SN nie przyjął skargi Skarbu Państwa o odszkodowanie za obszar ograniczonego użytkowania

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości

lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Cel wymagania przewidzianego w art. 3984 § 2 k.p.c. może być wobec tego

osiągnięty tylko przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze

publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej

I CSK 1720/24

2

pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd

Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

W niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki przyjęcia do rozpoznania

skargi kasacyjnej pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w Sieradzu z dnia 22

grudnia 2023 r.

W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

skarżący powołał się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego

oraz na potrzebę wykładni przepisów prawnych wywołujących wątpliwości lub

rozbieżności w orzecznictwie.

Zgodnie z utrwalonym poglądem judykatury Sądu Najwyższego,

przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze

względu na występujące w sprawie istotne zagadnienie prawne polega na

sformułowaniu tego zagadnienia i wskazaniu argumentów, które prowadzą do

rozbieżnych ocen. Musi przy tym chodzić o zagadnienie nowe, dotychczas

nierozpatrywane w judykaturze, które zarazem ma znaczenie dla rozpoznania

wniesionej skargi kasacyjnej (por. postanowienia z dnia 10 maja 2001 r., II CZ

35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC

2002, nr 12, poz. 151).

Istotność zagadnienia prawnego (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) konkretyzuje się

w tym, że w danej sprawie występuje zagadnienie prawne mające znaczenie dla

rozwoju prawa lub znaczenie precedensowe dla rozstrzygnięcia innych podobnych

spraw. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przedstawienie okoliczności uzasadniających

rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę istotnego zagadnienia

prawnego polega na sformułowaniu tego zagadnienia, wskazaniu przepisów prawa,

na których tle zagadnienie to wyłoniło się, oraz zaprezentowaniu argumentacji

jurydycznej uzasadniającej możliwość rozbieżnych ocen prawnych

(por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC

2002, nr 1, poz. 11, z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12,

poz. 151, z dnia 24 maja 2016 r., I CSK 666/15, nie publ.).

Tymczasem skarżący w skardze powołał się na występowanie w sprawie

istotnego zagadnienia prawnego sprowadzającego się do pytania, „czy

I CSK 1720/24

3

właścicielowi nieruchomości, której wartość zmniejszyła się na skutek

wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania (OOU), jednak bez związku ze

szczegółowymi ograniczeniami wynikającymi z art. 135 ust. 3a Prawa ochrony

środowiska, przysługuje odszkodowanie na podstawie art. 129 ust. 2 tej ustawy?"

Kwestie będące przedmiotem pytań sformułowanych przez pozwanego jako

istotne zagadnienie prawne zostały rozstrzygnięte i szczegółowo wyjaśnione przez

Sąd Najwyższy w uchwale z 12 kwietnia 2024 r., III CZP 56/23 (OSNC 2024, nr 9,

poz. 86) w której przyjęto, że właścicielowi nieruchomości, której wartość

zmniejszyła się na skutek wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania, o

którym mowa w art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony

środowiska (jedn. tekst: Dz.U. z 2024 r., poz. 54), jednak bez związku ze

szczególnymi ograniczeniami wynikającymi z art. 135 ust. 3a ustawy - Prawo

ochrony środowiska, przysługuje odszkodowanie na podstawie art. 129 ust. 2 tej

ustawy.

Stanowisko to Sąd Najwyższy doprecyzował w wyroku z dnia 18 lutego 2025

r., II CSKP 2130/22 (LEX nr 3833881) przyjmując, że właścicielowi nieruchomości,

której wartość zmniejszyła się na skutek wprowadzenia obszaru ograniczonego

użytkowania ("o.o.u."), jednak bez związku ze szczególnymi ograniczeniami

wynikającymi z art. 135 ust. 3a p.o.ś., przysługuje odszkodowanie na podstawie art.

129 ust. 2 tej ustawy. Właścicielowi nieruchomości położonej w tzw. strefie

wewnętrznej o.o.u. przysługuje odszkodowanie w wysokości odpowiadającej

kosztom zapewnienia w budynku znajdującym się na tej nieruchomości

odpowiedniego klimatu akustycznego.

Biorąc zatem pod uwagę, że zagadnienia prawne podniesione przez

skarżącego w skardze kasacyjnej zostały już wyjaśnione w dotychczasowym

orzecznictwie Sądu Najwyższego, a problem wskazany przez skarżącego dotyczy

zastosowania tych wskazań w stanie faktycznym konkretnej sprawy, to nie można

uznać, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 3989

§ 1 pkt 1 k.p.c.

Z tych samych powodów skarga pozwanego nie może zostać przyjęta do

rozpoznania z powołaniem się na drugą przesłankę przedsądu, tj. potrzebę

wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości lub wywołujących

I CSK 1720/24

4

rozbieżności w orzecznictwie sądów. W tym zakresie należy wyjaśnić, że powołanie

się na przyczynę kasacyjną przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga

wykazania przez stronę skarżącą, że chodzi o wykładnię przepisów prawa, których

treść i znaczenie nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowym

orzecznictwie lub, że istnieje potrzeba zmiany ich dotychczasowej wykładni,

podania, w drodze stosownego jurydycznego wywodu, na czym owe wątpliwości

polegają, a także że mają one poważny oraz rzeczywisty charakter i ich

rozstrzygnięcie wiąże się z rozpatrywaną sprawą i jest istotne z punktu widzenia

wyniku postępowania oraz publicznoprawnych funkcji skargi kasacyjnej. Jeżeli

podstawą wniosku w tym zakresie jest twierdzenie o występujących w

orzecznictwie sądowym rozbieżnościach wynikających z dokonywania przez sądy

różnej wykładni przepisu, konieczne jest wskazanie rozbieżnych orzeczeń,

dokonanie ich analizy i wykazanie, że rozbieżność wynika z różnej wykładni

przepisu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lutego 2020 r., V CSK

351/19, nie publ.).

Z tych wszystkich względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej

do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1,

11 i 3 w zw. z art. 99 i art. 108 § 1 i z art. 391 § 1 oraz w zw. z art. 39821 k.p.c.

Karol Weitz

[SOP]