p.c. w zw. z art.

1562 k.p.c. w zw. z art. 3851 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 353 § 1

i 2 k.c. w zw. z art. 3531 k.c. w zw. z art. 405 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1

i 2 dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych

warunków w umowach konsumenckich (dalej: „dyrektywa 93/13”) w zw. z art. 267

i 288 TFUE oraz w zw. z art. 4 ust. 3 TUE obowiązek poinformowania konsumenta

przez sąd o konsekwencjach prawnych wynikających z unieważnienia całości

zawartej umowy kredytu obejmuje konieczność poinformowania konsumenta

o możliwości dochodzenia przez bank roszczeń wynikających z unieważnienia

umowy, w tym roszczenia o zapłatę tzw. wynagrodzenia za korzystanie z kapitału

(nawet jeżeli istnienie tych roszczeń nie jest ostatecznie przesądzone),

aby konsument mógł świadomie i dobrowolnie podjąć decyzję o skorzystaniu

z przysługujących mu uprawnień?

6) Czy w sytuacji, w której mechanizm przeliczenia należności w oparciu

o tabele kursowe banku, ma charakter fakultatywny, zastosowanie winien mieć

reżim art. 3851 § 1 i § 2 k.c., art. 3852 k.c. w zw. z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13?

Pozwany wskazał także, że istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych

budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie

sądów, tj.: art 3851 § 1 i 2 k.c.

Skarżący podniósł ponadto, że skarga kasacyjna jest oczywiście

uzasadniona ze względu na zastosowanie przez sąd odwoławczy dyspozycji

art. 3851 § 1 k.c. i sankcji z art. 58 § 2 k.c. do umowy kredytu stricte dewizowego

(walutowego), z całkowitym pominięciem charakteru przedmiotowej umowy, jej

specyfiki, jak również wyłącznie fakultatywnego charakteru postanowień

dotyczących wypłaty i spłaty kredytu w PLN, które w toku postępowania zostały

uznane za abuzywne.

Powodowie w odpowiedzi na skargę kasacyjną wnieśli o odmowę przyjęcia

jej do rozpoznania i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm

przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

I CSK 1657/25

4

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, potrzeba

wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących

rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub

skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Oceniając ujęcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

podnieść należy, że zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie Sądu Najwyższego

wyjaśniono już, że jeżeli jako okoliczność uzasadniającą przyjęcie skargi kasacyjnej

do rozpoznania (art. 3984 § 2 w zw. art. 3989 § 1 k.p.c.) wskazuje się istotne

zagadnienie prawne, a więc zagadnienie poważne, wymagające pogłębionej

analizy prawnej i wcześniej nierozstrzygane, to skarga taka nie może być

jednocześnie oczywiście uzasadniona, a więc uzasadniona prima facie,

bez podejmowania jakichkolwiek szczegółowych analiz i dociekań. To samo

dotyczy zbiegu przesłanek w postaci oczywistej zasadności skargi oraz potrzeby

wykładni przepisów prawa (zob. orzeczenia SN: z 26 kwietnia 2018 r., IV CSK

577/17, i z 17 lipca 2019 r., III CSK 148/19).

W konsekwencji konstrukcja wniosku pozwanego o przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania nie może być uznana za prawidłową.

Za istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. uznaje

się zagadnienie dotychczas nierozstrzygnięte w orzecznictwie, a zatem takie, które

cechuje się przymiotem nowości i którego wyjaśnienie może sprzyjać rozwojowi

prawa (zob. np. postanowienia SN: z 21 stycznia 2022 r., I CSK 1285/22;

z 24 kwietnia 2023 r., I CSK 4950/22; z 20 grudnia 2023 r., I CSK 4003/23).

