Sąd Najwyższy uznał się za niewłaściwy i przekazał wniosek o wyłączenie sędziego

Wnioskiem z 5 lutego 2026 r. oskarżony Ł.K. działając osobiście zwrócił się o

wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu X.Y. od rozpoznania

sprawy II AKa 149/24.

I NWW 17/26

2

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

1. Zgodnie z art. 35 § 1 k.p.k. Sąd bada z urzędu swą właściwość, a w razie

stwierdzenia swej niewłaściwości przekazuje sprawę właściwemu sądowi

lub innemu organowi. Z kolei stosownie do art. 42 § 4 zd. 1 k.p.k. o wyłączeniu

orzeka sąd, przed którym toczy się postępowanie.

Jak stanowi art. 26 § 2 u.SN do właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej

i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego należy rozpoznawanie wniosków

lub oświadczeń dotyczących wyłączenia sędziego albo o oznaczenie sądu,

przed którym ma się toczyć postępowanie, obejmujących zarzut braku

niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego. Sąd rozpoznający sprawę

przekazuje niezwłocznie wniosek Prezesowi Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw

Publicznych celem nadania mu dalszego biegu na zasadach określonych

w odrębnych przepisach. Przekazanie wniosku Prezesowi Izby Kontroli

Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych nie wstrzymuje biegu toczącego się

postępowania.

2. Wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 5 czerwca

2023 r., wydanym w sprawie C-204/21, Trybunał uznał, że Rzeczpospolita Polska

naruszyła prawo Unii Europejskiej m.in. poprzez przyjęcie i utrzymanie w mocy

art. 26 §§ 2 i 4-6 oraz art. 82 §§ 2-5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.

o Sądzie Najwyższym (dalej: „u.SN”) w zmienionym brzmieniu, jak również

art. 10 ustawy z dnia 20 grudnia 2019 r. o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów

powszechnych, ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw,

przekazując do wyłącznej właściwości Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw

Publicznych Sądu Najwyższego rozpoznawanie zarzutów i zagadnień prawnych

dotyczących braku niezależności sądu lub braku niezawisłości sędziego.

Na tej podstawie, zdaniem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej,

Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej zgodnie

z art. 19 ust. 1 akapit drugi Traktatu o Unii Europejskiej w związku z art. 47 Karty

Praw Podstawowych oraz art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej

i zasady pierwszeństwa prawa Unii.

I NWW 17/26

3

W ocenie Sądu Najwyższego wskazane orzeczenie, zgodnie z art. 91 ust. 2

w związku z art. 91 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz zasadami

efektywności i lojalnej współpracy, winno być wykonane – w zakresie posiadanych

kompetencji – przez wszystkie organy państwa, w tym również przez organy

wymiaru sprawiedliwości.

W niniejszej sprawie realizacja przedmiotowego wyroku musi zatem polegać

na przekazaniu sprawy do sądu, który byłby właściwy do rozpoznania wniosku

strony przy pominięciu dyspozycji art. 26 § 2 u.SN. Nie ulega przy tym wątpliwości,

że przy pominięciu treści wskazanego przepisu sprawa, w której został złożony

wniosek o wyłączenie sędziego, nie należy do właściwości Izby Kontroli

Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, określonej w art. 26 § 1 u.SN.

3. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 35 § 1 w zw. z art. 42

§ 4 k.p.k., Sąd Najwyższy stwierdził swoją niewłaściwość i wniosek Ł.K.

z 5 lutego 2026 r. o wyłączenie sędziego Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu X.Y.

od rozpoznania sprawy II AKa 149/24 przekazał Sądowi Apelacyjnemu

we Wrocławiu.

[P.Sz.]

[a.ł]