Zasiedzenie z umowy użytkowania z 1982 r. SN nie przyjął skargi kasacyjnej

1. Postanowieniem z 28 lutego 2024 r. Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-

Północ w Warszawie oddalił wniosek O. w W. o stwierdzenie zasiedzenia, w sprawie

z udziałem W. i orzekł o kosztach postępowania.

2. Na skutek apelacji wnioskodawcy O. Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w

Warszawie postanowieniem z 22 stycznia 2025 r. oddalił apelację i rozstrzygnął o

kosztach postępowania apelacyjnego.

I CSK 2888/25

2

3. Od postanowienia Sądu Okręgowego skargę kasacyjną wywiódł

wnioskodawca O. w W.. Skarżący wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania, powołując się na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.

4. Uczestnik W. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie od

wnioskodawcy na rzecz uczestnika zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego

według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

5. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W judykaturze już

wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej

(zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in.,

że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania

cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu

publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz

prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń

wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie

zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie

sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji

tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach

której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap

postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony wyłącznie do zbadania

przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c.; nie służy zaś merytorycznej

ocenie skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek,

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest wówczas usprawiedliwione.

6. Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że skarga kasacyjna

wnioskodawcy nie zawiera argumentów wystarczających dla uznania, że w sprawie

spełniona została przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., uzasadniająca przyjęcie

skargi do rozpoznania.

7. W kwestii oczywistej zasadności skargi jako przyczyny kasacyjnej należy

zwrócić uwagę, że uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania w tym

I CSK 2888/25

3

zakresie wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia zaskarżonym

orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego oraz przeprowadzenia

wywodu zmierzającego do jego wykazania. Oczywistość naruszenia ma miejsce

wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej

wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania

pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich

znaczenia (zob. postanowienie SN z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12).

8. Sąd Okręgowy przyjął, że nie ma podstaw do zaliczenia wnioskodawcy

posiadania innego podmiotu, strony umowy użytkowania obiektu zawartej w dniu

16 lipca 1982 r. Sąd Okręgowy wskazał, że między tymi podmiotami nie nastąpiło

przeniesienie posiadania. To stanowisko jest zgodne z orzecznictwem Sądu

Najwyższego, w którym nie budzi wątpliwości, że dla zastosowania regulacji

z art. 176 k.c. niezbędne jest wykazanie następstwa w posiadaniu, albo na skutek

dziedziczenia albo w wyniku przeniesienia posiadania przez poprzednika

na następcę w jeden ze sposobów określonych w art. 348-351 k.c. (zob.

postanowienie SN z 27 sierpnia 2025 r., I CSK 1122/24). Dodatkowo należy

podkreślić, że w sprawie nie wykazano, iż wskazany podmiot był w ogóle

posiadaczem samoistnym.

9. Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn

uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności

nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).

10. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej

do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).

11. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 520

§ 2 k.p.c.

(Ł.W.)

[r.g.]