Zastępczą karę wyliczono od 8 zamiast 10 miesięcy ograniczenia wolności. SN uchylił postanowienie w tej części

Prawomocnym wyrokiem łącznym z dnia 17 lutego 2025 r., sygn. akt III K

1211/24 Sąd Rejonowy w Bielsku – Białej orzekł wobec skazanego M. N. karę łączną

roku i 7 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej

IV KK 373/26

2

kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 20 godzin w stosunku

miesięcznym.

Postanowieniem z dnia 7 lipca 2025 r., sygn. akt III 1 Ko 1037/25, Sąd

Rejonowy w Bielsku - Białej na mocy art. 64 § 1 k.k.w., 65 § 1 k.k.w. oraz 624 § 1

k.p.k. postanowił:

„1 uznać karę ograniczenia wolności orzeczoną wobec skazanego M. N. s. B.

i B.1 ur. […]r. w B. wyrokiem Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej z 17 lutego 2023 r.

w sprawie o sygn. akt III K 1211/24 za wykonaną w wymiarze 9 miesięcy;

2. zarządzić wobec skazanego M. N. s. B. i B. 1. ur. […]r. wykonanie

zastępczej kary pozbawienia wolności w wymiarze 4 miesięcy w zamian za karę

ograniczenia wolności w wymiarze 8 miesięcy polegającą na wykonywaniu

nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w ilości 20 godzin miesięcznie,

orzeczoną wobec ww. prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej

z 17 lutego 2023 r. w sprawie o sygn. akt III K 1211/24;

3. zwolnić skazanego od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie

wykonawcze i obciążyć nimi Skarb Państwa.”

Postanowienie uprawomocniło się bez zaskarżenia w dniu 29 sierpnia 2025 r.

Kasację w tej sprawie złożył Prokurator Generalny. Zaskarżając powyższe

postanowienie w całości na niekorzyść skazanego M. N. wskazał na „rażące i mające

istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisów prawa karnego

wykonawczego, a mianowicie art. 65 § 1 k.k.w. w zw. z art. 12c k.k.w., polegające na

nieprawidłowym - bo sprzecznym z określoną w powyższych przepisach regułą

obliczania wymiaru zastępczej kary pozbawienia wolności w zamian za pozostałą do

wykonania karę ograniczenia wolności - orzeczeniu wobec skazanego M.N.

zastępczej kary pozbawienia wolności w wymiarze 8 miesięcy, w sytuacji gdy

pozostały do wykonania okres orzeczonej wobec skazanego kary ograniczenia

wolności wyrokiem łącznym Sądu Rejonowego w Bielsku-Białej z dnia 17 lutego

2025 r. o sygn. akt III K 1211/24, obligował Sąd przy uwzględnieniu treści

wskazanych przepisów do określenia zastępczej kary pozbawienia w wymiarze 150

dni.”

IV KK 373/26

3

W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy

Sądowi Rejonowemu w Bielsku - Białej do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym, choć od razu trzeba wskazać, że

zarzutem kasacji objęte jest tylko rozstrzygnięcie w pkt 2 kasacji. Skoro skarżący nie

kwestionuje w kasacji określenia kary ograniczenia wolności, którą uznano za

wykonaną w pkt 1 zaskarżonego postanowienia, to jasne jest, że zakresem

zaskarżenia nie objęto całego postanowienia, ale tylko rozstrzygnięcie w pkt 2 tego

postanowienia. Po drugie, w pkt 2 zaskarżonego postanowienia nie określono w

oparciu o art. 12c k.k.w. ilości dni, które skazany miałby odbyć w ramach zastępczej

kary pozbawienia wolności, a tylko wadliwie ustalono ilość miesięcy zastępczej kary

pozbawienia wolności. Zatem nie mogło dojść do obrazy art. 12c k.k.w.

Na wstępie trzeba wskazać, że prawidłowo w kasacji wykazano, iż

prawomocne postanowienie o zarządzeniu wykonania zastępczej kary pozbawienia

wolności jest orzeczeniem kończącym postępowanie wykonawcze we wskazanym

zakresie i od tego postanowienia może być wywiedziona kasacja podmiotu

wskazanego w art. 521 § 1 k.p.k. (por. np. postanowienia: z dnia 10 lutego 2025 r.,

V KK 452/24; 3 czerwca 2014 r., IV KK 427/13, 18 października 2018 r., IV KK

392/17).

Odnosząc się zaś do zarzutu kasacji stwierdzić trzeba, że trafnie skarżący

wykazał, iż w sprawie tej przy określaniu wymiaru zastępczej kary pozbawienia

wolności w zamian za karę ograniczenia wolności, wadliwie ustalono wymiar kary

ograniczenia wolności, która podlegała zamianie jako niewykonana (zamiast

przyjęcia 10-ciu miesięcy przyjęto 8 miesięcy), a skutkiem tego uchybienia było

nieprawidłowe określenie wymiaru zastępczej kary pozbawienia wolności. Zgodnie

z art. 65 § 1 z d. drugie k.k.w. w razie, gdy skazany wykonał część kary ograniczenia

wolności, sąd zarządza wykonanie zastępczej kary pozbawienia wolności w

wymiarze odpowiadającym karze ograniczenia wolności pozostałej do wykonania,

przyjmując, że jeden dzień zastępczej kary pozbawienia wolności jest równoważny

dwóm dniom kary ograniczenia wolności.

Niesporne jest w niniejszej sprawie wykonanie przez skazanego kary 9

miesięcy ograniczenia wolności z orzeczonej wobec niego wyrokiem Sądu

IV KK 373/26

4

Rejonowego w Bielsku- Białej z dnia 17 grudnia 2021 r., sygn. akt IX K 1310/21 kary

roku i 6 miesięcy ograniczenia wolności, objętej następnie wyrokiem łącznym tego

sądu wydanym w dniu 17 lutego 2025 r. w sprawie o sygn. akt IIIK 1211/24. Uznanie

zatem kary ograniczenia wolności orzeczonej w sprawie o sygn. akt IX K 1310/21 za

wykonaną w wymiarze 9 miesięcy spowodowało, iż skazanemu pozostała do

wykonania z orzeczonej w sprawie o sygn. akt III K 1211/24 kary łącznej roku i 7

miesięcy ograniczenia wolności, kara ograniczenia wolności w wymiarze 10 miesięcy

a nie 8 miesięcy - jak błędnie orzeczono w zaskarżonym postanowieniu. W

zaskarżonym postanowieniu nie wskazano ilości dni kary pozbawienia wolności,

którą skazany winien odbyć w ramach kary zastępczej za karę ograniczenia wolności.

Jest jasne, że skoro jeden dzień zastępczej kary pozbawienia wolności jest

równoważny dwóm dniom kary ograniczenia wolności, zastępcza kara pozbawienia

wolności orzeczona prawidłowo na podstawie przepisu art. 65 § 1 k.k.w. powinna w

tym wypadku wynosić 150 dni. Wskazane w kasacji uchybienie miało niewątpliwie

istotny wpływ na treść postanowienia, skoro doszło do zarządzenia wykonania

zastępczej kary pozbawienia wolności w zaniżonym wymiarze.

Z tych względów należało orzec jak w postanowieniu.

[J.J.]

[a.ł]