Spór o odszkodowanie za naruszenie zasady równego, 1350 zł. Sąd zasądził

Sąd Okręgowy w Rzeszowie, wyrokiem z 7 marca 2025 r., oddalił apelacje

powódek J.H. i A.G. oraz strony pozwanej Szpitala w R. od wyroku Sądu Rejonowego

w Rzeszowie z dnia 12 lutego 2024 r., który to:

I PSK 235/26

2

(-) zasądzono od pozwanego Szpitala w R. na rzecz powódki J.H. tytułem

odszkodowania za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu w okresie

od dnia 1 lipca 2022 r. do dnia 30 września 2023 roku oraz od dnia 1 listopada

2023 roku do dnia 31 grudnia 2023 roku kwotę 44.047,92 zł wraz z odsetkami

ustawowymi za opóźnienie;

(-) ustalono, że zasadnicze wynagrodzenie za pracę powódki J.H. na dzień 31

stycznia 2024 roku wynosi 8 186,53 zł brutto;

(-) oddalono powództwo J.H. w pozostałym zakresie;

(-) zasądzono od pozwanego Szpitala w R. na rzecz powódki A.G. tytułem

odszkodowania za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu w okresie

od dnia 1 lipca 2022 r. do dnia 31 grudnia 2023 r. kwotę 38.977,83 zł wraz

z odsetkami ustawowymi za opóźnienie;

(-) ustalono, że zasadnicze wynagrodzenie za pracę powódki A.G. na dzień

31 stycznia 2024 roku wynosi 8 186,53 zł brutto;

(-) oddalono powództwo A.G. w pozostałym zakresie;

Strona pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego w

Rzeszowie zaskarżając wyrok w części oddalającej apelację pozwanego oraz

opierając skargę kasacyjną na podstawach naruszenia:

(-) art. 387 § 21 pkt 2 k.p.c. w związku z art. 378 § 1 k.p.c. oraz art. 381 k.p.c.

- za sprawą nieodniesienia się w sposób szczegółowy przez Sąd drugiej instancji do

zgłoszonych w apelacji zarzutów pozwanego, co uniemożliwia prawidłowe

odczytanie przez strony i zweryfikowanie przez Sąd Najwyższy motywów prawnych

którymi kierował się Sąd drugiej instancji wydając zaskarżone orzeczenie, co

powoduje, że orzeczenie wymyka się spod kontroli jurydycznej i co stanowi istotne

naruszenie przepisów postępowania;

(-) art. 193 Konstytucji RP oraz art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r.

o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (jednolity tekst:

Dz.U. z 2019 r., poz. 2393 wraz z późn. zm.) - przez ich nieuwzględnienie i nie

przedstawienie przez Sąd pytania prawnego w zakresie zbadania zgodności

z art. 65 ust. 1 i ust. 4 w związku z art. 2 Konstytucji RP, załącznika do ustawy z dnia

8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego

niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (jednolity tekst:

I PSK 235/26

3

Dz.U. z 2022 r., poz. 2139 wraz z późn. zm.), skoro od odpowiedzi na zadane pytanie

zależał wynik niniejszego postępowania;

(-) art. 9 § 1 k.p. — przez jego niewłaściwe zastosowanie i pominięcie przez

Sąd woli stron kształtującej źródła prawa pracy w postaci porozumienia zbiorowego

z dnia 9 kwietnia 2024 r. oraz dwóch porozumień indywidualnych, w których strony

dwukrotnie ukształtowały treść obowiązujących ich stosunków pracy;

(-) art. 5a w związku z załącznikiem do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r.

o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych

pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych (jednolity tekst: Dz.U. z

2022 r., poz. 2139 wraz z późn. zm.) - przez ich niewłaściwe zastosowanie

polegające na pominięciu, iż pozwany nie zaliczył strony powodowej do grupy drugiej

z uwagi na brak spełnienia warunków formalnych, o których stanowi ustawodawca w

podanym powyżej załączniku do ustawy.

