Sędzia SN X. Y. wyłączony od sprawy o wynagrodzenie, bo sam pozywa Skarb Państwa

Przed Sądem Najwyższym – Izbą Odpowiedzialności Zawodowej, pod sygn.

akt I ZPU 3/26, zawisła sprawa z powództwa SSN X1. Y1. przeciwko Skarbowi

Państwa – Sądowi Najwyższemu o wynagrodzenie.

Zarządzeniem Prezesa Sądu Najwyższego kierującego pracą Izby

Odpowiedzialności Zawodowej z dnia 10 lutego 2026 r. sprawa ta została

przydzielona do rozpoznania SSN X. Y.

Pismem z dnia 2 kwietnia 2026 r. pełnomocnik pozwanego Skarbu Państwa

- Sądu Najwyższego – r.pr. A. S. złożyła wniosek o wyłączenie SSN X. Y. od

udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZPU 3/26. W uzasadnieniu wniosku

wskazała, że w przedmiotowej sprawie występuje okoliczność tego rodzaju, która

wywołuje uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności SSN X. Y. Argumentacja

I ZO 38/26

2

okoliczności przemawiającej za wyłączeniem sędziego zawarta we wniosku

sprowadza się w istocie rzeczy do stwierdzenia, że sprawa o sygn. akt I ZPU 3/26

dotyczy analogicznej sytuacji jak ta, która ma miejsce w sprawie o sygn. akt I ZPU

21/24, która zawisła w Sądzie Najwyższym z powództwa SSN X. Y. przeciwko

Skarbowi Państwa - Sądowi Najwyższemu o wynagrodzenie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 49 § 1 k.p.c. niezależnie od przyczyn wymienionych w

art. 48, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje

okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do

bezstronności sędziego w danej sprawie. Z kolei w myśl art. 50 § 1 k.p.c. Wniosek

o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu w sądzie, w

którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia.

Z art. 49 § 1 k.p.c. wynikają przesłanki, które umożliwiają uwzględnienie

wniosku o wyłączenie sędziego. Dzieje się tak w sytuacji, gdy w okolicznościach

konkretnej sprawy występuje obiektywna, a więc weryfikowalna, wątpliwość co do

jego bezstronności, a także, gdy wątpliwość ta ma charakter uzasadniony. Należy

podkreślić, że nie jest wystarczające subiektywne przekonanie wnioskodawcy o

braku bezstronności sędziego. Z uwagi na przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję

tej instytucji, niezbędne jest oparcie się na obiektywnych, racjonalnych i dających

się zweryfikować okolicznościach konkretnej sprawy przemawiających za

wyłączeniem sędziego od jej rozpoznania. To na wnioskodawcy ciąży obowiązek

wykazania wystąpienia w konkretnej sprawie tych przesłanek (zob. postanowienie

Sądu Najwyższego z 30 września 2024 r., I ZO 122/24).

W realiach niniejszej spawy wątpliwość co do bezstronności SSN X. Y.

wnioskodawca upatruje w fakcie, że sprawa zarejestrowana w Sądzie Najwyższym

pod sygn. akt I ZPU 21/24, w której Sędzia ten jest stroną, ma za przedmiot

roszczenie o wyrównanie wynagrodzenia oparte na takiej samej podstawie

faktycznej i prawnej jak sprawa o sygn. akt I ZPU 3/26, w której SSN X. Y. ma

orzekać.

I ZO 38/26

3

W ocenie Sądu Najwyższego, rozpoznawanie sprawy o sygn. akt I ZPU

3/26 przez SSN X. Y. mogłoby wywołać w odbiorze zewnętrznym uzasadnioną

wątpliwość co do jego bezstronności w takim stopniu, że zachodzi konieczność

jego wyłączenia.

Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.

[M. T.]

[r.g.]

Maria Szczepaniec