Sąd najwyższy

Sąd Rejonowy dla Łodzi – Widzewa w Łodzi wyrokiem z dnia 4 lipca 2024 r.,

sygn. akt IV K 991/23:

1. uznał R.R. za winnego tego, że w dniu 14 sierpnia 2023 r. w Ł., doprowadził W.J.

przemocą polegającą na złapaniu rękoma za szyję i duszeniu, czym spowodował

obrażenia w postaci zasinienia i otarć naskórka na szyi oraz zasinienia na klatce

V KK 288/26

2

piersiowej i kończynach górnych, naruszające czynności narządu ciała na okres

poniżej 7 dni, włożeniu kciuków do ust, wykręcaniu rąk, ciągnięciu za włosy i

przewróceniu pokrzywdzonej na łóżko oraz kierując wobec niej groźby uszkodzenia

ciała jej i jej najbliższych, do obcowania płciowego, tj. popełnienia czynu art. 197 §

1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to, z zastosowaniem art. 4 § 1

k.k., na podstawie art. 197 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył mu karę 3 lat

pozbawienia wolności,

2. na podstawie art. 41a § 1 i § 4 k.k. w zw. z art. 43 § 1 k.k. orzekł wobec

oskarżonego zakaz kontaktowania się z pokrzywdzoną W.J. oraz zakaz zbliżania

się do pokrzywdzonej na odległość mniejszą niż 100 m na okres 6 lat;

3. na podstawie art. 46 § 2 k.k. orzekł od oskarżonego na rzecz pokrzywdzonej

nawiązkę w wysokości 10.000 zł;

4. uznał oskarżonego R.R. za winnego tego, że w dniu 15 sierpnia 2023 r. w Ł.

dokonał zaboru w celu przywłaszczenia telefonu komórkowego marki S. [...] o

numerze [...]

[koloru białego wraz z kartą sim o wartości 1.500 zł, działając na szkodę W.J., czym

wyczerpał dyspozycję art. 278 § 1 k.k. i za to, z zastosowaniem art. 4 § 1 k.k., na

podstawie art. 278 1 k.k. wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności;

5. na podstawie art. 85 § 1 k.k. i 86 § 1 k.k. w miejsce kar jednostkowych

pozbawienia wolności orzeczonych w punktach 1. i 4. wyroku wymierzył

oskarżonemu karę łączną 3 lat i 4 miesięcy pozbawienia wolności;

6. na podstawie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej kary łącznej pozbawienia

wolności zaliczył oskarżonemu okres tymczasowego aresztowania w sprawie od

dnia 15 sierpnia 2023 r., godz. 07:05 do dnia 21 lutego 2024 r., godz. 12:40.

We wniesionej apelacji, zaskarżając wyrok w całości, tj. co do winy i kary,

obrońca oskarżonego, na podstawie art. 427 § 2 k.p.k. i art. 438 pkt 1, 2 i 3 k.p.k.

zarzucił:

„I. obrazę prawa procesowego poprzez:

V KK 288/26

3

1. obrazę przepisów postępowania, tj. art. 4 k.p.k., art. 7 k.p.k. mającego wpływ na

treść orzeczenia polegającego na dowolnej (w miejsce swobodnej) ocenie

zebranego materiału dowodowego, z naruszeniem zasad prawidłowego

rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia, w postaci:

a. błędnej oceny wyjaśnień oskarżonego,

b. błędnej oceny zeznań świadków, w szczególności pokrzywdzonej W.J., A.M.,

D.M.,

2. obrazę przepisów postepowania – art. 5 § 2 k.p.k. przez obciążenie oskarżonego

okolicznością niedającą się wyjaśnić, tj. odbycia z pokrzywdzona stosunku,

w wyniku czego doszło do:

II. błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, który miał

wpływ na treść orzeczenia, polegający na bezpodstawnym przyjęciu:

a. iż oskarżony popełnił czyn z art. 197 § 1 k.k.,

b. iż oskarżony w ramach zarzucanego czynu II działał z zamiarem bezpośrednim

przywłaszczenia mienia, ponadto:

c. błędu z zakresie okoliczności obciążających oskarżonego, jak i łagodzących

wymiary kary,

III. rażącej niewspółmierności kary pozbawienia wolności poprzez jej surowość (w

zakresie kary za czyn 1. i kary łącznej orzeczonej w punkcie 5”.

Obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego

od zarzucanych mu czynów oraz o zwrócenie się do Aresztu Śledczego w

Piotrkowie Trybunalskim o nadesłanie opinii o oskarżonym.

Wyrokiem z dna 4 grudnia 2024 r., sygn. akt V Ka 1176/24, Sąd Okręgowy w

Łodzi utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie.

Wyrok Sądu odwoławczego zaskarżony został w całości kasacją obrońcy

skazanego, w której zarzucono, na podstawie art. 523 § 1 k.p.k. w zw. z art. 438 pkt

1,2 k.p.k.:

V KK 288/26

4

„I. rażące naruszenie prawa procesowego art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3

przez błędne uznanie, iż zarzut naruszenia prawa procesowego art. 5 § 2 k.p.k. był

niezasadny, gdyż obrońca w rzeczywistości kwestionował ocenę dowodów i nie

wykazał wątpliwości niekorzystnie rozstrzygniętych na niekorzyść oskarżonego;

II. rażące naruszenie prawa procesowego art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3

k.p.k. przez błędne uznanie, iż zarzut naruszenia art. 7 k.p.k. stanowił wyłącznie

niezasadną polemikę ze zgromadzonym, prawidłowo ocenionym materiałem

dowodowym;

III. rażące naruszenie prawa procesowego art. 433 § 1 i 2 k.p.k. oraz art. 436 k.p.k.

przez nieprawidłowe rozpoznanie zarzutu błędnych ustaleń faktycznych w zakresie

ustalenia, iż czyn oskarżonego wypełnił znamiona gwałtu opisanego w art. 197 § 1

k.p.k. oraz błędnych ustaleń faktycznych w zakresie działania z zamiarem

bezpośrednim przywłaszczenia mienia”.

W konkluzji skarżący wniósł „o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i

przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania”.

Prokurator w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej oddalenie jako

oczywiście bezzasadnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja obrońcy skazanego okazała się być oczywiście bezzasadna, co

umożliwiło jej oddalenie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.

Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd Okręgowy nie dopuścił się rażącego

naruszenia art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez błędne uznanie,

iż zarzut naruszenia art. 5 § 2 k.p.k. był niezasadny. Podniesiony w tym

przedmiocie zarzut apelacyjny obrazy art. 5 § 2 k.p.k. dotyczył obciążeniem R.R.

okolicznością nie dającą się wyjaśnić, tj. odbyciem z pokrzywdzoną stosunku.

Zagadnienie to zostało jednak przez Sąd odwoławczy omówione i Sąd nie miał

wątpliwości co do faktu odbycia przez skazanego stosunku z pokrzywdzoną, tym

bardziej, iż sam skazany wyjaśnił, że do niego doszło, a okoliczność ta została

V KK 288/26

5

również potwierdzona innymi zgromadzonymi w sprawie dowodami – zeznaniami

pokrzywdzonej i dowodami je wspierającymi:

- opinią sądowo-lekarską, która stwierdziła liczne zasinienia na cele pokrzywdzonej,

w tym na szyi i rękach, co koresponduje z dyspozycjami pokrzywdzonej, a

pozostaje w sprzeczności z wyjaśnieniami R. R., bo nie sposób wyjaśnić skąd

miałyby się znaleźć obrażenia w szczególności na szyi W.J.,

- opinii sądowo-psychologicznej, z której wynika z kolei, że pokrzywdzona

przejawiała objawy ofiary przestępstwa seksualnego,

- czy wreszcie zeznaniami pozostałych przesłuchanych w sprawie świadków,

których ocenę dokonaną przez Sąd Rejonowy, Sąd odwoławczy uznał za

prawidłową.

