Zażalenie dłużnika sporządzone bez adwokata lub radcy odrzucone przez Sąd Najwyższy

Postanowieniem z 24 lutego 2026 r. Sąd Rejonowy w Radomsku odrzucił

skargę A.D. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia

wobec jej niedopuszczalności.

Przyczyną odrzucenia środka zaskarżenia była po pierwsze

niedopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

postanowienia sądu oddalającego skargę A.D. na czynność komornika sądowego.

Po drugie niedochowanie przymusu adwokacko-radcowskiego.

Od postanowienia Sądu Rejonowego dłużnik A.D. osobiście złożył zażalenie.

Skarżący zakwestionował okoliczności powołania na stanowisko asesora sądowego

przez nieprawidłowo ukształtowaną KRS, jak również powołał się na nieprawidłowe

ustalenia stanu faktycznego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3941 § 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje

m.in. na postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Celem przymusu adwokacko-radcowskiego (art. 871 k.p.c.), który obejmuje

także wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

orzeczenia, jest zapewnienie wniesionemu środkowi zaskarżenia odpowiedniego

poziomu merytorycznego. Sporządzenie zażalenia osobiście przez stronę

pozbawioną zdolności postulacyjnej jest dotknięte brakiem nieusuwalnym i powoduje

konieczność odrzucenia zażalenia a limine bez uprzedniego wzywania do

uzupełnienia tego braku.

Nieusuwalność wady środka zaskarżenia kierowanego do Sądu

Najwyższego, polegającej na jego wniesieniu przez stronę pozbawioną zdolności

postulacyjnej, która skutkuje koniecznością odrzucenia tego środka bez możliwości

jej sanowania, została potwierdzona w licznych orzeczeniach Sądu Najwyższego

(zob. np. postanowienia SN: z 28 maja 2025 r., III CZ 12/25; z 13 grudnia 2023 r.,

III CZ 266/23; z 13 lipca 2022 r., III CZ 229/22; z 27 czerwca 2023 r., III CZ 118/23;

III CZ 82/26

3

z 14 czerwca 2022 r., III CZ 197/22; z 24 marca 2022 r., III CZ 120/22 oraz

z 18 czerwca 2021 r., V CZ 39/21).

W niniejszej sprawie zażalenie zostało sporządzone i podpisane osobiście

przez dłużnika – A.D.

Zażalenie sporządzone i podpisane przez stronę nie mającą zdolności

postulacyjnej przed Sądem Najwyższym jest dotknięte brakiem formalnym

nieusuwalnym, skutkującym odrzuceniem środka odwoławczego jako

niedopuszczalnego, bez wzywania do uzupełniania tego braku i bez możliwości jego

usunięcia przez pełnomocnika (zob. postanowienia SN: z 28 marca 2025 r.,

III CZ 26/25; z 29 października 2025 r., III CZ 71/24).

Z tej przyczyny Sąd Najwyższy na podstawie art. 39821 w zw. z art.

3941 § 1 i 3 w zw. art. 397 § 3 k.p.c. odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.

Wprawdzie P. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wniosła

odpowiedź na zażalenie, jednakże wniosek wierzyciela o przyznanie kosztów

postępowania zażaleniowego podlegał oddaleniu, bowiem został powiązany z

oddaleniem zażalenia (zob. postanowienie SN z 3 lutego 2026 r., I CSK 3112/25).

(P.H.)

[a.ł]