Pracownica sądu z Radzynia Podlaskiego zostanie osądzona przez inny sąd równorzędny

Sąd Rejonowy w Radzyniu Podlaskim postanowieniem z dnia 13 kwietnia

2026 r., sygn. akt II K 200/26, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie

sprawy X. Y. podejrzanej o czyn z art. 177 § 1 k.k., innemu sądowi równorzędnemu,

z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadniając swój wniosek sąd

wskazał, że w przedmiotowej sprawie podejrzana X. Y. jest zatrudniona w sądzie

właściwym miejscowo do rozpoznania sprawy II K 200/26 w charakterze sekretarza

II KO 50/26

2

sądowego, co może wywoływać niebezpieczeństwo dla obiektywnego rozpoznania

sprawy przez sąd właściwy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim zasługuje na

uwzględnienie.

Przepis art. 37 k.p.k. ma wyjątkowy charakter z uwagi na możliwość

odstąpienia od właściwości miejscowej sądu. Przekazanie sprawy powinno

nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą

zagrażać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, dobru wymiaru

sprawiedliwości. Za takie okoliczności można uznać tego rodzaju sytuacje, które

mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie, nawet

mylne, o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (zob.

postanowienie SN z dnia 18 lutego 2021 r., IV KO 4/21; postanowienie SN z dnia

15 maja 2023 r., III KO 41/23; postanowienie SN z dnia 27 lutego 2025 r., III KO

3/25).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, uznać

należy, że przytoczone we wniosku sądu meriti argumenty wskazują, że zachodzi

tego rodzaju okoliczność pozwalająca na przyjęcie, że dobro wymiaru

sprawiedliwości wymaga przekazania przedmiotowej sprawy do jej rozpoznania

innemu sądowi równorzędnemu. Z akt sprawy wynika, że sprawa X. Y., podejrzanej

o czyn z art. 177 § 2 k.k., trafiła do rozpoznania do Sądu Rejonowego w Radzyniu

Podlaskim, w którym to sądzie, w II Wydziale Karnym podejrzana pracuje w

charakterze sekretarza sądowego. Podejrzana, z uwagi na wykonywane obowiązki

zawodowe, pozostaje w relacjach zawodowych, a także osobistych z sędziami tego

sądu. Powyższe okoliczności jednoznacznie wskazują, że w takim układzie

procesowym mogłyby rodzić się wątpliwości co do bezstronnego i obiektywnego

rozpoznania sprawy przez ten sąd.

Zgodzić należy się z tezą, ugruntowaną już w licznych orzeczeniach Sądu

Najwyższego, że jeżeli stroną procesu jest sędzia, pracownik sądu lub inna osoba,

która ma ciągły bliski zawodowy, a także osobisty kontakt z sędziami - ten sąd nie

II KO 50/26

3

powinien orzekać w sprawie (zob. postanowienie SN z dnia 24 czerwca 2020 r.,

V KO 45/20; postanowienie SN z dnia 29 maja 2024 r., IV KO 56/24; postanowienie

SN z dnia 24 stycznia 2025 r., III KO 171/24; postanowienie SN z dnia 20 lutego

2025 r., V KO 22/25).

Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił przekazać

przedmiotową sprawę Sądu Rejonowego w Radzyniu Podlaskim do rozpoznania

innemu sądowi równorzędnemu, jednocześnie czyniąc zastrzeżenie, że decyzja

powyższa podyktowana jest troską o dobro wymiaru sprawiedliwości, albowiem

okoliczności tej sprawy, w sytuacji gdyby rozpoznawał ją sąd właściwy, mogłyby w

odczuciu społecznym wywołać wątpliwości co do obiektywności i rzetelności

prowadzonego postępowania (zob. postanowienie SN z dnia 25 października 2024

r., V KO 108/24).

Uwzględniając wskazane okoliczności uznano, że zaistniała podstawa

określona w art. 37 k.p.k. do przekazania przedmiotowej sprawy do rozpoznania

innemu sądowi równorzędnemu, tj. Sądowi Rejonowemu w Lubartowie,

położonemu w odległości stosunkowo bliskiej od sądu miejscowo właściwego.

Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji postanowienia.

[WB]

[r.g.]