Prokurator nadał zażalenie po terminie, bo placówka Poczty zamknęła się wcześniej. SN nie przywrócił terminu

Sąd Dyscyplinarny przy Prokuratorze Generalnym, wydanym na rozprawie,

postanowieniem z dnia 12 marca 2025 r., sygn. akt [...], odmówił uwzględnienia

wniosków obwinionego X. Y. o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu w postępowaniu

dyscyplinarnym oraz zawieszenia postępowania dyscyplinarnego w sprawie.

Zażalenie na powyższe wniósł w dniu 20 marca 2025 r. (data stempla

pocztowego) obwiniony X. Y. zaskarżając je w całości i zarzucając błąd w

ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia polegający na uznaniu,

że materiał dowodowy zebrany w sprawie prowadzonej przed Sądem

Dyscyplinarnym przy Prokuratorze Generalnym wobec obwinionego prokuratora X.

Y. nie daje podstaw do wyznaczenia obrońcy z urzędy w postępowaniu

dyscyplinarnym oraz zawieszenia postępowania dyscyplinarnego w tej sprawie z

uwagi na długotrwałą przeszkodę uniemożliwiającą prowadzenia postępowania,

podczas gdy prawidłowa analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego

prowadzi do wniosku przeciwnego co miało wpływ na treść wydanego

postanowienia.

Na podstawie tak sformułowanego zarzutu skarżący wniósł o zmianę

zaskarżonego postanowienia poprzez wyznaczenie obrońcy z urzędu

w postępowaniu dyscyplinarnym i zawieszenie tego postępowania, przekazanie

zażalenia w celu jego rozpoznania do innego składu Sądu Dyscyplinarnego przy

II ZO 31/25

3

Prokuratorze Generalnym, ewentualnie przekazanie zażalenia w celu jego

rozpoznania do Sądu Najwyższego jako właściwemu.

Wnioskiem z dnia 25 marca 2025 r. obwiniony wniósł o przywrócenie

terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu Dyscyplinarnego przy

Prokuratorze Generalnym w Warszawie z dnia 12 marca 2025 r.

Zastępca Przewodniczącego Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze

Generalnym zarządzeniem z dnia 26 maca 2025 r. odmówił przyjęcia zażalenia

wskazując, że środek odwoławczy wnosi się w terminie 7 dni od daty

doręczenia/ogłoszenia postanowienia. Jak wynika ze stempla pocztowego,

obwiniony nadał zażalenie na postanowienie z dnia 12 marca 2025 r., w dniu 20

marca 2025 r., a więc po upływie 7 dniowego terminu. Wobec powyższego

należało odmówić przyjęcia środka odwoławczego.

Postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2025 r. Sąd Dyscyplinarny przy

Prokuratorze Generalnym odmówił X. Y. przywrócenia terminu do złożenia

zażalenia na postanowienie z dnia 12 marca 2025 r. w przedmiocie odmowy

wyznaczenia obrońcy z urzędu oraz odmowy zawieszenia postępowania.

Zażalenie na zarządzenie odmawiające przyjęcia zażalenia złożył w dniu

23 kwietnia 2025 r. obwiniony X. Y., zarzucając:

• obrazę przepisu postępowania art. 429 § 1 k.p.k. w zw. art. 171 pkt 1 ustawy

Prawo o prokuraturze polegającą na nieprawidłowym jego zastosowaniu co

w konsekwencji doprowadziło do niezasadnego przyjęcia, że zażalenie

złożone zostało po terminie co miało wpływ na treść wydanego zarządzenia,

• obrazę przepisu postępowania art. 429 § 2 k.p.k. oraz art. 466 § 1 i 2 k.p.k.

w zw. z art. 171 pkt 1 ustawy Prawo o prokuraturze polegającą na

nieprawidłowym zastosowaniu tych przepisów co w konsekwencji

doprowadziło do błędnego pouczenia obwinionego o możliwości złożenia

zażalenia do Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym, co miało

wpływ na treść wydanego zarządzenia.

II ZO 31/25

4

Podnosząc tak sformułowane zarzuty obwiniony wniósł o zmianę

zaskarżonego zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Sądu Dyscyplinarnego

przy Prokuratorze Generalnym poprzez przyjęcie do rozpoznania zażalenia z dnia

20 marca 2025 r., ewentualnie o jego uchylenie z uwagi na podniesione błędy

proceduralne w pouczeniu obwinionego o środku odwoławczym oraz rozpoznanie

zażalenia przez sąd pierwszej instancji.

Zażalenie na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do

złożenia zażalenia na postanowienie z dnia 12 marca 2025 r., wniósł w dniu

7 maja 2025 r. X. Y. zaskarżając je w całości, zarzucając:

• obrazę przepisu postępowania art. 7 k.p.k. w zw. z art. 171 pkt 1 ustawy

Prawo o prokuraturze polegającą na dowolnej a nie swobodnej ocenie

przeprowadzonych w sprawie dowodów, dowolnym ustaleniu, że do

wiadomości publicznej podano informację o zmianie godzin funkcjonowania

placówki pocztowej - niezgodnie z zasadami prawidłowego rozumowania

wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego co doprowadziło do

nieprawidłowych wniosków i co miało wpływ na treść orzeczenia,

• błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia w wyniku

naruszenia reguł rządzących swobodną oceną dowodów – „błąd dowolności”

polegający na przyjęciu że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie daje

podstaw do uznania że niedotrzymanie terminu do złożenia zażalenia na

postanowienie z dnia 12 marca 2025r. w przedmiocie odmowy wyznaczenia

obrońcy z urzędu oraz odmowy zawieszenia postępowania nastąpiło

z przyczyn od strony niezależnych podczas gdy prawidłowa analiza

zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do odmiennego

wniosku co miało wpływ na treść orzeczenia.

