Apelacja od roku leżała bez czynności, SN nie uznał przewlekłości

I. I.1. Skargą na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy

bez nieuzasadnionej zwłoki datowaną na 11 sierpnia 2025 r. J. C. i M. C. (dalej

także: „Skarżący”), zastępowani przez profesjonalnego pełnomocnika wnieśli o:

1. stwierdzenie, że w postępowaniu prowadzonym przed Sądem

Apelacyjnym w Warszawie, sygn. VIII ACa […] nastąpiło naruszenie

prawa Skarżących do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki

(przewlekłość postępowania);

2. wydanie sądowi rozpoznającemu sprawę zalecenia podjęcia

odpowiednich czynności niezbędnych do rozpoznania niniejszej sprawy,

I NSP 358/25

2

w szczególności doręczenia pełnomocnikom stron odpisów apelacji

oraz wyznaczenia terminu rozprawy

3. przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz Skarżących (Powodów) sumy

pieniężnej w wysokości 4.000 złotych (słownie: cztery tysiące złotych

00/100) na rzecz każdego z Powodów – łącznie 8.000 złotych (słownie:

osiem tysięcy złotych 00/100);

4. zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz Powodów kosztów niniejszego

postępowania według norm prawem przepisanych.

Uzasadniając wniesioną skargę Skarżący wskazali, że w sprawie wystąpiła

bezczynność, która nie znajduje żadnego usprawiedliwienia.

I.2. W odpowiedzi na skargę na przewlekłość postępowania datowanej

na 6 października 2025 r. Prezes Sądu Apelacyjnego w Warszawie zgłosił swój

udział w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

II. II.1. 29 października 2018 r. do Sądu Okręgowego w Warszawie wpłynął pozew

Skarżących przeciwko […] S.A. z siedzibą w W. (dalej także: „Pozwany). Sprawa

prowadzona była pod sygn. III C […].

II.2. 20 maja 2024 r. Sąd Okręgowy w Warszawie wydał wyrok w sprawie

III C 1726/18.

II.3. Kolejno 4 lipca 2024 r. i 8 lipca 2024 r. do Sądu Okręgowego w Warszawie

wpłynęły apelację Skarżących oraz Pozwanego.

II.4. Akta sprawy wraz z apelacjami wpłynęły do Sądu Apelacyjnego

w Warszawie 11 lipca 2024 r. Tego samego dnia sporządzono raport z losowania –

przydziału w sprawie V LACa 7495/24 sędziego referenta. Na podstawie

zarządzenia z 12 lipca 2024 r. sprawa została wpisana do repertorium ACa

a strony zostały zawiadomione o składzie sądu wylosowanym do rozpoznania

sprawy.

II.5. 27 stycznia 2025 r. do Sądu Apelacyjnego w Warszawie wpłynął wniosek

Skarżących o przyspieszenie rozpoznania sprawy, w szczególności doręczenie

I NSP 358/25

3

pełnomocnikom stron odpisów apelacji. 14 kwietnia 2025 r. zarządzono

poinformowanie stron, że sprawy rozpoznawane są według kolejności wpływu –

w referacie, do którego wylosowanego sprawę rozpoznawane są sprawy,

które wpłynęły do Sadu Apelacyjnego na przełomie 2022 i 2023 r., a odpis apelacji

doręczany jest w czasie, gdy sprawa zostaje skierowana do wyznaczenia terminu.

II.6. Na podstawie zarządzenia z 13 marca 2025 r. sprawa została zakreślona

w VI Wydziale Cywilnym i została zarejestrowana w VIII Wydziale Cywilnym.

II.7. 11 sierpnia 2025 r. Skarżący wnieśli skargę na przewlekłość postępowania

w sprawie VIII ACa […].

II.8. 20 sierpnia 2025 r. Skarżący zostali wezwani do uzupełnienia braków

formalnych apelacji.

II.9. 3 września 2025 r. do Sądu Apelacyjnego w Warszawie wpłynęło pismo

procesowe Skarżących zawierające uzupełnienie braków formalnych.

II.10. 11 września 2025 r. zarządzono skierowanie sprawy do SLPS celem

ponownego przydziału. Tego samego dnia sporządzono raport z przydzielenia

spraw z referatu oczekującego – przydziału w sprawie sędziego referenta.

