Wspólnicy nie dostaną rozpoznania skargi kasacyjnej w sporze o wadliwą elewację

Powód C. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w P. wniósł o

zasądzenie od J.Ś. i M.M. wspólników spółki cywilnej U. kwoty 91 191,99 zł z

odsetkami tytułem zwrotu poniesionych przez powoda kosztów zastępczej naprawy

elewacji, która została wadliwie wykonana w przez pozwanych.

I CSK 3082/23

2

Wyrokiem z 1 lutego 2022 r. Sąd Okręgowy w Poznaniu zasądził od

pozwanych na rzecz powoda 56 210,94 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie,

oddalając powództwo w pozostałym zakresie.

Apelację pozwanych od powyższego wyroku Sąd Apelacyjny w Poznaniu

oddalił wyrokiem z 5 stycznia 2023 r.

W skardze kasacyjnej pozwani zarzucili naruszenie przepisów prawa

materialnego, tj. art. 362 k.c. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy

powódka przyczyniła się do zwiększenia rozmiarów ewentualnej szkody przez

powierzenie wykonania prac za rażąco wygórowane wynagrodzenie, bez

wykazania w jakimkolwiek zakresie zasadności wysokości poniesionych kosztów;

art. 471 w zw. z art. 6 k.c. przez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu

odpowiedzialności pozwanych za nienależyte wykonanie zobowiązania, przy

jednoczesnym uznaniu, za Sądem pierwszej instancji, że „materiał dowodowy

zebrany w sprawie nie dowiódł przyczyny spękań elewacji, a w szczególności, że

przyczyną było wadliwe jej wykonanie przez pozwanych", co oznacza, że powódka

nie sprostała obowiązkowi udowodnienia, że doszło do nienależytego wykonania

umowy, a tym samym nie ma miejsca domniemanie, które pozwani powinni obalić

w pierwszej kolejności.

Pozwani zarzucili także naruszenie przepisów prawa procesowego, mające

istotny wpływ na treść orzeczenia, czyli art. 380 k.p.c. polegające na braku

rozpoznania wniosku strony pozwanej, zawartego w apelacji, dotyczącego

rozpoznania postanowienia dowodowego Sądu pierwszej instancji z 25 stycznia

2022 r., w przedmiocie dowodu z opinii biegłego, co doprowadziło do

przeprowadzenia kontroli instancyjnej orzeczenia w niepełnym wymiarze. Skarżący

wnieśli o przyjęcie skargi kasacyjnej z uwagi na jej oczywistą zasadność, która

wynika z naruszenia w sposób oczywisty art. 380 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

następuje, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba

wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących

rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub

I CSK 3082/23

3

skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Jedynie badając te przesłanki, Sąd

Najwyższy może rozstrzygnąć o przyjęciu lub odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej

do rozpoznania.

Dopuszczenie i rozpoznanie skargi kasacyjnej ustrojowo i procesowo jest

uzasadnione tylko w tych sprawach, w których mogą być zrealizowane jej funkcje

publicznoprawne. Nie w każdej zatem sprawie skarga może być przyjęta do

rozpoznania. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje

sprawy, a jedynie skargę kasacyjną stanowiącą nadzwyczajny środek zaskarżenia.

W judykaturze Sądu Najwyższego, odwołującej się do orzecznictwa Europejskiego

Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu, jeszcze w okresie obowiązywania kasacji

zostało utrwalone stanowisko, że ograniczenie dostępności i dopuszczalności

kasacji nie jest sprzeczne z Konstytucją RP, ani z postanowieniami konwencji

międzynarodowych (zob. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów SN

z 17 stycznia 2001 r., III CZP 49/00, OSNC 2001, Nr 4, poz. 53).

Trzeba zaznaczyć, że podstawowym celem postępowania kasacyjnego jest

ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni oraz wkład

Sądu Najwyższego w rozwój prawa i jurysprudencji (zob. postanowienie SN

z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000, nr 7-8, poz. 147).

Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżący oparli na

przesłance przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., która nie została jednak przez

nich wykazana.

Podmiot wnoszący skargę kasacyjną, powołując się na jej oczywistą

zasadność, a zatem na przyczynę określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., powinien

przedstawić stosowną argumentację prawną zmierzającą do wykazania

kwalifikowanego, ewidentnego naruszenia wskazanych w skardze przepisów

prawa, możliwego do stwierdzenia bez merytorycznej analizy zaskarżonego

orzeczenia oraz podstaw kasacyjnych (zob. postanowienia SN z 10 stycznia 2003

r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49 i z 11 sierpnia 2011 r., IV CSK 163/11).

Konieczne jest także przekonanie Sądu Najwyższego w drodze jurydycznego

wywodu, że naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego

orzeczenia (zob. postanowienie SN z 8 października 2015 r., IV CSK 189/15 i

I CSK 3082/23

4

wskazane tam orzecznictwo). Uzasadnienie wniosku odwołujące się do przyczyny

przewidzianej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. powinno koncentrować się na wykazaniu

tak rozumianej „oczywistości” zasadności skargi. Uzasadnienie to nie może

sprowadzać się do przytoczenia podstaw kasacyjnych bądź powtórzenia ich

uzasadnienia, choćby nawet w zmodyfikowanej postaci, ani być sformułowane w

taki sposób, który wymagałby oceny ich zasadności. Na obecnym etapie

postępowania ocena taka byłaby bowiem niedopuszczalna.

Uzasadnienie wniosku skarżących nie spełnia tych wymagań.

Pozwani nieskutecznie powołali się na oczywistą zasadność skargi, a zatem

na przesłankę określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., ograniczając uzasadnienie

twierdzenia o jej wystąpieniu do powtórzenia jednego z zarzutów kasacyjnych.

Wskazana przez pozwanych przyczyna oczywistej zasadności skargi

w rzeczywistości nie świadczy o jej wystąpieniu. Podstawy skargi wraz z ich

uzasadnieniem samodzielnie służą jedynie wykazaniu, że skarga jest zasadna

i zasługuje na uwzględnienie, nie zaś, że zasadność ta ma oczywisty, a zatem

kwalifikowany charakter. Sposób, w jaki pozwani uzasadnili wniosek o przyjęcie

skargi do rozpoznania, świadczy dobitnie o tym, że oczekują jedynie kontroli Sądu

Najwyższego prawidłowości postępowania Sądu odwoławczego. W uzasadnieniu

tym brak w istocie argumentów, które mogłyby przekonać o tym, że w sprawie

doszło do naruszenia prawa w stopniu oczywistym, a w konsekwencji do wydania

ewidentnie wadliwego orzeczenia.

Niezależnie od powyższego, należy stwierdzić, że nawet wstępna analiza

podniesionego przez pozwanych zarzutu prowadzi do wniosku, iż nie można uznać

go za trafny, a w konsekwencji ocenić skargi jako oczywiście uzasadnionej. W

swoim uzasadnieniu Sąd drugiej instancji wyraźnie odniósł się do kwestii

niedopuszczenia dowodu z opinii biegłego, analizując przyczyny tej decyzji.

Z omówionych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji, na

podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

Ireneusz Kunicki

I CSK 3082/23

5

(M.M.)

[a.ł]