Na podstawie takich zarzutów obwiniony wniósł o zmianę zaskarżonego

postanowienia poprzez przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na

postanowienie z dnia 12 marca 2025 r. Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze

Generalnym w przedmiocie odmowy wyznaczenia obrońcy z urzędu oraz odmowy

II ZO 31/25

5

zawieszenia postępowania, gdyż utrzymanie orzeczenia w mocy byłoby rażąco

niesprawiedliwe.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie na postanowienie z 14 kwietnia 2025 r. odmawiające przywrócenia

terminu do złożenia zażalenia na postanowienie z dnia 12 marca 2025 r.,

w przedmiocie odmowy wyznaczenia obrońcy z urzędu oraz odmowy zawieszenia

postępowania nie jest zasadne.

Należy przypomnieć, iż warunkiem formalnym wniosku o przywrócenie

terminu, o którym mowa w art. 126 § 1 k.p.k., jest po pierwsze, wykazanie, że

niedotrzymanie terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od strony niezależnych, po

drugie, złożenie tego wniosku w terminie 7 dni od daty ustania przeszkody, która

uniemożliwiała dokonanie określonej czynności w ustawowym terminie, a trzecim

warunkiem formalnym jest złożenie pisma procesowego, co do którego strona

uchybiła terminowi, a które powinna złożyć wcześniej. Przyczyną niezależną od

strony jest taka okoliczność, której strona nie mogła usunąć i dokonać wymaganej

przez prawo czynności we właściwym czasie (por. np. postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 24 marca 1997 r., sygn. akt V KZ 28/97, Prok. i Pr. 1997, nr 6,

poz. 9). Za takie przyczyny mogą być więc uznane jedynie okoliczności, na które

wnioskujący nie miał żadnego wpływu.

Warunek taki nie został jednak spełniony w realiach niniejszej sprawy.

Należy zauważyć, że obwiniony był obecny podczas ogłoszenia postanowienia

z dnia 12 marca 2025 r. o odmowie uwzględnienia wniosków o wyznaczenie mu

obrońcy z urzędu w postępowaniu dyscyplinarnym oraz zawieszenia postępowania

dyscyplinarnego w sprawie. Został także pouczony o prawie i terminie złożenia

środka odwoławczego, a zatem od tego dnia dysponował wiedzą o treści zapadłej

decyzji w sprawie jego wniosków. Przeszkody uniemożliwiającej wniesienie

zażalenia w terminie nie mogło stanowić skrócone godziny pracy placówki Poczty

Polskiej w W., przy […] do godziny do 21:30. Trudno bowiem uznać, że opóźnienie

w nadaniu przesyłki z środkiem zaskarżenia nastąpiło bez winy strony. Fakt

skrócenia godzin funkcjonowania placówki Poczty Polskiej do godziny 21:30 był

II ZO 31/25

6

powszechnie znany już od 10 marca 2025 r., a to że obwiniony dowiedział się o tym

fakcie dopiero po dotarciu na miejsce nie może być uznane za okoliczność

usprawiedliwiającą. Co więcej, obwiniony jak twierdzi, sprawdził w Internecie

godziny urzędowania placówki, jednakże nie przedstawił żadnego dowodu

świadczącego o tym, że w istocie informacja tam podana była błędna oraz na jakim

portalu dokonał tego sprawdzenia.

Rację zatem należy przyznać Sądowi Dyscyplinarnemu przy Prokuratorze

Generalnym, że strona ma pełne prawo do dokonania określonej czynności

procesowej nawet w ostatnim dniu terminu zawitego, niemniej jednak musi wziąć

pod uwagę, że wiąże się to z dużym ryzykiem braku jej dokonania. Już na

marginesie dodać należy, że ową przesyłkę obwiniony mógł nadać także za

pośrednictwem innego operatora pocztowego. W pobliżu siedziby Poczty Polskiej

dostępne były również inne całodobowe punkty nadania przesyłek.

Wobec powyższego postanowienie z dnia 14 kwietnia 2025 r. należało

utrzymać w mocy, gdyż obwiniony nie wykazał, że niedotrzymanie przez niego

terminu zawitego nastąpiło z przyczyn od niego niezależnych.

Mając powyższe na uwadze konieczne jest wskazanie, że utrzymanie

w mocy postanowienia Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym

z dnia 14 kwietnia 2025 r. o odmowie przywrócenia terminu do złożenia środka

odwoławczego, spowodowało konieczność pozostawienia bez rozpoznania

zażalenia obwinionego na postanowienie Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze

Generalnym z dnia 12 marca 2025 r., jako bezprzedmiotowego.

Podkreślić należy, że obwiniony jest prokuratorem, a więc osobą, która

winna znać obowiązujące podstawowe w tym zakresie przepisy procedury karnej,

odpowiednio stosowane w postępowaniu dyscyplinarnym, poprzez odesłanie z art.

171 pkt 1 ustawy prawo o prokuraturze.

Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w części dyspozytywnej

postanowienia.

[M. T.]

II ZO 31/25

7

[r.g.]