Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
I USK 379/26
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział I
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
23 kwietnia 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy

Sąd Najwyższy

SN odmówił przyjęcia skargi ubezpieczonego K.F. o dalszą rentę z niezdolności do pracy

Biegli psychiatrzy stwierdzili, że brak jest przesłanek wskazujących na całkowitą niezdolność do pracy z przyczyn psychiatrycznych, a dokumentacja medyczna tego nie potwierdziła.

Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Wydział I
Sygnatura
I USK 379/26

Dla firm: Wcześniejsza, nawet długotrwała niezdolność do pracy nie przesądza o prawie do renty, jeśli nie są spełnione ustawowe warunki z art. 12 ust. 1 i 3 w związku z art. 13 ust. 1 ustawy emerytalnej.

Dokumentacja medyczna w żaden sposób nie potwierdziła, ażeby stan psychiczny skarżącego w istotny sposób zaburzał jego funkcjonowanie i uniemożliwiał wykonywanie pracy zarobkowej.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy

Treść orzeczenia około 6 minut czytania

I USK 379/26

POSTANOWIENIE

Dnia 23 kwietnia 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Leszek Bielecki

w sprawie z odwołania K.F.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Tarnowie

o prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w dniu 23 kwietnia 2026 r.,

na skutek skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego

w Katowicach z dnia 14 listopada 2024 r., sygn. akt III AUa 925/24,

odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny w Katowicach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

wyrokiem z 14 listopada 2024 r., III AUa 925/24, oddalił apelację odwołującego się

K.F. od wyroku Sądu Okręgowego w Rybniku z 6 lutego 2024 r., IV U 961/21,

oddalającego jego odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Oddziału w Tarnowie z 19 października 2021 r. odmawiającej prawa do dalszej

renty z tytułu niezdolności do pracy z ogólnego stanu zdrowia.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł odwołujący się. We

wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazał na jej oczywistą

zasadność, którą w jego ocenie potwierdza waga naruszeń tak prawa materialnego

jak i przepisów postępowania cywilnego. Zdaniem skarżącego celem prawidłowego

ustalenia stanu zdrowia ubezpieczonego i jego zdolności do wykonywania pracy

I USK 379/26

2

zarobkowej Sąd drugiej instancji powinien dopuścić dowód z opinii psychiatryczno –

psychologicznej, czego zaniechał. To spowodowało niewyjaśnienie rozbieżności

pomiędzy wydanymi w trakcie postępowania pierwszoinstancyjnego opiniami

biegłych a złożoną przez ubezpieczonego dokumentacją lekarską, brak ustalenia

wypływu schorzeń na możliwość wykonywania przez ubezpieczonego pracy

zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami zawodowymi oraz brak ustalenia czy stan

zdrowia ubezpieczonego uległ poprawie (zmianie) w stosunku do stanu od ustania

prawa do ostatnio pobieranego świadczenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na przyjęcie do merytorycznego

rozpoznania.

Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną

do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne (pkt 1),

istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów (pkt 2), zachodzi nieważność

postępowania (pkt 3) lub skarga jest oczywiście uzasadniona (pkt 4). Funkcje

postępowania kasacyjnego powodują, że wniosek o przyjęcie skargi do

rozpoznania i jego uzasadnienie powinny koncentrować się na wykazaniu, iż w

konkretnej sprawie zachodzą istotne okoliczności przemawiające za interwencją

Sądu Najwyższego.

Skarżący powołał się na przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.

Jeżeli skarżący powołuje się na oczywistą zasadność skargi, to powinien

zawrzeć w niej wywód prawny, z którego ta oczywista zasadność będzie wynikała.

Ma to być przy tym zasadność łatwo dostrzegalna już nawet przy pobieżnej lekturze

skargi (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 3 marca 2012 r., II PK 294/11,

LEX nr 1214578). Ponadto z art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. wynika konieczność nie tylko

powołania się na okoliczność, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona,

ale również wykazania, że przesłanka ta rzeczywiście zachodzi. Oznacza to, że

skarżący musi wskazać, w czym - w jego ocenie - wyraża się „oczywistość”

zasadności skargi oraz podać argumenty wykazujące, że rzeczywiście skarga jest

I USK 379/26

3

oczywiście uzasadniona. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego

przepisu nie prowadzi bowiem wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest

oczywiście uzasadniona. Skarżący powinien więc w wywodzie prawnym wykazać

kwalifikowaną postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego

polegającą na jego oczywistości, widocznej prima facie, przy wykorzystaniu

podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 14 lipca

2005 r., III CZ 61/05, OSNC 2006 nr 4, poz. 75; z 26 kwietnia 2006 r., II CZ 28/06,

LEX nr 198531; z 9 marca 2012 r., I UK 370/11, LEX nr 1215126; z 1 stycznia

2012 r., I PK 104/11, LEX nr 1215774).

