Wyrok łączny wydany po prawomocnym wyroku o te same kary. SN umorzył postępowanie

M.G. został skazany prawomocnymi wyrokami:

1/ Sądu Rejonowego w Iławie z dnia 20 sierpnia 2024 r., w sprawie o sygn. akt II K

222/24, za przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. w zw. z art. 91 § 1

k.k. popełnione w dniu 7 marca 2024 r. i od jesieni 2023 r. do pierwszej połowy lutego

2024 r., na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności; kara była odbywana od dnia 10

września 2024 r.;

2/ Sądu Rejonowego w Iławie z dnia 22 października 2024 r., w sprawie o sygn. akt

II K 452/24, za przestępstwa z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 2 k.k., art. 279 § 1

k.k., art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 279 § 1 k.k.

w zw. z art. 64 § 2 k.k. w zw. z art. 91 § 1 k.k. popełnione w okresie od 20 grudnia

2023 roku do 24 maja 2024 roku na karę 3 lat pozbawienia wolności; kara nie została

odbyta.

Na mocy wyroku łącznego Sądu Rejonowego w Iławie z dnia 28 marca 2025

r., sygn. akt II K 772/24:

1/ na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączono kary pozbawienia wolności

orzeczone wobec skazanego M.G. przez Sąd Rejonowy w Iławie w sprawach o sygn.

akt II K 222/24 i II K 452/24 i orzeczono w ich miejsce karę łączną 3 lat i 6 miesięcy

pozbawienia wolności;

2/ na podstawie art. 577 k.p.k. na poczet orzeczonej kary łącznej pozbawienia

wolności zaliczono okres rzeczywistego pozbawienia wolności z wyroku II K 222/24

od dnia 12 marca 2024 r. do dnia 12 marca 2024 r., okres wykonywania kary

pozbawienia wolności z wyroku II K 222/24 od dnia 10 września 2024 r. oraz okres

rzeczywistego pozbawienia wolności z wyroku II K 452/24 od dnia 26 maja 2024 r.

do dnia 10 września 2024 r.

3/ w pozostałych częściach łączone wyroki pozostawiano do odrębnego wykonania;

3/ zwolniono skazanego M.G. od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów

sądowych w całości, w tym od opłat.

Orzeczenie to nie zostało zaskarżone przez żadną ze stron i uprawomocniło

się w dniu 5 kwietnia 2025 r. (k. 36 i 37).

V KK 407/25

3

Na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. Prokurator Generalny kasacją zaskarżył

niniejszy wyrok łączny w całości na niekorzyść skazanego M.G..

Na podstawie art. 523 § 1 k.p.k., art. 526 § 1 k.p.k. i art. 537 § 1 i 2 k.p.k.

zarzucił rażące naruszenie przepisu prawa karnego procesowego, to jest art. 17 § 1

pkt 7 k.p.k., stanowiące bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w

art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k., polegające na wydaniu w dniu 28 marca 2025 r. wyroku

łącznego, który uprawomocnił się bez postępowania odwoławczego w dniu 5 kwietnia

2025 r. oraz orzeczeniu kary łącznej 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności,

obejmującej kary wymierzone wobec M.G. wyrokami Sądu Rejonowego w Iławie o

sygn. akt II K 222/24 i II K 452/24, podczas gdy postępowanie w tym samym

przedmiocie, co do tych samych wyroków tej samej osoby zostało wcześniej

zakończone wydaniem przez Sąd Rejonowy w Iławie w dniu 6 marca 2025 r., pod

sygn. akt II K 23/25 wyroku łącznego, który uprawomocnił się w dniu 14 marca 2025

r.

Podnosząc powyższy zarzut, wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i

na podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1

pkt 7 k.p.k. umorzenie postępowania w przedmiocie wydania wyroku łącznego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się być w sposób oczywisty

zasadna i należało uwzględnić ją w całości na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.

W istocie, tak jak podnosi skarżący, w dniu wyrokowania w przedmiotowej

sprawie (28 marca 2025 r.) od 14 dni w obrocie prawnym funkcjonował już

prawomocny wyrok łączny z dnia 6 marca 2025 r. o sygn. akt II K 23/25, wydany w

tym samym Wydziale Karnym Sądu Rejonowego w Iławie, wobec tego samego

skazanego i w tej samej kwestii. W wyroku tym (jednak z obrazą art. 91 § 2 k.k.)

