Według sądu powód podał nieprawdziwe okoliczności wypadku, SN odmówił przyjęcia skargi

1. Wyrokiem z 19 grudnia 2024 r. Sąd Okręgowy w Łodzi oddalił powództwo

M.S. w sprawie przeciwko T. Spółka Akcyjnej z siedzibą w W., o zapłatę i orzekł o

kosztach procesu.

2. Na skutek apelacji strony powodowej Sąd Apelacyjny w Łodzi wyrokiem

z 16 czerwca 2025 r. oddalił apelację i rozstrzygnął o kosztach postępowania

apelacyjnego.

3. Od wyroku Sądu Apelacyjnego skargę kasacyjną wywiódł powód. Skarżący

wniósł o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, powołując się na przesłankę

określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.

4. Strona pozwana wniosła o odmowę przyjęcia skargi kasacyjnej,

ewentualnie o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów

postępowania kasacyjnego według norm przepisanych..

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

5. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W judykaturze już

wielokrotnie wypowiadano się na temat charakterystyki skargi kasacyjnej

(zob. postanowienie SN z 13 czerwca 2018 r., II CSK 71/18). Wskazano tam m.in.,

że skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania

cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu

publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz

prawidłowej wykładni, a także w celu usunięcia z obrotu prawnego orzeczeń

wydanych w postępowaniu dotkniętym nieważnością lub oczywiście wadliwych, nie

zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń umożliwiający rozpoznanie

sprawy w kolejnej instancji sądowej. Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji

tego celu służy instytucja tzw. przedsądu, ustanowiona w art. 3989 k.p.c., w ramach

której Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap

postępowania przed Sądem Najwyższym jest ograniczony wyłącznie do zbadania

I CSK 3654/25

3

przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c.; nie służy zaś merytorycznej

ocenie skargi kasacyjnej. W razie spełnienia co najmniej jednej z tych przesłanek,

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania jest wówczas usprawiedliwione.

6. Szczegółowa analiza sprawy prowadzi do wniosku, że skarga kasacyjna

powoda nie zawiera argumentów wystarczających dla uznania, że w sprawie

spełniona została przesłanka z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., uzasadniająca przyjęcie

skargi do rozpoznania.

7. W kwestii oczywistej zasadności skargi jako przyczyny kasacyjnej należy

zwrócić uwagę, że uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania w tym

zakresie wymaga powołania się na kwalifikowaną postać naruszenia zaskarżonym

orzeczeniem przepisów prawa materialnego lub procesowego oraz przeprowadzenia

wywodu zmierzającego do jego wykazania. Oczywistość naruszenia ma miejsce

wówczas, gdy jest ono widoczne prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej

wiedzy prawniczej, bez potrzeby wchodzenia w szczegóły czy dokonywania

pogłębionej analizy tekstu wchodzących w grę przepisów i doszukiwania się ich

znaczenia. O przyjęciu skargi kasacyjnej do rozpoznania nie decyduje przy tym samo

oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego

przez sąd, który wydał zaskarżone orzeczenie, lecz sytuacja, w której spowodowało

ono wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia

(nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost

do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (zob. postanowienie SN

z 6 listopada 2012 r., III SK 16/12).

8. W sprawie kluczowe okazało się naruszenie §11 i §12 o.w.u.u. łączącego

strony umowy ubezpieczenia, zgodnie z którymi ubezpieczający lub ubezpieczony

w chwili powstania szkody zobowiązany jest umożliwić zakładowi ubezpieczeń

ustalenie okoliczności zdarzenia i rozmiaru szkody, a zgodnie z § 12 ust. 7 o.w.u.u.

w razie niedopełnienia tego obowiązku, zakład może odmówić wypłaty

odszkodowania. Sąd Apelacyjny podkreślił, że powód podał nieprawdziwe

okoliczności dotyczące wypadku oraz nie przedstawił żadnej dokumentacji

dotyczącej wynajęcia samochodu przedsiębiorcy z Francji. Co więcej, nie uzupełnił

tego braku również w toku postępowania sądowego. W tej sytuacji trudno jest przyjąć

stwierdzenia zawarte w skardze, że w ramach wskazanego wyłączenia powinny się

mieścić jedynie naruszenia obowiązków, które miało wpływ na ustalenie

I CSK 3654/25

4

odpowiedzialności za szkodę, okoliczności zdarzenia bądź ustalenie lub zwiększenie

rozmiaru szkody. Wydaje się bowiem, że podanie nieprawdziwych okoliczności

zdarzenia czy brak przedstawienia istotnej dokumentacji – co do zasady - może mieć

wpływ na ustalenie odpowiedzialności. W tej sytuacji nie można przyjąć, że ocena

prawna dokonana przez Sąd Apelacyjny stanowi kwalifikowaną postać naruszenia

przepisów prawa materialnego.

9. Według Sądu Najwyższego, nie ma przy tym innych przyczyn

uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności

nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).

10. Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej

do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.).

11. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 108

§ 1 i art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.

(Ł.W.)

[SOP]