Kasacja obrońcy od wyroku z zawieszoną karą odmówiona bez zarzutu z art. 439

Wyrokiem z dnia 16 lipca 2025 r., sygn. akt IV Ka 560/25, Sąd Okręgowy w

Poznaniu utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Środzie Wielkopolskiej z

dnia 7 marca 2025 r., sygn. akt II K 709/24, którym to wyrokiem P.Ł. skazany został

za czyny z art. 286 § 1 k.k., popełnione w warunkach ciągu przestępstw

określonego w art. 91 § 1 k.k., na karę roku pozbawienia wolności z warunkowym

zawieszeniem wykonania tej kary na okres próby 2 lat.

I KZ 14/26

2

Kasację od tego wyroku wniosła obrońca skazanego podnosząc w niej zarzuty

naruszenia prawa materialnego, tj. art. 286 § 1 k.k. (pkt. 1 i 2 kasacji) oraz art. 91 §

1 k.k. (pkt 3 kasacji).

W oparciu o te zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie wyroków sądów obu

instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.

Zarządzeniem z dnia 20 stycznia 2026 r., sygn. akt IV WKK 64/25,

Przewodniczący Wydziału IV Karnego – Odwoławczego Sądu Okręgowego w

Poznaniu odmówił przyjęcia tej kasacji stwierdzając, że jest ona niedopuszczalna z

mocy ustawy, ponieważ wobec skazanego orzeczono karę pozbawienia wolności z

warunkowym zawieszeniem jej wykonania, a w kasacji nie wskazano istnienia

uchybienia przewidzianego w art. 439 k.p.k.

Zarządzenie to zaskarżyła obrońca skazanego. W złożonym zażaleniu

zarzuciła „rażącą obrazę przepisów prawa procesowego, która mogła mieć istotny

wpływ na treść zaskarżonego wyroku przez naruszenie art. 79 § 1 pkt 3 k.p.k.

poprzez błędne uznanie, że udział obrońcy nie był obowiązkowy w rozprawie przed

Sądem Okręgowym oraz błędne przyjęcie, że w sprawie nie zachodziły przesłanki

obrony obligatoryjnej, a w konsekwencji przeprowadzenie rozprawy i wydanie

wyroku pod nieobecność obrońcy oskarżonego”. W konkluzji wniosła o uchylenie w

całości zaskarżonego zarządzenia Sądu Okręgowego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zażalenie obrońcy jest niezasadne i to w sposób oczywisty.

Z przepisu art. 523 § 2 k.p.k. wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że

kasacja na korzyść może być wniesiona jedynie w razie skazania oskarżonego za

przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez

warunkowego zawieszenia jej wykonania.

Wyjątki od tej zasady zostały określone w art. 523 § 4 pkt 1 i 2 k.p.k. Zgodnie

z tą regulacją, ograniczenie z § 2 art. 523 k.p.k. nie dotyczy kasacji wniesionej z

powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. oraz w wypadku określonym w art.

521 k.p.k., a więc kasacji podmiotów szczególnych.

I KZ 14/26

3

Bezspornym jest, że P.Ł. skazany został na karę pozbawienia wolności z

warunkowym zawieszeniem jej wykonania, a w samej kasacji zarzut wystąpienia

jakiegokolwiek uchybienia z art. 439 k.p.k. nie został podniesiony, ponieważ

wskazano w niej wyłącznie na naruszenie przepisów prawa materialnego.

Żadnego znaczenia nie ma w związku z tym formułowane obecnie w

zażaleniu twierdzenie o naruszeniu na etapie postępowania odwoławczego art. 79

§ 1 pkt 3 k.p.k., co w zamyśle skarżącej miało niewątpliwie świadczyć o wystąpieniu

w toku tego postępowania bezwzględnej przyczyny odwoławczej określonej w art.

439 § 1 pkt 10 k.p.k. Nie jest to – po pierwsze – zarzut skierowany przeciwko

wydanemu zarządzeniu o odmowie przyjęcia kasacji, a to przecież ta decyzja

procesowa a nie wyrok Sądu odwoławczego są przedmiotem kontroli Sądu

Najwyższego.

Po drugie, taki zarzut powinien być – niezależnie od jego zasadności lub

niezasadności – postawiony w samej kasacji, co przecież wobec jednoznacznej

treści nadzwyczajnego środka zaskarżenia nie miało miejsca.

Z tych względów zarządzenie Przewodniczącego Wydziału, stwierdzające

niedopuszczalność z mocy z mocy ustawy tak sformułowanej kasacji, jest jak

najbardziej prawidłowe i znajduje podstawę prawną w przepisach art. 530 § 2 k.p.k.

w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 523 § 2 k.p.k.

[WB]

[a.ł]