Sąd Najwyższy nie przekazał sprawy radcy prawnego do innego sądu

Do Sądu Okręgowego w Katowicach w dniu 27 grudnia 2024 r. wpłynął akt

oskarżenia przeciwko m.in. M.T. o popełnienie czynu zabronionego z art. 18 § 1 k.k.

w zw. z art. 296 § 1 i 2 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., w dniu 2

grudnia 2025 r. został otwarty przewód sądowy w sprawie i do dnia 18 czerwca

2026 r. zaplanowano terminy kolejnych czynności procesowych.

Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2026 r. Sąd właściwy miejscowo do

rozpoznania sprawy zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy

innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. W uzasadnieniu wskazał, że

IV KO 50/26

2

procedowanie w sprawie M.T. przez Sąd Okręgowy w Katowicach godziłoby w

dobro wymiaru sprawiedliwości albowiem oskarżony, który pełni zawód radcy

prawnego, występował przed tutejszym sądem.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Inicjatywa Sądu terytorialnie właściwego nie zasługiwała na uwzględnienie.

Sąd Okręgowy w Katowicach nie wykazał w sposób wystarczający, że

zachodziły realne przesłanki do zastosowania wyjątku z art. 37 k.p.k. Nie można

było zgodzić się z koncepcją przedstawioną w postulacie, że w sprawie M.T.

zaistniały uwarunkowania, które upoważniałyby do racjonalnego twierdzenia, że

charakter jego pracy, z którym wiązało się występowanie m.in. przed Sądem

Okręgowym w Katowicach, stanął na przeszkodzie do bezstronnego rozpatrzenia

sprawy przez Sąd właściwy terytorialnie.

Przede wszystkim należało stwierdzić, że delegacja na podstawie art. 37

k.p.k. oparta na fakcie istnienia relacji służbowych oskarżonego z sędziami

nasuwałaby niesłuszny wniosek, że w każdym wypadku, gdy sprawa w jakikolwiek

sposób dotyczy osoby powiązanej z danym sądem, to wszyscy bez wyjątku

sędziowie orzekający w tej jednostce organizacyjnej sądownictwa powszechnego

nie są w stanie w sposób niezależny i niezawisły rozpoznać sprawy. Taka sytuacja

z pewnością nie zachodzi w niniejszej sprawie, w której najpierw postanowieniem z

10 kwietnia 2016 r. Sąd Okręgowy w Katowicach nie uwzględnił wniosku

oskarżonego o wyłączenie sędziego sprawozdawcy od rozpoznawania jego sprawy,

a do dnia dzisiejszego żaden z sędziów orzekających w katowickim Sądzie

Okręgowym, liczącym aż 21 wydziałów, z których cztery są to wydziały karne, nie

złożył wniosku w trybie art. 41 § 1 k.p.k. o wyłączenie go, wobec czego nie można z

góry przesądzić, że w stosunku do wszystkich sędziów orzekających w Sądzie

Okręgowym w Katowicach istnieją ograniczenia do orzekania w sprawie V K 4/25.

Wymienione w wystąpieniu orzeczenie IV KO 21/26 służące dla poparcia

tezy o konieczności dokonania delegacji, dotyczyło całkowicie innego stanu

faktycznego: oskarżony był synem sędziego i nie miało żadnego przełożenia na

omawianą sprawę.

IV KO 50/26

3

Argumentacja zastosowana w wystąpieniu o braku zdolności do

bezstronnego rozpoznania sprawy, w której oskarżonym jest radca prawny, okazała

się dowolnym i gołosłownym twierdzeniem i jako taka nie mogła się ostać.

Uwzględniając całokształt przeprowadzonych wyżej rozważań, Sąd

Najwyższy postanowił jak na wstępie.

[WB]

[a.ł]