Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi pacjentki z roszczeniem o 75 200 zł od szpitala

Wyrokiem z 12 grudnia 2024 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu oddalił apelację

powódki od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z 2 marca 2022 r. oddalającego

jej powództwo o zapłatę przez pozwanego kwoty 75 200 zł, w tym 70 000 zł tytułem

zadośćuczynienia oraz 5 200 zł tytułem odszkodowania.

W skardze kasacyjnej, w uzasadnieniu wniosku o jej przyjęcie do

rozpoznania, powódka wskazała przyczynę kasacyjną określoną w art. 3989 § 1 pkt

4 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Z art. 3981 § 1 k.p.c. wynika, że skarga kasacyjna przysługuje co do zasady

od prawomocnych orzeczeń sądów drugiej instancji, a więc orzeczeń wieńczących

I CSK 1828/25

2

dwuinstancyjne postępowanie sądowe, w którym sądy obu instancji dysponują

pełną kognicją w zakresie faktów i dowodów. Jednakże zgodnie z art. 3989 § 1

k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania tylko wtedy, gdy

w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni

przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących

rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub

skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W zamyśle ustawodawcy skarga

kasacyjna stanowi zatem nadzwyczajny środek zaskarżenia, którego rozpoznanie

przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości,

wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a mającymi swoje źródło w

interesie publicznym, w szczególności przez zapewnienie jednolitej wykładni i

stosowania prawa. Wyłączną podstawą oceny pod kątem przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania są wskazane w niej przyczyny kasacyjne wraz z

uzasadnieniem (art. 3984 § 2 k.p.c.).

Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, skarga kasacyjna

jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jeżeli zachodzi

niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej analizy,

sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni

(zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 24 sierpnia 2016 r., II CSK 94/16,

niepubl.) i w wyniku takiego naruszenia prawa zapadło w drugiej instancji

orzeczenie oczywiście wadliwe. O przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie

decyduje samo oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub

procesowego przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz sytuacja, w której

naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia (zob.

np. postanowienia Sądu Najwyższego z 15 października 2015 r., III CSK 198/15,

niepubl.; z 13 kwietnia 2016 r., V CSK 622/15, niepubl.; z 2 czerwca 2016 r.,

III CSK 113/16, niepubl.; z 27 października 2016 r., III CSK 217/16, niepubl.;

z 29 września 2017 r., V CSK 162/17, niepubl.; z 7 marca 2018 r., I CSK 664/17,

niepubl.; z 18 kwietnia 2018 r., II CSK 726/17, niepubl.; z 5 października 2018 r.,

V CSK 168/18, niepubl.).

We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca

podniosła, że Sąd II instancji nie rozważył, czy w postępowaniu przed Sądem I

I CSK 1828/25

3

instancji zaszła nieważność postępowania, którą miał obowiązek wziąć pod uwagę

z urzędu. Wskazała, że Sąd II instancji dostrzegł, że powódce uniemożliwiono

zapoznanie się z opinią wydaną w sprawie Prokuratury Rejonowej w G., sygn. akt

PR 2 […] oraz że Sąd I instancji bezpodstawnie pominął wniosek dowodowy

powódki o przeprowadzenie dowodu z opinii uzupełniającej biegłego z zakresu

chirurgii W.K. i uznał zarzuty powódki w tym przedmiocie za trafne. Nie rozważył

jednak, wbrew art. 378 § 1 k.p.c., czy powyższe uchybienia prowadzą do

nieważności postępowania. Brak zaś możliwości podważenia w toku postępowania

kluczowych dowodów, a takimi w sprawach o błąd medyczny są opinie biegłych,

które stanowiły również podstawę dla wyroku Sądu I instancji, oznacza, że strona

powodowa była pozbawiona możności obrony swoich praw.

Ponadto skarżąca podniosła, że wbrew ustaleniom Sądu I i II instancji, nie

dochodzi roszczenia z tytułu błędu w sztuce lekarskiej, ale z powodu rażącego

naruszenia procedur medycznych. W badaniu powódki brał udział technik radiolog,

który nie miał wymaganych zgodnie z art. 33c ust. 5 prawa atomowego uprawnień,

a personel wykonujący badanie zlekceważył procedury, które powinny zostać

wdrożone w trakcie badania, a także w razie wynaczynienia się kontrastu, tj.

zaniechał monitorowania stanu zdrowia pacjentki po podaniu kontrastu. Naruszenie

procedur medycznych wpłynęło niepomyślnie na dalsze leczenie powódki - brak

sprawności w ręce.

