Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi w podziale majątku, uczestnik zapłaci 2700 zł

Postanowieniem z 27 października 2025 r. Sąd Okręgowy w Łodzi w sprawie

z wniosku B.H. z udziałem M.H. o podział majątku wspólnego, na skutek apelacji

uczestnika od postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi-Śródmieścia w Łodzi z 6

grudnia 2023 r., oddalił apelację (pkt 1) oraz zasądził od uczestnika na rzecz

wnioskodawczyni kwotę 2700 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia

uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów

zastępstwa adwokackiego w postępowaniu apelacyjnym (pkt 2).

Uczestnik wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu drugiej instancji,

zaskarżając je w całości oraz wnosząc o uchylenie zaskarżonego w orzeczenia

I CSK 768/26

2

w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi drugiej

instancji. Ponadto, uczestnik wniósł o zasądzenie od wnioskodawczyni na swoją

rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm

przepisanych.

Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

skarżący wskazał, że w sprawie występuje potrzeba wykładni art. 33 pkt 2 k.r.o.

oraz że wniesiona przez niego skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Wnioskodawczyni złożyła odpowiedź na skargę kasacyjną, w której wniosła

o wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi do rozpoznania,

ewentualnie o jej oddalenie oraz o zasądzenie od uczestnika na swoją rzecz

kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego

według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna uczestnika nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej

merytorycznego rozpoznania.

Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a zarazem

kwalifikowanym pismem procesowym o ściśle określonej przez ustawę treści. Sąd

Najwyższy, rozpoznając ten nadzwyczajny środek zaskarżenia, nie jest trzecią

instancją sądową, lecz działa w interesie publicznym (postanowienie SN

z 27 stycznia 2009 r., V CSK 358/08), na rzecz państwa jako dobra wspólnego

(postanowienie SN z 11 lutego 2009 r., V CSK 388/08), jakkolwiek oczywiście nie

oznacza to braku indywidualnego interesu skarżącego w rozpoznaniu

nadzwyczajnego środka zaskarżenia, a w konsekwencji także weryfikacji tego

interesu (gravamen). Jednak przede wszystkim skarga kasacyjna ma służyć

ochronie prawidłowego wykonywania prawa oraz jego jednolitej wykładni. Interes

prywatny uwzględnia zaś tylko na tyle, na ile może się on stać podłożem

zaspokojenia interesu ogólnego (zob. aktualne wciąż uwagi w postanowieniu SN

z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99).

Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy przewidziana

w art. 3989 k.p.c. instytucja tzw. przedsądu, w ramach której Sąd Najwyższy

dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem

I CSK 768/26

3

Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania

przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie zaś merytorycznej

oceny skargi kasacyjnej (postanowienie SN z 12 marca 2024 r., I CSK 254/23).

Na etapie przedsądu Sąd Najwyższy ocenia wyłącznie wniosek o przyjęcie

skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz jego uzasadnienie. Wniosek ten stanowi

element konstrukcyjny skargi odrębny od podstaw skargi i ich uzasadnienia, które

są oceniane dopiero, gdy skarga kasacyjna zostanie przyjęta do rozpoznania.

Dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c. konieczne jest zawarcie

w skardze kasacyjnej odrębnego wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania,

zawierającego profesjonalny wywód prawny nawiązujący do wskazanych w art.

3989 § 1 k.p.c. przesłanek przedsądu ze wskazaniem, które z nich występują

w sprawie i z uzasadnieniem stanowiska skarżącego (postanowienie SN

z 17 czerwca 2021 r., IV CSK 1/21).

Jako pierwszą przyczynę kasacyjną mającą uzasadniać przyjęcie skargi do

rozpoznania skarżący wskazał potrzebę wykładni art. 33 pkt 2 k.r.o.

Powołanie się na przesłankę przedsądu przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 2

k.p.c. wymaga wskazania przepisu prawa, którego wykładnia budzi wątpliwości,

określenia zakresu koniecznej wykładni, wykazania, że wątpliwości interpretacyjne

mają poważny charakter i wymagają zajęcia stanowiska przez Sąd Najwyższy.

Obowiązkiem skarżącego powołującego się na wskazaną przyczynę kasacyjną jest

wykazanie, że określony przepis prawa, mimo że budzi poważne wątpliwości, nie

doczekał się wykładni (zob. postanowienie SN z 25 stycznia 2024 r. I CSK 6468/22

i przywołane tam orzecznictwo).

Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania,

w zakresie odnoszącym się do przyczyny kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt

2 k.p.c., nie spełnia powyższych wymogów. Przede wszystkim wskazany przez

skarżącego problem prawny związany z wykładnią art. 33 pkt 2 k.r.o. został

sformułowany w sposób kazuistyczny i odnosi się on ściśle do rozstrzygnięcia

wydanego przez Sąd odwoławczy, co samo w sobie jest wystarczające do uznania,

że skarżący nie wykazał przyczyny kasacyjnej w postaci potrzeby wykładni

przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości. Istotą przesłanki określonej

I CSK 768/26

4

w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. jest bowiem umożliwienie Sądowi Najwyższemu

wypowiedzenia się w przedmiocie wykładni określonego przepisu w sposób

uniwersalny a nie ograniczający się od oceny czy wykładnia przepisu dokonana

przez Sąd odwoławczy była prawidłowa.

Jako drugą przyczynę kasacyjną skarżący wskazał oczywistą zasadność

wniesionej przez siebie skargi. W odniesieniu do tej podstawy przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania skarżący nie przedstawił jednak jakiegokolwiek

uzasadnienia.

Niezależnie od powyższego Sąd Najwyższy zwraca uwagę, że w skardze

kasacyjnej sformułowano zarzut naruszenia art. 382 w zw. z art. 233 k.p.c. i art. 33

pkt 2 k.r.o. zmierzający do zakwestionowania ustaleń faktycznych stanowiących

podstawę wydania zaskarżonego postanowienia. Sformułowanie tego zarzutu

narusza art. 3983 § 3 k.p.c., zgodnie z którym podstawą skargi kasacyjnej nie mogą

być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów.

Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego

orzeczono na podstawie art. 520 § 3 w zw. z art. 98 § 1 i 3, art. 99, art. 108 § 1, art.

391 § 1 i art. 39821 w zw. z art. 13 § 2 w zw. z § 4 pkt 8, § 2 pkt 6 i § 20

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie

opłat za czynności adwokackie (tekst jedn.: Dz.U. z 2026 r. poz. 118).

Kamil Zaradkiewicz

[M.O.]

[SOP]