SN wyłączył sędzię z rozpoznania wniosku o zgodę na ściganie sędziego apelacyjnego

Pismem z dnia 7 kwietnia 2026 r. (data wpływu do Sądu Najwyższego)

obrońca sędziego X.1 Y.1 wniósł na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1

k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów

powszechnych oraz art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw

Człowieka o wyłączenie SSN Barbary Skoczkowskiej od udziału w rozpoznaniu

sprawy o sygn. akt I ZI 37/24.

Analiza argumentacji powołanej przez wnioskodawcę wskazuje, iż

wnioskujący przyczyn uzasadniających zastosowanie instytucji określonej w art. 41

§ 1 k.p.k. upatruje w okoliczności, że SSN Barbara Skoczkowska cyt.: „uczestniczy

I ZO 39/26

2

w łamaniu konstytucyjnego porządku prawnego RP, czego wyrazem są wydawane

przez nią lub z jej udziałem orzeczenia kwestionujące konstytucyjne umocowanie

Krajowej Rady Sądownictwa i prerogatywy Prezydenta do powoływania sędziów, w

tym sędziów Sądu Najwyższego. Konsekwencją takich bezprawnych zachowań

SSN Barbary Skoczkowskiej jest odmowa orzekania z sędziami powołanymi po

2018 r. do pełnienia urzędu sędziego Sądu Najwyższego oraz zakwestionowanie w

dniu 7 lutego 2024 r. legalności funkcjonowania Izby Odpowiedzialności Zawodowej

Sądu Najwyższego, w której orzeka, w której pełni funkcję Przewodniczącej

Wydziału I, w której kandyduje na Prezesa tej Izby”.

Jak wskazał wnioskodawca, kolejną przyczyną wyłączenia SSN Barbary

Skoczkowskiej od udziału w niniejszej sprawie jest cyt.: „prezentowany przez nią,

również w treści wydawanych orzeczeń, całkowicie jednoznacznie negatywny

stosunek wobec Krajowej Rady Sądownictwa działającej od 2018 r. (…) Sędzia

Barbara Skoczkowska wielokrotnie publicznie jak i w ramach pełnionego urzędu

dawała wyraz swojemu skrajnie negatywnemu stosunkowi wobec przyjętych przez

ustawodawcę zmian mających na celu reformę sądownictwa w Polsce (np.

oświadczenie z 20 lipca 2021 r.), co ma ścisły związek z istotą rozpoznawanych

zagadnień w niniejszej sprawie (…) SSN Barbara Skoczkowska kontestowała także

uprawnienia sędziów powołanych do pełnienia urzędu na podstawie wniosku,

Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w składzie i trybie przewidzianym

ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa

oraz niektórych innych ustaw, kwestionując wprost ich status. Podważając w ten

sposób konstytucyjny porządek prawny angażowała się w sposób jaskrawy w

polityczny spór istniejący w obrębie wymiaru sprawiedliwości, m.in. podpisując się

pod listem z 10 sierpnia 2022 r. w sprawie przeniesienia sędziów; kolejno poprzez

odmowę orzekania z określonymi sędziami (oświadczenie z 17 października 2022

r.), manipulację faktami w treści uzasadnienia postanowienia z 17 listopada 2022 r.

w sprawie II ZZ 6/22, wykonywanie czynności orzeczniczych w sprawach

jednoosobowych wbrew obowiązującym przepisom. Ponadto SSN Barbara

Skoczkowska wielokrotnie dała wyraz swojemu negatywnemu stosunkowi wobec

sędziego X.1 Y.1 Sędzia Barbara Skoczkowska wielokrotnie prezentowała w treści

I ZO 39/26

3

wydawanych orzeczeń, negatywny stosunek wobec strony postępowania -

Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych X.1 Y.1”.

Przedmiotem sprawy o sygn. akt I ZI 37/24 ma być zarzut udzielenia

poparcia osobom starającym się o wybór do tego konstytucyjnego organu, i dlatego

w ocenie wnioskodawcy, wyraźnie widoczny jest brak bezstronności SSN Barbary

Skoczkowskiej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 41 § 1 k.p.k. (który to przepis znajduje zastosowanie

w niniejszej sprawie – por. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju

sądów powszechnych), sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego

rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w

danej sprawie. Dla stwierdzenia podstawy wyłączenia sędziego, wymagane jest

zatem istnienie określonej kategorii okoliczności, która, jeżeli zestawić ją z

przedmiotem rozstrzygnięcia w określonej sprawie, prowadzi do wniosku o

uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego, mającego ją rozstrzygnąć.

