Sąd Najwyższy odrzucił skargę na przewlekłość, bo strona złożyła ją osobiście

Pismem z 4 sierpnia 2026 r. M.B. (dalej: „skarżący”) złożył osobiście skargę

na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu toczącym się

przed Sądem Najwyższym pod sygn. akt I USK 463/26.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na odrzucenie.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze

na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu

przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora

i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. 2023,

poz. 1725, dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość postępowania”), strona może

wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy,

I NSP 424/26

2

nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki,

jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego

postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych

okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia

sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego

(przewlekłość postępowania).

Przepis art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania

określa wymogi formalne, jakie musi spełnić skarga na przewlekłość postępowania.

W związku z tym, skarga powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym

dla pisma procesowego. Ponadto powinna ona zawierać: żądanie stwierdzenia

przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy, oraz przytoczenie

okoliczności uzasadniających żądanie. Skargę, która nie spełnia wymagań

wskazanych w art. 6 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania,

sąd odrzuca bez wzywania do uzupełnienia braków (art. 9 ust. 1 ustawy o skardze

na przewlekłość postępowania).

W niniejszej sprawie skarżący nie sformułował wprost żadnego żądania –

zwłaszcza o stwierdzenie przewlekłości postępowania. Nie przytoczył też żadnych

okoliczności, które przynajmniej uprawdopodabniałyby wystąpienie przewlekłości

postępowania w sprawie toczącej się przed Sądem Najwyższym w sprawie

o sygn. akt I USK 463/26. Przedstawił on jedynie swoje zastrzeżenia wobec

wydanego rozstrzygnięcia, odnosząc się jednak do kwestii merytorycznych,

nie zaś do czasu trwania postępowania przed Sądem Najwyższym.

Należy również zaznaczyć, że zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o skardze

na przewlekłość postępowania, skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu,

którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku

postępowania w sprawie. Skarżący wniósł skargę pismem z 4 sierpnia 2026 r.

Tymczasem w postępowaniu toczącym się pod sygn. akt I USK 463/26

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej skarżącego

postanowieniem z 15 czerwca 2026 r. Oznacza to, że skarżący wniósł niniejszą

skargę już po zakończeniu postępowania, którego skarga ta miała dotyczyć.

Co więcej, zgodnie z art. 871 § 1 zd. 1 k.p.c., w postępowaniu

przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów

lub radców prawnych, a w sprawach własności intelektualnej także przez rzeczników

patentowych. Zasada obowiązkowego zastępstwa stron przez adwokatów

I NSP 424/26

3

lub radców prawnych znajduje zastosowanie do skargi na przewlekłość

postępowania, podlegającej rozpoznaniu przez Sąd Najwyższy i to niezależnie

od przedmiotu postępowania, którego dotyczy zarzucana przewlekłość.

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym zdolność strony do podejmowania

przez nią osobiście czynności procesowych jest zatem wyłączona. Oznacza to,

że skarżący nie był uprawniony do złożenia niniejszej skargi, a przez to skarga

ta była niedopuszczalna z mocy ustawy (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego

z 14 lutego 2023 r., I NSP 15/23).

Z tego względu Sąd Najwyższy na podstawie art. 9 ust. 1 i 2 w zw. z art. 6

ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania w zw. z art. art. 871 § 1

zd. 1 k.p.c., orzekł jak w sentencji.

Z.G.

[a.ł]