Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi szpitala, który zapłaci 1350 zł kosztów

Sąd Rejonowy w Częstochowie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń

Społecznych, wyrokiem z 3 stycznia 2025 r. (sygn. akt VIIP 297/23), wydanym w

sprawie z powództwa E.D., przeciwko Szpitalowi w C. o wynagrodzenie za pracę, w

punkcie pierwszym zasądził od pozwanego szpitala na rzecz powódki E.D. kwoty:

I PSK 309/26

2

2.539,99 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 11 sierpnia 2022 r. do dnia

zapłaty, 1.378,70 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 11 września 2022 r.

do dnia zapłaty, 2.440,88 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 11

października 2022 r. do dnia zapłaty; 2.937,69 z ustawowymi odsetkami za

opóźnienie od 11 listopada 2022 r. do dnia zapłaty 2.437,56 zł z ustawowymi

odsetkami za opóźnienie od 11 grudnia 2022 r. do dnia zapłaty, 2.398,41 zł z

ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 11 stycznia 2023 r. do dnia zapłaty, w

punkcie drugim oddalił powództwo w pozostałej części, w punkcie trzecim wyrokowi

w punkcie pierwszym nadał rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty 8.186,53

zł, w punkcie czwartym nakazał pobrać od pozwanego na rzecz Skarbu Państwa -

Sądu Rejonowego w Częstochowie kwotę 500 zł tytułem kosztów sądowych i w

punkcie piątym zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1.468,68 zł z

ustawowymi odsetkami za opóźnienie, od dnia uprawomocnienia się wyroku do

dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Na skutek apelacji pozwanego szpitala, Sąd Okręgowy w Częstochowie IV

Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, wyrokiem z 8 maja 2025 r. (sygn. akt IV

Pa 45/25), oddalił apelację i zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1.350

zł, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas od uprawomocnienia się

niniejszego orzeczenia o kosztach do dnia zapłaty, tytułem zwrotu kosztów

zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.

Skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego wywiódł pozwany szpital,

zaskarżając w całości wyrok Sądu Okręgowego w Częstochowie, zarzucając

naruszenie:

1. art. 3 ust. 1 w zw. z art. 3a ust. 1 w zw. z art. 5a w zw. z załącznikiem do

ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o sposobie ustalania najniższego

wynagrodzenia zasadniczego niektórych pracowników zatrudnionych w

podmiotach leczniczych, poprzez niewłaściwe ich zastosowanie i brak

nadania im odpowiedniego znaczenia, pomimo prawidłowej ich wykładni (tj.

przyjęcia, że zaliczenie pracownika do określonej grupy zawodowej z

załącznika do ww. ustawy wiąże się z kwalifikacjami wymaganymi przez

pracodawcę na danym stanowisku, a nie kwalifikacjami posiadanymi przez

I PSK 309/26

3

pracownika), a przez to uznanie, że powódka powinna zostać

przyporządkowana do-grupy 2 (z poz. 2 załącznika do ustawy), podczas gdy

nie było przeszkód, aby przyporządkowana została do grupy 5 (z poz. 5

załącznika do ustawy), a w konsekwencji uznanie, że pozwany w

niewłaściwy sposób wypłacił powódce wynagrodzenie w spornym okresie, w

sytuacji, gdy wynagrodzenie to zostało wypłacone w należytej wysokości;

2. pkt 1 ppkt 35 Załącznika do Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 20 lipca

2011 r. w sprawie kwalifikacji wymaganych od pracowników na

poszczególnych rodzajach stanowisk pracy w podmiotach leczniczych

niebędących przedsiębiorcami, poprzez niewłaściwe jego zastosowanie i

brak nadania mu właściwego znaczenia, pomimo prawidłowej wykładni, tj.