Powołanie się na przyczynę kasacyjną wymienioną w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.

wymaga sformułowania problemu prawnego i uzasadnienia, że ma on znaczenie

dla rozwoju prawa lub precedensowy charakter. Zagadnienie prawne powinno przy

tym zostać oparte na konkretnych, powołanych we wniosku o przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania przepisach prawa, które jednocześnie pozostają

w związku z podstawami wniesionego środka prawnego. Zagadnienie takie musi

zostać ujęte w sposób abstrakcyjny - tak, aby jego rozstrzygnięcie mogło uzyskać

ogólniejsze znaczenie, a zarazem wiązać się z rozpoznawaną sprawą. Konieczne

I CSK 1657/25

5

jest także powołanie argumentów, które prowadzą do rozbieżnych

ocen przedstawionego problemu i zaprezentowanie możliwych kierunków

interpretacyjnych (zob. np. postanowienia SN: z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07;

z 10 kwietnia 2014 r., IV CSK 623/13; z 16 grudnia 2021 r., V CSK 289/21;

z 23 grudnia 2022 r., I CSK 3245/22; z 14 czerwca 2023 r., I CSK 1253/23;

z 4 września 2023 r., I CSK 1862/23; z 31 stycznia 2024 r., I CSK 2718/23).

Problemy przedstawione przez skarżącego, na tle ustaleń faktycznych

poczynionych w przedmiotowej sprawie, nie spełniają powyższych wymagań,

ponieważ na obecnym etapie rozwoju orzecznictwa sądowego w sprawach

dotyczących konsumenckich kredytów hipotecznych denominowanych lub

indeksowanych do waluty obcej (w szczególności franka szwajcarskiego) nie mają

już one przymiotu nowości.

W szczególności trzeba zwrócić uwagę na uchwałę całej Izby Cywilnej Sądu

Najwyższego z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22 (OSNC 2024, nr 12, poz. 118),

w której Sąd ten wyjaśnił m.in. że w razie uznania, że postanowienie umowy

kredytu indeksowanego lub denominowanego odnoszące się do sposobu

określania kursu waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie umowne i nie

jest wiążące, w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że miejsce tego

postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej wynikający

z przepisów prawa lub zwyczajów oraz przyjął, że w razie niemożliwości ustalenia

wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego lub

denominowanego umowa nie wiąże także w pozostałym zakresie.

Na podstawie art. 87 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie

Najwyższym uchwała ta ma moc zasady prawnej i wiąże Sąd Najwyższy

w niniejszej sprawie.

Tym samym Sąd Najwyższy potwierdził przyjmowane wcześniej stanowisko,

że nie ma możliwości odwołania się w celu wypełnienia luki w przedmiotowej

umowie kredytu do art. 358 § 2 k.c., art. 69 ust. 3 Prawa bankowego, art. 24 ustawy

o NBP, ani art. 41 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe (zob.

postanowienie SN z 7 czerwca 2023 r., I CSK 913/23).

I CSK 1657/25

6

Nieuprawnione byłoby zastąpienie przez sąd postanowień niedozwolonych

innymi, polegającymi np. na odwołaniu się do kursu walut stosowanego przez

Narodowy Bank Polski. Możliwość takiej zmiany umowy przez sąd stałaby

w sprzeczności z celami prewencyjnymi dyrektywy 93/13, gdyż przedsiębiorcy

wiedzieliby, że nawet w razie zastosowania klauzuli niedozwolonej umowa zostanie

skorygowana przez sąd w sposób możliwie najpełniej odpowiadający ich woli,

a jednocześnie dopuszczalny w świetle przepisów o niedozwolonych

postanowieniach umownych (zob. np. wyrok SN z 30 czerwca 2022 r., II CSKP

656/22; postanowienie SN z 20 października 2023 r., I CSK 1696/23).

Podobnie Sąd Najwyższy stwierdził, że nie można dokonać wykładni umów

kredytowych na podstawie art. 65 § 2 k.c. lub art. 56 k.c., już po usunięciu z nich

postanowień abuzywnych, w celu ustalenia zgodnego celu i zamiaru stron co do

sposobu ustalenia kursu CHF oraz zaznaczył, że niedopuszczalne jest

przekształcenie kredytu powiązanego z walutą obcą w kredyt złotowy

oprocentowany stawką LIBOR lub WIBOR (zob. postanowienie SN z 29 września

2023 r., I CSK 6848/22).

Należy także zauważyć, że jak wielokrotnie wskazywał Sąd Najwyższy,

przepisy dyrektywy 93/13 gwarantują konsumentom ochronę ukierunkowaną

na zniechęcanie przedsiębiorców do wykorzystywania w zawieranych umowach

nieuczciwych postanowień umownych. Nieważność umowy mieści się w zakresie

sankcji, jaką dyrektywa przewiduje w związku z wykorzystywaniem przez

przedsiębiorcę nieuczciwych postanowień umownych (zob. np. postanowienie SN

z 27 listopada 2023 r., I CSK 4821/22).

