Sąd Najwyższy uchylił wyrok w sporze rolnika z ubezpieczycielem o dopłatę za przymrozek i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania

Wyrokiem z 8 lutego 2022 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie

m.in. zasądził od P. spółki akcyjnej w W. na rzecz D. Ł. 61 200 zł wraz z odsetkami

ustawowymi za opóźnienie od 10 czerwca 2019 r. do dnia zapłaty, a w pozostałym

zakresie oddalił powództwo.

Wyrokiem z 3 listopada 2022 r. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił apelację

pozwanego.

Sąd drugiej instancji ustalił, że 30 marca 2019 r. D. Ł. zawarł z pozwanym

umowę ubezpieczenia upraw rolnych na okres od 31 marca 2019 r. do 30 marca

2020 r. Umowa dotyczyła ubezpieczenia od przymrozków wiosennych jabłoni w

dwóch sadach. Cena jednostkowa w przypadku obu działek została określona na

1500 zł za tonę jabłek. Suma ubezpieczenia w odniesieniu do pierwszej z działek

wynosiła 165 000 zł, zaś składka od producenta rolnego 10 312,50 zł. Z kolei suma

ubezpieczenia w przypadku drugiej działki wynosiła 75 000 zł, przy składce od

producenta rolnego na poziomie 4687,50 zł. Składka łączna wyniosła 33 720 zł, zaś

składka od producenta rolnego 15 000 zł. Do umowy ubezpieczenia miały

zastosowanie Ogólne warunki umowy […] Uprawy (dalej: „OWU”).

7 maja 2019 r. na skutek przymrozku wiosennego doszło do uszkodzenia

ubezpieczonych sadów. Szkoda została zgłoszona pozwanemu, który zarejestrował

ją pod nr […]. W toku oględzin stwierdzono, że sad prowadzony jest prawidłowo, bez

zachwaszczenia, chorób i szkodników. Na drzewach były zawiązki, które w

większości zostały uszkodzone przez przymrozek. Nie występowały żywe zawiązki.

Jabłonie nie rokowały, że obrodzą. Na jednej działce stwierdzono 100% fizycznych

uszkodzeń (całe 2 sztuki, zniszczone 498 sztuk), co używany przez ubezpieczyciela

system Kłos przeliczył na 90% normowego uszkodzenia, ustalając tym samym utratę

plonu na 90%. Na drugiej działce stwierdzono 100% fizycznych uszkodzeń (cała 1

sztuka, zniszczone 499 sztuk), co system Kłos przeliczył na 90% normowego

uszkodzenia, ustalając tym samym utratę plonu na 90%.

II CSKP 185/25

3

Decyzją z 22 maja 2019 r. pozwany, na podstawie opracowanego wyliczenia

szkody, przyznał odszkodowanie w wysokości 118 800 zł. W wyliczeniu

odszkodowania wartość plonu ogólnego na polu o powierzchni 2,20 ha została

obliczona na 121 000 zł. Cena jednostkowa wynosiła 1110 zł za tonę jabłek. Wartość

końcowa i uznana szkoda została ustalona przy uwzględnieniu 75% szkody na

90 750 zł. Kwota odszkodowania została następnie pomniejszona jeszcze o 10%,

tj. 9075 zł udziału własnego poszkodowanego. Z kolei wartość plonu ogólnego na

drugim polu o powierzchni 2,50 ha została obliczona na 55 000 zł. Cena jednostkowa

wynosiła 1110 zł. Wartość końcowa i uznana szkoda została z kolei ustalona przy

uwzględnieniu 75% szkody na 41 250 zł. Kwota odszkodowania za powyższą szkodę

została pomniejszona następnie o 10%, tj. 4125 zł udziału własnego

poszkodowanego.

Pismem z 25 lipca 2019 r. D. Ł. wezwał pozwanego do weryfikacji szkody i

jednocześnie do zapłaty 43 200 zł wraz z należnymi odsetkami tytułem dopłaty do

wypłaconego odszkodowania. Na powyższą kwotę składało się 20 625 zł stanowiące

dopłatę do odszkodowania za szkodę całkowitą zaistniałą na polu o powierzchni 2,2

ha oraz 9375 zł stanowiące dopłatę do odszkodowania za szkodę całkowitą zaistniałą

na polu o powierzchni 2,5 ha.

