Sąd Najwyższy uchylił karę łączną 2 lat ograniczenia wolności, bo przekraczała sumę kar

P. M. stanął pod zarzutami popełnienia przestępstw polegających na tym, że:

I KK 149/26

2

1. w dniu 15 kwietnia 2025 roku w miejscowości R., rejonu z., kierował w ruchu

lądowym po drodze publicznej pojazdem mechanicznym marki F. o numerze

rejestracyjnym […] wbrew wydanemu wyrokowi Sądu Rejonowego w

Zgorzelcu o sygn. akt II W 23/24 dotyczącemu zakazu prowadzenia wszelkich

pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym obowiązującego od 15.01.2025r.

do 15.01.2026 r.,

tj. popełnienia występku z art. 244 k.k.;

2. w dniu 20 stycznia 2025 roku w miejscowości W., rejonu z. kierował w ruchu

lądowym po drodze publicznej pojazdem mechanicznym marki F. o numerze

rejestracyjnym […] będąc pod wpływem substancji odurzających w postaci

THC w stężeniu 50,6 ng/ml, które to środki oddziaływają na ośrodkowy układ

nerwowy jak alkohol etylowy w stężeniu powyżej 0,5 promila, ponadto nie

stosując się do zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w

ruchu lądowym obowiązującego od 15.01.2025r. do 15.01.2026r., wydanego

przez Sąd Rejonowy w Zgorzelcu w sprawie o sygn. akt II W 23/24,

tj. popełnienia występku z art. 178a§1 k.k. i art. 244 k.k. w zw. z art 11§2 k.k.;

3. w dniu 24 kwietnia 2025 roku w miejscowości R., rejonu z. kierował w ruchu

lądowym po drodze publicznej pojazdem mechanicznym marki F. o numerze

rejestracyjnym […] będąc pod wpływem substancji odurzających w postaci

THC w stężeniu 6,1 ng/ml, które to środki oddziaływają na ośrodkowy układ

nerwowy jak alkohol etylowy w stężeniu powyżej 0,5 promila, ponadto nie

stosując się do zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w

ruchu lądowym obowiązującego od 2025/01/15 do 2026/01/15 wydanego

przez Sąd Rejonowy w Zgorzelcu w sprawie o sygn. akt II W 23/24

tj. o czyn z art. 178a§1 k.k. i art. 244 k.k. w zw. z art. 11§2 k.k.

Wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia

29 września 2025 r., wydanym w sprawie o sygn. akt sygn. akt II K 436/25, P. M.:

- został uznany za winnego popełnienia czynu opisanego w ww. pkt 1 za który,

na podstawie art. 244 k.k. w zw. z art. 37a§1 k.k., wymierzono mu karę 5 miesięcy

ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej

pracy na cel społeczny w wymiarze 30 godzin miesięcznie, na podstawie art. 42§1a

pkt 2 k.k. orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na

I KK 149/26

3

okres 2 lat, zaś na mocy art. 43a§2 k.k. orzeczono świadczenie pieniężne w

wysokości 5.000 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy

Postpenitencjarnej (pkt I-III części dyspozytywnej wyroku);

- został uznany za winnego popełnienia czynów opisanych w ww. pkt 2-3, przy

czym Sąd przyjął, że stanowią one ciąg przestępstw z art. 244 k.k. w zw. z art.

178a§1 k.k. w zw. z art. 11§2 k.k. w zw. z art. 91§1 k.k., za co, przy zastosowaniu

art. 37a§1 k.k. wymierzył mu karę roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności z

obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cel społeczny w

wymiarze 30 godzin miesięcznie, na podstawie art. 42§2 k.k. orzekł zakaz

prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 3 lat, zaś na mocy art.

43a§2 k.k. orzekł świadczenie pieniężne w wysokości 5.000 zł na rzecz Funduszu

Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej (pkt IV-VI części

dyspozytywnej wyroku).

Na postawie art. 85§1 k.k., art. 86§1 k.k. i art. 91§2 k.k. Sąd Rejonowy połączył

jednostkowe kary ograniczenia wolności i wymierzył P. M. karę łączną 2 lat

ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej

pracy na cel społeczny w wymiarze 30 godzin miesięcznie (pkt VII części

dyspozytywnej wyroku), zaś na podstawie art. 85§1 k.k., art. 86§1 k.k. w zw. z art.

90§2 k.k. połączył środki karne i orzekł łącznie zakaz prowadzenia wszelkich

pojazdów mechanicznych na okres 4 lat (pkt VIII części dyspozytywnej wyroku). Sąd

orzekł ponadto o kosztach postępowania.

Powyższy wyrok uprawomocnił się nie będąc zaskarżony przez strony

postępowania.

Aktualnie kasację od powyższego orzeczenia, na korzyść skazanego P. M., w

części dotyczącej orzeczenia o karze łącznej ograniczenia wolności (pkt VII), wywiódł

Rzecznik Praw Obywatelskich, zarzucając w niej rażące i mające istotny wpływ na

treść wyroku naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 86§1 k.k. w

zw. z art. 91§2 k.k., polegające na wymierzeniu skazanemu kary łącznej 2 lat

ograniczenia wolności, to jest w wymiarze wyższym od sumy kar jednostkowych,

która wynosiła rok i 11 miesięcy ograniczenia wolności.

I KK 149/26

4

Podnosząc wskazany zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku w

zaskarżonej części oraz przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w

Zgorzelcu do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja Rzecznika Praw Obywatelskich jest oczywiście zasadna w stopniu

wymaganym przez art. 535§5 k.p.k., co umożliwiło jej rozpoznanie na posiedzeniu.

W przedmiotowej sprawie w istocie doszło do naruszenia art. 86§1 k.k. Przepis

ten stanowi bowiem, że „Sąd wymierza karę łączną w granicach powyżej najwyższej

z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy (…)”.

Biorąc pod uwagę, że skazanemu wymierzono kary jednostkowe w wysokości

5 miesięcy ograniczenia wolności oraz za ciąg przestępstw roku i 6 miesięcy

ograniczenia wolności, maksymalny wymiar kary łącznej, jaką mógł orzec Sąd,

wynosił rok i 11 miesięcy ograniczenia wolności.

Niezastosowanie się do wskazanego ograniczenia przy orzekaniu kary łącznej,

a więc wymierzenie jej w wymiarze przekraczającym określony wskazanym

przepisem limit, stanowi jego rażące naruszenie. Bezsprzeczne jest także i to,

że uchybienie to miało istotny wpływ na treść wydanego wyroku, ponieważ jego

konsekwencją było poniesienie przez skazanego dolegliwości, jakiej nie mógł

ponieść.

W tym stanie rzeczy kasację należało uznać za oczywiście zasadną i uchylić

wyrok w zaskarżonej części, a sprawę przekazać do ponownego rozpoznania w tym

zakresie Sądowi Rejonowemu w Zgorzelcu.

Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy Sąd Rejonowy będzie zobowiązany

do wymierzenia skazanemu kary łącznej respektując dyrektywy jej wymiaru

określone w art. 86§1 k.k. w zw. z art. 91§2 k.k.

Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.

[J.J.]

[r.g.]

Jerzy Grubba Piotr Mirek Jarosław Matras

I KK 149/26

5