przyjęcia, że załącznik do rozporządzenia ustanawia alternatywę, co do

kompetencji posiadanych przez pracownika zatrudnionego na stanowisku

starsza położna w postaci (i) tytułu magistra na kierunku położnictwo, (ii)

tytułu magistra w zawodzie, w którym może być uzyskiwany tytuł specjalisty

w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia i licencjat

położnictwa lub średnie wykształcenie medyczne w zawodzie położna, (iii)

tytułu licencjata położnictwa, (iv) średniego wykształcenia medycznego w

zawodzie położna, a zatem nie jest konieczne posiadanie zarówno tytułu

magistra, jak i specjalizacji, a przez to uznanie, że powódka powinna zostać

przyporządkowana do grupy 2 (z poz. 2 załącznika do ustawy), podczas gdy

nie było przeszkód, aby przyporządkowana została do grupy 5 (z poz. 5

załącznika do ustawy), a w konsekwencji uznanie, że pozwany w

niewłaściwy sposób wypłacił powódce wynagrodzenie w spornym okresie, w

sytuacji, gdy wynagrodzenie to zostało wypłacone w należytej wysokości;

3. art. 42 § 1 k.p., jako skutek naruszeń z pkt 1 i 2 zarzutów skargi kasacyjnej,

poprzez niewłaściwe jego zastosowanie i uznanie, że pozwany obowiązany

był wypowiedzieć powódce jej dotychczasowe warunki płacy, gdy

modyfikował jej przynależność do określonej grupy z załącznika do ustawy,

w sytuacji, gdy dla właściwego przyporządkowania pracownika do

odpowiedniej grupy istotne jest ustalenie, czy na stanowisku zajmowanym

przez konkretną położną wymagany jest jednocześnie tytuł magistra oraz

I PSK 309/26

4

nabycie specjalizacji, a przy stanowisku starszej położnej nie ma takiego

obowiązku, w związku z powyższym wypowiedzenie zmieniające nie było

konieczne.

W związku ze stawianymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie w całości

zaskarżonego wyroku i orzeczenie, co do istoty sprawy, poprzez uwzględnienie

apelacji w całości, tj. oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na rzecz

pozwanego od powódki kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów

zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych oraz zasądzenie na rzecz

pozwanego od powódki kosztów postępowania wywołanego niniejszą skargą

kasacyjną, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych,

ewentualnie, w razie uznania przez Sąd Najwyższy, że zachodzą przesłanki do

zastosowania art. 39815 § 1 k.p.c. uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i

przekazanie w całości sprawy Sądowi Okręgowemu w Częstochowie do

ponownego rozpoznania, w tym także w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach

postępowania wywołanego niniejszą skargą kasacyjną, wnosząc o ich zasądzenie

na rzecz pozwanego od powódki, w tym także kosztów zastępstwa procesowego

wedle norm przepisanych.

Skarżący wniósł także o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

wskazując, że w sprawie istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących

poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów - art.

3989 § 1 pkt 2 k.p.c. W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania skarżący podniósł, że w orzecznictwie sądów powszechnych

występuje wyraźna i głęboka rozbieżność dotycząca interpretacji pojęcia kwalifikacji

wymaganych na zajmowanym stanowisku, którym posługuje się załącznik do

ustawy określającej sposób ustalania najniższego wynagrodzenia zasadniczego

niektórych pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych, a także

powiązane z nim przepisy ustawowe oraz akty wykonawcze. Według skarżącego w

judykaturze oraz piśmiennictwie ukształtowały się dwa przeciwstawne nurty

interpretacyjne, z których pierwszy, wiodący, nakazuje rozumieć to pojęcie ściśle i

literalnie jako kwalifikacje faktycznie wymagane przez pracodawcę na danym

stanowisku, nie zaś kwalifikacje posiadane przez konkretnego pracownika.