Sąd Okręgowy uznał, że Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowej wykładni

OWU stwierdzając, iż postanowienia § 22 ust. 4 i 5 OWU są abuzywne, a więc jako

takie nie powinny wiązać powoda. Nie sposób uznać, aby ww. postanowienia były

dla niego wiążące w sytuacji, gdy normy i metodyki ustalania wysokości szkód

w uprawach, znajdujące się w tablicach, nie zostały mu przedstawione nie tylko

w chwili zawierania umowy ubezpieczenia, ale również na etapie postępowania

przed Sądem Rejonowym. Nie sposób zgodzić się z twierdzeniem, że pozwany nie

miał możliwości zapoznania powoda z tablicami norm do ustalania wysokości szkody.

Nie jest prawdą, że wszystkie kilkaset tablic dotyczyło szacowania szkód w uprawach

rolnych jabłoni. Jak można ustalić na stronie internetowej pozwanego, do szacowania

szkody w uprawach jabłoni w przypadku wystąpienia przymrozków wiosennych

stosuje się jedną tablicę – nr 648. Ponadto, nie ma żadnego znaczenia fakt, że powód

ubezpiecza swoje uprawy u pozwanego od wielu lat, a dopiero teraz zdecydował się

II CSKP 185/25

4

dochodzić swoich praw na drodze sądowej, co jest kwestią wielu czynników, m.in.

świadomości prawnej i rażąco nieuczciwego postępowania pozwanego.

Zdaniem Sądu drugiej instancji istotne było, aby wszelkie postanowienia,

w tym wynikające z nich normy wpływające na ustalenie wysokości szkody

w uprawach, zostały przedstawione klientowi z chwilą zawarcia umowy

ubezpieczenia. Dodatkowo sposób szacowania powinien być w należyty sposób

wyjaśniony takiej osobie. Pozwany w zasadzie uniemożliwił powodowi w pełni

świadome podjęcie decyzji w sprawie zawarcia umowy ubezpieczenia, przez

niedostateczne poinformowanie o jej warunkach.

W ocenie Sądu Okręgowego niezasadne są również twierdzenia dotyczące

pomniejszania wysokości odszkodowania o rzekome koszty zaoszczędzone,

ponieważ bieżące prace w związku z uprawą w dalszym ciągu są wykonywane przez

rolników.

Sąd drugiej instancji stwierdził, że nie można uznać, iż plonem są zmarznięte

zawiązki lub kwiaty jabłoni. Jabłka, które rozwinęły się z niezmarzniętych zawiązków,

były sprzedawane do lata 2020 r., po cenie 1,50 zł/kg lub wyższej, co zostało

wykazane przez powoda stosownymi fakturami. Dodać przy tym należy, że sadownik

nie ubezpiecza plonów sprzedawanych w maju 2019 r., lecz te które zbierze jesienią

2019 r. i przechowa w nowoczesnej chłodni do wiosny/lata 2020 r., by móc

sprzedawać za cenę 1,50 zł/kg lub wyższą. Jeżeli pozwany nie chciał przyjmować

odpowiedzialności w oparciu o cenę 1,50 zł/kg, powinien odmówić zawarcia umowy

i skalkulować składkę w oparciu o 0,75 zł/kg i dopiero w tej formie przyjmować

przedmiot ubezpieczenia do ochrony ubezpieczeniowej. Co więcej, w niniejszej

sprawie nie występuje w żadnym wypadku sytuacja wypłaty odszkodowania

wyższego, niż suma ubezpieczenia ani wyższego, niż wartość powstałej szkody.