Uwzględnienie przez Sąd Najwyższy nieważności postępowania przed

sądem pierwszej instancji może mieć miejsce jedynie pośrednio, w ramach

rozpoznawania zarzutów naruszenia art. 378 § 1 i art. 386 § 2 k.p.c. i tylko wtedy,

gdy uchybienie sądu drugiej instancji, polegające na niewzięciu pod rozwagę –

z urzędu lub w ramach zarzutu apelacyjnego - nieważności postępowania przed

sądem pierwszej instancji mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy przed sądem

drugiej instancji , a wykazanie tej okoliczności obciąża skarżącego (zob. np. wyrok

Sądu Najwyższego z 27 czerwca 2025 r., II CNPP 8/23, niepubl.; postanowienie

Sądu Najwyższego z 30 czerwca 2020 r., IV CSK 706/19, niepubl.; postanowienie

Sądu Najwyższego z 8 lutego 2018 r., IV CSK 369/17, niepubl.; wyrok Sądu

Najwyższego z 10 lutego 1998 r., II CKN 600/97, OSP 1999, Nr 3, poz. 58).

I CSK 1828/25

4

Skarżąca nie wykazała tego rodzaju zależności. Uwzględnić bowiem

należało, że Sąd Apelacyjny podzielając apelacyjny zarzut strony powodowej

dotyczący dokonania ustaleń faktycznych przez Sąd I instancji na podstawie opinii

biegłych wydanych w sprawie PR 2 […], pomimo braku możliwości zapoznania się

powódki i jej pełnomocnika z treścią tej opinii, a nadto dotyczący braku

przesłuchania biegłego z zakresu chirurgii na okoliczności wydanej opinii, zakreślił

pełnomocnikowi powódki na rozprawie apelacyjnej 13 kwietnia 2023 r. termin do

ustosunkowania się do opinii zarówno sporządzonej w sprawie niniejszej, jak i opinii

wydanej 22 września 2021 r. na potrzeby postępowania przygotowawczego

Prokuratury Rejonowej w G. Na skutek zarzutów strony powodowej w dalszym toku

postępowania apelacyjnego doszło do uzupełnienia materiału dowodowego o

opinie uzupełniające biegłego z zakresu chirurgii ogólnej i naczyniowej dr. n. med.

W.K., a ponadto ekspertyzę, wykonaną przez dr n. med. D.Ł. (specjalistę

radiodiagnostyki), dr. n. med. M.K. (specjalistę chirurgii ogólnej i naczyniowej) oraz

lek. S.S. (specjalistę medycyny sądowej), uzupełnioną o ustne wyjaśnienia biegłych

na rozprawie 29 sierpnia 2024 r. W tych okolicznościach nie sposób przyjąć, że

postawiony przez skarżącą zarzut naruszenia art. 378 § 1 k.p.c. ma charakter

oczywisty i skutkował wydaniem oczywiście wadliwego orzeczenia w rozumieniu

art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.

Argumentacja wniosku dotycząca dochodzenia przez powódkę roszczeń

z powodu rażącego naruszenia procedur medycznych, a nie z tytułu błędu w sztuce

lekarskiej, pomija, że Sąd Apelacyjny dokonywał oceny, czy brak posiadania

aktualnego certyfikatu ORP przez technika radiologa miał wpływ na przebieg

zdarzenia medycznego i okoliczność tę ocenił jako irrelewantną z punktu widzenia

sformułowanego roszczenia. Ponadto dokonując oceny zasadności zgłoszonych

roszczeń ustalał, jakie procedury medyczne zostały wobec powódki zastosowane

i badał ich prawidłowość i - jak jednoznacznie wskazał w uzasadnieniu

zaskarżonego orzeczenia – badał, czy skutki zdarzenia z 11 lipca 2019 r. stanowiły

możliwe i niezawinione następstwo tych procedur, czy też wynikały z błędów

personelu szpitalnego. Podniesiona przez skarżącą kwestia, czy personel

wykonujący badanie 11 lipca 2019 r. zlekceważył procedury, które powinny zostać

wdrożone w trakcie badania i w razie wynaczynienia się kontrastu, tj. zaniechał

I CSK 1828/25

5

monitorowania stanu zdrowia pacjentki po podaniu kontrastu, należy do podstawy

faktycznej orzeczenia. Stosownie do art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej

nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, taki zaś

charakter ma zarzut naruszenia art. 316 § 1 w związku z art. 391 § 1 k.p.c. przez

brak należytej oceny opinii biegłych lekarzy powołanych w postępowaniu

apelacyjnym. Zważywszy, że Sąd Najwyższy związany jest ustaleniami faktycznymi

stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia (art. 39813 § 2 k.p.c.), te zaś są

odmienne od wskazywanych przez skarżącą, ogólne i niepoparte niezbędną

argumentacją twierdzenie wniosku w tym zakresie nie mogło przekonywać o

oczywistej zasadności skargi kasacyjnej.

Z tych względów, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł,

jak w sentencji.

Roman Trzaskowski

(K.L.)

[a.ł]