II.10. Postanowieniem z 25 września 2025 r. sprawdzono wartość przedmiotu

zaskarżenia apelacji Skarżących i Pozwanego. Tego samego dnia zarządzono

wezwanie Pozwanego do uzupełnienia braków fiskalnych; stwierdzono, że ustalona

wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji Pozwanego wpływa na skład

rozpoznający sprawę i zawiadomiono strony o zmianie sędziego referenta.

II.11. 21 października 2025 r. do Sądu Apelacyjnego w Warszawie wpłynęło

oświadczenie Pozwanych o częściowym cofnięciu apelacji. W konsekwencji –

postanowieniem z 22 grudnia 2025 r., sygn. VIII ACa […] Sąd Apelacyjny

w Warszawie umorzył częściowo postępowanie apelacyjne oraz zmienił pkt 2

postanowienia z 25 września 2025 r. w przedmiocie ustalenia wartości przedmiotu

zaskarżenia. Jednocześnie stwierdzono, że opłata od apelacji Pozwanego została

uiszczona w całości i uchylono m.in. zarządzenie w przedmiocie wezwania

Pozwanego do uzupełnienia braków fiskalnych. Dodatkowo zarządzono wzajemne

doręczenie odpisów apelacji stronom przeciwnym.

III. I NSP 358/25

4

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

III.1. Według art. 2 ust. 1 ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie

prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym

prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym

bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn.: Dz.U. 2023 poz. 1725, dalej: u.s.p.p.)

strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga

dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez

nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania

rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne

dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż

to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania

orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania).

W myśl art. 2 ust. 2 u.s.p.p. dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło

do przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić terminowość

i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania rozstrzygnięcia

kończącego postępowanie w sprawie. Dokonując tej oceny, uwzględnia się łączny

dotychczasowy czas postępowania od jego wszczęcia do chwili rozpoznania skargi,

niezależnie od tego, na jakim etapie skarga została wniesiona, a także charakter

sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony,

która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron,

a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania.

III.2. W ustawie o skardze na przewlekłość postępowania nie określono, jaki okres

oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę.

W orzecznictwie przyjmuje się, że pod pojęciem tym należy rozumieć

wielomiesięczną bezczynność sądu, polegającą na niewyznaczaniu rozprawy bądź

niepodejmowaniu czynności (m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z 12 grudnia

2018 r., I NSP 40/18; z 11 września 2019 r., I NSP 88/19; z 14 listopada 2019 r.,

I NSP 151/19; z 12 maja 2020 r., I NSP 37/20; z 27 października 2020 r.,

I NSP 151/20). W odniesieniu do postępowania apelacyjnego wskazuje się,

że o przewlekłości postępowania apelacyjnego można zasadniczo mówić

w przypadku bezczynności sądu drugiej instancji, polegającej na niewyznaczeniu

I NSP 358/25

5

rozprawy apelacyjnej w ciągu 12 miesięcy od daty wpłynięcia apelacji

(m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z 27 marca 2019 r., I NSP 88/18;

z 6 września 2019 r., I NSP 74/19; z 31 października 2019 r., I NSP 134/19;

z 19 grudnia 2019 r., I NSP 173/19).

III.3. Podobnie przesłanki stwierdzenia przewlekłości postępowania określa ETPC,

który ocenia, czy przewlekłość postępowania jest nieuzasadniona, w świetle

szczególnych warunków sprawy i przy uwzględnieniu takich kryteriów,

jak skomplikowanie (stopień złożoności) sprawy, zachowanie stron i organów

prowadzących sprawę oraz znaczenia materii objętej skargą (zob. np. wyroki ETPC:

z 14 stycznia 2003 r., skarga nr 39505/98, w sprawie W.M. przeciwko Polsce;

zob. też M.A. Nowicki, Europejski Trybunał Praw Człowieka – orzecznictwo,

Tom I – Prawo do rzetelnego procesu sądowego, Kraków 2001, s. 46 i n.

oraz powołane tam orzecznictwo tego Trybunału, a także postanowienia Sądu

Najwyższego: z 11 lipca 2019 r., I NSP 48/19; z 28 września 2021 r, I NSP 145/21).

Utrwalone orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka uznaje przy tym,

że sprawa jest prowadzona przewlekle, jeżeli trwa dłużej niż trzy lata w pierwszej

instancji (zob. np. wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 10 lipca 1984 r.

w sprawie Guincho przeciwko Portugalii, nr 8990/80), a w dwóch instancjach

powyżej pięciu lat (zob. wyrok Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 7 lutego

2006 r. sprawie Donnadieu przeciwko Francji, nr 19249/02). Opóźnienie zaistniałe

w trakcie jednej z faz postępowania jest dopuszczalne, pod warunkiem, że łączny

czas trwania postępowania nie jest nadmiernie długi (wyrok Europejskiego

Trybunału Praw Człowieka z 8 grudnia 1983 r. w sprawie Pretto i inni v. Włochy;

skarga nr 7984/77, zob. też postanowienia Sądu Najwyższego: z 4 stycznia 2023 r.,

I NSP 294/22; z 10 maja 2023 r., I NSP 35/23).

