Sąd najwyższy. Orzeczenie uchylone

M. K. został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego we Wschowie z dnia 9 lipca

2025 r., sygn. akt II K 471/24, na karę grzywny w wysokości 180 stawek dziennych

po 20 złotych każda za to, że w dniu 14 listopada 2024 r., na ul. H. w S., woj. [...],

posiadał przy sobie wbrew przepisom ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o

przeciwdziałaniu narkomanii substancję psychotropową w postaci metamfetaminy o

masie 0,21 g netto, przy czym czynu tego dopuścił się w ciągu 5 lat po odbyciu co

najmniej sześciu miesięcy kary pozbawienia wolności za umyślne przestępstwo

podobne, orzeczonej wyrokiem Sądu Rejonowego we Wschowie z dnia 29 listopada

2018 r., sygn. akt II K 354/17, tj. za czyn z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005

r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 64 § 1 k.k.

Ponadto, wyrokiem tym Sąd Rejonowy we Wschowie:

- w punkcie trzecim, na podstawie art. 70 ust. 4a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o

przeciwdziałaniu narkomanii, orzekł wobec oskarżonego świadczenie pieniężne w

kwocie 1.500 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy

Postpenitencjarnej;

- na podstawie art. 70 ust. 2 tej samej ustawy orzekł przepadek na rzecz Skarbu

Państwa dowodów rzeczowych w postaci białej krystalicznej substancji, opisanej w

wykazie dowodów rzeczowych nr […], poprzez jej zniszczenie.

Sąd Okręgowy w Zielonej Górze, po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez

prokuratora na niekorzyść oskarżonego, wyrokiem z dnia 12 lutego 2026 r., sygn. akt

VII Ka 932/25, zmienił wyrok Sądu I instancji w ten sposób, że w pkt 1 części

dyspozytywnej ustalił, iż czyn przypisany oskarżonemu stanowi wypadek mniejszej

wagi, o którym mowa w art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu

narkomanii, w zw. z art. 64 § 1 k.k. i przepis ten przyjął za podstawę wymiaru

orzeczonej kary grzywny. W pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.

I KK 155/26

3

Prokurator Generalny, działając na podstawie art. 521 § 1 k.p.k., wniósł

kasację od tego wyroku Sądu odwoławczego. Zaskarżył go w części dotyczącej

zawartego w pkt 2 rozstrzygnięcia o utrzymaniu w mocy pkt 3 wyroku Sądu

Rejonowego, na korzyść M. K. i zarzucił: „rażące i mające istotny wpływ na treść

wydanego orzeczenia naruszenie prawa karnego materialnego, a mianowicie art. 70

ust. 4a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, polegające na

zaniechaniu uchylenia, orzeczonego wobec oskarżonego M. K. wyrokiem Sądu I

instancji (pkt 3), w związku ze skazaniem za czyn zakwalifikowany przez ten Sąd z

art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z

art. 64 § 1 k.k. (pkt 1), środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego w kwocie

1500 (jeden tysiąc pięćset) złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz

Pomocy Penitencjarnej, mimo równoczesnej zmiany zaskarżonego wyroku Sądu

meriti, poprzez ustalenie, iż czyn przypisany oskarżonemu stanowił wypadek

mniejszej wagi z art. 62 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu

narkomanii w zw. z art. 64 § 1 k.k. w sytuacji, gdy stosownie do treści powołanego

przepisu art. 70 ust. 4a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii

orzeczenie tego środka nie było możliwe, ponieważ jest ono dopuszczalne wyłącznie

w przypadku skazania sprawcy za przestępstwo określone w art. 53 ust. 1, 1a lub 2,

art.55 ust. 1, 2 lub 3, art. 56 ust. 1, 2 lub 3, art. 58 ust. 1 lub 2, art. 59 ust. 1, 2 lub 3,

art. 61, art. 62 ust. 1 lub 2, art. 62b ust. 2, art. 63 ust. 1, 2 lub 3 ustawy z dnia 29 lipca

2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii.”

Podnosząc powyższe, Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku Sądu

Okręgowego w Zielonej Górze w zaskarżonej części oraz utrzymanego nim w mocy

rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 3. orzeczenia Sądu I instancji.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja jest oczywiście zasadna, dlatego podlega rozpoznaniu i

uwzględnieniu na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.

