Sąd Najwyższy nie przyjął skargi kasacyjnej w sprawie świadczenia rehabilitacyjnego

Wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2023 r. Sąd Rejonowy w Opolu oddalił

odwołanie wnioskodawczyni M.K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Oddział w Opolu z dnia 11 maja 2022 r., którą organ rentowy odmówił jej

przyznania prawa do świadczenia rehabilitacyjnego. Sąd po przeprowadzeniu

postępowania dowodowego, w tym na podstawie opinii biegłego S.G. oraz

częściowo na podstawie opinii biegłego M.W., ocenianych według art. 233 § 1

k.p.c., doszedł do przekonania, że odwołanie było bezzasadne. Ustalono bowiem,

że od dnia 21 kwietnia 2022 r. wnioskodawczyni była zdolna do pracy na

zajmowanym ostatnio stanowisku.

Sąd Okręgowy w Opolu wyrokiem z dnia 28 listopada 2023 r. oddalił

apelację wnioskodawczyni. Sąd ten w pełni podzielił ustalenia faktyczne dokonane

I USK 628/26

2

przez Sąd pierwszej instancji, jak również przyjętą ocenę prawną. Odnosząc się do

zarzutów apelacji wskazał, że w świetle zgromadzonych w sprawie dowodów i

uzasadnienia zaskarżonego wyroku za bezzasadne należało uznać zarzuty

apelującej odnośnie błędnej oceny materiału dowodowego, w szczególności opinii

biegłych ortopedów, co miało skutkować błędną oceną stanu jej zdrowia. W ocenie

Sądu Okręgowego nie ma racji apelująca zarzucając jakoby biegli w trakcie

badania fizykalnego w żadnym zakresie nie przeprowadzili badania lewej ręki

pacjentki, skupiając się na ręce prawej, która jest zdrowa. Zdaniem Sądu opinie

biegłych ortopedów spełniają wszelkie wymogi dla uznania ich za wiarygodne

dowody w sprawie, dlatego wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii innych

biegłych z zakresu ortopedii, podlegał pominięciu jako zmierzający do przedłużenia

postępowania.

Skargę kasacyjną oparto na naruszeniu przepisów postępowania, które to

uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 378 § 1 k.p.c., przez

nierozpoznanie co do istoty zarzutów apelacji, to jest oparcie treści rozstrzygnięcia

Sądu drugiej instancji na opiniach biegłych sądowych M.W. i S.G., które to opinie

stoją w sprzeczności z resztą zebranego w sprawie materiału dowodowego i jako

nieprawidłowe były negowane przez wniesienie zarzutów przez wnioskodawczynię,

oraz niewłaściwe pominięcie jako nie mającego znaczenia dla sprawy na podstawie

art. 2352 § 1 pkt 2 k.p.c. wniosku pełnomocnika skarżącej o zmianę biegłego, co

także miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na

jej oczywistą zasadność. W jej ocenie z całą pewnością w przedmiotowej sprawie

zastosowanie miał przepis art. 2352 § 1 pkt 2 k.p.c. Sądy obu instancji zostały

poinformowane o zarzutach skarżącej w zakresie czynności przeprowadzonych

przez biegłych, w tym tak rażących błędach, jak zbadanie nie tej ręki pacjentki, a

mimo to Sąd nie zdecydował się na powołanie innego biegłego i zaniechał

konfrontacji zebranego w sprawie materiału dowodowego z opinią biegłych. Nadto

Sąd wyraźnie wskazał w zleceniu przeprowadzenia opinii, że biegły ma dokonać

oceny w kontekście ostatnio zajmowanego stanowiska pracy czyli sprzedawca-

magazynier, gdzie tymczasem peroruje on na temat zawodu piekarz-cukiernik, co

jest jednoznacznie niezgodne z treścią postanowienia Sądu o powołaniu biegłego.

I USK 628/26

3

Sąd Najwyższy zważył:

Brak jest podstaw uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do

rozpoznania.

W myśl art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do

rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje

potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub

wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność

postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Ujęta w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. przesłanka ma miejsce wtedy, gdy

zasadność podniesionych w niej zarzutów wynika prima facie, bez głębszej analizy

prawnej. Dotyczy to więc jedynie uchybień przepisom prawa materialnego albo

procesowego, zarzucanym sądowi drugiej instancji, o charakterze elementarnym

polegających w szczególności na oparciu rozstrzygnięcia na wykładni przepisu

oczywiście sprzecznej z jednolitą i ugruntowaną jego wykładnią przyjmowaną w

orzecznictwie i nauce prawa, na zastosowaniu przepisu, który już nie obowiązywał,

względnie na oczywiście błędnym zastosowaniu określonego przepisu w ustalonym

stanie faktycznym (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2015 r., IV

CSK 263/15, LEX nr 1940571). Oczywiste jest przy tym tylko to, co można dostrzec

bez potrzeby głębszej analizy, czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań.

