Sąd Najwyższy nie przyznał obrońcy M. M. dodatkowych 8200 zł za obronę w kasacji

Postanowieniem z 9 kwietnia 2026 r. w sprawie o sygn. akt I KK 483/25 Sąd

Najwyższy oddalił jako oczywiście bezzasadną kasację wniesioną przez prokuratora

od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 17 lipca 2025 r., sygn. akt II AKa

86/25, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 6 grudnia 2024

r., sygn.

akt III K 238/23. Kolejnym postanowieniem z 22 kwietnia 2026 r. w tej samej

sprawie Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz M. M. kwotę 1800

(tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej

z wyboru w postępowaniu kasacyjnym, tj. za sporządzenie odpowiedzi na kasację

oraz udział w rozprawie kasacyjnej adw. Ł. B.

I KK 483/25

2

Pismem z 10 lipca 2026 r. obrońca oskarżonego M. M. wniósł o zasądzenie

na jego rzecz dodatkowych kosztów wynagrodzenia obrońcy z wyboru w kwocie

8200 zł, przedkładając dokumenty w postaci kopii umowy z dnia 19 listopada 2025

r., wydruku potwierdzenia dokonania przelewu bankowego z 20 listopada 2026 r.

oraz kopię paragonu z 20 listopada 2026 r., z których wynika, że wynagrodzenie to

wyniosło 10000 zł.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek obrońcy oskarżonego M. M. o zwrot dalszych kosztów obrony w

postępowaniu kasacyjnym w kwocie 8200 zł nie zasługuje na uwzględnienie.

Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 636 § 1 in fine k.p.k. w sprawach z

oskarżenia publicznego, w razie nieuwzględnienia środka odwoławczego

pochodzącego wyłącznie od oskarżyciela publicznego, koszty procesu za

postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa. Na podstawie art. 637a k.p.k.

przepis ten znajduje odpowiednie zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym. Z kolei

zgodnie z art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k. do kosztów procesu, o których mowa w art. 636 §

1 k.p.k., należą uzasadnione wydatki stron, w tym z tytułu ustanowienia w sprawie

jednego obrońcy. Nie budzi również wątpliwości, że podstawę prawną ustalenia

wysokość wydatków poniesionych w związku z ustanowieniem jednego obrońcy

stanowią przepisy ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze (t.j. Dz. U.

z 2024 r. poz. 1564 z późn. zm.) oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia

22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz. U. z 2026

r. poz. 215).

Zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze,

opłaty za czynności adwokackie ustala umowa z klientem, niemniej umowa ta jest

wiążąca tylko w relacji pomiędzy obrońcą będącym adwokatem i jego mocodawcą.

Ustalona w umowie wysokość opłat za czynności adwokackie nie musi stanowić

podstawy zasądzenia przez sąd poniesionych przez tę stronę kosztów zastępstwa

prawnego. W konsekwencji, w realiach niniejszej sprawy, nie jest ona dla Sądu

wiążąca. Należy podkreślić, że odmiennie kształtują się zasady dotyczące

wynagradzania adwokata za czynności podejmowane przed organami wymiaru

sprawiedliwości, jeśli koszty te mają następnie podlegać zwrotowi w ramach kosztów

obrony. W tym przypadku wysokość należnego wynagrodzenia nie jest bowiem

I KK 483/25

3

pozostawiona wyłącznie uznaniu stron, lecz podlega ograniczeniom wynikającym z

przepisów regulujących stawki za czynności adwokackie. Zgodnie z § 15 ust. 1

powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, podstawę ustalenia opłaty

stanowią stawki minimalne przewidziane w rozdziałach 2-4 tego aktu. Stawka

minimalna wyznacza zatem punkt odniesienia dla określenia wysokości

wynagrodzenia podlegającego zasądzeniu. Jednocześnie § 15 ust. 3 rozporządzenia

wprowadza górną granicę tego wynagrodzenia, stanowiąc, że nie może ono

przekroczyć sześciokrotności stawki minimalnej. Przy określaniu konkretnej

wysokości wynagrodzenia, w ramach wskazanych wyżej granic, znaczenie mają

przede wszystkim: rzeczywisty nakład pracy adwokata, charakter i stopień

skomplikowania sprawy oraz rozmiar zgromadzonego materiału dowodowego.

Przyznanie natomiast wynagrodzenia przewyższającego stawkę minimalną powinno

znaleźć odzwierciedlenie w okolicznościach, które przemawiają za takim

podwyższeniem, np. rodzaj i stopień zawiłości sprawy, zwiększony nakład pracy

obrońcy czy też wkład pracy obrońcy w przyczynienie się do wyjaśnienia sprawy i

rozstrzygnięcia (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 23 marca 2011 r., I KZP

1/11, wydane w składzie siedmiu Sędziów).

Zauważyć należy, że Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 22 kwietnia 2026

r. ustalił wysokość wynagrodzenia przysługującego oskarżonemu. Przy jego

ustaleniu uwzględniono zarówno fakt sporządzenia przez obrońcę z wyboru

odpowiedzi na kasację, jak i okoliczność, że obrońca ten brał udział w rozprawie

kasacyjnej w dniu 9 kwietnia 2026 r. Podstawą zasądzenia tego wynagrodzenia były

stawki minimalne określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 22

października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2026

r. poz. 215) oraz, jak wskazano w treści uzasadnienia powołanego orzeczenia,

rzeczywisty nakład pracy obrońcy oskarżonego. Ustalenie to – w optyce wywodów

przedstawionych w piśmie obrońcy oskarżonego z 10 lipca 2026 r. – pozostaje

aktualne. Wniosek obrońcy nie zawiera bowiem żadnego dodatkowego,

merytorycznego i przekonywującego uzasadnienia ani argumentacji wskazującej na

istnienie okoliczności przemawiających za przyznaniem wynagrodzenia w wysokości

przewyższającej stawkę minimalną, określoną w powołanych wyżej przepisach oraz

zasądzoną postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 22 kwietnia 2026 r. Autor

pisma poprzestaje jedynie na ogólnych sformułowaniach odnoszących się do kwestii

przyznawania wynagrodzenia w stawach wyższych niż minimalne, podając za

I KK 483/25

4

podstawę żądania rzeczywiste koszty wynikające z dołączonych do wniosku

dokumentów, głównie umowy z klientem.

W ocenie Sądu Najwyższego, w realiach przedmiotowej sprawy, brak jest

podstaw do przyjęcia, aby charakter sprawy (obejmującej jeden czyn zabroniony,

której materiał dowodowy zgromadzony został w 6 tomach akt), zakres podjętych

przez obrońcę czynności i rzeczywisty jego nakład pracy (sporządzenie odpowiedzi

na kasację, w której skarżący podniósł tylko jeden zarzut kasacyjny oraz

uczestnictwo obrońcy oskarżonego na jednym terminie rozprawy przed Sądem

Najwyższym), odbiegał od standardowego, uzasadniając tym samym przyznanie

wynagrodzenia w wysokości wyższej od stawki minimalnej. Podkreślić należy, że

sprawa nie miała charakteru szczególnie zawiłego ani pod względem faktycznym,

ani prawnym, a jej rozstrzygnięcie nie wymagało od obrońcy podjęcia

ponadprzeciętnych czynności, analizy wyjątkowo obszernego materiału

dowodowego czy też rozważenia skomplikowanych zagadnień prawnych.

Z podanych wyżej względów wniosek o zasądzenie dalszych kosztów obrony

w postępowaniu kasacyjnym w kwocie 8200 zł nie podlegał uwzględnieniu.

Kierując się powyższym, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.

[J.J.]

[a.ł]