Obecnie nie budzi już wątpliwości, że data wymagalności roszczenia

konsumenta przeciwko przedsiębiorcy nie powinna być uzależniona od złożenia

oświadczenia konsumenta w toku postępowania sądowego co do utrzymania

umowy w mocy. O wymagalności świadczenia o zwrot nienależycie spełnionych

świadczeń w przypadku powołania się na nieważność umowy decyduje bowiem

wezwanie do zapłaty (art. 481 § 1 k.c. w zw. z art. 455 k.c.), gdyż jest ono

uznawane za świadczenie o charakterze bezterminowym (zob. np. postanowienie

SN z 27 listopada 2025 r., I CSK 175/25, i cytowane tam orzecznictwo).

I CSK 1657/25

7

W orzeczeniu z 7 grudnia 2023 r., w sprawie C‑140/22, SM i KM przeciwko

mBank S.A., TSUE wyjaśnił, że artykuł 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 dyrektywy 93/13

należy interpretować w ten sposób, że w kontekście uznania nieważności w całości

umowy kredytu hipotecznego zawartej z konsumentem przez instytucję bankową ze

względu na to, iż umowa ta zawiera nieuczciwy warunek, bez którego nie może ona

dalej obowiązywać: - stoją one na przeszkodzie wykładni sądowej prawa

krajowego, zgodnie z którą wykonywanie praw, które konsument wywodzi z tej

dyrektywy, jest uzależnione od złożenia przez tego konsumenta przed sądem

oświadczenia, w którym twierdzi on, po pierwsze, że nie wyraża zgody na

utrzymanie w mocy tego warunku, po drugie, że jest świadomy z jednej strony

faktu, że nieważność wspomnianego warunku pociąga za sobą nieważność

wspomnianej umowy, a z drugiej – konsekwencji tego uznania nieważności,

i po trzecie, że wyraża zgodę na uznanie tej umowy za nieważną.

Co do ostatniego z przedstawionych zagadnień prawnych stwierdzić należy,

że argumentacja skarżącego wskazuje, że zmierza on w istocie do podważenia

ustaleń faktycznych Sądu drugiej instancji, co w postępowaniu kasacyjnym jest

wyłączone ze względu na związanie Sądu Najwyższego ustaleniami faktycznymi

stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia - art. 39813 § 2 k.p.c. (zob.

postanowienie SN z 4 października 2018 r., II CSK 233/18). Przedstawione

zagadnienie w istocie ma zatem charakter pozorny i stanowi próbę obejścia

dokonanych przez sądy meriti ustaleń faktycznych i oceny dowodów (art. 3983

i art. 39813 § 2 k.p.c.).

W omawianym zakresie ustalono, że przedmiotowy kredyt był wyrażony

w CHF, ale jego wypłata i spłata następowała w PLN w oparciu o mechanizm

przeliczeniowy odwołujący się do tabel kursowych banku.

Określenie wysokości należności obciążającej konsumenta z odwołaniem

do tabel kursów ustalanych jednostronnie przez bank, bez wskazania obiektywnych

kryteriów, jest nietransparentne, pozostawia pole do arbitralnego działania banku

i w ten sposób obarcza kredytobiorcę nieprzewidywalnym ryzykiem oraz narusza

równorzędność stron, w związku z czym jest niedopuszczalne (zob. postanowienie

SN z 14 marca 2024 r., I CSK 752/23).

I CSK 1657/25

8

Powołanie się na potrzebę wykładni przepisów budzących poważne

wątpliwości (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania, że określony przepis

prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się wykładni albo

niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez skarżącego rozbieżności

w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub podobnych stanów faktycznych,

które należy przytoczyć.

Jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z 20 września 2023 r., I CSK

5136/22, potrzeba, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. oznacza, że określony

przepis, istotny z punktu widzenia podstawy prawnej zaskarżonego orzeczenia,

może być rozumiany na różne sposoby, a orzecznictwo i nauka prawa albo nie

wypracowały w tym przedmiocie żadnego poglądu, albo prezentują rozbieżne

stanowiska. W konsekwencji przyjąć należy, że nie istnieje potrzeba wykładni

przepisów prawa, podobnie jak nie występuje w sprawie istotne zagadnienie

prawne, jeżeli Sąd Najwyższy co do podnoszonych kwestii wyraził już swój pogląd

we wcześniejszym orzecznictwie, a nie zachodzą okoliczności uzasadniające

zmianę przyjętego stanowiska (zob. m.in. postanowienia SN: z 23 kwietnia 2015 r.,

I CSK 691/14; i z 21 lutego 2024 r., I CSK 591/23).