Nie sposób mówić o wątpliwościach w tym zakresie także po analizie wyjaśnień

R.R., który w sposób nielogiczny próbował wytłumaczyć na rozprawie głównej czym

niego jest stosunek seksualny czy zbliżenie.

Podniesiony w pkt I. zarzut jest więc jako bezzasadny w stopniu oczywistym.

Podobnie rzecz się z zarzutem z pkt II., w którym obrońca upatruje rażącego

naruszenia standardu kontroli apelacyjnej w powieleniu – za Sądem Rejonowym –

błędu „jak brak motywu pomówienia oskarżonego lub nierealna niewspółmierność

pomówienia w stosunku do zachowań opisanych przez oskarżonego. Również

kwestia zaboru karty bankomatowej i jej zastrzeżenia była eksponowana w relacji

pokrzywdzonej przed (i przede wszystkim) czynem o dużo większej wadze” (k – 5

kasacji). Nie sposób zarzutu tego traktować inaczej, jak tylko jako polemikę z

prawidłowymi ustaleniami faktycznymi i próbę zakwestionowania wiarygodności

zeznań pokrzywdzonej oraz świadków. Sąd Okręgowy doszedł do wniosku, że

podstawę zaskarżonego wyroku stanowiły dowody ocenione zgodnie z zasadą

swobodnej ich oceny, która nakazuje uwzględnić wszystkie przeprowadzone

dowody i przy ich ocenie kierować się przede wszystkim zasadami logicznego

myślenia oraz uwzględnić wskazania wiedzy i doświadczenia życiowego. W ocenie

V KK 288/26

6

Sądu Okręgowego, Sąd meriti sprostał temu obowiązkowi, nie naruszając

dyspozycji art. 7 k.p.k.

Według obrońcy, zarzut z pkt III kasacji, który sprowadza się do tego, iż w

toku postępowania odwoławczego nie doszło do należytego rozpoznania

apelacyjnego zarzutu błędu ustaleń faktycznych w płaszczyźnie błędnej kwalifikacji

prawnej obu czynów czynu jest zasadny, albowiem oskarżony nie przyznał się do

czynu opisanego w zarzucie, kwestionował czynności sprawcze tak do czynu I, jak i

II. „Ustalenia faktyczne, w zakresie czynu I jak II cechowała dowolność. Uchybienia

sądu I instancji miały charakter istotny gdyż dotyczyły ustalenia sprawstwa. Sąd

błędnie ustalił okoliczności związane z realizacją znamion przedmiotowych i

podmiotowych obu przestępstw. Nawet gdyby ocenić wyjaśnienia za niewiarygodne

to w relacji pokrzywdzonej można doszukać się relacji, z której wynika, iż oskarżony

nie działał z zamiarem przywłaszczenia mienia” (k – 4 kasacji). Także ten zarzut

jest oczywiście bezzasadny. Sprowadza się on w swojej istocie do

zakwestionowania w tym zakresie poczynionych ustaleń faktycznych i nie znajduje

umocowania w zgromadzonym materiale dowodowym. Podniesiony zarzut jest

niczym innym jak polemiką z ustaleniami faktycznymi poczynionymi w sprawie. Nie

budzi żadnych wątpliwości, iż procedujące w sprawie Sądy nie dopuściły się tego

rodzaju błędu. Zachowanie skazanego wyczerpało znamiona ustawowe zarówno

czynu z art. 197 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. (czyn z pkt 1), jak i z art. 278 § 1 k.k.

Kwestia ta obszernie i wyczerpująco została omówiona przez Sąd Okręgowy w

części 3.2. formularza i powielanie argumentacji tam przedstawionej wydaje się być

niecelowe.

Mając powyższe na uwadze, należało orzec, jak w dyspozytywnej części

postanowienia.

[WB]

[a.ł]

V KK 288/26

7