Skarga na przewlekłość skargi na przewlekłość odrzucona, bo ustawa takiej nie przewiduje

Pismem oznaczonym datą 1 grudnia 2025 r. T.O. (dalej: Skarżący) wniósł

skargę na przewlekłość postępowania toczącego się przed Sądem Apelacyjnym w

Warszawie, w sprawie o sygn. II S 43/24, wnosząc o:

1. stwierdzenie przewlekłości w powyższym postępowaniu;

2. zasądzenie kwoty 20 000 zł tytułem odszkodowania;

3. zwolnienie z opłaty od skargi na przewlekłość postępowania.

W treści uzasadnienia wskazano, że postanowieniem z 16 kwietnia 2024 r.,

sygn. akt I NSP 292/23 Sąd Najwyższy przekazał do rozpoznania

Sądowi Apelacyjnemu w Warszawie skargę na przewlekłość postępowania.

Sprawa wpłynęła do Sądu Apelacyjnego w Warszawie 19 czerwca 2024 r. i została

I NSP 541/25

2

zarejestrowana pod sygn. II S 43/24. Po zdjęciu z wokandy terminu z 5 listopada

2024 r. przez blisko 13 miesięcy nie został wyznaczony nowy termin rozpoznania

skargi ani nie zostały wykonane żadne czynności w tym postępowaniu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze

na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu

przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora

i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r.,

poz. 1725, dalej jako: „u.s.p.p.”) strona może wnieść skargę o stwierdzenie,

że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa

do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie

w tej sprawie trwa dłużej, niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności

faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, albo dłużej

niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej

wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania).

Stosownie do przepisów powołanej ustawy, skarga na przewlekłość

nie przysługuje w każdym postępowaniu, lecz wyłącznie w postępowaniach

wymienionych w art. 3 u.s.p.p. Katalog tych postępowań ma charakter zamknięty

(zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z: 1 czerwca 2022 r., I NSP 177/22;

11 maja 2022 r., I NSP 134/22; 11 maja 2022 r.; I NSP 101/22; 20 kwietnia 2022 r.,

I NSP 98/22; 12 września 2019 r.; I NSP 97/19; 8 maja 2020 r., I NSP 47/20).

W szczególności nie jest dopuszczalne skuteczne wniesienie skargi

na przewlekłość postępowania, którego przedmiotem jest rozpoznanie skargi

na przewlekłość innego postępowania. Przepisy ustawy o skardze na przewlekłość

nie przewidują bowiem odrębnej skargi na przewlekłość postępowania

toczącego się na skutek skargi o naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy

bez nieuzasadnionej zwłoki (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 5 września

2023 r., I NSP 63/23).

I NSP 541/25

3

Stanowisko to znajduje oparcie w utrwalonym orzecznictwie

Sądu Najwyższego, w którym jednoznacznie wskazano, że postępowanie ze skargi

na przewlekłość nie stanowi samodzielnego postępowania (zob. uchwała

składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 16 listopada 2004 r., III SPP 42/04).

Ma ono charakter incydentalny, wpadkowy, a jego istotą jest wyłącznie kontrola

sprawności postępowania głównego oraz przeciwdziałanie istniejącej przewlekłości

(zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z: 11 maja 2022 r., I NSP 134/22;

27 kwietnia 2022 r., I NSP 77/22; 19 stycznia 2022 r., I NSP 266/21; 5 października

2021 r., I NSP 153/21).

W konsekwencji rozpoznawaną skargę – jako dotyczącą postępowania,

którego przedmiotem jest stwierdzenie przewlekłości innego postępowania –

należało uznać za niedopuszczalną.

Zgodnie z art. 8 ust. 2 u.s.p.p., w sprawach nieuregulowanych w ustawie

do postępowania toczącego się na skutek skargi stosuje się odpowiednio przepisy

o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga

dotyczy.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3986 § 3

w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 8 ust. 2 u.s.p.p., orzekł jak w sentencji.

[a.ł]