Stanowisko to opiera się przede wszystkim na argumentacji językowej,

I PSK 309/26

5

celowościowej oraz posiłkowym stosowaniu przepisów Kodeksu pracy. Drugi nurt, o

charakterze celowościowym i funkcjonalnym, utożsamia wymagane kwalifikacje z

wykształceniem i umiejętnościami faktycznie posiadanymi przez pracownika, co

argumentuje się okolicznością, że placówki medyczne w naturalny sposób

korzystają z podwyższonych kompetencji personelu. Skarżący opowiedział się przy

tym za prymatem wykładni językowej, uznając pogląd przeciwny za nietrafny w

świetle jednoznacznego brzmienia przepisów. Jednocześnie w uzasadnieniu

wskazano, że rozbieżności interpretacyjne przekładają się bezpośrednio na brak

jednolitości w stosowaniu prawa przez sądy powszechne, które w sprawach o

tożsamym stanie faktycznym i prawnym wydają skrajnie odmienne wyroki, co

zdarza się również w obrębie tego samego sądu, prowadząc do uwzględnienia

powództw w jednych sprawach i ich oddalania w innych. Zdaniem skarżącego

zarysowana niespójność orzecznicza generuje stan niepewności prawnej dla

podsądnych, uzależnia wynik procesu od losowego składu orzekającego i godzi w

zaufanie obywateli do wymiaru sprawiedliwości. Z uwagi na fakt, że problematyka

ta rzadko stanowiła przedmiot wypowiedzi Sądu Najwyższego, a wiążąca linia

orzecznicza nie została dotychczas wypracowana, autor skargi uznał za w pełni

ziszczoną i uzasadnioną ustawową przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do

rozpoznania w postaci potrzeby wykładni przepisów prawnych budzących poważne

wątpliwości i wywołujących rozbieżności w judykaturze.

Skarżący wskazał także na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia

prawnego, którym Sąd Najwyższy powinien się zająć, sprowadzającym się do

zaprezentowanych we wniosku pytań.

W odpowiedzi na wywiedzioną skargę kasacyjną powódka wniosła o

wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,

w przypadku przyjęcia skargi - jej oddalenie jako pozbawionej uzasadnionych

podstaw oraz zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów postępowania

kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm prawem

przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

I PSK 309/26

6

Skarga kasacyjna pozwanego szpitala nie kwalifikuje się do przyjęcia i

merytorycznego rozpoznania.

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1), istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność

postępowania (pkt 3) lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). W

związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien

wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w

powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym,

że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje

potrzeba rozpoznania skargi.

Strona skarżąca powołuje się na istnienie potrzeby wykładni przepisów

prawnych budzących poważne wątpliwości i wywołujących rozbieżności w

orzecznictwie (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) oraz występowanie w sprawie istotnych

zagadnień prawnych (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.). Nie można jednak uznać, że strona

skarżąca wykazała istnienie rzeczywistych przesłanek przyjęcia skargi do

rozpoznania określonych w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.

Powołując się na przesłankę istnienia potrzeby wykładni przepisów prawnych

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie, w takiej sytuacji strona skarżąca

powinna nie tylko określić, które przepisy wymagają wykładni, ale także wskazać,

na czym polegają poważne wątpliwości związane ze stosowaniem tych przepisów

wraz z podaniem doktrynalnego lub orzeczniczego źródła tych wątpliwości.

Konieczne jest opisanie tych wątpliwości, wskazanie argumentów, które prowadzą

do rozbieżnych ocen prawnych, a także przedstawienie własnej propozycji

interpretacyjnej. Jeżeli zaś skarżąca powołuje się na rozbieżności w orzecznictwie

sądowym, to zobowiązana jest przytoczyć te rozbieżne orzeczenia sądów, przy

czym musi wykazać, że występująca w nich rozbieżność ma swoje źródło w różnej

wykładni przepisu albo wykazać, że wykładnia dokonana przez sąd drugiej instancji

sprzeczna jest z jednolitym stanowiskiem doktryny lub orzecznictwa Sądu

I PSK 309/26

7

Najwyższego. Chodzi przy tym o rozbieżności w wykładni przepisu prawa, a nie o

rozbieżności w jego zastosowaniu. Ponadto, ze względu na publiczne cele,

jakie ma do spełnienia rozpoznanie przez Sąd Najwyższy skargi kasacyjnej,

skarżący powinien także wykazać celowość dokonania wykładni przepisu przez

Sąd Najwyższy ze względu na potrzeby praktyki sądowej (postanowienia Sądu

Najwyższego z: 27 lutego 2025 r., I USK 45/24, LEX nr 3844504 i 2 grudnia 2025 r.,