Wywody skarżącego nie czynią zadość wskazanym wymaganiom; przepisy

powołane przez pozwanego były już bowiem wielokrotnie analizowane przez Sąd

Najwyższy.

W judykaturze Sądu Najwyższego przesądzono już, że klauzule walutowe,

czy też indeksacyjne, to postanowienia przewidujące przeliczenie oddawanej

do dyspozycji kwoty kredytu oraz spłacanych rat na inną walutę, podczas gdy

klauzula spreadowa określa sposób indeksacji, który może przybierać różne formy,

przy czym w praktyce najczęściej odsyłał do tabel kursowych ustalanych

jednostronnie przez bank. Klauzula ryzyka walutowego nie może funkcjonować bez

klauzuli kursowej określającej przeliczenie zobowiązań stron celem ustalenia

wysokości ich świadczenia. Z kolei klauzula spreadowa nie ma racji bytu w umowie,

w której nie zastosowano mechanizmu indeksacji i wynikającej z niego narażenia

konsumenta na ryzyko kursowe. W konsekwencji klauzule przeliczeniowe i klauzule

ryzyka walutowego składające się na przyjęty w umowach kredytowych mechanizm

I CSK 1657/25

9

indeksacji - są ze sobą ściśle powiązane, a ich „rozszczepienie” byłoby zabiegiem

sztucznym (zob. m.in. wyroki SN: z 27 listopada 2019 r., II CSK 483/18, OSP 2021,

z. 2, poz. 7; z 20 lutego 2023 r., II CSKP 809/22, i z 18 kwietnia 2023 r., II CSKP

1511/22). Jak wskazano w postanowieniu Sądu Najwyższego z 23 sierpnia 2022 r.,

I CSK 1669/22, w razie eliminacji klauzul spreadowych, zniesiony zostaje nie tylko

mechanizm indeksacji oraz różnic kursów walutowych, ale również - pośrednio -

zanika ryzyko kursowe, przez co dochodzi do zmiany charakteru głównego

przedmiotu umowy i jej upadku.

Powołanie się na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4

k.p.c.) stawia skarżącemu szczególnie wysokie wymagania. Zgodnie z utrwalonym

orzecznictwem Sądu Najwyższego, podzielanym przez doktrynę, oczywista

zasadność skargi oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane

w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie. Sytuacja taka będzie miała

miejsce tylko wtedy, gdy bez wątpienia wystąpiły zarzucane uchybienia, jest pewne,

że miały one wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia albo podniesione

we wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania argumenty oczywiście

uzasadniają zasadność wniesionego środka prawnego. Oczywiste jest przy tym

tylko to, co można dostrzec od razu - bez potrzeby głębszej analizy

czy przeprowadzenia wnikliwych badań lub dociekań. Innymi słowy, podnoszone

uchybienia muszą mieć kwalifikowany charakter i być dostrzegalne na pierwszy rzut

oka - już nawet przy pobieżnej lekturze skargi (zob. m.in. postanowienia SN: z 27

kwietnia 2006 r., I CZ 15/06; z 7 maja 2010 r., V CSK 459/09; z 15 czerwca 2018 r.,

III CSK 38/18; z 17 grudnia 2019 r., IV CSK 307/19, z 28 stycznia 2022 r., I CSK

584/22; z 7 czerwca 2023 r., I CSK 742/23; z 20 października 2023 r., I CSK

1673/23).

Podkreślenia wymaga, że przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. obejmuje

jedynie uchybienia przepisom prawa materialnego albo procesowego, zarzucanym

sądowi drugiej instancji w skardze kasacyjnej, o charakterze elementarnym, które

polegają w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na wykładni przepisu

oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią przyjmowaną

w orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już nie

I CSK 1657/25

10

obowiązywał względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu

w ustalonym stanie faktycznym.

