Rolnik chciał renty z choroby zawodowej. SN nie przyjął jego skargi kasacyjnej

Sąd Apelacyjny w Lublinie, wyrokiem z dnia 6 listopada 2024 r., w sprawie

M.B. przeciwko Prezesowi Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego o prawo

do renty z tytułu choroby zawodowej, oddalił apelację ubezpieczonego, wniesioną

od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 20 czerwca 2023 r.

Sąd odwoławczy ustalił stan zdrowia odwołującego się na podstawie opinii

biegłych i konstatował, że nie zostały spełnione przesłanki do przyznania prawa do

renty z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym w związku z chorobą

zawodową.

Skargę kasacyjną wywiódł ubezpieczony, zarzucił naruszenie: art. 2352 § 1

pkt 5 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c.; art. 328 § 2 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1 k.p.c.; art.

21 ust 1, ust 5 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników.

I USK 221/26

2

W ocenie ubezpieczonego skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona

(art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Wniosek taki uzasadnia rażące uchybienie Sądu

Okręgowego, który zaniechał dopuszczenia i przeprowadzenia dowodu z opinii

Instytutu Medycyny Pracy, opierając rozstrzygnięcie w sprawie na opinii biegłego

reumatologa, podczas gdy w sprawie powinni opiniować biegli z zakresu ortopedii,

co miało bezpośredni wpływ na treść wyroku.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie może zostać przyjęta do rozpoznania. Staje się to

zrozumiałe, jeśli uwzględni się wymogi stawiane postępowaniu kasacyjnemu.

Po pierwsze, podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące

ustalenia faktów lub oceny dowodów (art. 3983 § 3 k.p.c.), a Sąd Najwyższy

związany jest ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego

orzeczenia (art. 39813 § 2 k.p.c.). Skoro kwestie te nie mogą stanowić podstawy

skargi kasacyjnej, to tym bardziej nie mogą świadczyć o jej oczywistej zasadności.

W sprawie sporna jest tylko jedna okoliczność – ustalenie stopnia niezdolności do

pracy w gospodarstwie rolnym. Skarżący próbuje zwalczać niekorzystne dla siebie

ustalenie faktyczne Sądu odwoławczego. Działanie to jest jednak w postepowaniu

kasacyjnym nieproduktywne.

Po drugie, odwołujący się nie dostrzegł, że skargę kasacyjna wnosi się od

wyroku sądu odwoławczego, a zatem to uchybienia tego sądu muszą świadczyć o

oczywistości skargi. Ma to znaczenie, jeśli uwzględni się, że podstawa skargi

odwołująca się do art. 2352 § 1 pkt 5 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c. nie dotyczy

postępowania przed sądem drugiej instancji. Postępowanie dowodowe przed tym

sądem reguluje art. 382 k.p.c., którego ubezpieczony nie podaje. Trzeba przy tym

dodać, że Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną tylko w granicach

zgłoszonych podstaw (art. 39813 § 1 k.p.c.), a to oznacza, że o oczywistości skargi

kasacyjnej nie może świadczyć przepis, na którym strona nie oparła podstawy

zaskarżenia. W tym kontekście trzeba również dodać, że od dnia 7 listopada 2019

r. (czyli przed datą wyrokowania przez Sąd odwoławczy) art. 328 § 2 k.p.c. zmienił

treść i aktualnie nie reguluje treści uzasadnienie zaskarżonego wyroku. Aspekt ten

I USK 221/26

3

został przeniesiony do art. 3271 § 1 k.p.c., którego odwołujący się również nie

wskazuje w podstawie skargi kasacyjnej. Natomiast treść uzasadnienia wyroku

sądu odwoławczego reguluje art. 387 § 21 k.p.c., który również w skardze nie został

przywołany.

Po trzecie, ujęta w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka ma miejsce wtedy,

gdy zasadność podniesionych w niej zarzutów wynika prima facie, bez głębszej

analizy prawnej. Dotyczy to więc jedynie uchybień przepisom prawa materialnego

albo procesowego, zarzucanym sądowi drugiej instancji, o charakterze

elementarnym, polegających w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na

wykładni przepisu oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią

przyjmowaną w orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już

nie obowiązywał, względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego

przepisu w ustalonym stanie faktycznym (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia

6 listopada 2015 r., IV CSK 263/15, LEX nr 1940571). Oczywiste jest przy tym tylko

to, co można dostrzec bez potrzeby głębszej analizy, czy przeprowadzenia

dłuższych badań lub dociekań. Zarzucane uchybienia muszą zatem mieć

kwalifikowany charakter i być dostrzegalne w sposób oczywisty dla przeciętnego

prawnika (postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 12 grudnia 2000 r., V CKN

1780/00, OSNC 2001 nr 3, poz. 52; z dnia z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC

2001 nr 10, poz. 156). Pewne jest, że wywiedziona przez ubezpieczonego skarga

kasacyjna nie posiada takich właściwości.

Kierując się wskazanymi racjami Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2

k.p.c. orzeczono jak w sentencji.

[A.P.]

[a.ł[