I PSK 140/25, LEX nr 3987195). W tym przypadku skarżący nie przedstawia

przekonującej przyczyny przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 3989 § 1

pkt 2 k.p.c., wskazując w głównej mierze na rozbieżne rozstrzygnięcia sądów

powszechnych (wskazane we wniosku skargi kasacyjnej), przy czym Sąd

Najwyższy rozstrzygnął już w swoim orzecznictwie podnoszone kwestie i z uwagi

na to brak było podstaw do uwzględnienia argumentacji skarżącego w tym

przedmiocie – o czym będzie mowa w dalszej części uzasadnienia.

Przypomnienia też wymaga, że sformułowanie istotnego zagadnienia

prawnego, w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., powinno przybrać postać

porównywalną z formułowaniem zagadnienia prawnego budzącego poważne

wątpliwości, o którym stanowi na przykład art. 390 § 1 k.p.c. Chodzi więc o

przedstawienie wyraźnych wątpliwości, co do określonego przepisu lub zespołu

przepisów, albo szerzej i bardziej ogólnie – wątpliwości, co do pewnego

uregulowania prawnego. Z przedstawionych przez stronę wnoszącą skargę

argumentów w odniesieniu do istotnego zagadnienia prawnego musi jednak

wynikać, jakie są konkretne problemy prawne, na czym polegają istotne wątpliwości

(na przykład interpretacyjne). Sformułowane zagadnienie powinno zatem

odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do treści przepisu, który nie

podlega jednoznacznej wykładni, a którego wyjaśnienie przez Sąd Najwyższy

przyczyni się do rozwoju jurysprudencji i prawa pozytywnego (postanowienia Sądu

Najwyższego: z 4 lutego 2000 r., II CZ 178/99, OSNC 2000 nr 7-8, poz. 147 czy z

16 kwietnia 2008 r., I CZ 11/08, LEX nr 393883). Przedstawienie okoliczności

uzasadniających rozpoznanie skargi kasacyjnej ze względu na przesłankę

istotnego zagadnienia prawnego dotyczyć musi problemu prawnego dotychczas

nierozpatrywanego w judykaturze (postanowienia Sądu Najwyższego z 23 maja

2018 r., I CSK 33/18, LEX nr 2508114; z 16 maja 2018 r., II CSK 15/18, LEX nr

I PSK 309/26

8

2499790). Chodzi o problem prawny, który nie został do tej pory bezpośrednio

rozwiązany w orzecznictwie Sądu Najwyższego i dla rozwikłania którego

dotychczasowe orzecznictwo jest niewystarczające (postanowienie Sądu

Najwyższego z 17 kwietnia 2018 r., I UK 268/17, LEX nr 2508639).

Podobnie jak w innych rozpoznawanych przez Sąd Najwyższy sprawach

strony skarżącej (m.in. I PSK 244/26, I PSK 145/25 i I PSK 260/26) także w tym

przypadku strona skarżąca nie czyni w swoich (czterech) pytaniach

sformułowanych do Sądu Najwyższego, odwołania do konkretnych przepisów

prawa, na których owe zagadnienie prawne powstaje, to dokonanie oceny, o której

mowa powyżej nie pozostaje możliwe. Skarżący postuluje rozstrzygnięcie problemu

dotyczącego zasad kształtowania wynagrodzenia zasadniczego niektórych

pracowników zatrudnionych w podmiotach leczniczych po dniu 1 lipca 2022 r.,

jednak ostatecznie chciałby uzyskać stanowisko Sądu Najwyższego co do tego, do

jakiej grupy zawodowej, w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, należało

zakwalifikować powódkę podkreślając, że szpital dopuszczał zatrudnienie

pielęgniarek nie posiadających wyższego wykształcenia, czy specjalizacji na

stanowisku pielęgniarki, a zatem wynagrodzenie powódki mogło być ukształtowane

na poziomie 5 grupy z załącznika do ustawy bez naruszenia zasad wypłacania

minimalnego wynagradzania wynikających z przepisów prawa pracy. Tylko

pozornie problem ten ma charakter ogólny i abstrakcyjny, ponieważ w istocie

odnosi się do konkretnego przypadku, co powoduje, że Sąd Najwyższy nie jest w

stanie rozstrzygnąć go przez udzielenie uniwersalnej odpowiedzi, a przecież tylko