Oznacza to, że pomiędzy podnoszonymi okolicznościami, które powinny mieć

charakter rzeczywisty i obiektywny, a rozstrzygnięciem konkretnej sprawy musi

zachodzić związek funkcjonalny, pozwalający na możliwość wyprowadzenia z nich

wniosku o istnieniu uzasadnionej wątpliwości co do braku bezstronności w

rozstrzygnięciu tej sprawy. Uzasadniona wątpliwość co do bezstronności, w

rozumieniu art. 41 § 1 k.p.k., zachodzi zatem zawsze in concreto, a nie in abstracto.

Nie może zatem stanowić jedynie subiektywnego przekonania określonej osoby,

lecz winna być konkretna, realna, obiektywna i poddająca się zewnętrznej

weryfikacji (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 11 stycznia 2012 r., III KK

214/11). Wymóg bezstronności sędziego należy rozumieć zarówno w aspekcie

braku przejawów subiektywnej stronniczości sędziego lub jego osobistych

uprzedzeń, jak i konieczności obiektywnej bezstronności sądu, który winien dawać

wystarczające gwarancje, by wykluczyć wszelkie uprawnione wątpliwości w tej

mierze (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 17 stycznia 2018 r., III KK 244/17).

Wnioskujący wskazał na możliwość zaistnienia tzw. stronniczości

zewnętrznej, opartej na zobiektywizowanych przesłankach, odwołujących się do

I ZO 39/26

4

oceny sytuacji dokonanej przez przeciętnego, rozsądnie rozumującego

obserwatora procesu, gdy brak będzie możliwości obiektywnego przekonania go,

że ujawnione okoliczności nie będą rzutowały na bezstronne osądzenie sprawy

(zob. postanowienia Sądy Najwyższego z 24 września 2008 r., III KK 73/08; z 9

stycznia 2019 r., IV KK 723/18).

Mając na uwadze powyższe motywy prawne oraz treść przedmiotowego

wniosku, Sąd Najwyższy wyłączył SSN Barbarę Skoczkowską od udziału w

rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZI 37/24, dotyczącej rozpoznania wniosku

Prokuratora Regionalnego we W. o zezwolenie na pociągnięcie do

odpowiedzialności karnej sędziego Sądu Apelacyjnego w […] X.1 Y.1 Rozpoznanie

przedmiotowej sprawy przez SSN Barbarę Skoczkowską mogłoby budzi

uzasadnione wątpliwości co do jej obiektywizmu i bezstronności w oczach opinii

publicznej – zgodnie ze standardami ustawowymi oraz Konwencji o Ochronie Praw

Człowieka i Podstawowych Wolności. Nie może pozostawać bowiem obiektywnie

bezstronna osoba, która podpisuje apele o niewyznaczanie składów z udziałem

innych sędziów z uwagi na ich wybór jako kandydatów do pełnienia urzędu

sędziego. Należy podkreślić, że wybór sędziów odbył się zgodnie z przepisami, a

twierdzenie przeciwne nie ma podstawy prawnej w obowiązującym porządku

prawnym i stanowi nieuprawnione kwestionowanie konstytucyjnych organów

państwa.

Wyłączenie sędziego w trybie art. 41 § 1 k.p.k. może mieć miejsce w

sytuacji, gdy ujawnią się okoliczności o takim charakterze, że brak jest możliwości

przekonania każdego rozsądnie myślącego, kto powziął wątpliwości co do

bezstronności, że z całą pewnością nie wpłyną one na obiektywizm rozpoznania

sprawy i treść rozstrzygnięcia kończącego postępowanie (por. postanowienie Sądu

Najwyższego z 11 września 2019 r., I DO 44/19). Analizując publicznie

formułowane wypowiedzi SSN Barbary Skoczkowskiej uznać jednak należało, że

zachodzą przesłanki do wyłączenia jej od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt

I ZI 37/24.

Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.

[M. T.]

I ZO 39/26

5

Maria Szczepaniec