Sąd Najwyższy nie przyjął skargi powoda o zadośćuczynienie od podmiotu leczniczego

Wyrokiem z 8 września 2025 r. Sąd Apelacyjny w Łodzi w sprawie

z powództwa P.W. przeciwko Z. w Ł. o zadośćuczynienie i rentę, na skutek apelacji

powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Łodzi z 7 marca 2025 r., oddalił apelację

(pkt I) oraz nie obciążył powoda obowiązkiem zwrotu pozwanej kosztów zastępstwa

procesowego w postępowaniu apelacyjnym (pkt II).

Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji,

zaskarżając orzeczenie w całości oraz wnosząc o jego uchylenie i przekazanie

sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi drugiej instancji z pozostawieniem

temu Sądowi rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego, w

tym kosztów zastępstwa procesowego, o których zasądzenie powód wniósł;

I CSK 823/26

2

ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz poprzedzającego go wyroku

Sądu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi

pierwszej instancji z pozostawieniem temu Sądowi rozstrzygnięcia o kosztach za

obie instancje, jak również o kosztach postępowania kasacyjnego, w tym kosztach

zastępstwa procesowego, o przyznanie których powód wniósł.

Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

skarżący wskazał, że w sprawie występują istotne zagadnienia prawne, które

powód sformułował w formie następujących pytań:

1) czy odpowiedzialność podmiotu leczniczego na podstawie art. 430 w zw. z art.

415 k.c. może zostać wyłączona wyłącznie z tego powodu, że nie wykazano

egzogennego pochodzenia zakażenia, bez dokonania samodzielnej, normatywnej

oceny decyzji diagnostycznych i organizacyjnych, w szczególności decyzji o

wypisie pacjenta z aktywnym procesem zapalnym?;

2) czy w sprawach o odpowiedzialność deliktową podmiotu leczniczego Sąd drugiej

instancji może uznać, że brak wykazania zakażenia szpitalnego w sensie

biologicznego pochodzenia drobnoustrojów zwalnia go z obowiązku dokonania

samodzielnej, normatywnej oceny decyzji diagnostycznych i organizacyjnych

personelu medycznego, w szczególności decyzji o wypisie pacjenta z

utrzymującym się wysokim poziomem CRP, bez przeprowadzenia pogłębionej

diagnostyki, izolacji i monitorowania stanu zdrowia pacjenta?

Pozwany złożył odpowiedź na skargę kasacyjną powoda, w której wniósł

o wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie oraz o zasądzenie od powoda na swoją

rzecz kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa

procesowego według norm przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej

merytorycznego rozpoznania.

Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, a zarazem

kwalifikowanym pismem procesowym o ściśle określonej przez ustawę treści. Sąd

I CSK 823/26

3

Najwyższy, rozpoznając ten nadzwyczajny środek zaskarżenia, nie jest trzecią

instancją sądową, lecz działa w interesie publicznym (postanowienie SN

z 27 stycznia 2009 r., V CSK 358/08), na rzecz państwa jako dobra wspólnego

(postanowienie SN z 11 lutego 2009 r., V CSK 388/08), jakkolwiek oczywiście nie

oznacza to braku indywidualnego interesu skarżącego w rozpoznaniu

nadzwyczajnego środka zaskarżenia, a w konsekwencji także weryfikacji tego

interesu (gravamen). Jednak przede wszystkim skarga kasacyjna ma służyć

ochronie prawidłowego wykonywania prawa oraz jego jednolitej wykładni. Interes

prywatny uwzględnia zaś tylko na tyle, na ile może się on stać podłożem

zaspokojenia interesu ogólnego (zob. aktualne wciąż uwagi w postanowieniu SN

z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99).

Koniecznej selekcji skarg pod kątem realizacji tego celu służy przewidziana

w art. 3989 k.p.c. instytucja tzw. przedsądu, w ramach której Sąd Najwyższy

dokonuje wstępnej oceny skargi kasacyjnej. Ten etap postępowania przed Sądem

Najwyższym jest ograniczony - co należy podkreślić - wyłącznie do zbadania

przesłanek przewidzianych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c., nie zaś merytorycznej

oceny skargi kasacyjnej (postanowienie SN z 12 marca 2024 r., I CSK 254/23).

Na etapie przedsądu Sąd Najwyższy ocenia wyłącznie wniosek o przyjęcie

skargi kasacyjnej do rozpoznania oraz jego uzasadnienie. Wniosek ten stanowi

element konstrukcyjny skargi odrębny od podstaw skargi i ich uzasadnienia, które

są oceniane dopiero, gdy skarga kasacyjna zostanie przyjęta do rozpoznania.

