Obrońca skazanej chciał wstrzymać karę do wznowienia. SN odmówił

We wniosku o wznowienie postępowania obrońca zawarł również wniosek o

wstrzymanie na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. wykonania

kary orzeczonej w/w wyrokiem, gdyż „Nowo ujawnione okoliczności wskazują

bowiem, że karę odbywa osoba niewinna, co rodzi dla niej jak i dla jej najbliższych

osób ogromne i nieodwracalne cierpienie”.

Sąd Najwyższy stwierdza, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że uwzględnienie wniosku o

wstrzymanie wykonania orzeczenia zawartego we wniosku o wznowienie

postępowania (art. 532 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k.), wchodzi w grę jedynie

wyjątkowo. Jest to dopuszczalne wyłącznie w razie zaistnienia szczególnych

V KO 159/25

2

okoliczności, wskazujących na widoczną zasadność samego wniosku o wznowienie

postępowania, w związku z tym wysokie prawdopodobieństwo jego uwzględnienia,

a przez to nieodwracalność skutków kary w razie jej wykonania. Nie ulega

wątpliwości, że to wnioskujący powinien odrębnie, w powiązaniu z przedstawionymi

powodami wznowienia postępowania, wykazać szczególnymi okolicznościami,

wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia wniosku o wznowienia postępowania,

a tym samym i nieodwracalnych skutków wykonania już prawomocnie orzeczonej

kary, przy czym nie chodzi tu o zwyczajne dolegliwości wynikające z samego faktu

odbywania kary pozbawienia wolności. Należy zaakcentować, że instytucja

wstrzymania wykonania wyroku określona w art. 532 § 1 k.p.k. (w niniejszym

przypadku w związku z art. 545 § 1 k.p.k.), ma charakter wyjątkowy, a potrzeby jej

zastosowania nie może uzasadniać sama czynność bądź to wniesienia kasacji,

bądź to złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Wstrzymanie wykonania

orzeczenia w takich sytuacjach wchodzi w grę tylko w razie zaistnienia

szczególnych okolicznościach, a to z tego powodu, że wspomniane nadzwyczajne

środki zaskarżenia dotyczą prawomocnego wyroku sądu odwoławczego, a więc

wyroku objętego domniemaniem trafności zawartych w nim rozstrzygnięć, które

podlegają bezzwłocznemu wykonaniu (art. 9 § 1 k.k.w.). Potrzeba wstrzymania

wykonania wyroku aktualizuje się dopiero wówczas, gdy niezależnie od przyszłego

rozstrzygnięcia, już wcześniej można stwierdzić zaistnienie istotnych powodów do

uznania słuszności wniosku o wznowienie postępowania (bądź kasacji), albo

wówczas, gdy strona wykaże odrębnie istnienie szczególnych okoliczności

powodujących, że wykonanie orzeczenia pociągałoby za sobą wyjątkowo dolegliwe

i nieodwracalne dla skazanego skutki.

W przedmiotowej sprawie wniosek o wznowienie postępowania nie podnosi

tego rodzaju okoliczności, które w sposób oczywisty na obecnym etapie,

wskazywałyby na niebudzącą wątpliwości jego zasadność. Żądanie wznowienia

w/w postępowania opiera się na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k., wobec

ujawnienia się nowego dowodu w postaci zeznań kilku świadków mających

wykazać, że skazaną bezpodstawnie obciążono. Jest rzeczą oczywistą, że podjęcie

decyzji procesowej bądź to o ewentualnym uwzględnieniu przedstawionego

wniosku dowodowego, bądź w razie jego dopuszczenia, w zakresie oceny jego

V KO 159/25

3

wartości dowodowej i znaczenia dla przedmiotowej sprawy, jest możliwe po

merytorycznym rozpoznaniu samej sprawy na posiedzeniu. Nie przesądzając więc

na tym etapie trafności samego wniosku o wznowienie postępowania, w kontekście

wcześniejszych uwag omawianego wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia

nie sposób było uznać za zasadny.

Tymczasem przedmiotem rozważań związanych z oceną przez Sąd Najwyższy

zasadności złożonego w trybie art. 532 § 1 k.p.k. w związku z art. 545 § 1 k.p.k.

wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia, nie może być całościowa i

merytoryczna ocena trafności i zasadności przedstawionego we wniosku o

wznowienie dowodu dla wykazania, że została spełniona podstawa z art. 540 § 1

pkt 2 lit. a k.p.k. do wznowienia tegoż.

Reasumując, należało stwierdzić brak podstaw do uwzględnienia wniosku o

wstrzymanie wykonania w/w wyroku. Podkreślić należy, iż przedmiotowa decyzja w

żadnej mierze nie przesądza o zasadności lub niezasadności samego wniosku o

wznowienie postępowania, która to kwestia będzie przedmiotem rozstrzygnięcia w

odrębnym postępowaniu, po szczegółowej analizie materiałów sprawy.

Andrzej Stępka

[J.J.]

[a.ł]