Zarzucane uchybienia muszą zatem mieć kwalifikowany charakter i być

dostrzegalne w sposób oczywisty dla przeciętnego prawnika (postanowienia Sądu

Najwyższego z dnia 12 grudnia 2000, V CKN 1780/00, OSNC 2001 nr 3, poz. 52; z

dnia z 22 marca 2001 r., V CZ 131/00, OSNC 2001 nr 10, poz. 156). W przyczynie

kasacyjnej określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. nie chodzi o wskazanie naruszenia

prawa przez sąd meriti, choćby oczywistego, co dotyczy zwłaszcza uchybień w

sferze prawa procesowego, lecz o to, aby wykazane uchybienia sądu skutkowały

wydaniem oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. (postanowienia Sądu

Najwyższego z dnia 7 stycznia 2003 r., I PK 227/02, OSNP 2004 nr 13, poz. 230; z

dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, LEX nr 442743; z dnia 28 lutego 2012 r., I PK

I USK 628/26

4

157/11, LEX nr 1215115). W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie wykazała

istnienia tak rozumianej przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się słusznie, że w sytuacji,

gdy skarga kasacyjna nie zarzuca obrazy jakiegokolwiek przepisu prawa

materialnego stanowiącego podstawę wyrokowania sądu odwoławczego, to w

konsekwencji nie jest możliwa ocena, czy naruszenie przepisów prawa

procesowego wskazanych w podstawie kasacyjnej mogło mieć - rzeczywiście -

istotny wpływ na wynik sprawy, czego wymaga art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. Nie chodzi

przy tym o czysto teoretyczną możliwość takiego wpływu, lecz o wykazanie, że w

okolicznościach danej sprawy ten wpływ był (mógł być) realny, a można to

stwierdzić dopiero wówczas, gdy w skardze zostanie podniesiony adekwatny w

konkretnych okolicznościach faktycznych zarzut obrazy prawa materialnego.

Zatem, aby uznać, że wskazywane przez skarżącego uchybienia procesowe mogły

mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, niezbędne jest określenie

przepisów prawa materialnego, które stanowiły (lub powinny stanowić) podstawę

roszczenia zgłoszonego w pozwie. Innymi słowy, możliwość uznania przez Sąd

Najwyższy orzeczenia Sądu drugiej instancji za merytorycznie błędne uzależnione

jest od oceny materialnoprawnych zarzutów, a skoro ich nie powołano w skardze,

to Sąd Najwyższy traci możliwość takiej oceny, co przesądza los skargi kasacyjnej

opartej włącznie na drugiej podstawie kasacyjnej (por. wyroki Sądu Najwyższego: z

dnia z 8 listopada 2023 r., I USKP 15/23, LEX nr 3622599; z dnia 27 września 2023

r., II PSKP 26/22, LEX nr 3626223; z dnia 18 czerwca 2024 r., II USKP 9/24, LEX

nr 3727965; postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 23 stycznia 2014 r., I PK

208/13, LEX nr 1646059; z dnia 16 października 2012 r., I PK 125/12, LEX nr

1675322). Inaczej rzecz ujmując, skarżący przy pomocy zarzutów naruszenia

przepisów postępowania powinien zmierzać do wykazania, że wadliwość

procedowania przez Sąd drugiej instancji była na tyle istotna, że doprowadziła do

błędnego zastosowania przepisu (przepisów) prawa materialnego będącego

właściwą podstawą rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym orzeczeniu. Wynik

sprawy to jej rozstrzygnięcie, które jest oparte na przepisach prawa materialnego

zastosowanych w ramach subsumcji ustalonego w sprawie stanu faktycznego pod

właściwy przepis. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie mogą być celem

I USK 628/26

5

samym w sobie, lecz muszą służyć wykazaniu błędnego zastosowania przepisu

(przepisów) prawa materialnego, który stanowi rzeczywistą podstawę prawną

rozstrzygnięcia (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 czerwca 2021 r.,

III USK 163/21, LEX nr 3302371; z dnia 24 października 2006 r., II PK 38/06, LEX

nr 950620; oraz wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 16 czerwca 2011 r., III UK

213/10, LEX nr 950436; z dnia 25 czerwca 2014 r., IV CSK 679/13, LEX nr

1511203; z dnia 9 lipca 2014 r., I PK 316/13, LEX nr 1511811; z dnia 4 marca 2021

r., II USKP 27/21, LEX nr 3178194). Uwzględniając wskazaną regułę, mając też w

pamięci, że Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zgłoszonych

podstaw (art. 39813 § 1 k.p.c.), jest pewne, że skarga kasacyjna wnioskodawczyni

nie może zostać zakwalifikowana jako „oczywiście uzasadniona” w rozumieniu art.

3989 § 1 pkt 4 k.p.c.

Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.

orzekł jak w sentencji.

[A.P.]

[SOP]