Wniosek o uzasadnienie dotyczył innej sprawy. SN odrzucił skargę na hipotekę ZUS

Uczestnik A.B. wywiódł skargę kasacyjną na postanowienie Sądu

Okręgowego w Tarnowie z 30 grudnia 2024 r., wydanego w sprawie z wniosku

Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. – Oddział w T. z udziałem M.B. o wpis do

działu IV księgi wieczystej nr […] hipoteki przymusowej.

Skarżący wskazał, że istnieje potrzeba wykładni przepisów budzących

poważne wątpliwości, tj. art. 18315 § 1 i 2 w zw. z art. 18314 § 3 w zw.

z art. 6268 § 2 k.p.c.

I CSK 2343/25

2

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a zarazem

kwalifikowanym pismem procesowym o ściśle określonej przez ustawę treści.

Zgodnie z art. 3981 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna przysługuje od wydanego

przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku lub postanowienia w przedmiocie

odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie

w sprawie.

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli:

1) w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne;

2) istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne

wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów;

3) zachodzi nieważność postępowania lub

4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku

o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych przesłanek

(art. 3984 § 2 k.p.c.), gdyż tylko wówczas może być osiągnięty cel wymagań

przewidzianych w art. 3984 § 2 k.p.c. Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego w kwestii

przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wynika z oceny

czy okoliczności powołane przez skarżącego odpowiadają tym, o których mowa

w art. 3989 § 1 k.p.c.

Stosownie do art. 3985 § 1 k.p.c. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który

wydał zaskarżone orzeczenie, w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia

orzeczenia z uzasadnieniem stronie skarżącej.

Skarżący przez Sądem drugiej instancji był reprezentowany przez

profesjonalnego pełnomocnika – adw. M.S.

Odpis postanowienia z 30 grudnia 2024 r. w sprawie I Ca 592/24

oddalającego apelację (k. 822) został uznany za doręczony pełnomocnikowi

uczestnika A.B. - 28 lutego 2025 r. (epo k. 857).

I CSK 2343/25

3

Wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia postanowienia

z 30 grudnia 2024 r. w sprawie I Ca 592/24 złożyła jedynie uczestniczka M.B.

(pismo k. 845). Odpis postanowienia z uzasadnieniem został doręczony M.B. 24

lutego 2025 r. (epo k. 859).

Pełnomocnik uczestnika A.B. nie złożył wniosku o sporządzenie i doręczenie

uzasadnienia postanowienia z 30 grudnia 2024 r. w sprawie

I Ca 592/24. Wniosek z 2 stycznia 2025 r. (k. 832) dotyczył jedynie postanowienia

z 30 grudnia 2024 r. wydanego w sprawie I Ca 591/24.

Z uwagi na treść art. 3985 § 1 k.p.c., który początek terminu do wniesienia

skargi kasacyjnej wiąże z doręczeniem stronie skarżącej orzeczenia

z uzasadnieniem, w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono, że warunkiem

umożliwiającym zaskarżenie orzeczenia (wyroku, postanowienia) sądu drugiej

instancji skargą kasacyjną do Sądu Najwyższego jest złożenie przez stronę

wniosku, o którym mowa w art. 387 § 3 k.p.c. Gdy strona z takim żądaniem nie

wystąpiła albo występując z nim, przekroczyła siedmiodniowy termin do zgłoszenia

żądania doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem (art. 387 § 3 k.p.c.),

dwumiesięczny termin, przewidziany w art. 3985 k.p.c., w ogóle nie może rozpocząć

biegu, a tym samym niemożliwe jest wniesienie skargi kasacyjnej. Złożenie wniosku

o doręczenie orzeczenia z uzasadnieniem w terminie tygodniowym od dnia

ogłoszenia sentencji, zgodnie z art. 387 § 3 k.p.c., stanowi zatem bezwzględną

przesłankę dopuszczalności wniesienia skargi kasacyjnej (zob. postanowienie SN

z 27 czerwca 2023 r., II CSKP 397/22).

Podniesione w skardze twierdzenie, zgodnie z którym doręczenie

postanowienia z uzasadnieniem nastąpiło 24 lutego 2025 r. (k. 869) nie znalazły

odzwierciedlenia w aktach sprawy, bowiem doręczenie w wskazanej dacie

dotyczyło innego uczestnika.

Jeśli strona nie zażądała sporządzenia uzasadnienia orzeczenia i doręczenia

go z uzasadnieniem lub jeśli wniosek został złożony z przekroczeniem terminu, to

nawet w sytuacji, w której sąd drugiej instancji doręczył stronie odpis orzeczenia

z uzasadnieniem, termin do wywiedzenia skargi kasacyjnej nie zaczyna swojego

biegu, a wniesiona skarga podlega, jako niedopuszczalna z innych przyczyn,

I CSK 2343/25

4

odrzuceniu na podstawie art. 3986 § 2 w związku z art. 3985 § 1 i art. 387 § 3 k.p.c.

Wobec tego wadliwe doręczenie stronie odpisu wyroku z uzasadnieniem nie sanuje

braku obligatoryjnego wniosku strony o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie

odpisu wyroku z uzasadnieniem i nie otwiera stronie terminu do złożenia skargi

kasacyjnej (zob. postanowienie SN z 6 sierpnia 2025 r., III UZ 5/25).

Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. odrzucił

skargę kasacyjną.

O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnął zaś na podstawie

art. 98 k.p.c. w zw. z art. 99 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2

i § 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności

radców prawnych.

Adam Doliwa

(P.H.)

[a.ł]