Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
I PSK 238/26
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział I
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
9 kwietnia 2026 r.
Rozstrzygnięcie
Zasądzono
Żądanie pozwu
25 194 zł
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi szpitala, powódka dostanie 1350 zł kosztów

Spór dotyczył tego, czy od 1 lipca 2022 r. wynagrodzenie zasadnicze powódki A.K. należy liczyć według grupy 2 czy grupy 5 z załącznika do ustawy o najniższym wynagrodzeniu.

Rozstrzygnięcie
Zasądzono
Żądanie pozwu
25 194 zł
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział I
Sygnatura
I PSK 238/26

Skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego wywiódł pozwany szpital, zaskarżając w części wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie, co do pkt 2 judykatu, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy

Treść orzeczenia około 13 minut czytania

I PSK 238/26

POSTANOWIENIE

Dnia 9 kwietnia 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jarosław Sobutka

w sprawie z powództwa A.K.

przeciwko Szpitalowi w C.

o wynagrodzenie za pracę,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w dniu 9 kwietnia 2026 r.,

na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego

w Częstochowie z dnia 13 stycznia 2025 r., sygn. akt IV Pa 82/24,

I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

II. zasądza od Szpitala w C. na rzecz A.K. kwotę 1.350,00

(jeden tysiąc trzysta pięćdziesiąt) złotych, wraz z ustawowymi

odsetkami za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia

zobowiązanemu orzeczenia do dnia zapłaty - tytułem zwrotu

kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

DS

Uzasadnienie

Pozwem z 21 listopada 2023 r., złożonym przeciwko Szpitalowi w C.,

powódka A.K. wniosła o zasądzenie kwoty 25.194,04 zł z ustawowymi odsetkami

za opóźnienie od poszczególnych kwot wskazanych w pozwie, od lipca 2022 r. do

I PSK 238/26

2

października 2023 r. Powódka wniosła też o zasądzenie kosztów postępowania, w

tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Sąd Rejonowy w Częstochowie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych, wyrokiem z 18 kwietnia 2024 r. (sygn. akt VII P 373/23), wydanym w

sprawie z powództwa A.K. przeciwko Szpitalowi w C., o wynagrodzenie za pracę,

zasądził od pozwanego Szpitala w C. na rzecz powódki A.K. kwotę 25.194,04 zł

wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od trzynastu jednostkowych

kwot po 1.528,66 zł (z terminami płatności przypadającymi kolejno od 11 sierpnia

2022 r. do 11 sierpnia 2023 r.) oraz od trzech kwot po 1.712,53 zł (płatnych od 11

września 2023 r., 11 października 2023 r. oraz 11 listopada 2023 r.). Jednocześnie

Sąd nadał wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty 8.187 zł. W

zakresie kosztów procesu nakazano pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu

Państwa – Sądu Rejonowego w Częstochowie kwotę 1.260 zł, tytułem kosztów

sądowych oraz zasądzono od pozwanego na rzecz powódki kwotę 2.700 zł, tytułem

zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Na skutek apelacji pozwanego szpitala, Sąd Okręgowy w Częstochowie IV

Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, wyrokiem z 13 stycznia 2025 r. (sygn.

akt IV Pa 82/24), zmienił zaskarżony wyrok w punkcie 1 c, w ten sposób, że

zasądził ustawowe odsetki za opóźnienie od 11 października 2022 r., oddalając

powództwo w pozostałej części, oddalił apelację w pozostałej części oraz zasądził

od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1.350 zł z odsetkami ustawowymi za

opóźnienie za czas od uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia o kosztach do

dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu

apelacyjnym.

Skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego wywiódł pozwany szpital,

zaskarżając w części wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie, co do pkt 2

judykatu, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1. art. 3 ust. 1 i ust. 4 oraz art. 3a ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r.

o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych

pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz załącznika do

ustawy (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 2139, zwanej dalej ustawą o najniższym

I PSK 238/26

3

wynagrodzeniu), poprzez błędną wykładnie i niewłaściwe zastosowanie i

przyjęcie, że:

1. zmiana ustawy od 1 lipca 2022 r. nie powiązała współczynników pracy

poszczególnych grup zawodowych z wymaganym wykształceniem, podczas

gdy dopiero od 1 lipca 2022 r. ustawodawca, zmienił zasady naliczania

wynagrodzenia pielęgniarek i doprecyzował, że zakwalifikowanie do

poszczególnych grup zawodowych jest zależne, od wykształcenia

pracownika „wymaganego” na stanowisku, na którym pracownik jest

zatrudniony, tj. podział na grupy opiera się na kryterium, którym są

kwalifikacje wymagane od pracownika na zajmowanym stanowisku, co

wbrew stanowisku Sądu II instancji, wynika wprost z wykładni literalnej

przedmiotowego załącznika, w konsekwencji powyższego naruszenia Sąd II

instancji błędnie przyjął, że powódce powinno zostać przyznane

wynagrodzenia według współczynnika prący dla grupy 2 załącznika do

ustawy o najniższym wynagrodzeniu;