Ponadto przez oczywistą zasadność skargi kasacyjnej w ujęciu art. 3989 § 1

pkt 4 k.p.c. rozumie się sytuację, w której zaskarżone orzeczenie sądu drugiej

instancji w sposób ewidentny narusza konkretne przepisy prawa. Oczywiste

naruszenie prawa powinno być rozumiane jako widoczna natychmiast, bez

potrzeby dokonywania pogłębionej analizy jurydycznej, sprzeczność wykładni lub

stosowania prawa z brzmieniem przepisów albo powszechnie przyjętymi regułami

interpretacji (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 26 lutego 2008 r.,

II UK 317/07, LEX nr 453107; z 25 lutego 2008 r., I UK 339/07, LEX nr 453109; z

26 lutego 2001 r., I PKN 15/01, OSNAPiUS 2002 nr 20, poz. 494; z 17 października

2001 r., I PKN 157/01, OSNP 2003 nr 18, poz. 437; z 8 marca 2002 r.,

I PKN 341/01, OSNP 2004 nr 6, poz. 100 oraz wyrok Sądu Najwyższego

z 22 stycznia 2008 r., I UK 218/07, LEX nr 375616). Oznacza to, że we wniosku o

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, jak i w jego uzasadnieniu, niezbędne

jest powołanie konkretnych przepisów prawa, z którymi wyrok sądu drugiej instancji

jest w oczywisty sposób sprzeczny (zob. postanowienie Sądu Najwyższego

z 30 listopada 2012 r., I UK 414/12, LEX nr 1675171). Przyjmuje się, że nie spełnia

tych wymagań odwołanie się do podstaw kasacyjnych i opatrzenie zawartego tam

zarzutu dodatkowo określeniem „rażącego”, „ewidentnego”, „kwalifikowanego” lub

„oczywistego”, jeżeli nie zostanie wykazane, w czym przejawia się oczywistość

wydania wadliwego orzeczenia (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z 5 lutego

2014 r., III PK 86/13, LEX nr 1644571; z 20 sierpnia 2014 r., II CSK 77/14, LEX nr

1511117; z 11 kwietnia 2018 r., III UK 98/17, LEX nr 2497587). Chodzi zatem o

taką sytuację, gdy nie tylko zgłoszony zarzut naruszenia przepisu prawa jest

I USK 379/26

4

słuszny, ale także stwierdzona nieprawidłowość jest tego rodzaju, że powoduje

jaskrawą wadliwość zaskarżonego orzeczenia (por. postanowienie Sądu

Najwyższego z 13 kwietnia 2016 r., V CSK 622/15, LEX nr 2057365).

W kontekście powyższego nie sposób uznać powołanej przez skarżącego

przesłanki do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania za zasadną.

Twierdzeniom skargi, jakoby w stanie zdrowia skarżącego nie nastąpiła

poprawa, zaprzeczyły przeciwne opinie biegłych sądowych, którzy stwierdzili, że

„brak jest przesłanek wskazujących na całkowitą niezdolność do pracy z przyczyn

psychiatrycznych”. Z opinii biegłego z zakresu psychiatrii wynika, że „skarżący nie

ujawnia objawów zaburzeń nastroju osiągających nasilenie, które nie pozwalałoby

na podejmowanie i realizowanie typowych zadań związanych z codziennym

funkcjonowaniem, nadto leczenie chirurgiczne zostało zakończone z

zadawalającym rezultatem, więc nie może być ono przyczyną jego nadmiernej

nerwowości, wybuchowości czy też labilności emocjonalnej”. Jak zaznaczono w

opinii biegłego głównymi czynnikami sytuacyjnymi, które mogą wpływać na

samopoczucie skarżącego jest ogólna sytuacja życiowa, brak źródła utrzymania,

obciążenie finansowe, alimentacja na dzieci, jak i problemy w relacji z byłą żoną.

Dokumentacja medyczna w żaden sposób nie potwierdziła, ażeby stan psychiczny

skarżącego w istotny sposób zaburzał jego funkcjonowanie i uniemożliwiał

wykonywanie pracy zarobkowej.

W takim stanie sprawy skarżący nie może oczekiwać na dopuszczanie

kolejnych dowodów z opinii innych biegłych, aż do potwierdzenia jego

subiektywnych racji. Powyższe oznacza, że wcześniejszy, choćby długotrwały stan

niezdolności do pracy nie wyklucza negatywnego zweryfikowania uprawnień

rentowych i nie uzasadnia ustalenia dalszego prawa do renty, jeżeli skarżący nie

spełnia ustawowych warunków przysługiwania uprawnień rentowych, o których

mowa w art. 12 ust. 1 i 3 w związku z art. 13 ust. 1 ustawy emerytalnej (por. wyrok

Sądu Najwyższego z dnia 17 kwietnia 2014 r., I UK 378/13, LEX nr 1477427).

Z przytoczonych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.,

odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

[SOP]

I USK 379/26

5

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.