Kary z 2012 roku nie mogły trafić do wyroku łącznego. SN umorzył tę część postępowania

Sąd Okręgowy we Wrocławiu, po rozpoznaniu apelacji obrońcy (kwestionował

niewspółmierność kary), utrzymał w mocy wyrok łączny Sądu Rejonowego dla

Wrocławia - Krzyków we Wrocławiu z 18 stycznia 2023 r., mocą którego trzema

węzłami kary łącznej związano 18 wyroków skazujących J. P. , a jedna z tych kar w

wysokości roku i dwóch miesięcy pozbawienia wolności połączyła wyrok Sądu

Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków z 7 sierpnia 2012 r., sygn. akt VII K 513/12,

którym za popełnienie występku z art. 178a § 1 k.k. wymierzono mu m.in. karę 8

miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres

próby 2 lat z wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z 19 października 2012 r.,

sygn. akt III K 579/12, którym za popełnienie dwóch czynów zabronionych z art. 289

§ 2 k.k. i z art. 278 § 1 k.k. wymierzono mu dwie kary jednostkowe roku oraz 6

miesięcy pozbawienia wolności, które związano karą łączną roku i 3 miesięcy

pozbawienia wolności warunkowo zawieszoną na okres próby 4 lat.

Kasację od tego orzeczenia wniósł na korzyść skazanego Prokurator

Generalny zarzucając mu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie

art. 85 § 1 k.k. polegające na objęciu wyrokiem łącznym dwóch warunkowo

zawieszonych kar pozbawienia wolności, w sytuacji gdy kary te nie podlegały

łączeniu z uwagi na upływ terminu z art. 75 § 4 k.k. i wniósł o uchylenie zaskarżonego

wyroku Sądu odwoławczego oraz wyroku łącznego Sądu Rejonowego w pkt I i IV i

umorzenie postępowania w tym zakresie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja była oczywiście zasadna, w rozumieniu art. 535 § 5 k.p.k.

I KK 473/25

3

Wydanie wyroku łącznego blokuje taki stan prawny, w którym wśród

zbiegających się przestępstw znajdzie się przestępstwo, za które wymierzona kara

nie może już być wykonana i nigdy do wykonania nie może zostać wprowadzona.

Taka sytuacja miała miejsce w sprawie J. P. , który najpierw został skazany

wyrokiem Sądu Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków z 7 sierpnia 2012 r.

(uprawomocnionym 15 sierpnia 2012 r.) m.in. na karę 8 miesięcy pozbawienia

wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby 2 lat a następnie

wyrokiem Sądu Rejonowego w Wałbrzychu z 19 października 2012 r.

(uprawomocnionym 28 października 2012 r.), którym dwie wymierzone mu kary

jednostkowe roku oraz 6 miesięcy pozbawienia wolności związano karą łączną roku

i 3 miesięcy pozbawienia wolności, którą warunkowo zawieszono na okres próby 4

lat, a następnie wyrokiem łącznym z 18 stycznia 2025 r., który pochłonął te dwa

wyroki - na karę łączną roku i jednego miesiąca. Zgodnie ze stanem prawnym

obowiązującym do 1 października 2023 r. zarządzenie wykonania zawieszonej kary

nie mogło nastąpić później niż 6 miesięcy po zakończeniu okresu próby (art. 75 § 4

k.k.). Biorąc więc pod uwagę stan prawny w chwili popełnienia czynów zabronionych:

z art. 178a § 1 k.k. - 4 czerwca 2012 r., z art. 289 § 2 k.k. – 24 marca 2012 r. i z art.

278 § 1 k.k. – 25 marca 2012 r. jak i daty orzeczeń skazujących

pierwszoinstancyjnych - 7 sierpnia 2012 r. i 19 października 2012 r. oraz to, że

przedmiotowe orzeczenia mogły być wykonane najpóźniej, kolejno 15 lutego 2015 r.

i 28 kwietnia 2017 r., nie pozostawało nic innego jak uznać, że doszło do rażącego

naruszenia art. 85 § 1 k.k. polegającego na objęciu zaskarżonym wyrokiem łącznym

z 18 stycznia 2025 r. (pkt I) spraw VII K 513/12 i III K 579/12 i orzeczonych nimi oraz

zawieszonych kary 8 miesięcy oraz kary łącznej roku i 3 miesięcy pozbawienia

wolności, które nie podlegały wykonaniu.

Rozpatrując apelację obrońcy, Sąd Okręgowy zobowiązany był z urzędu

dostrzec rażącą niesprawiedliwość orzeczenia Sądu Rejonowego w opisanym

zakresie i dokonać stosownej korekty. Unormowanie z art. 440 k.p.k. nie stanowi co

prawda samodzielnej przyczyny odwoławczej, ale może być związane z każdą

podstawą odwoławczą wskazaną w art. 438 k.p.k. będąc jej następstwem, a więc

niewątpliwie także z obrazą prawa materialnego. Dlatego, uznając, że na etapie

kontroli instancyjnej doszło do rażącego naruszenia prawa polegającego na

I KK 473/25

4

zaaprobowaniu wyroku Sądu pierwszoinstancyjnego wydanego z rażącym

naruszeniem art. 85 § 1 k.k. w zw. z art. 75 § 4 k.k. wskazanym w kasacji, należało

uchylić zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu oraz wyrok łączny Sądu

Rejonowego dla Wrocławia – Krzyków we Wrocławiu w pkt I i IV i w tej części, na

podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 572 k.p.k., umorzyć postępowanie w

przedmiocie wydania wyroku łącznego.

[J.J.]

[a.ł]

Michał Laskowski Kazimierz Klugiewicz Małgorzata Wąsek-Wiaderek