taka może zostać udzielona w następstwie rozstrzygnięcia istotnego zagadnienia

prawnego. Należy przypomnieć, że Sąd Najwyższy wyraził już swoje stanowisko co

do problemów formułowanych przez skarżącego między innymi w wyroku z 23

kwietnia 2025 r. (I PSKP 3/25, OSNP 2025 nr 10, poz. 98) przyjmując, że: „1) od

dnia 1 lipca 2022 r. cechą kwalifikującą do grupy zawodowej nr 2, o której mowa w

załączniku do ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. o najniższym wynagrodzeniu było

legitymowanie się pielęgniarki tytułem zawodowym: magister pielęgniarstwa albo

legitymowanie się położnej tytułem: magister położnictwa, z wymaganą

specjalizacją w dziedzinie pielęgniarstwa lub w dziedzinie mającej zastosowanie w

ochronie zdrowia, a także wykonywanie pracy na stanowiskach, gdzie wymagane

I PSK 309/26

9

były takie kwalifikacje zawodowe, przy czym determinantem podstawowym było

adekwatne wykształcenie i specjalizacja; 2) powołanie się przez pracodawcę w

uzasadnieniu wypowiedzenia warunków płacy tylko na konieczność wykonania

art. 5a cytowanej wyżej ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r. w związku z art. 4 ust. 3

ustawy nowelizacyjnej z dnia 26 maja 2022 r. (Dz.U. z 2022 r., poz. 1352) było

niewystarczające i z przyczyn formalnych mogło implikować uwzględnienie odwołań

pracowników (art. 30 § 4 w związku z art. 42 § 1 w związku z art. 45 § 1 k.p.); 3)

ustalenie przez pracodawcę na podstawie art. 5a ustawy z dnia 8 czerwca 2017 r.

wskaźnika pracy pielęgniarki poniżej wskaźnika 1,29 mogło podlegać weryfikacji w

postępowaniu odwoławczym od wypowiedzenia zmieniającego warunki płacowe;

4) wykładnia prokonstytucyjna, funkcjonalna, celowościowa oraz historyczna, mimo

braku pełnej jasności wykładni językowej, uzasadniają ustalenie dla pielęgniarki lub

położnej wskaźnika pracy w wysokości 1,29, jeżeli pracodawca nie dostosował

struktury zatrudnienia ani zakładowego regulaminu wynagradzania od dnia 1 lipca

2022 r. do grup zawodowych według kwalifikacji wymaganych na zajmowanym

stanowisku - stosownie do załącznika do ustawy, a pracownik faktycznie wykonuje

zadania służbowe, mając wykształcenie i kwalifikacje określone w punkcie 2 tego

załącznika”. W sprawie niniejszej stanowisko Sądu Okręgowego wyrażone w

zaskarżonym wyroku jest zbieżne z wykładnią dokonaną przez Sąd Najwyższy w

cytowanym powyżej orzeczeniu oraz w najnowszych postanowieniach m.in. z 9

kwietnia 2026 r. (I PSK 244/26, niepubl.), z 12 sierpnia 2025 r. (I PSK 39/25, LEX nr

3928152), i powołanym I PSK 145/25, a pozwany nie przedstawił argumentów

prawnych, które w sposób przekonujący uzasadniałyby wątpliwości co do kierunku

tej wykładni.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy z mocy art. 3989 § 2 k.p.c.

odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, orzekając o kosztach

postępowania kasacyjnego na postawie art. 108 § 1, art. 98 § 1, 11 k.p.c. w związku

z art. 39821 k.p.c. w związku z § 10 ust. 4 pkt 2, § 9 ust. 1 pkt 2 i § 2 pkt 5

rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie

opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. 2026 r., poz. 215).

DS.

I PSK 309/26

10

[r.g.]