III.4. Sąd Najwyższy mając na uwadze okoliczności sprawy i czynności

podejmowane przez Sąd Apelacyjny w Warszawie stwierdził, że w sprawie

VIII ACa 2327/25 nie doszło do tej pory do przewlekłości postępowania.

Jak wskazano wyżej w części II, akta sprawy wraz z apelacją wpłynęły

do Sądu Apelacyjnego w Warszawie 11 lipca 2024 r. Sprawa została przydzielona

do referatu sędziego i wpisana do odpowiedniego repertorium w wydzielę VI Sądu

Apelacyjnego. 13 marca 2025 r. sprawa została zakreślona w VI Wydziale

I NSP 358/25

6

Cywilnym i zarejestrowana w VIII Wydziale Cywilnym. Utworzenie nowego wydziału

wynikało z liczby spraw dotyczących umów kredytów hipotecznych indeksowanych

lub denominowanych do waluty szwajcarskiej (CHF) i celem ich było przyspieszenie

postępowania w sprawach tego rodzaju. W niniejszej sprawie bezpośrednio

nie wpłynęło to na przyspieszenie postępowania w sprawie. Po trzynastu

miesiącach od wpłynięcia apelacji do Sądu Apelacyjnego, 20 sierpnia 2025 r.

Skarżący zostali wezwani do uzupełnienia braków formalnych apelacji.

Skarżący uzupełnili braki 3 września 2025 r. Następnie sprawdzono wartość

przedmiotu zaskarżenia w apelacji i zarządzono wezwanie Pozwanego

do uzupełnienia braków fiskalnych. 21 października 2025 r. do Sądu wpłynęło

pismo zawierające oświadczenie Pozwanego o częściowym cofnięciu apelacji.

Sąd Apelacyjny postanowieniem z 22 grudnia 2025 r. umorzył częściowo

postępowanie i ustalił prawidłowo wartość przedmiotu zaskarżenia w apelacji.

i spowodowało, że apelacja Pozwanego ostatecznie była prawidłowo opłacona.

Tego samego dnia zarządzono doręczenie stronom odpisów apelacji. Zauważyć

należy, że czynności w sprawie podejmuje skład ukształtowany w wyniku przydziału

z 11 września 2025 r.

III.5. Analizując przebieg poszczególnych czynności podejmowanych przez

Sąd Apelacyjny w Warszawie, uwzględniając dokonaną reorganizację Sądu,

zmianę składu orzekającego w sprawie, regulacje dotyczące rozpoznawania spraw

według kolejności wpływu, należy stwierdzić, że dotychczas nie doszło do sytuacji

uzasadniającej stwierdzenie przewlekłości postępowania. Co prawda nieco ponad

rok od wpływu apelacji do sądu nie podejmowano czynności nakierowanych

na sprawdzenie wymogów formalnych apelacji, ale w tym czasie miła miejsce

wskazana reorganizacja. Samo w sobie niepodejmowanie czynności zmierzających

do wyznaczenia rozprawy przez 12 miesięcy nie może stanowić o przewlekłości

postępowania w sprawie. Sąd bierze pod uwagę wszelkie okoliczności, w tym to,

że to strony wnosiły pisma niespełniające wymogów formalnych i fiskalnych,

co wymagało podjęcia dodatkowych czynności przez Sąd. Zauważyć przy tym

należy, że Strony zastępowane są przez profesjonalnych pełnomocników. Nie bez

znaczenia jest również, że samo postępowanie apelacyjne do dnia wniesienia

I NSP 358/25

7

skargi toczyło się nieco ponad rok, a do dnia wydania niniejszego orzeczenia

półtora roku, ale od czasu ukształtowania składu podejmowano czynności

w sprawie i można spodziewać się rychłego podjęcia kolejnych oraz wydania

orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie.

III.6. Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 12

ust. 1 u.s.p.p. orzekł jak w sentencji postanowienia, oddalając skargę.

Tomasz Demendecki Adam Redzik Tomasz Przesławski

sk

[a.ł]