2. od 1 lipca 2022 r. powódka powinna otrzymać wynagrodzenie zasadnicze

według kwalifikacji rzeczywiście posiadanych, które zostało obliczone

według współczynnika odpowiadającego 2 grupie zawodowej załącznika do

ustawy o najniższym wynagrodzeniu, podczas gdy powódka powinna

otrzymać wynagrodzenie zasadnicze według współczynnika

odpowiadającego grupie 5, zgodnie z kwalifikacjami wymaganymi na

zajmowanym przez nią stanowisku pracy;

3. dotychczasowa 7 grupa zawodowa odpowiada obecnie grupie 2, podczas

gdy brzmienie załącznika dotyczącego grup zawodowych uległo zmianie i

nie można przyjąć, by „dawna” 7 grupa zawodowa odpowiadała 2 grupie

zawodowej, gdyż przeczy temu wykładnia literalna i celowościowa, a fakt

zakwalifikowania powódek do 5 grupy zawodowej był konsekwencją

stosowania przez pracodawcę wprost i ściśle przesłanek ustawy z dnia 8

czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia

zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach

leczniczych;

I PSK 238/26

4

4. punktu 1 ppkt 36 załącznika do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20

lipca 2011 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na

poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych

niebędących przedsiębiorcami (Dz.U. z 2011 r., Nr 151, poz. 896 z późn.

zm.) oraz punktu I ppkt 47 załącznika do Rozporządzenia Ministra Zdrowia z

dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na

poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych

niebędących przedsiębiorcami (Dz.U. z 2023 r., poz. 1515), które obowiązuje

od 5 września 2023 r., poprzez ich błędną wykładnię i pominięcie, że w ww.

rozporządzeniach określone zostały minimalne kwalifikacje niezbędne do

zajmowania stanowiska pielęgniarki, a zatem bezwzględnie na stanowisku

pielęgniarki stosownie do tej regulacji nie jest wymagane wyższe

wykształcenie magisterskie i specjalizacja w dziedzinie pielęgniarstwa;

5. art. 5a ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego

wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w

podmiotach leczniczych, poprzez jego niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że

powódka w okresie do 30 czerwca 2022 r. była przyporządkowana do

określonej grupy zawodowej określonej w załączniku do ustawy z dnia 8

czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia

zasadniczego u niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach

leczniczych wraz z odpowiadającymi tym grupom współczynnikami, podczas

gdy obowiązek kwalifikacji pracowników do poszczególnych grup

zawodowych wprowadziła dopiero od 1 lipca 2022 r. ustawa z dnia 26 maja

2022 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia

zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach

leczniczych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2022 r., poz. 1352, zwanej

dalej ustawa nowelizującą);

6. art. 42 § 1 i 2 k.p., poprzez jego niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że

pozwany niezgodnie z przepisami prawa wprowadził zmiany sposobu

ustalania wynagrodzenia u powódki, gdyż nie zastosował wypowiedzenia

zmieniającego warunki pracy i płacy, a w odniesieniu do powódki konieczne

było, dokonanie przez pozwanego wypowiedzenia zmieniającego

I PSK 238/26

5

wynikających z umowy o pracę warunków pracy i płacy, podczas gdy

zajmowane przez powódkę stanowisko pracy oraz nie uległo zmianie, a

wysokość wynagrodzenia zasadniczego nie uległa obniżeniu.

W związku ze stawianymi zarzutami skarżący szpital wniósł o uchylenie

zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie i przekazanie sprawy

Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenie

zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie i zmianę zaskarżonego

wyroku, poprzez uwzględnienie apelacji w całości i zasądzenie od powódki na

rzecz pozwanego szpitala kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów,

zastępstwa procesowego według norm przepisanych we wszystkich ww.

przypadkach.

Skarżący wniósł także o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

wskazując, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, sprowadzające się

do niżej zaprezentowanych pytań:

1. czy zmiana ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania

najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników

zatrudnionych w podmiotach leczniczych, dokonana ustawą z dnia 26 maja

2022 r. o zmianie ustawy o sposobie ustalania najniższego wynagrodzenia

zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach

leczniczych oraz niektórych innych ustaw, powiązała współczynnik pracy

poszczególnych grup zawodowych z wymaganym wykształceniem?