Powyższe orzeczenie w części dotyczącej powoda D. Ł. zaskarżył skargą

kasacyjną pozwany, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa

materialnego, tj.:

1) art. 3851 § 1 k.c. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że

postanowienie § 22 ust. 5 pkt 5 OWU rażąco narusza interesy konsumenta, a przez

to stanowi niedozwolone postanowienie umowne w sytuacji, gdy dotyczy ono

II CSKP 185/25

5

świadczenia głównego z umowy ubezpieczenia upraw rolnych oraz jest jasno

i jednoznacznie sformułowane;

2) art. 3851 § 1 zd. 2 k.c. przez niezastosowanie, mimo że postanowienie § 22

ust. 5 pkt 5 OWU określa główne świadczenie ubezpieczyciela i zostało

sformułowane w sposób jednoznaczny;

3) art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych

i zwierząt gospodarskich (w brzmieniu na chwilę zawarcia przez strony umowy

ubezpieczenia; dalej: „u.u.u.r.”) przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że

postanowienie § 22 ust. 5 pkt 5 OWU stanowiące, iż w przypadku powstania szkody

całkowitej wysokość szkody dla owoców jabłoni wynosi 75% wartości plonu

głównego, jest niezgodne z tym przepisem;

4) art. 6 ust. 3 u.u.u.r. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że

obniżenie przez pozwanego odszkodowania wyliczonego w oparciu o postanowienie

§ 22 ust. 5 pkt 5 OWU dodatkowo o udział własny ubezpieczonego w szkodzie

wynoszący 10%, jest niezgodny z tym przepisem;

5) art. 363 § 2 k.c. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że

wysokość odszkodowania należnego powodowi za szkodę w uprawach

sadowniczych powinna zostać ustalona na podstawie ceny jednostkowej plonu z daty

zbierania plonów, a nie z daty wystąpienia przymrozków;

6) art. 374 k.p.c. przez rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym,

pomimo że było to niedopuszczalne, ponieważ pozwany w apelacji zawarł wniosek

o przeprowadzenie rozprawy, które to naruszenie pozbawiło go możliwości obrony

swych praw w postępowaniu apelacyjnym.

We wnioskach skarżący domagał się uchylenia wyroku w zaskarżonej części

i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna okazała się uzasadniona, choć nie wszystkie podniesione

w niej zarzuty były trafne.

Najdalej idącym zarzutem było naruszenie art. 374 k.p.c. Zgodnie z tym

przepisem sąd drugiej instancji może rozpoznać sprawę na posiedzeniu niejawnym,

II CSKP 185/25

6

jeżeli przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne. Rozpoznanie sprawy na

posiedzeniu niejawnym jest niedopuszczalne, jeżeli strona w apelacji lub odpowiedzi

na apelację złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy, chyba że cofnięto pozew

lub apelację albo zachodzi nieważność postępowania. Bezspornie, pozwany zawarł

w apelacji wniosek o przeprowadzenie rozprawy. Co więcej, dwukrotnie wskazano

na ten fakt w aktach sprawy. Sformułowanie art. 374 k.p.c. jest jednoznaczne

i w istocie restryktywne, skoro odwołuje się do pojęcia „niedopuszczalności” i nie

wskazuje jakichkolwiek dodatkowych przesłanek łagodzących ten zakaz. Z drugiej

jednak strony, konsekwencje jego naruszenia nie znalazły wprost odzwierciedlenia

w katalogu przyczyn nieważności postępowania wymienionych taksatywnie w art.

379 k.p.c. Tym niemniej zawsze pozostaje otwarta droga do przeprowadzenia analizy

naruszenia przepisu postępowania, najpierw w kontekście pozbawienia strony

możności obrony jej praw, a w dalszej kolejności jego wpływu na wynik sprawy.

Zatem względność tej sytuacji sprawia, że z jednej strony brak tu automatyzmu, zaś

z drugiej strony, wymaga to wnikliwego zbadania w kontekście szeroko rozumianego

prawa do sądu (zob. na ten temat m.in. wyroki SN: z 7 lutego 2024 r.,

II CSKP 1969/22; z 15 maja 2024 r., I USKP 67/23, OSNP 2025, nr 1, poz. 8;

z 27 sierpnia 2024 r., II USKP 49/23, OSNP 2025, nr 1, poz. 10; z 16 kwietnia 2025 r.,

II CSKP 2262/22).

