Pozwana nie doczeka się rozpoznania skargi kasacyjnej i zapłaci 2700 zł kosztów

Wyrokiem z 10 lipca 2024 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach, w sprawie z

powództwa B. Spółki Akcyjnej w W. przeciwko W.H. i J.K. o zapłatę, na skutek

apelacji pozwanej W.H. od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z 5

października 2021 r., oddalił apelację (pkt II) oraz rozstrzygnął o kosztach

postępowania (pkt III).

I CSK 1660/26

2

Wyrok został zaskarżony przez pozwaną W.H. Jako uzasadnienie wniosku o

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, pozwana wskazała, że w sprawie

występują istotne zagadnienia prawne.

Strona powodowa złożyła odpowiedź na skargę kasacyjną, w której wniosła

o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ewentualnie o oddalenie

skargi kasacyjnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej

merytorycznego rozpoznania.

Skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach Kodeksu

postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na

ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości

orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu

prawnego orzeczeń wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub

oczywiście wadliwych, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń

umożliwiający rozpoznanie sprawy w kolejnej instancji sądowej. Konieczna selekcji

skarg pod kątem realizacji tego celu odbywa się w drodze badania zasadności

wniosku skarżącego o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Przesłanki

pozytywnej weryfikacji tego wniosku określa art. 3989 § 1 k.p.c. Są nimi: (1)

występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego; (2) istnienie potrzeby

wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących

rozbieżności w orzecznictwie sądów; (3) nieważność postępowania lub (4)

oczywista zasadność skargi. Dokonując tej weryfikacji, Sąd Najwyższy bada

jedynie to, czy w sprawie zaistniała przynajmniej jedna z przesłanek

uzasadniających wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania, nie zaś podstawy

kasacyjne i ich uzasadnienie.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że istotnym

zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie

I CSK 1660/26

3

objęte podstawami kasacyjnymi, doniosłe z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy

i nierozstrzygnięte dotąd w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może się przyczynić

do rozwoju prawa. Powołanie się przez skarżącego na takie zagadnienie wymaga

jego sformułowania oraz uzasadnienia twierdzenia, że występuje ono w danej

sprawie (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 28 listopada 2003 r., II CK

324/03, 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05, z 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07,

22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, 26 września 2005 r., II PK 98/05, 10 maja

2019 r., I CSK 627/18).

Skarżąca wskazała, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne

dotyczące oceny czy po prawomocnym wykreśleniu spółki z o.o. z rejestru, bez

sukcesji uniwersalnej i następstwa prawnego, jej zobowiązania wygasają, a w

konsekwencji wygasa również poręczenie udzielone na zabezpieczenie tego długu

(jako czynność akcesoryjna). To zagadnienie zostało już omówione w orzecznictwie

Sądu Najwyższego. W postanowieniu z 10 maja 2012 r. (IV CSK 369/11) w sprawie

o wykreślenie hipotek przymusowych z uwagi na wygaśnięcie wierzytelności

zabezpieczonych hipoteką wskutek wykreślenia spółki dłużnika z rejestru

przedsiębiorców, Sąd przyjął, że wykreślenie dłużnika nie jest okolicznością

uzasadniającą wykreślenie hipotek. Stanowisko Sądu spotkało się z aprobatą

doktryny.

Skarżąca wskazała, że w sprawie występuje również istotne zagadnienie

prawne dotyczące oceny czy pobieranie opłat za rzekome dodatkowe

„ubezpieczenia”, które nie zostały wykazane żadnym dowodem istnienia, umowy

ubezpieczenia, stanowi obejście przepisów o odsetkach maksymalnych. Jakkolwiek

stanowisko przedstawione przez Sąd Apelacyjny nie było trafne, to jednak

ostateczny kierunek rozstrzygnięcia tej wątpliwości odpowiada prawu. Trzeba

podkreślić, że opłaty z tytułu ubezpieczenia nie stanowią odsetek lecz konstrukcję

odrębną, a więc tzw. koszty pozaodsetkowe, które podlegają samodzielnej ocenie

prawnej. Z założenia zatem nie można przyjąć, że pobieranie kosztów

pozaodsetkowych stanowi obejście przepisów o odsetkach maksymalnych.

Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono

I CSK 1660/26

4

na podstawie art. 98 § 1 i art. 99 k.p.c. w związku z art. 108 § 1, art. 391 § 1 i art.

39821 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 6, § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności

radców prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2026 r., poz. 118).

(M.M.)

[SOP]