Zażalenie w sprawie sędziego z Białegostoku przekazane Sądowi Rejonowemu w Olecku

Sąd Rejonowy w Białymstoku postanowieniem z dnia 2 października 2026 r. w

sprawie III Kp 2560/26, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy z

zażalenia S. B. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w Olecku z dnia 15

września 2026 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia śledztwa o czyn z art. 231 § 1 k.k. w

zb. z art. 271 § 1 k.k. w zb. z art. 256 § 1 i 1a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. wobec stwierdzenia,

że nie zawiera on znamion czynu zabronionego, innemu sądowi równorzędnemu z uwagi

na dobro wymiaru sprawiedliwości.

IV KO 141/26

2

Sprawa ta została zainicjowana zawiadomieniem S.B. o podejrzeniu popełnienia

przestępstwa przez przekroczenie uprawnień i poświadczenie nieprawdy przez sędziego

Sądu Rejonowego w Białymstoku w wyroku i jego uzasadnieniu w sprawie III K 896/25.

Zażalenie na postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa wywiódł zawiadamiający,

zarzucając obrazę prawa procesowego oraz prawa materialnego i wniósł m.in. o uchylenie

orzeczenie i przekazanie sprawy Prokuraturze Rejonowej w Olecku „do ponownego

rozpoznania”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zastosowanie instytucji przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi

równorzędnemu w trybie art. 37 § 1 k.p.k., ze względu na jej wyjątkowy charakter, może

nastąpić tylko wtedy, gdy występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione

przekonanie o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy w danym sądzie.

Warunkiem przekazania sprawy w tym trybie będzie więc tylko taka okoliczność, która u

postronnego i niezainteresowanego sposobem rozstrzygnięcia danej sprawy obserwatora

procesu może zrodzić podejrzenie braku obiektywizmu w jej rozpoznaniu przez właściwy

sąd.

W ocenie Sądu Najwyższego okoliczność taka zaistniała w rozważanej sprawie.

Sprawa dotyczy rzekomego popełnienia przestępstwa przez sędziego Sądu właściwego

do rozpoznania zażalenia i to w związku z działalnością orzeczniczą tego sędziego.

Wprawdzie nie ma żadnych podstaw aby twierdzić, że wszyscy sędziowie Sądu

Rejonowego w Białymstoku utracili kwalifikacje do obiektywnego rozpoznania zażalenia,

jednak zaistniała sytuacja procesowa może stwarzać w opinii publicznej przekonanie o

braku warunków do właściwego rozstrzygnięcia sprawy oraz braku zdolności wszystkich

sędziów tego Sądu do zachowania bezstronności. Regulacja art. 37 § 1 k.p.k. ma służyć

wyeliminowaniu rzeczywistych zagrożeń dla orzekania w sytuacjach, w których – ze

względu na dobro wymiaru sprawiedliwości – wszyscy sędziowie danego sądu nie

gwarantują bezstronności, albo gdy w opinii publicznej może zrodzić się, nawet nietrafne,

przekonanie o braku warunków do bezstronnego i niezawisłego orzekania.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy uznał, podobnie jak wcześniej w

sprawie IV KO 4/26, że w realiach sprawy może zrodzić się obawa, iż rozpoznanie

zażalenia przez Sąd właściwy może zostać uznane za orzekanie niejako we własnej

IV KO 141/26

3

sprawie, co przesądziło o potrzebie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi

równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.

[J.J.]

[a.ł]