Sąd odwoławczy, dokonując korekty wyroku Sądu pierwszej instancji i

przyjmując, że czyn oskarżonego stanowi wypadek mniejszej wagi z art. 62 ust. 3

ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, jednocześnie utrzymał

I KK 155/26

4

w mocy rozstrzygnięcie z punktu 3. tego wyroku, o orzeczeniu wobec oskarżonego

środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego w kwocie 1500 zł na rzecz

Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Penitencjarnej. W rezultacie

doszło w postępowaniu odwoławczym do rażącego naruszenia art. 70 ust. 4a ustawy

z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, jako że orzeczenie tego środka

nie było możliwe za przypisane M. K. przestępstwo z art. 62 ust. 3 tej ustawy.

Sąd Rejonowy we Wschowie skazał M. K. na karę grzywny za czyn z art. 62

ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, polegający na

posiadaniu w dniu 14 listopada 2024 r. metamfetaminy o masie 0,21 g netto. W toku

postępowania sądowego ustalił przy tym na podstawie opinii biegłych, że chociaż z

posiadanej przez oskarżonego ilości narkotyku można było teoretycznie utworzyć

około 14 porcji, to z uwagi na jego silne zanieczyszczenie, zawartość czystej soli

metamfetaminy w tych 0,21 g wynosi zaledwie 0,08 g, co odpowiada 1 do 2 porcji

pozwalających na odurzenie (przyjmuje się bowiem, że standardowa, jednorazowa

działka tego narkotyku wynosi ok 0,05-0,04 g) – (por. str. 2 uzasadnienia wyroku

Sądu Rejonowego).

W związku ze skazaniem za czyn z art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu

narkomanii, Sąd pierwszej instancji w punkcie trzecim wyroku orzekł od oskarżonego,

na podstawie art. 70 ust. 4a w/w ustawy, świadczenie pieniężne w kwocie 1500 zł na

rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Zgodnie

z treścią art. 70 ust. 4a ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii ten środek karny

orzeka się bowiem obligatoryjnie w razie skazania sprawcy za przestępstwo

określone w art. 53 ust. 1, 1a lub 2, art. 55 ust. 1, 2 lub 3, art. 56 ust. 1, 2 lub 3, art.

58 ust. 1 lub 2, art. 59 ust. 1, 2 lub 3, art. 61, art. 62 ust. 1 lub 2, art. 62b ust. 2, art.

63 ust. 1, 2 lub 3.

Sąd Okręgowy w Zielonej Górze, odwołując się do ustaleń Sądu meriti

dotyczących faktycznej ilości substancji odurzającej w posiadanej przez

oskarżonego porcji narkotyku uznał, że konieczna jest zmiana kwalifikacji prawnej

przypisanego mu czynu na wypadek mniejszej wagi, określony w art. 62 ust. 3 ustawy

z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii. Tak też uczynił, utrzymując

przy tym w mocy wyrok Sądu pierwszej instancji w pozostałym zakresie. Nie

I KK 155/26

5

zauważył jednak, że utrzymane w mocy rozstrzygnięcie zawarte w pkt 3. wyroku

Sądu Rejonowego przestało być adekwatne po zmianie kwalifikacji prawnej czynu,

ponieważ przestępstwo z art. 62 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii nie

zostało wymienione w art. 70 ust. 4 tej ustawy, co stoi na przeszkodzie

jednoczesnemu skazaniu z art. 62 ust. 3 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz

orzeczeniu tego środka karnego.

Z tego względu, celem wyeliminowania z obiegu prawnego wadliwego, bo

dotkniętego rażącym naruszeniem prawa materialnego, orzeczenia o środku karnym

w postaci świadczenia pieniężnego, konieczne stało się uchylenie zaskarżonego

wyroku w zaskarżonej kasacją części, to jest w części, w jakiej wyrokiem tym

utrzymano w mocy rozstrzygnięcie o tym środku karnym oraz rozstrzygnięcie z

punktu 3. wyroku Sądu pierwszej instancji.

Kierując się powyższym Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku, przy czym o

kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 638 k.p.k.

[J.J.]

[a.ł]

Jacek Błaszczyk Andrzej Stępka Eugeniusz Wildowicz