Uniewinnienie P.T. z zarzutu narkotykowego uchylone, SN oddalił skargę obrońcy

Wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2025 r., sygn. akt III K 753/23, Sąd Rejonowy

dla Warszawy – Mokotowa w Warszawie uniewinnił P.T. od popełnienia

zarzucanego mu w akcie oskarżenia czynu z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca

2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 § 1 k.k.

II KS 20/26

2

Wyrok ten zaskarżyła prokurator Prokuratury Okręgowej w Warszawie

zarzucając „obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść wyroku, tj. art.

7 k.p.k., art. 410 k.p.k. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny

dowodów, z pominięciem zasad logiki, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego,

skutkującą błędną oceną zeznań A.Ż., P.P. złożonych w toku postępowania

przygotowawczego, poprzez błędną odmowę nadania im waloru wiarygodności

oraz zeznań E.Ż. poprzez nadanie im waloru wiarygodności i stwierdzenie, że

zeznania wszystkich wyżej wymienionych zawierają wewnętrzne sprzeczności,

fragmentami się wykluczają, w części nie pasującej do reszty materiału

dowodowego ocenionego przez sąd jako wiarygodny, co skutkowało

niedostatecznym umotywowaniem w wyroku przyjętej tezy o braku wiarygodności

wyjaśnień z postępowania przygotowawczego i przekroczeniem przez to granicy

swobodnej oceny dowodów czyniąc ją dowolną, co w konsekwencji doprowadziło

do uniewinnienia oskarżonego, podczas gdy całościowa, a nie wybiórcza ocena

zebranych dowodów ocenionych swobodnie (a nie dowolnie) z uwzględnieniem

zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego

prowadzi do wniosku, że oskarżony popełni zarzucony mu aktem oskarżenia czyn,

a w konsekwencji powyższego:

mający wpływ na treść zapadłego orzeczenia błąd w ustaleniach faktycznych

przyjętych za podstawę orzeczenia, polegający na nieprawidłowej, sprzecznej z

zasadami logicznego rozumowania interpretacji zgromadzonego w sprawie

materiału dowodowego prowadzącej do uznania, iż oskarżony P.T. nie popełnił

zarzucanego mu czynu, podczas gdy prawidłowa ocena dowodów prowadzi do

wniosku przeciwnego”.

W oparciu o ten zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.

Po rozpoznaniu tej apelacji Sąd Okręgowy w Warszawie wyrokiem z dnia 15

grudnia 2025 r., sygn. akt X Ka 1150/25, uchylił zaskarżony wyrok i sprawę

przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji.

Skargę od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca oskarżonego.

II KS 20/26

3

Zarzucił w niej „naruszenie art. 437 § 2 k.p.k. polegające na uchyleniu wyroku sądu

pierwszej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania mimo braku

ustawowych przesłanego (tak w oryginale – uwaga SN) do wydania orzeczenia

kasatoryjnego, w szczególności przy braku konieczności przeprowadzania

przewodu sądowego w całości”.

Podnosząc ten zarzut obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi odwoławczemu.

W pisemnej odpowiedzi na skargę prokurator Prokuratury Okręgowej w

Warszawie wniosła o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Skargę obrońcy uznać należało za niezasadną i to w stopniu oczywistym.

Nie ulega wątpliwości, że w zakresie rozpoznania skargi przez Sąd

Najwyższy mieści się wyłącznie zbadanie czy orzeczenie Sądu odwoławczego nie

jest dotknięte uchybieniem określonym w art. 439 § 1 k.p.k. oraz czy wydając w

sprawie wyrok kasatoryjny Sąd ten kierował się prawidłowo ustalonymi przez siebie

i uprawniającymi do takiego postąpienia przesłankami wymienionymi w art. 437 § 2

zdanie drugie k.p.k. (art. 539a § 3 k.p.k.).

W pierwszym rzędzie zwrócić należy uwagę na całkowicie błędne

twierdzenie autora skargi, że w niniejszej sprawie naruszono – na etapie

postępowania w instancji ad quem – przepis art. 437 § 2 k.p.k., ponieważ nie

zachodzi jego zdaniem przesłanka wydania przez Sąd odwoławczy wyroku

kasatorynego jaką jest konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości.

Wprawdzie Sąd odwoławczy wskazał w pkt. 5.3.1.2.1 uzasadnienia tę

przesłankę jako przyczynę i podstawę prawną uchylenia, rację ma jednak

oskarżyciel publiczny w odpowiedzi na skargę, że powodem uchylenia była w

rzeczywistości reguła ne peius z art. 454 § 1 k.p.k. powołana przez Sąd drugiej

instancji w pkt. 5.3.1.4.1. pisemnych motywów zaskarżonego wyroku.

W uchwale składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 20 września

II KS 20/26

4

2018 r., I KZP 10/18 (OSNKW 2018, z. 11, poz. 73) wskazano, że możliwość

uchylenia m.in. wyroku uniewinniającego lub umarzającego postępowanie i

przekazania sprawy do ponownego rozpoznania związana z regułą ne peius,

zachodzi dopiero w wtedy, gdy sąd odwoławczy – w wyniku usunięcia

stwierdzonych uchybień, stanowiących jedną z podstaw odwoławczych określonych

w art. 438 pkt 1-3 k.p.k. (czyli np. po uzupełnieniu postępowania dowodowego,

dokonaniu prawidłowej oceny dowodów, poczynieniu prawidłowych ustaleń

faktycznych) – stwierdza, że zachodzą podstawy do wydania wyroku skazującego,

czemu stoi na przeszkodzie zakaz wynikający z art. 454 § 1 k.p.k.

Sąd Okręgowy w Warszawie postąpił właśnie zgodnie z tą uchwałą

stwierdzając w sposób jednoznaczny, iż Sąd pierwszej instancji poczynił błędne

ustalenia faktyczne, będące konsekwencją dowolnej a nie swobodnej oceny

dowodów, które tworzą logiczną całość dającą podstawę do poczynienia ustaleń

odmiennych od tych, które poczynił Sąd pierwszej instancji, a które skutkowały

niezasadnym uniewinnieniem P.T. od zarzucanego mu czynu. Sąd ad quem dał

temu wyraz w swoim uzasadnieniu na s. 4 – 5 verte (k. 526 verte – 527 verte)

wykazując przyczyny podzielenia zarzutów podniesionych w apelacji oskarżyciela

publicznego, w tym w szczególności błędnej oceny depozycji świadków A.Ż. i P.P.

oraz wyjaśnień oskarżonego.

W tym stanie rzeczy uchylenie wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy –

Mokotowa w Warszawie, w oparciu o wskazany przez Sąd drugiej instancji przepis

art. 454 § 1 k.p.k. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania było w pełni

zasadne.

Na zakończenie niniejszego uzasadnienia wskazać należy skarżącemu, że

Sąd Najwyższy – z uwagi na prawne uwarunkowania rozwiązania konstrukcji skargi

od orzeczenia sądu odwoławczego – nie jest uprawniony do oceny prawidłowości

kontroli odwoławczej, tak jak czyni to na potrzeby kasacji. Może jedynie ocenić, czy

Sąd drugiej instancji wyczerpał dostępne mu środki by zweryfikować, czy

orzeczenie uniewinniające lub umarzające jest zasadne (zob. postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 12 stycznia 2022 r., IV KS 64/21).

II KS 20/26

5

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w części dyspozytywnej

postanowienia, co implikowało obciążenie oskarżonego kosztami postępowania

skargowego.

[WB]

[a.ł]