Sąd Najwyższy odrzucił wniosek spółki o zbadanie niezawisłości sędziego SN

Pełnomocnik T. sp. z o.o. w K. (dalej: „Wnioskodawca”) w imieniu pozwanej

spółki na podstawie art. 29 § 5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie

Najwyższym (dalej: „u.s.n.”) wniósł o stwierdzenie, że sędzia Sądu Najwyższego

Piotr Telusiewicz wyznaczony do rozpoznania w sprawie I CSK 3870/23 wniosku o

przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie spełnia wymogów niezawisłości i

bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i

postępowaniu po powołaniu, tj. o stwierdzenie istnienia w danej sprawie przesłanek,

o których mowa w art. 29 § 5 u.s.n. Wniósł również o przeprowadzenie dowodu z

publikowanych na stronach Krajowej Rady Sądownictwa Uchwał KRS dla ustalenia

okoliczności związanych z nominowaniem sędziego przez KRS, przebiegu kariery

III CB 20/24

2

zawodowej i awansów zawodowych w okresie funkcjonowania zmienionej KRS i

wydruku kopii pisma z 16 grudnia 2009 r. dla ustalenia treści pisma w tym

okoliczności jego wystosowania do wskazanych adresatów.

Wnioskodawca przytoczył okoliczności związane z powołaniem

wspomnianego Sędziego Sądu Najwyższego. Przedstawił również swoją ocenę

prawidłowości tego procesu nominacyjnego i wskazał, że „pozwanego bulwersuje

dobór składów orzekających w jego sprawie spośród tej samej grupy sędziów

orzekających w tych samych sądach[…], głównie absolwentów KUL (…),

awansujących na podstawie wniosków KRS w składzie ukształtowanym, w trybie

określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. i co oczywiste powiązanych

ze sobą. (…) O ile taka bieżność do pewnego stopnia była usprawiedliwiona

na poziomie rozpoznania sprawy w I i II instancji z uwagi na właściwość miejscową,

o tyle można sobie wyobrazić, że w Sądzie Najwyższym, są sędziowie nie powołani

przez nową KRS, nie kończący KUL-u i nie orzekający wcześniej w sądach […]

Wnioskodawca wskazał, że Sędzia objęty wnioskiem odebrał powołanie

6 grudnia 2023 r., a niniejsza sprawa została przydzielona do jego referatu

15 grudnia 2023 r. Z tych względów wymóg wynikający z art. 29 § 5 u.s.n.,

dotyczący wskazania okoliczności dotyczących postępowania sędziego po

powołaniu nie może być zrealizowany. Nie wyjaśnił przy tym, w jaki sposób

dostrzegane przez niego kwestie mogą doprowadzić do naruszenia standardu

niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy, konkretnie

z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru sprawy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 29 § 5 u.s.n. dopuszczalne jest badanie spełnienia

przez sędziego Sądu Najwyższego lub sędziego delegowanego do pełnienia

czynności sędziowskich w Sądzie Najwyższym wymogów niezawisłości

i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu

i jego postępowania po powołaniu, na wniosek uprawnionego, o którym mowa

w § 7, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może to doprowadzić do naruszenia

III CB 20/24

3

standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego wpływ na wynik sprawy

z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego oraz charakteru spraw.

Zgodnie z art. 29 § 9 u.s.n. wniosek o przeprowadzenie takiego badania

powinien czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego,

a ponadto zawierać: żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki,

o których mowa w art. 29 § 5 u.s.n., (pkt 1) oraz przytoczenie okoliczności

uzasadniających żądanie wraz z dowodami na ich poparcie (pkt 2).

Przytoczone

unormowanie stanowi o konstrukcji omawianego wniosku;

niedochowanie tych wymagań skutkować musi jego odrzuceniem – bez wzywania

wnioskodawcy do uzupełnienia braków formalnych, co wprost wynika z art. 29 § 10

zd. 1 u.s.n.

Wnioskodawca niewątpliwie wskazał, jakie okoliczności towarzyszące

powołaniu Sędziego objętego wnioskiem przekładają się – w jego przekonaniu –

na spełnienie przez tego Sędziego wymagań niezawisłości i bezstronności.

Analiza argumentacji prowadzi jednak do wniosku, że w żadnym zakresie nie

przedstawił on zastrzeżeń do sposobu postępowania Sędziego po powołaniu go na

urząd sędziego Sądu Najwyższego. Nie wyjaśnił również, jak postrzega związek

elementów wskazanych w art. 29 § 6 in principio u.s.n. z wpływem na wynik sprawy.

Tymczasem nie budzi wątpliwości, że wniosek, o którym mowa w art. 29 § 6 u.s.n.,

musi zawierać wszystkie elementy wymienione w art. 29 § 5 u.s.n. – przepis ten

wymaga bowiem badania spełnienia przez danego sędziego określonych wymagań

„z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu i” (nie: lub) „jego

postępowania po powołaniu” (zob. postanowienia SN z: 15 marca 2023 r., III CB

22/22 oraz z 23 grudnia 2024 r., III CB 53/24, 30 maja 2025 r., II PUB 6/25).

Nadto okoliczności, które Wnioskodawca wiąże z powołaniem Sędziego

objętego wnioskiem na urząd sędziego Sądu Najwyższego, nie dotyczą w istocie

tego konkretnego sędziego, lecz mają charakter systemowy. Tymczasem z art. 29

§ 5 u.s.n. wynika, że powinny one dotyczyć konkretnie danego sędziego.

Przedmiotem badania w postępowaniu takim jak niniejsze jest bowiem niezawisłość

i bezstronność konkretnego sędziego, a nie ogólne rozwiązania legislacyjne

III CB 20/24

4

związane z systemem powoływania sędziów (zob. postanowienie SN z 11 lipca

2024 r., III CB 49/24, i przywołane tam orzecznictwo).

Wobec powyższego wniosek podlegał odrzuceniu na podstawie art. 29 § 10

zd. 1 u.s.n.

Paweł Księżak

(M.M.)

[a.ł]