(-) art. 89 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności

leczniczej (jednolity tekst: Dz.U z 2018 r., poz. 2190 wraz z późn. zm.) — przez ich

niewłaściwe zastosowanie i pominięcie, że pozwany jako szpital uniwersytecki

(a wcześniej kliniczny) wykonuje działalność leczniczą polegającą nie tylko na

udzielaniu świadczeń zdrowotnych (tak jak większość podmiotów leczniczych) ale

także na realizacji zadań dydaktycznych i badawczych w powiązaniu z udzielaniem

świadczeń zdrowotnych i promocją zdrowia i kwestia prowadzenia działalności

dydaktycznej studentów kierunków medycznych jako działalność statutowa wymaga,

aby pracownicy medyczni wykazywali się jak najwyższymi kwalifikacjami naukowymi,

czego strona powodowa nie spełnia;

(-) art. 183c § 1 i § 3 k.p. w związku z art. 183d § k.p. - przez nieprawidłową

wykładnię i uznanie, że w stosunku do strony powodowej pracodawca naruszył

zasadę równego traktowania w zakresie wynagradzania, w sytuacji, gdy jak wykazało

postępowanie dowodowe strona powodowa nie posiada wyższego wykształcenia,

które jest bezpośrednio związane z przedmiotem działalności pozwanego (udzielanie

świadczeń zdrowotnych oraz działalność dydaktyczna i badawcza) oraz

zajmowanym przez stronę powodową stanowiskiem pracy, a pozwany jako

pracodawca uzależnił wysokość wynagrodzenia od posiadanego wykształcenia

także na wniosek organizacji związkowej strzegącej interesu prawnego strony

powodowej;

I PSK 235/26

4

(-) art. 78 § 1 k.p. — przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na

pominięciu, iż pozwany był uprawniony do zróżnicowania wynagrodzenia strony

powodowej, ze względu na rodzaj wykonywanej pracy i kwalifikacje wymagane przy

jej wykonywaniu, w taki sposób, by uwzględniało to jakość i ilość świadczonej pracy;

Mając na uwadze powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie

zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Rzeszowie w zaskarżonej części i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Rzeszowie

w zaskarżonej części, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach

postępowania za wszystkie instancje, w tym także o kosztach postępowania

kasacyjnego, według norm prawem przewidzianych.

W ocenie strony skarżącej skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona,

bowiem Sąd drugiej instancji rażąco naruszył przepisy prawa materialnego i

procesowego. Sąd zignorował stanowisko i zarzuty strony pozwanej albo uznając je

za niezasadne albo milcząc na ich temat, co wskazuje, że nie zostały one

szczegółowo i w pełni przeanalizowane i zweryfikowane przez Sąd w pisemnym

uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Tym samym w ocenie strony pozwanej Sąd

drugiej instancji nie rozpoznał merytorycznie apelacji i nie odniósł się szczegółowo

do stanowiska pozwanego zawartego w skardze apelacyjnej przez, co nie została

wypełniona w sposób prawidłowy kontrola instancyjna wydanego przez Sąd

pierwszej instancji orzeczenia. Naruszenie to miało istotny wpływ na wydanie

zaskarżonego orzeczenia (choć formalnie nastąpiło już po ogłoszeniu wyroku).

Równocześnie Sąd naruszył przepisy prawa materialnego, bowiem Sąd oparł swoje

rozstrzygnięcie na błędnie zastosowanych lub niewłaściwie zinterpretowanych

przepisach prawa pracy. Ponadto Sąd naruszył także szereg przepisów Kodeksu

pracy, czego konsekwencją było przyjęcie nieuzasadnionego poglądu, iż

„przedmiotowa sprawa zasądza się na niestosowaniu przez pracodawcę przepisów

Kodeksu pracy”.

Powódki w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosły o odmowę przyjęcia

skargi kasacyjnej do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym; zasądzenie od

pozwanego na rzecz każdej z nich kosztów postępowania kasacyjnego, w tym zwrotu

kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

I PSK 235/26

5

Skarga kasacyjna pozwanego nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do

merytorycznego rozpoznania.

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie (1) występuje istotne zagadnienie prawne, (2) istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, (3) zachodzi nieważność

postępowania lub (4) skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Wniosek o

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi

przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie, a jego

uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym, że rzeczywiście, biorąc pod

uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje potrzeba rozpoznania skargi przez

Sąd Najwyższy.

Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do

rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że skarga kasacyjna jest oczywiście

uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Nie można jednak uznać, że skarżący

wykazał istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określoną w art. 3989 §

1 pkt 4 k.p.c.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że przesłanka oczywistej

zasadności skargi kasacyjnej (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) spełniona jest wówczas, gdy

zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka, tj. bez konieczności głębszej

analizy, sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej

wykładni (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 8 marca 2002 r., I PKN

341/01, OSNP 2004, Nr 6, poz. 100; z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC

2004, Nr 3, poz. 49). Musi być zatem oczywiste, że ma miejsce kwalifikowana postać

naruszenia prawa, zauważalna prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy

prawniczej, która przesądza o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu

nakazującym uwzględnienie skargi (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego

z 24 lutego 2012 r., II CSK 225/11, nie publ.; z 23 listopada 2011 r., III PK 44/11,

nie publ.). Powołanie się na przesłankę zawartą w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.

zobowiązuje skarżącego do przedstawienia wywodu prawnego, uzasadniającego

jego pogląd, że skarga jest oczywiście uzasadniona, przy czym, o ile dla

uwzględnienia skargi kasacyjnej wystarczy, że jej podstawa jest usprawiedliwiona, to

dla jej przyjęcia do rozpoznania konieczne jest wykazanie kwalifikowanej postaci

naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego polegającej na jego

I PSK 235/26

6

oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy

prawniczej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 września 2003 r., IV CZ

100/03, LEX nr 82274).

W skardze kasacyjnej nie przedstawiono jakiejkolwiek argumentacji, która

mogłaby świadczyć o oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Uzasadnienie

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania opiera się jedynie na polemice

z oceną materiału dowodowego i ustaleniami faktycznymi Sądu drugiej instancji, co

w świetle treści art. 3983 § 3 k.p.c. jest niedopuszczalne, a ponadto na podważaniu

oceny prawnej dokonanej przez ten Sąd. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi

kasacyjnej do rozpoznania nie przedstawiono jakichkolwiek argumentów

jurydycznych, które wskazywałyby na rażące naruszenie prawa procesowego, czy

też materialnego. Wskazać należy, że Sąd drugiej instancji nie ma obowiązku

odnosić się do każdego zarzutu apelacji z osobna, zaś z uzasadnienia zaskarżonego

wyroku wynika, że Sąd Okręgowy rozważył wszystkie zarzuty apelacji.

Nie świadczy o oczywistej zasadności skargi również zarzut dotyczący

nieprzedstawienia pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu. Przepis art. 193

Konstytucji RP ustanawia kompetencję sądu do zwrócenia się z pytaniem prawnym,

jeżeli od odpowiedzi zależy rozstrzygnięcie sprawy, nie zaś procesowy obowiązek

wystąpienia z takim pytaniem w każdym przypadku, w którym strona kwestionuje

konstytucyjność przepisu. Skarżący nie wykazał, aby rozstrzygnięcie sprawy

wymagało pominięcia oczywistej niekonstytucyjności przepisu albo aby sąd drugiej

instancji rozstrzygnął sprawę wbrew jednoznacznemu standardowi konstytucyjnemu.

Skarżący w istocie zmierza do ponownej kontroli prawidłowości subsumpcji i

oceny, czy powódki wykonywały pracę jednakową lub jednakowej wartości w

rozumieniu art. 183c k.p. oraz czy wskazane przez pozwanego kryteria różnicowania

wynagrodzenia były obiektywne. Tego rodzaju kontrola nie mieści się w ramach

przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., jeżeli skarżący nie wykaże kwalifikowanej,

oczywistej sprzeczności zaskarżonego orzeczenia z prawem. Wniosek o przyjęcie

skargi do rozpoznania takiego wykazania nie zawiera.

Z tych przyczyn, na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił

przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 108 § 1, art. 98 §

1, 11 k.p.c. w związku z art. 39821 k.p.c. w związku z § 10 ust. 4 pkt 2 w związku

z § 9 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości

I PSK 235/26

7

z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz.U.

z 2023 r., poz. 1964).

[SOP]