2. czy przed powyższą zmianą ustawa o sposobie ustalania najniższego

wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w

podmiotach leczniczych uzależniała kwotę najniższego wynagrodzenia

zasadniczego pracowników wykonujących zawód medyczny oraz

pracowników działalności podstawowej, innych niż pracownik wykonujący

zawód medyczny, od kwalifikacji posiadanych na danym stanowisku pracy, a

po dokonanej od 1 lipca 2022 r. od kwalifikacji wymaganych (a nie

posiadanych) na danym stanowisku?

3. czy przy kwalifikowaniu pracowników do określonych grup zawodowych

wskazanych w Załączniku do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie

ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników

I PSK 238/26

6

zatrudnionych w podmiotach leczniczych, w związku z zatytułowaniem

kolumny długiej ww. załącznika „grupy zawodowe według kwalifikacji

wymaganych na zajmowanym stanowisku”, należało kierować się

kwalifikacjami określonymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 20

lipca 2011 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na

poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych

niebędących przedsiębiorcami oraz w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z

dnia 10 lipca 2023 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na

poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych

niebędących przedsiębiorcami?

4. czy kwalifikacje wymagane, o których mowa w ww. załączniku, to

kwalifikacje zgodne z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 lipca 2011

r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na poszczególnych

rodzajach stanowisk prący w podmiotach leczniczych niebędących

przedsiębiorcami oraz rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 10 lipca

2023 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na

poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych

niebędących przedsiębiorcami, odniesione do stanowiska, na którym dany

pracownik jest zatrudniony zgodnie z umową o pracę?

W odpowiedzi na skargę kasacyjną pozwanego szpitala, powódka wniosła o

wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

i zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki zwrotu kosztów postępowania

kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych

wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas od uprawomocnienia się

orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty. Natomiast gdyby Sąd Najwyższy

nie podzielił stanowiska powódki, co do braku podstaw do przyjęcia skargi

kasacyjnej do rozpoznania, to powódka wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej w

całości i zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki zwrotu kosztów

postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm

przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas od

uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.

I PSK 238/26

7

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna pozwanego szpitala nie kwalifikuje się do przyjęcia i

merytorycznego rozpoznania.

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1), istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność

postępowania (pkt 3) lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). W

związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien

wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w

powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym,

że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje

potrzeba rozpoznania skargi.

Strona skarżąca powołuje się na występowanie w sprawie istotnych

zagadnień prawnych (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.). Przypomnienia więc wymaga, że

sformułowanie istotnego zagadnienia prawnego, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt

1 k.p.c., powinno przybrać postać porównywalną z formułowaniem zagadnienia

prawnego budzącego poważne wątpliwości, o którym stanowi na przykład art. 390

§ 1 k.p.c. Chodzi więc o przedstawienie wyraźnych wątpliwości, co do określonego

przepisu lub zespołu przepisów, albo szerzej i bardziej ogólnie – wątpliwości, co do

pewnego uregulowania prawnego. Z przedstawionych przez stronę wnoszącą

skargę argumentów w odniesieniu do istotnego zagadnienia prawnego musi jednak

wynikać, jakie są konkretne problemy prawne, na czym polegają istotne wątpliwości

(na przykład interpretacyjne). Sformułowane zagadnienie powinno zatem

odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do treści przepisu, który nie

podlega jednoznacznej wykładni, a którego wyjaśnienie przez Sąd Najwyższy

przyczyni się do rozwoju jurysprudencji i prawa pozytywnego (postanowienia Sądu

Najwyższego: z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000 nr 7-8, poz. 147; z 16

kwietnia 2008 r., I CZ 11/08, LEX nr 393883). Przedstawienie okoliczności

uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę

I PSK 238/26

8

istotnego zagadnienia prawnego dotyczyć musi problemu prawnego dotychczas

nierozpatrywanego w judykaturze (postanowienia Sądu Najwyższego z 23 maja

2018 r., I CSK 33/18, LEX nr 2508114 i z 16 maja 2018 r., II CSK 15/18, LEX nr

2499790). Chodzi o problem prawny, który nie został do tej pory bezpośrednio

rozwiązany w orzecznictwie Sądu Najwyższego i dla rozwikłania którego

dotychczasowe orzecznictwo jest niewystarczające (postanowienie Sądu

Najwyższego z 17 kwietnia 2018 r., I UK 268/17, LEX nr 2508639).