Dla spełnienia wymogu z art. 3984 § 2 k.p.c. konieczne jest zawarcie

w skardze kasacyjnej odrębnego wniosku o jej przyjęcie do rozpoznania,

zawierającego profesjonalny wywód prawny nawiązujący do wskazanych w art.

3989 § 1 k.p.c. przesłanek przedsądu ze wskazaniem, które z nich występują

w sprawie i z uzasadnieniem stanowiska skarżącego (postanowienie SN

z 17 czerwca 2021 r., IV CSK 1/21).

Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

skarżący powołał się na występowanie w sprawie istotnych zagadnień prawnych.

Na tle tej przyczyny kasacyjnej w orzecznictwie Sądu Najwyższego

przyjmuje się, że istotne zagadnienie prawne powinno być zagadnieniem nowym,

I CSK 823/26

4

nierozwiązanym dotąd w orzecznictwie a jego rozstrzygnięcie może przyczynić się

do rozwoju prawa (postanowienia SN: z 10 maja 2001 r., II CZ 35/01; z 11 stycznia

2002 r., III CKN 570/01; z 11 lutego 2009 r., V CSK 388/08). Powinno ono

jednocześnie pozwalać na sformułowanie przez Sąd Najwyższy, w ramach

rozpoznania skargi kasacyjnej, ogólnego poglądu, możliwego do wykorzystania na

gruncie innych spraw. Konieczne jest też wskazanie argumentów przekonujących

o istotności zagadnienia (postanowienie SN z 24 lipca 2007 r., IV CSK 207/07)

a skarżący powinien jednocześnie przedstawić własne stanowisko odnośnie do

tego zagadnienia (postanowienie SN z 30 stycznia 2023 r., I CSK 2599/22).

Sposób, w jaki powód uzasadnił wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania w zakresie odnoszącym się do sformułowanych przez niego

zagadnień prawnych, nie spełnia ukształtowanych w orzecznictwie Sądu

Najwyższego kryteriów. Skarżący nie przedstawił argumentów świadczących

o istotności przedstawionych przez siebie zagadnień ani żadnych możliwych

sposobów ich rozstrzygnięcia, jak również własnego stanowiska wobec tych

zagadnień.

Niezależnie od powyższego, nie jest możliwe udzielenie uniwersalnej

odpowiedzi na sformułowane przez powoda pytania mające stanowić zagadnienia

prawne.

Zgodnie z art. 187 § 1 pkt 2 k.p.c., pozew powinien czynić zadość warunkom

pisma procesowego, a nadto zawierać wskazanie faktów, na których powód opiera

swoje żądanie, a w miarę potrzeby uzasadniających również właściwość sądu.

Granice sporu wyznacza zatem nie tylko treść żądania pozwu (petitum), ale i

podstawa faktyczna powództwa (causa petendi), rozumiana jako zespół faktów

przytoczonych przez powoda dla uzasadnienia dochodzonego pozwem żądania. O

zakresie rozstrzygnięcia sądu zarówno w sensie pozytywnym, jak i negatywnym

decyduje „żądanie” w rozumieniu art. 321 § 1 k.p.c., które należy odnosić zarówno

do treści wniosku o zasądzenie, jak i do faktów powoływanych na jego

uzasadnienie. Związanie podstawą faktyczną obejmuje fakty przytoczone w pozwie,

powołane w toku procesu z zachowaniem zasad koncentracji materiału

procesowego albo niesporne (wyrok SN z 20 lutego 2025 r., II CSKP 1448/22).

I CSK 823/26

5

W konsekwencji, w sprawie dotyczącej roszczeń wywodzonych z błędu

medycznego sąd zobligowany jest, tak jak w każdej innej sprawie, orzec mając na

uwadze całokształt wskazanych przez powoda okoliczności faktycznych, które,

zgodnie z twierdzeniami powoda, składają się na zdarzenie mające stanowić źródło

szkody. Wskazanie tych okoliczności, a tym samym wyznaczenie granic, w ramach

których sąd powinien orzec o żądaniu pozwu, należy wyłącznie do strony

powodowej. Sąd nie jest natomiast uprawniony do wydania orzeczenia w oparciu o

okoliczności faktyczne, których powód nie wskazał na poparcie dochodzonego

roszczenia.

Z przytoczonych względów należało odmówić przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). Mając na uwadze sytuację materialną powoda,

która uzasadniała zwolnienie go od kosztów sądowych w postępowaniu

kasacyjnym, Sąd Najwyższy postanowił nie obciążać powoda kosztami

postępowania kasacyjnego należnymi stronie pozwanej (art. 102 w zw. z art. 108 §

1, art. 391 § 1 i art. 39821 k.p.c.

Kamil Zaradkiewicz

[M.O.]

[a.ł]