Nie można pominąć, że w apelacji pozwany kwestionował pominięcie przez

Sąd pierwszej instancji jego wniosków dowodowych, a także ponowił je i wniósł o ich

dopuszczenie. Wynika stąd, że zakładał jeszcze kontynuację postępowania co do

meritum sprawy. Wreszcie podkreślenia wymaga, że wybór forum rozpoznania

sprawy przysługuje sądowi tylko we wskazanych w przepisach sytuacjach. Dlatego

też, w okolicznościach niniejszej sprawy pozwany został pozbawiony możliwości

obrony swych praw, co czyniło postępowanie drugoinstancyjne nieważnym

w zakresie obejmującym posiedzenie, na którym wydano zaskarżony wyrok.

W chwili, gdy zapadł zaskarżony wyrok, obowiązywały przepisy ustawy z dnia

2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem,

przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz

wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Zgodnie z art. 15zzs1 ust. 1 tej ustawy

(w brzmieniu obowiązującym 3 listopada 2022 r.):

II CSKP 185/25

7

1) rozprawę lub posiedzenie jawne przeprowadza się przy użyciu urządzeń

technicznych umożliwiających przeprowadzenie ich na odległość z jednoczesnym

bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku (posiedzenie zdalne), z tym że osoby

w nim uczestniczące, w tym członkowie składu orzekającego, nie muszą przebywać

w budynku sądu;

2) od przeprowadzenia posiedzenia zdalnego można odstąpić tylko

w przypadku, gdy rozpoznanie sprawy na rozprawie lub posiedzeniu jawnym jest

konieczne, a ich przeprowadzenie w budynku sądu nie wywoła nadmiernego

zagrożenia dla zdrowia osób w nich uczestniczących;

3) przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego,

gdy nie można przeprowadzić posiedzenia zdalnego, a przeprowadzenie rozprawy

lub posiedzenia jawnego nie jest konieczne.

Z wymienionych uregulowań wynika, że rozprawa, o którą wnioskował

pozwany, powinna odbyć się co do zasady w postaci posiedzenia zdalnego.

Wyjątkowo natomiast można było odstąpić od jego przeprowadzenia, ale wówczas

powinno być wydane przez przewodniczącego stosowne zarządzenie, z którego

wynikałoby, że nie można było przeprowadzić posiedzenia zdalnego,

a przeprowadzenie rozprawy lub posiedzenia jawnego nie było konieczne. W aktach

sprawy nie ma jednak takiego zarządzenia.

Powyższe uchybienia formalnoprawne stanowiły już wystarczającą podstawę

do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Tym niemniej, zasadne było odniesienie się

również do podniesionych zarzutów naruszenia prawa materialnego.

Bezspornie OWU stanowiły integralną część łączącej strony umowy. Zgodnie

z § 22 ust. 5 pkt 5 OWU w razie powstania szkody całkowitej wysokość szkody

w uprawach dla owoców jabłoni i gruszy ustala się na 75% wartości plonu

głównego. Natomiast, w myśl art. 3851 § 1 k.c. postanowienia umowy zawieranej

z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego

prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając

jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Nie dotyczy to postanowień

określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli

zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.

II CSKP 185/25

8

Wprawdzie, w okolicznościach sprawy świadczeniem jest zapłata

odszkodowania, to jednak jest ono pochodną szkody. W związku z tym należy uznać,

że § 22 OWU dotyczy postanowienia określającego główne świadczenie pozwanego

(wysokość odszkodowania), a nadto zostało sformułowane w sposób jednoznaczny.

W rezultacie, stanowisko Sądów meriti, że postanowienie to podlegało kontroli pod

kątem abuzywności, nie jest przekonujące. Artykuł 3851 § 1 zdanie drugie k.c. taką

kontrolę postanowień określających główne świadczenia wprost wyklucza. Stąd,

zarzuty sformułowane w punktach 1 (1.a) i 2 (1.b) skargi kasacyjnej okazały się

uzasadnione.