połączono kary jednostkowe pozbawienia wolności, orzeczone tymi samymi

wyrokami, co w sprawie o sygn. akt II K 772/24, a w ich miejsce wymierzono karę

łączną o jeden miesiąc wyższą, a mianowicie 3 lata i 7 miesięcy pozbawienia

wolności. Nadto przedmiot rozpoznania Sądu w sprawie o sygn. akt II K 23/25 był

szerszy, niż w sprawie o sygn. akt II K 772/24, gdyż dodatkowo objęto nim wyrok

łączny z dnia 21 grudnia 2016 r. o sygn. akt II K 731/16, jednakże postępowanie w

tym zakresie zostało umorzone, na podstawie art. 572 k.p.k. Również i to

V KK 407/25

4

rozstrzygnięcie nie zostało zaskarżone przez żadną ze stron i uprawomocniło się w

dniu 14 marca 2025 r., w pierwszej instancji (zob. k. 131-132 akt II K 222/24).

W przedmiotowej zaś sprawie postępowanie o sygn. akt II K 772/24 w

przedmiocie wydania wobec M.G. wyroku łącznego zostało zarejestrowane w Sądzie

Rejonowym w Iławie w dniu 28 listopada 2024 r., na podstawie wniosku skazanego

z dnia 25 listopada 2024 r. W punkcie 5 wydanego w dniu 28 listopada 2024 r.

zarządzenia Przewodniczący II Wydziału Karnego tego Sądu polecił ustalenie, czy

toczyły się lub toczą się postępowania o wydanie wyroku łącznego wobec skazanego

M.G. i sporządzenie z przeprowadzonych ustaleń notatki urzędowej. Z uwagi na

niewykonanie tej czynności, w zarządzeniu z dnia 5 lutego 2024 r. ponownie,

bezskutecznie polecono wykonać pkt 5 zarządzenia Przewodniczącego Wydziału.

Ustaleń tych nie poczyniono jednak aż do zamknięcia przewodu sądowego (k. 1 i

11).

Tymczasem wyrok łączny wydany w sprawie o sygn. akt II K 23/25

uprawomocnił się w dniu 14 marca 2025 r. i od tej daty istniała ujemna przesłanka

procesowa, przewidziana w art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., w zakresie wydania kolejnego

wyroku łącznego, w odniesieniu do tego samego skazanego.

Z orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika jednoznacznie, że w sytuacji, gdy

wobec tej samej osoby zapadły dwa prawomocne wyroki łączne, w których węzłem

kary łącznej objęto tylko te same skazania, które objęte były tym węzłem w wyroku,

który uprawomocnił się wcześniej, drugi z tych wyroków dotknięty jest w tym zakresie

rażącym naruszeniem prawa, zaliczanym do bezwzględnych przyczyn uchylenia

orzeczenia, przewidzianym w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k., określanym jako naruszenie

powagi rzeczy osądzonej (art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.). Wydanie nowego wyroku łącznego

wbrew przesłance powagi rzeczy osądzonej nie powoduje utraty mocy przez

poprzedni wyrok łączny, albowiem skutek, o którym mowa w art. 575 § 1 in fine k.p.k.,

może nastąpić tylko wówczas, gdy spełnione są przesłanki określone w tym

przepisie, a zatem gdy zachodzi realna potrzeba wydania nowego wyroku łącznego.

W wypadku uchylenia wyroku wydanego z naruszeniem art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.

wykonaniu podlega poprzedni wyrok łączny, gdyż nie utracił on mocy na podstawie

art. 575 § 1 k.p.k. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 listopada 2011 r., II KK

149/11, OSNKW 2011, z. 12, poz. 113).

V KK 407/25

5

Należało uznać, że w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia

przepisu prawa karnego procesowego, to jest art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., stanowiącego

bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k.,

polegające na wydaniu w dniu 28 marca 2025 r. wyroku łącznego oraz orzeczeniu

kary łącznej 3 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności, obejmującej kary wymierzone

wobec M.G. wyrokami Sądu Rejonowego w Iławie o sygn. akt: II K 222/24 i II K

452/24, podczas gdy postępowanie w tym samym przedmiocie, co do tych samych

wyroków tej samej osoby zostało wcześniej zakończone wydaniem przez Sąd

Rejonowy w Iławie w dniu 6 marca 2025 r., pod sygn. akt II K 23/25 wyroku łącznego,

który uprawomocnił się w dniu 14 marca 2025 r.

W rezultacie, Sąd Najwyższy uwzględniając kasację Prokuratora Generalnego

wniesioną na niekorzyść skazanego, na mocy art. 537 § 2 k.p.k., uchylił zaskarżony

wyrok Sądu Rejonowego w Iławie i na podstawie art. 537 § 2 k.p.k. w zw. z art. 439

§ 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. umorzył postępowanie w przedmiocie

wydania wyroku łącznego.

[WB]

[rg]