Zarzut potrącenia wierzytelności wobec powodów. SN odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej

Pozwany P. S.A. w W. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu

Apelacyjnego w Lublinie z 2 października 2024 r., zaskarżając ten wyrok w części,

wnosząc o jego uchylenie w części i przekazanie sprawy do ponownego

rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w części

i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy przez oddalenie powództwa w części.

I CSK 357/25

2

W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

skarżący powołał się na potrzebę wykładni przepisów prawa wywołujących istotne

rozbieżności w orzecznictwie, tj. art. 498 § 1 i 2 k.c.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną powodowie wnieśli o odmowę przyjęcia

jej do rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na potrzebie

wykładni przepisów prawa budzących poważne wątpliwości lub wywołujących

rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wykazania,

jaki konkretny przepis prawa, zastosowany w danej sprawie, jest przedmiotem

rozbieżnej wykładni w orzecznictwie i na czym rozbieżność ta polega, co wymaga

przytoczenia orzeczeń sądów wydanych w takich samych lub istotnie zbliżonych

stanach faktycznych, względnie, jaki konkretny przepis prawa, zastosowany

w danej sprawie, wymaga interpretacji ze strony Sądu Najwyższego, z czego

potrzeba ta wynika i z jakich powodów dotychczasowy dorobek doktryny

i orzecznictwa jest w tej mierze niewystarczający. Nieodzowne jest ponadto,

podobnie jak w przypadku przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3981 § 1

pkt 1 k.p.c., wykazanie związku między oczekiwaną od Sądu Najwyższego

wykładnią prawa a wynikiem postępowania kasacyjnego (zob. postanowienia SN:

z 15 października 2002 r., II CZ 102/02; z 29 lipca 2015 r., I CSK 980/14;

z 19 czerwca 2018 r., IV CSK 56/18).

Przedstawione przez skarżącego argumenty nie wskazują na potrzebę

dokonania wykładni art. 498 § 1 i 2 k.c. Z uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania wynika, że intencją skarżącego jest jedynie

potwierdzenie dominującego w orzecznictwie sądowym poglądu, zgodnie z którym

jedną z przesłanek pozytywnych potrącenia jest wymagalność obu wierzytelności,

a przynajmniej wymagalność wierzytelności przedstawionej do potrącenia.

Stanowisko to potwierdzone zostało również w nowszym orzecznictwie Sądu

Najwyższego (zob. wyrok SN z 30 kwietnia 2024 r., II CSKP 1451/22,

i postanowienie SN z 3 kwietnia 2025 r., I CSK 2935/24).

I CSK 357/25

3

Co więcej, uszło uwadze skarżącego, że podstawowym argumentem Sądu

Apelacyjnego, iż nie doszło do wygaśnięcia wierzytelności wzajemnych na skutek

potrącenia, była niedopuszczalność podniesienia tego rodzaju zarzutu przez

pozwany bank w świetle art. 2031 k.p.c. Podstawy skargi kasacyjnej nie obejmują

natomiast zarzutu naruszenia tego przepisu, ograniczając się jedynie do naruszenia

przepisów prawa materialnego, tj. art. 498 § 1 i 2 k.c. oraz art. 455 k.c. Zatem

ewentualna wykładnia art. 498 k.c. nie mogłaby mieć wpływu na wynik

postępowania kasacyjnego, skoro – niezależnie od jej kierunku – uwzględnienie

skargi nie byłoby możliwe, ponieważ ocena Sądu drugiej instancji odnosząca się

do niedopuszczalności podniesionego zarzutu potrącenia nie mogłaby

być skutecznie podważona.

Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn

uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności

nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a stosownie do art. 98 § 1, 11

i 3 w zw. oraz § 10 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra

Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności

radców prawnych obciążył skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego.

Ewa Stefańska

(M.T.)

[a.ł]