Sąd Najwyższy uchylił łączenie świadczeń dla M. G. z 18 tys. i 5 tys. zł

M. G. został oskarżony o to, że:

I/ w dniu 15 października 2025 r. w P. wol. lubelskiego, będąc uprzednio

skazanym za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości wyrokiem

łącznym Sądu Rejonowego w Zamościu, sygn. akt. II K 1157/22 na karę 1,5 roku

pozbawienia wolności, którą odbył w okresie od 27.09.2023 r. do 23.02.2025 r. i w

II KK 129/26

2

okresie obowiązującego, a orzeczonego tym wyrokiem dożywotniego zakazu

prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych kierował w ruchu lądowym po

drodze publicznej samochodem osobowym marki A. o nr rej. […] znajdując się w

stanie nietrzeźwości, gdzie badanie urządzeniem kontrolno-pomiarowym Alco-

Sensor IV o nr fabrycznym […] wykazało w bad. I - 0,88mg/l, bad. lI - 0,80mg/l,

natomiast urządzeniem Alkometr 32.0/04 o nr. fabrycznym […] wykazało w bad. I -

0,69mg/l, II - 0,64mg/l w wydychanym powietrzu - tj. o czyn z art. 178 § 4 k.k. w zw.

z art. 64 § 1 k.k.,

II/ w dniu 15 października 2025 r. w P. wol. […], kierując po drodze publicznej

samochodem marki A. o nr rej. […], nie zatrzymał się do kontroli drogowej i

kontynuował jazdę pomimo wydania polecenia zatrzymania pojazdu przy użyciu

sygnałów świetlnych i dźwiękowych przez patrol Policji, tj. o czyn z art. 178b k.k.

Sąd Rejonowy Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku na mocy

wyroku z dnia 26 stycznia 2026 r., sygn. akt II K 1461/25:

1/ oskarżonego M. G. uznał za winnego dokonania zarzucanego mu czynu z

pkt. I aktu oskarżenia, przy czym ustalił, że dożywotni zakaz prowadzenia wszelkich

pojazdów mechanicznych został orzeczony wyrokiem Sądu Rejonowego w

Hrubieszowie z dnia 22 czerwca 2022 r., w sprawie II K 703/22, tj. czynu

wyczerpującego dyspozycję art. 178a § 4 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. - i za to na

podstawie art. 178a § 4 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. wymierzył mu karę 2 lat

pozbawienia wolności;

2/ na podstawie art. 42 § 4 k.k. orzekł wobec oskarżonego dożywotni zakaz

prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych;

3/ na podstawie art. 43a § 3 k.k. orzekł od oskarżonego na rzecz Funduszu

Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej świadczenie pieniężne w

wysokości 18.000 złotych;

4/ na podstawie art. 178a § 5 k.k. w zw. z art. 44b § 2 k.k. orzekł wobec

oskarżonego przepadek równowartości pojazdu mechanicznego marki A. rok prod.

1990 o nr rej. […] w kwocie 1.500 złotych;

5/ uznał za winnego dokonania czynu z pkt. II wyczerpującego dyspozycję art.

178b k.k. - i za to wymierzył mu karę 8 miesięcy pozbawienia wolności;

II KK 129/26

3

6/ na podstawie art. 42 § 1a pkt 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego zakaz

prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat;

7/ na podstawie art. 43a § 2 k.k. orzekł od oskarżonego na rzecz Funduszu

Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej świadczenie pieniężne w

wysokości 5.000 złotych;

8/ na podstawie art. 85 § 1 i § 2 k.k. i art. 86 § 1 k.k. orzeczone kary

pozbawienia wolności połączył i wymierzył oskarżonemu karę łączną 2 lat i 5

miesięcy pozbawienia wolności;

9/ na podstawie art. 90 § 2 k.k. orzeczone środki karne w postaci zakazu

prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych połączył i orzekł wobec

oskarżonego łącznie dożywotni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów

mechanicznych;

10/ na podstawie art. 90 § 2 k.k. orzeczone środki karne w postaci świadczenia

pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy

Postpenitencjarnej połączył i orzekł wobec oskarżonego łącznie na rzecz Funduszu

Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej świadczenie pieniężne w

wysokości 20.000 złotych;

11/ zwolnił oskarżonego z kosztów sądowych, wydatkami obciążając Skarb

Państwa.

Orzeczenie to nie zostało zaskarżone przez strony i uprawomocniło się w

dniu 3 lutego 2026 r. W sprawie nie sporządzono uzasadnienia (k. 112-113 i 114).

