Sąd najwyższy

I KZ 17/26

2

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Najwyższy, na podstawie art. 545 § 3

k.p.k., odmówił skazanemu I. B. przyjęcia osobistego wniosku o wznowienie

postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu

Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 28 kwietnia 2004 r., sygn. akt II AKa 85/04,

utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Świdnicy z dnia 22 grudnia 2003

r., sygn. akt III K 192/03, którym wnioskodawca został skazany m.in. za zbrodnię z

art. 148 § 2 pkt 1, 2, 3 k.k. i in. na karę łączną dożywtoniego pozbawienia wolności

– wobec jego oczywistej bezzasadności.

Skazany I. B. w ustawowym termienie złożył zażalenie na to postanowienie.

We wniesionym środku odwoławczym ponowił zawarte we wniosku twierdzenia o

pominięciu przez sąd dowodów z zeznań świadków D. D. oraz I. P. , które zdaniem

skazanego przemawiały za jego uniewinnieniem od przypisanej mu zbrodni.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.

Przed merytorycznym odniesieniem się do wniesionego środka

odwoławczego, należy odnotować, iż zaskarżone postanowienie dotknięte było

omyłkami pisarskimi w zakresie oznaczenia daty wyroku Sądu Okręgowego w

Świdnicy (wskazanego w komparycji oraz w uzasadnieniu zaskarżonego

orzeczenia), co w myśl art. 105 § 1 i 2 zd. drugie k.p.k., uprawniało Sąd Najwyższy

(sąd odwoławczy) do sprostowania dostrzeżonych błędów pisarskich, które – co nie

może budzić wątpliwości – miały charakter oczywisty.

Pochylając się nad argumentacją zawartą w zażaleniu skazanego, na

wstępie wypada przypomnieć, że zgodnie z art. 545 § 2 k.p.k. wniosek o

wznowienie postępowania, jeżeli nie pochodzi od prokuratora, powinien być

sporządzony i podpisany przez adwokata, radcę prawnego albo radcę Prokuratorii

Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej. Natomiast § 3 powołanego przepisu stanowi,

że sąd odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od osoby wymienionej w § 2

bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w

szczególności odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w

postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność.

I KZ 17/26

3

Zaznaczyć trzeba, że wniosek o wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym

środkiem zaskarżenia, którego podstawy zostały ustawowo skatalogowane (art.

540 k.p.k., 540a k.p.k., 540b k.p.k.) i nie każde, nawet zaistniałe w rzeczywistości,

uchybienie procesowe będzie się w nie wpisywało. Ustawodawca w treści przepisu

art. 545 § 3 k.p.k. wskazał okoliczności, które mogą świadczyć o oczywistej

bezzasadności wniosku, ale wskazanie to nie jest wyczerpujące, o czym świadczy

użyte w ustawie wyrażenie „w szczególności”. Pojęcie „oczywistej bezzasadności”,

o której mowa we wskazanym przepisie, powinno być rozumiane podobnie jak na

gruncie przepisu art. 535 § 3 k.p.k., a zatem „bezzasadność oczywista to taka,

która nie wymaga szczególnego badania, jest widoczna na pierwszy rzut oka,

niewątpliwa i wniosek obiektywnie nie może doprowadzić do wzruszenia orzeczenia”

(zob. postanowienie SN z dnia 25 września 2015 r., II KO 49/15, OSNKW 2016, Nr

1, poz. 5).

Sąd Najwyższy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia słusznie

zauważył, że podnoszone przez skazanego okoliczności nie mogą obiektywnie

doprowadzić do wznowienia postępowania, albowiem nie odnoszą się do żadnej z

podstaw warunkujących zastosowanie tej nadzwyczajnej instytucji. Treść wniosku

nie pozostawia wątpliwości, że główną intencją skazanego jest wywołanie

ponownej kontroli merytorycznej wydanego względem niego wyroku skazującego,

czemu nie służy mechanizm wznowienia postępowania. Jeśli skazany chciał oprzeć

wniosek o wznowienie na twierdzeniach, że nie popełnił on czynu lub jego czyn nie

stanowił przestępstwa, to winien przedstawić w tym zakresie nowe fakty lub

dowody (vide art. 540 § 1 pkt 2 k.p.k.). Wymóg nowości będzie spełniony jedynie

wówczas, gdy owe fakty i dowody nie były wcześniej znane ani sądowi

orzekającemu w sprawie, ani stronie (zob. m.in. postanowienie SN z dnia 24 maja

2016 r., V KO 29/16). Tymczasem takich okoliczności I. B. nie przestawił,

ograniczając się jedynie do zakwestionowania niekorzystnych dla niego ustaleń

faktycznych (w zakresie zbrodni popełnionej na szkodę małoletniej X.Y. poprzez

wyeksponowanie i własną interpretację wybranych dowodów, tj. zeznań świadków

D. D. oraz I. P. , które zarówno sądom obu instancji, jak również samemu

wnioskodawcy, były znane, albowiem zostały przeprowadzone w ramach toczącego

się postępowania karnego (zob. zeznania D. D. : k. 628-629v, k. 766-768v, k. 771-

I KZ 17/26

4

773, k. 1837-1837v; zeznania I. P. : k. 777-778, postanowienie o odczytaniu zeznań

na k. 1939, przy czym w akcie oskarżenia oraz we wskazanym postanowieniu

błędnie podano imię i nazwisko świadka, tj. „A. P.”, zamiast „I. P.”). Stąd też

argumentacja przedstawiona w zażaleniu nie podważa trafności rozstrzygnięcia

zawartego w zaskarżonym postanowieniu. Skarżący ponownie próbuje poddać

zwykłej kontroli instancyjnej wydany względem niego wyrok skazujący co do

przypisanej mu zbrodni, ignorując przy tym całkowicie całokształt materiału

dowodowego, który stanowił podstawę kwestionowanego przezeń rozstrzygnięcia

sądu powszechnego. Przypomnieć tu wypada, że wyrok skazujący I. B. w zakresie

zbrodni z art. 148 § 2 pkt 1, 2 i 3 k.k. i in. był przedmiotem kontroli odwoławczej,

zainicjowanej apelacją jego obrońcy, która jednak nie została uwzględniona przez

sąd ad quem (k. 2009). Nadto, jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonego

postanowienia, sprawa ta była również rozpoznawana na forum postępowania

kasacyjnego, które zakończyło się oddaleniem kasacji obrońcy jako oczywiście

bezzasadnej (k.2034).

Reasumując, na gruncie złożonego przez I. B. wniosku o wznowienie już

prima vista jasny był brak okoliczności wskazujących na zmaterializowanie się

którejkolwiek z podstaw wznowieniowych wskazanych w rozdziale 56 k.p.k., co

słusznie skutkowało jego uznaniem za oczywiście bezzasadny, a w konsekwencji

odmową jego przyjęcia w trybie art. 545 § 3 k.p.k.

Mając na względzie powyższe, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.

[J.J.]

[a.ł]