Podobnie jak w innych rozpoznawanych przez Sąd Najwyższy sprawach

strony skarżącej (m.in. I PSK 145/25, I PSK 260/26), także w tym przypadku strona

skarżąca nie czyni w swoich (czterech) pytaniach sformułowanych do Sądu

Najwyższego odwołania do konkretnych przepisów prawa, na których owe

zagadnienie prawne powstaje, dlatego też dokonanie oceny, o której mowa

powyżej nie pozostaje możliwe. Skarżący postuluje wprawdzie rozstrzygnięcie

problemu dotyczącego zasad kształtowania wynagrodzenia zasadniczego

niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych po 1 lipca 2022 r.,

jednak ostatecznie chciałby uzyskać stanowisko Sądu Najwyższego, co do tego, do

jakiej grupy zawodowej w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy należało

zakwalifikować powódkę, podkreślając, że szpital dopuszczał zatrudnienie

pielęgniarek nie posiadających wyższego wykształcenia, czy specjalizacji na

stanowisku pielęgniarki, a zatem wynagrodzenie powódki mogło być ukształtowane

na poziomie 5 grupy z załącznika do ustawy bez naruszenia zasad wypłacania

minimalnego wynagradzania wynikających z przepisów prawa pracy. Tylko

pozornie problem ten ma charakter ogólny i abstrakcyjny, ponieważ w istocie

odnosi się do konkretnego przypadku, co powoduje, że Sąd Najwyższy nie jest w

stanie rozstrzygnąć go przez udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, a przecież tylko

taka może zostać udzielona w następstwie rozstrzygnięcia istotnego zagadnienia

prawnego. Należy przypomnieć, że Sąd Najwyższy wyraził już swoje stanowisko co

do problemów formułowanych przez skarżącego między innymi w wyroku z 23

kwietnia 2025 r. (I PSKP 3/25, OSNP 2025 nr 10, poz. 98), przyjmując, że: „1) od

dnia 1 lipca 2022 r. cechą kwalifikującą do grupy zawodowej nr 2, o której mowa w

załączniku do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o najniższym wynagrodzeniu było

legitymowanie się pielęgniarki tytułem zawodowym: magister pielęgniarstwa albo

I PSK 238/26

9

legitymowanie się położnej tytułem: magister położnictwa, z wymaganą

specjalizacją w dziedzinie pielęgniarstwa lub w dziedzinie mającej zastosowanie w

ochronie zdrowia, a także wykonywanie pracy na stanowiskach, gdzie wymagane

były takie kwalifikacje zawodowe, przy czym determinantem podstawowym było

adekwatne wykształcenie i specjalizacja; 2) powołanie się przez pracodawcę w

uzasadnieniu wypowiedzenia warunków płacy tylko na konieczność wykonania

art. 5a cytowanej wyżej ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. w związku z art. 4 ust. 3

ustawy nowelizacyjnej z dnia 26 maja 2022 r. (Dz.U. z 2022 r., poz. 1352) było

niewystarczające i z przyczyn formalnych mogło implikować uwzględnienie odwołań

pracowników (art. 30 § 4 w związku z art. 42 § 1 w związku z art. 45 § 1 k.p.); 3)

ustalenie przez pracodawcę na podstawie art. 5a ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r.

wskaźnika pracy pielęgniarki poniżej wskaźnika 1,29 mogło podlegać weryfikacji w

postępowaniu odwoławczym od wypowiedzenia zmieniającego warunki płacowe;

4) wykładnia prokonstytucyjna, funkcjonalna, celowościowa oraz historyczna, mimo

braku pełnej jasności wykładni językowej, uzasadniają ustalenie dla pielęgniarki lub

położnej wskaźnika pracy w wysokości 1,29, jeżeli pracodawca nie dostosował

struktury zatrudnienia ani zakładowego regulaminu wynagradzania od dnia 1 lipca

2022 r. do grup zawodowych według kwalifikacji wymaganych na zajmowanym

stanowisku - stosownie do załącznika do ustawy, a pracownik faktycznie wykonuje

zadania służbowe, mając wykształcenie i kwalifikacje określone w punkcie 2 tego

załącznika”. W sprawie niniejszej stanowisko Sądu Okręgowego wyrażone w

zaskarżonym wyroku jest zbieżne z wykładnią dokonaną przez Sąd Najwyższy w

cytowanym powyżej orzeczeniu oraz w postanowieniach m.in. z 12 sierpnia 2025 r.

(I PSK 39/25, LEX nr 3928152), i powołanym I PSK 145/25, a pozwany nie

przedstawił argumentów prawnych, które w sposób przekonujący uzasadniałyby

wątpliwości, co do kierunku tej wykładni.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy z mocy art. 3989 § 2 k.p.c.

odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, orzekając o kosztach

postępowania kasacyjnego na postawie art. 108 § 1, art. 98 § 1, 11 k.p.c. w związku

z art. 39821 k.p.c. w związku z § 10 ust. 4 pkt 2 w związku z § 2 pkt 5

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie

I PSK 238/26

10

opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. 2026 r., poz. 215).

DS

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.