Ustawa o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich jest o tyle

szczególnym aktem prawnym, że w kształtowaniu stosunku cywilnoprawnego

o charakterze ubezpieczeniowym bierze udział Skarb Państwa. Zgodnie z art. 1

ust. 2 u.u.u.r. dopłaty do składek z tytułu zawarcia umów ubezpieczenia, o których

mowa w ust. 1 pkt 1 i 2 oraz dotacja, o której mowa w ust. 1 pkt 3, są realizowane ze

środków budżetu państwa. Z kolei, w myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 u.u.u.r. ze środków

budżetu państwa są udzielane dopłaty do składek z tytułu zawarcia umów

ubezpieczenia m.in. od ryzyka wystąpienia szkód spowodowanych przez przymrozki

wiosenne. Zgodnie z art. 9 ust. 1 u.u.u.r. minister właściwy do spraw rolnictwa

zawiera z zakładami ubezpieczeń, które przedstawią ofertę z warunkami

ubezpieczenia upraw i zwierząt, umowy w sprawie dopłat. Artykuł 7 ust. 1 u.u.u.r.

stanowi, że dopłaty stanowią część należnych zakładom ubezpieczeń składek

z tytułu zawartych umów ubezpieczenia. Z kolei, zgodnie z art. 4 ust. 1 i ust. 2 u.u.u.r.

wnioski o zawarcie umów ubezpieczenia są składane przez producentów rolnych

w zakładach ubezpieczeń, które zawarły z ministrem właściwym do spraw rolnictwa

umowy w sprawie dopłat. Zakłady ubezpieczeń zawierają umowy ubezpieczenia

z producentami rolnymi do wyczerpania w danym roku limitu dopłat, których

wysokość dla danego zakładu ubezpieczeń określa się w umowach w sprawie dopłat.

W rezultacie należy uznać, że ustawa o ubezpieczeniach upraw rolnych

i zwierząt gospodarskich, choć stanowi uregulowanie z zakresu prawa zobowiązań,

respektujące chociażby zasadę dobrowolności wyboru stron stosunku

cywilnoprawnego, to jednak ze względu na uczestnictwo w nim środków budżetu

państwa, zawiera pewien element publicznoprawny. Innymi słowy, hybrydowość ta

II CSKP 185/25

9

wywiera wpływ na charakter norm prawnych, z których zbudowany jest analizowany

akt prawny.

Według art. 6 ust. 2 pkt 1 u.u.u.r. w ubezpieczeniu upraw, o których mowa

w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.u.u.r., zakład ubezpieczeń odpowiada za szkody spowodowane

przez m.in. przymrozki wiosenne, jeżeli szkody w plonie głównym wyniosą co

najmniej 10%. Odszkodowanie za szkody, o których mowa w art. 6 ust. 2 pkt 1 u.u.u.r.

mogło być pomniejszone o nie więcej niż 10% wartości tych szkód (art. 6 ust. 3 pkt 1

u.u.u.r. w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia 2025 r. – zob. ustawę z dnia

27 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt

gospodarskich).

Wykładnia semantyczna powyższych uregulowań prowadzi do wniosku, że

mają one charakter norm semiimperatywnych. Zakład ubezpieczeń odpowiada za

szkody spowodowane przez m.in. przymrozki wiosenne, jeżeli szkody w plonie

głównym wyniosą co najmniej 10%, a więc nie ponosi odpowiedzialności, gdy

wyniosą 9% i mniej. Jednakże może przyjąć na siebie odpowiedzialność za szkody

poniżej 10%. Natomiast, ustęp 3 art. 6 u.u.u.r. ma charakter ochronny wobec

producenta rolnego. Otóż, odszkodowanie za szkody spowodowane przez m.in.

przymrozki wiosenne może być pomniejszone o nie więcej niż 10% wartości tych

szkód. Zatem, może być pomniejszone o 9%, 8%, 7% i mniej procent, ale nie o 11%

i więcej. W konsekwencji, jeżeli postanowienia umowy ubezpieczenia lub OWU

wykluczałyby odpowiedzialność ubezpieczyciela za szkody w plonie głównym

wynoszące 10% i więcej, bądź przewidywały redukcję odszkodowania o 11% i więcej,

to byłyby sprzeczne z ustawą, o czym stanowi art. 58 § 1 k.c. Jednocześnie w takiej

sytuacji, co do zasady, znajdowałby zastosowanie art. 58 § 3 k.c., w myśl którego,

jeżeli nieważnością jest dotknięta tylko część czynności prawnej, czynność pozostaje

w mocy co do pozostałych części, chyba że z okoliczności wynika, iż bez

postanowień dotkniętych nieważnością czynność nie zostałaby dokonana.