Od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w Lublinie z

siedzibą w Świdniku z dnia 26 stycznia 2026 r., sygn. akt II K 1461/25, kasację wniósł

Prokurator Generalny.

Na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. zaskarżył wymieniony wyrok w pkt. 10, to jest

w części dotyczącej orzeczenia łącznego świadczenia pieniężnego na rzecz

Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, na niekorzyść

M. G.. Na podstawie art. 523 § 1 k.p.k., art. 526 § 1 k.p.k., art. 537 § 1 i 2 k.p.k.

zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa

karnego materialnego - art. 90 § 2 k.k., polegające na połączeniu dwóch świadczeń

pieniężnych, w kwocie: 18.000 zł i 5.000 zł, orzeczonych odpowiednio na podstawie

art. 43a § 3 k.k. i art. 43a § 2 k.k. na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz

II KK 129/26

4

Pomocy Postpenitencjarnej, tymże wyrokiem Sądu Rejonowego Lublin-Wschód w

Lublinie z siedzibą w Świdniku z dnia 26 stycznia 2026 r., a w ich miejsce orzeczeniu

łącznego środka karnego, w postaci świadczenia pieniężnego w wysokości 20.000

zł, na rzecz wskazanego Funduszu w sytuacji, gdy wskazane środki karne nie

podlegały łączeniu.

Podnosząc powyższy zarzut Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku

w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego

rozpoznania przez Sąd Rejonowy Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku,

w postępowaniu pierwszo-instancyjnym.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się być w sposób oczywisty

zasadna, co uprawniało do jej rozpoznania na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.

W punkcie 10 zaskarżonego wyroku Sąd Rejonowy Lublin-Wschód w Lublinie

z siedzibą w Świdniku na podstawie art. 90 § 2 k.k. połączył orzeczone środki karne

w postaci świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym

oraz Pomocy Postpenitencjarnej i orzekł wobec oskarżonego łącznie na rzecz

Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej świadczenie

pieniężne w wysokości 20.000 złotych.

Zgodnie z art. 90 § 2 k.k., w razie orzeczenia za zbiegające się przestępstwa

pozbawienia praw publicznych, zakazów lub obowiązku tego samego rodzaju, sąd

stosuje odpowiednio przepisy o karze łącznej.

Z utrwalonego w tej kwestii orzecznictwa Sądu Najwyższego oraz poglądów

doktryny jednoznacznie wynika, że z istoty rzeczy nie podlegają łączeniu środki, które

pozbawione są terminowego charakteru, tj. przepadek i środki kompensacyjne, a

także świadczenie pieniężne oraz podanie wyroku do publicznej wiadomości (por.

wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 31 marca 2009 r., V KK 415/08, OSNwSK

2009/1/85; z dnia 14 czerwca 2018 r., III KK 252/18, LEX nr 2511906). Również w

piśmiennictwie stwierdzono, że przepis art. 90 k.k. rozróżnia środki karne

podlegające łączeniu, zaliczając do nich pozbawienie praw publicznych oraz zakazy

tego samego rodzaju. Natomiast do środków karnych niepodlegających łączeniu

zaliczono środki wymienione w art. 39 pkt 7-8 k.k., czyli świadczenie pieniężne i

podanie wyroku do publicznej wiadomości. Środek karny w postaci świadczenia

II KK 129/26

5

pieniężnego orzekany jest każdorazowo na innej podstawie, co uzasadnia

kumulatywne stosowanie tego środka w razie orzeczenia go za co najmniej dwa

pozostające w zbiegu przestępstwa (por. P. Kardas, [w:] W. Wróbel (red.), Kodeks

karny. Część ogólna, Tom I. Część II. Komentarz do art. 53-116, wyd. V, WK 2016,

teza 10).

Słusznie więc skarżący wywodzi, że zastosowanie przez sąd meriti do

świadczeń pieniężnych przepisów o karze łącznej stanowiło rażącą obrazę art. 90 §

2 k.k., która miała istotny wpływ na treść wyroku, gdyż wskazane środki karne nie

podlegały łączeniu, co doprowadziło do nieuprawnionego obniżenia sumy świadczeń

pieniężnych, którą winien skazany uiścić na rzecz Funduszu Pomocy

Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej.

W rezultacie, Sąd Najwyższy uwzględniając kasację Prokuratora Generalnego

wniesioną na niekorzyść skazanego, na mocy art. 537 § 2 k.p.k., uchylił zaskarżony

wyrok w pkt 10 i nie przekazał sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania

Sądowi Rejonowemu Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku, gdyż byłoby

to bezprzedmiotowe.

[J.J.]

[r.g.]

Jerzy Grubba Andrzej Stępka Michał Laskowski