SN nie rozpozna skargi na przewlekłość w sprawie o dziecko, przekazał ją do Koszalina

W dniu 1 kwietnia 2026 r. M. G. (dalej: „skarżąca”) wniosła

za pośrednictwem Sądu Rejonowego w Sławnie do Sądu Najwyższego pismo

zatytułowane „Skarga na przewlekłość postępowania oraz wniosek

o rozstrzygnięcie sporu o właściwość”, zamieszczając w jego górnej części

sygn. III Nsm 64/26. Następnie Prezes Sądu Rejonowego w Sławnie 10 kwietnia

2026 r. przekazał to pismo do Sądu Najwyższego (prezentata Sądu Najwyższego

z 15 kwietnia 2026 r.), informując, że 7 kwietnia 2026 r. zarejestrowano

w tut. Sądzie sprawę pod sygn. III Nsm 107/26.

W przedmiotowym piśmie skarżąca wskazała, że składa niniejszą skargę

na rażącą przewlekłość postępowania w sprawie o ustalenie miejsca zamieszkania

małoletniego, toczącej się przed Sądami Rejonowymi w Słupsku, Bytowie

I NSP 168/26

2

oraz Sławnie. Podniosła, że wniosek w sprawie złożyła w styczniu bieżącego roku

i mimo upływu trzech miesięcy sprawa nie doczekała się merytorycznego

rozpoznania ani wyznaczenia rozprawy. Podkreśliła, że zamiast podjęcia działań

zmierzających do zabezpieczenia dobra dziecka, sądy od kwartału prowadzą spór

kompetencyjny, przesyłając akta. Wniosła także, aby Sąd Najwyższy niezwłocznie

„przeciął” ten spór i wskazał sąd, który merytorycznie rozpozna sprawę.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze

na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu

przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora

i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023,

poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), Sąd Najwyższy jest

właściwy do rozpoznania skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania

sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki „[j]eżeli skarga dotyczy przewlekłości

postępowania przed sądem apelacyjnym lub Sądem Najwyższym”. Natomiast

zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość wskazano, że Sądem

właściwym do rozpoznania skargi jest sąd przełożony nad sądem, przed którym

toczy się postępowanie.

Do wskazanych norm odnosi się orzeczenie Sądu Najwyższego z 19 grudnia

2019 r., I NSP 175/19. Wynika z niego jasno, że przepisy wyznaczające właściwość

rzeczową Sądu Najwyższego do rozpatrywania skarg na przewlekłość

postępowania jako normy o charakterze kompetencyjnym powinny być

interpretowane ściśle i literalnie.

Przekładając powyższe na realia niniejszej sprawy, Sąd Najwyższy,

po dokładnej analizie treści pisma skarżącej, uznaje, że jej skarga dotyczy

postępowania przed sądem rejonowym w Sławnie i innymi, wskazanymi przez nią,

sądami rejonowymi. Stąd, mając na uwadze, że skarżąca w swoim piśmie wniosła

skargę za pośrednictwem Sądu Rejonowego w Sławnie, stwierdza, że właściwym

do jej rozpoznania jest sąd przełożony nad tym Sądem, tj. Sąd Okręgowy

w Koszalinie.

I NSP 168/26

3

Wobec powyższego Sąd Najwyższy, na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy

o skardze na przewlekłość oraz art. 200 § 11 i art. 200 § 14 k.p.c. w zw. z art. 8

ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość, stwierdza swoją niewłaściwość

i przekazuje sprawę według właściwości Sądowi Okręgowemu w Koszalinie.

Obok tego Sąd Najwyższy zauważa, że nie jest uprawniony w niniejszym

postępowaniu do rozpoznania wniosku skarżącej „o niezwłoczne przecięcie (…)

sporu i wskazanie sądu, który merytorycznie rozpoznana sprawę”.

Działaniu takiemu bowiem sprzeciwiają się przepisy obowiązującego prawa.

[D.Z.]

[r.g.]

Grzegorz Pastuszko