Należy też wskazać, że zgodnie z powszechnie aprobowanym

w orzecznictwie i nauce prawa stanowiskiem, o przyjęciu skargi kasacyjnej

do rozpoznania w związku z wystąpieniem przyczyny kasacyjnej z art. 3989 § 1

pkt 4 k.p.c. nie decyduje per se nawet oczywiste naruszenie konkretnego przepisu,

lecz jego skutek polegający na wydaniu oczywiście nieprawidłowego orzeczenia,

które nie może się ostać (zob. np. postanowienie SN z 1 grudnia 2023 r., I CSK

5300/22 i przywołane tam orzecznictwo).

Skarżący nie przedstawił przekonujących od razu, widocznych prima facie,

twierdzeń wykazujących racje podważające rozstrzygnięcie poddane krytyce

i zaskarżeniu.

Zgodnie z art. 39813 § 2 k.p.c. w postępowaniu kasacyjnym nie jest

dopuszczalne powołanie nowych faktów i dowodów, a Sąd Najwyższy jest

związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego

orzeczenia. Z unormowaniem tym koresponduje art. 3983 § 3 k.p.c., stosownie

do którego podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia

faktów lub oceny dowodów. W konsekwencji, uzasadnienie wniosku o przyjęcie

skargi kasacyjnej do rozpoznania powinno zawierać taką argumentację, która

wspierałaby tezę o rażącym naruszeniu prawa - co umożliwiałoby uznanie skargi

za oczywiście uzasadnioną, ale w ustalonym przez sąd drugiej instancji stanie

faktycznym.

Jak zostało to już wyjaśnione ograniczenia kognicji Sądu Najwyższego

sprawiają, że o przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania (podobnie jak o uznaniu

jej zasadności) nie mogą przesądzać zarzuty, których istota - niezależnie od ujęcia

jako zarzutu naruszenia prawa procesowego lub materialnego - sprowadza się

do kwestionowania czy też polemizowania z ustaleniami faktycznymi będącymi

podstawą dla wydania przez sąd drugiej instancji zaskarżonego orzeczenia

(zob. postanowienie SN z 26 września 2023 r., I CSK 4541/22).

I CSK 1657/25

11

W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono, że z punktu widzenia

polskiego systemu prawnego można wyróżnić trzy rodzaje kredytów, w których

występuje (w różnych rolach) waluta obca: indeksowany, denominowany i

walutowy. W kredycie indeksowanym kwota kredytu jest podana w walucie krajowej

i w tej walucie zostaje wypłacona, ale zostaje przeliczona na walutę obcą według

klauzuli umownej opartej również na kursie kupna tej waluty obowiązującym w dniu

uruchomienia kredytu, przy czym spłata kredytu następuje w walucie krajowej.

W kredycie denominowanym kwota kredytu jest wyrażona w walucie obcej,

a zostaje wypłacona w walucie krajowej według klauzuli umownej opartej na kursie

kupna waluty obcej obowiązującym w dniu uruchomienia kredytu, zaś spłata

kredytu następuje w walucie krajowej. Z kolei w kredycie walutowym kwota kredytu

jest wyrażona w walucie obcej i spłata również jest dokonywana w tej walucie.

Tylko w tym ostatnim wypadku roszczenie kredytobiorcy w stosunku do

kredytodawcy jest wyrażone w walucie obcej, tj. kredytobiorca może żądać od

kredytodawcy wypłaty kwoty kredytu w walucie obcej. W dwóch pozostałych

wypadkach żądanie kredytobiorcy w stosunku do kredytodawcy w zakresie

spełnienia świadczenia (czyli wypłaty kwoty kredytu) dotyczy wyłącznie waluty

krajowej (zob. wyroki SN: z 30 września 2020 r., I CSK 556/18, i z 15 września

2023 r., II CSKP 1356/22).

Jak wynika z ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie przedmiotowy

kredyt był wypłacony i spłacany w PLN; nie był zatem kredytem dewizowym

(walutowym) w powyższym znaczeniu.

Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł,

jak w sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1,

11 i 3 w zw. z art. 108 § 1 w zw. z art. 39821 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. przy

uwzględnieniu § 2 pkt 6 w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 oraz § 20 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności

adwokackie. Suma zwrotu kosztów została rozdzielona na powodów w częściach

równych zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z 16 listopada 2023 r., III CZP

54/23 (OSNC 2024, nr 6, poz. 57).

I CSK 1657/25

12

Maciej Kowalski

(a.z.)

[SOP]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.