Jednakże sprzeczność danego postanowienia umowy bądź OWU z ustawą

może wynikać nie tylko z przekroczenia wprost lub w pośredni sposób parametrów

wskazanych w art. 6 ust. 3 u.u.u.r., ale także wówczas, gdy przyjęty sposób ustalenia

odszkodowania będzie odbiegał od przesłanek wskazujących na mechanizm jego

II CSKP 185/25

10

wyliczenia, o których stanowi art. 6 ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 2 pkt 11a w zw. z art. 3

ust. 3 pkt 6 u.u.u.r. Zgodnie z art. 6 ust. 2 u.u.u.r. zakład ubezpieczeń odpowiada za

szkody w plonie głównym spowodowane przez przymrozki wiosenne, jeżeli szkody

w plonie głównym wyniosą co najmniej 10%. W myśl art. 3 ust. 2 pkt 11a u.u.u.r.

szkody spowodowane przez przymrozki wiosenne oznaczają szkody spowodowane

przez obniżenie się temperatury poniżej 0°C, w okresie od dnia 15 kwietnia do dnia

30 czerwca, polegające na całkowitym lub częściowym zniszczeniu roślin lub

całkowitej utracie plonu lub jego części. Natomiast art. 3 ust. 3 pkt 6 u.u.u.r. stanowi,

że za plon główny uznaje się w przypadku drzew i krzewów owocowych oraz

truskawek – owoce lub całe nasadzenia.

Podsumowując dotychczasowe rozważania należy uznać, że zarzut

sformułowany w punkcie 5 (1.e) skargi kasacyjnej okazał się chybiony. Wyliczenie

szkody musi bowiem odnosić się do plonu głównego, którym w przypadku drzew

owocowych są owoce lub całe nasadzenia. Zatem, powinna być ona ustalana, co do

zasady, jeżeli strony nie uzgodnią inaczej, według cen z daty zbierania plonów. Nie

wyklucza to szkody w postaci zniszczenia nasadzenia (wymarznięcia drzew). Jest to

jednak szkoda dodatkowa, różna od plonu w postaci owoców i jeżeli zaistnieje, to jej

wartość powinna być ustalana według daty wystąpienia przymrozków. Innymi słowy,

trwałe zniszczenie drzewa wywołuje szkodę składającą się z dwóch elementów,

ocenianych w różnych datach, drzewa jako rośliny i owoców jako pożytków

naturalnych.

W świetle art. 6 ust. 3 u.u.u.r., który stanowi, że odszkodowanie za szkody,

o których mowa w ustępie 2 pkt 1 art. 6 u.u.u.r. może być pomniejszone o nie więcej

niż 10% wartości tych szkód, musi być wykładany restrykcyjnie. Postanowienia

dotyczące udziału własnego oraz § 22 ust. 5 pkt 5 OWU powinny być ocenione

w kontekście wykładni takich pojęć, jak: szkoda, odszkodowanie oraz utracone

korzyści (lucrum cessans), w granicach, które zakreśla art. 6 ust. 3 ustawy. W sytuacji

ich przekroczenia nastąpi sankcja wadliwości czynności prawnej przewidziana

w art. 58 § 1 k.c. (bezwzględna nieważność), przy ewentualnym uwzględnieniu

art. 58 § 3 k.c. Kwestie te jednak nie były przedmiotem analizy Sądu ad quem i przy

ponownym rozpoznaniu sprawy powinny zostać poddane wnikliwej ocenie.

II CSKP 185/25

11

W tym stanie rzeczy orzeczono, jak w sentencji, na podstawie art. 39815 § 1

k.p.c. przy uwzględnieniu art. 386 § 2 i art. 108 § 2 k.p.c.

Jacek Grela

Marcin Łochowski

Maciej Kowalski

[S.J.]

[a.ł]