Skazany dostanie uzasadnienie wyroku, bo wniosek obrońcy z urzędu pozostał ważny

Zarządzeniem z dnia 25 listopada 2025 r., sygn. akt II AKa 151/25,

Przewodniczący II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w Łodzi na podstawie art.

457 § 2 k.p.k. w zw. z art. 422 k.p.k. odmówił skazanemu M. G. przyjęcia wniosku o

sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 7 listopada

2025 r. wydanego w sprawie II AKa 151/25 i przesłania go wraz z odpisem wyroku;

V KZ 9/26

2

następnie zarządził, by odpis zarządzenia wraz z pouczeniem o prawie do

wniesienia zażalenia do Sądu Najwyższego za pośrednictwem Sądu Apelacyjnego

w Łodzi, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia przesłać skazanemu.

Wskazał w zarządzeniu, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia co do

zasady należy złożyć w terminie siedmiu dni od daty ogłoszenia wyroku (art. 457

k.p.k. w zw. z art. 422 § 1 k.p.k.). Z protokołu rozprawy apelacyjnej wynikało, iż

skazany nie wnosił o doprowadzenie go na termin ogłoszenia wyroku, a zatem

termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia rozpoczął swój bieg od

dnia wydania wyroku. Skazany wniosek o sporządzenie uzasadnienia oraz jego

przesłanie wraz z odpisem wyroku złożył w dniu 19 listopada 2025 r. za

pośrednictwem administracji Aresztu Śledczego w Łodzi, a zatem po terminie do

jego złożenia, który upłynął 14 listopada 2025 r. Przewodniczący na koniec

wywodów dodał, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia w przedmiotowej

sprawie złożył w terminie obrońca skazanego.

Na to zarządzenie zażalenie w dniu 3 grudnia 2025 r. wniósł osobiście

oskarżony. Wskazał, że nie rozumie, dlaczego tak zarządzono i wniósł o

przywrócenie „terminu do wniesienia apelacji”. Następnie, w piśmie z dnia 27 marca

2026 r. zaskarżył „wprowadzenie wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi do odbycia

kary”, a w dniu 9 kwietnia 2026 r. – wniósł o przyznanie obrońcy z urzędu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie skarżącego zasługiwało na uwzględnienie.

Z akt sprawy wynika, że na terminie rozprawy apelacyjnej w dniu 31

października 2025 r. oskarżony był obecny (k. 403). Na pytanie Przewodniczącej

oskarżony oświadczył, że nie wnosi o doprowadzenie go na ogłoszenie wyroku,

ponieważ ma obrońcę. Wyrok ogłoszono w dniu 7 listopada 2025 r., pod

nieobecność zarówno skazanego jak i jego obrońcy (k. 405). W dniu 12 listopada

2025 r. obrońca z urzędu skazanego M. G. złożyła w terminie wniosek o

sporządzenie i doręczenie uzasadnienia przedmiotowego wyroku Sądu

Apelacyjnego w Łodzi (k. 410). Nie podjęła natomiast dalszych kroków – jak

uzasadniła w piśmie z dnia 23 marca 2026 r. skierowanym do skazanego,

umocowanie do działania w charakterze obrońcy z urzędu wygasło z chwilą

prawomocnego zakończenia postępowania, tj. z dniem 7 listopada 2025 r. (k. 11

V KZ 9/26

3

akt SN). W dniu 19 listopada 2025 r. wniosek o nadesłanie uzasadnienia złożył sam

oskarżony (k. 448-449), zaś przewodniczący zarządził odmowę przyjęcia tego

wniosku jako złożonego po terminie (k. 447).

W tej sytuacji chociaż jasne było, że wniosek osobisty oskarżonego został

złożony po ustawowym terminie, skoro upłynął w dniu 14 listopada 2025 r. – to

jednak nie miało to ostatecznie wpływu na prawo do ubieganie się o doręczenie

uzasadnienia wyroku przez oskarżonego, skoro skuteczny pozostał wniosek jego

obrońcy.

Z orzecznictwa Sądu Najwyższego jednoznacznie wynika, że jeżeli obrońca

oskarżonego złoży w terminie wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia

wyroku, a następnie - jeszcze przed sporządzeniem uzasadnienia wyroku, ale już

po upływie 7-dniowego terminu z art. 422 § 1 k.p.k. - taki sam wniosek złoży

osobiście oskarżony, to podlega on uwzględnieniu, jako uzupełnienie wniosku

obrońcy, a w konsekwencji po sporządzeniu uzasadnienia wyroku należy go

doręczyć nie tylko obrońcy, ale także samemu oskarżonemu (zob. uchwała Sądu

Najwyższego z dnia 9 czerwca 2006 r., I KZP 10/06, OSNKW 2006, z. 7-8, poz. 65;

postanowienie SN z dnia 2 grudnia 2020 r., II KZ 32/20, LEX nr 3089252). Trafnie

wskazuje się, że po wydaniu przez sąd drugiej instancji wyroku prawomocnie

kończącego postępowanie obrońca z urzędu (odmiennie niż obrońca z wyboru) nie

ma obowiązku podejmowania czynności procesowych (art. 84 § 2 k.p.k.). Nie ma

więc także obowiązku złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem

[jakkolwiek w niniejszej sprawie obrońca taki wniosek złożyła], a tym bardziej

wywiedzenia kasacji. Powyższe jest więc w istocie równoznaczne ze

stwierdzeniem, iż po ogłoszeniu wyroku sądu odwoławczego oskarżony nie ma już

obrońcy, skoro z tą chwilą ustał obowiązek działania dotychczasowego obrońcy z

urzędu na jego rzecz.

Jak wynika z akt sprawy, zarządzenie z dnia 18 listopada 2025 r. o doręczeniu

obrońcy uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, zostało wykonane w

dniu 10 marca 2026 r. (k. 443). W rezultacie, uzasadnienie wyroku Sądu

odwoławczego należało doręczyć skazanemu, ze stosownym pouczeniem

dotyczącym postępowania okołokasacyjnego. Ten wymóg jednoznacznie wynika

bowiem z wniosku z dnia 12 listopada 2025 r. złożonego przez jego

V KZ 9/26

4

dotychczasowego obrońcę. Nic w tym zakresie nie zmienia przesłanie skazanemu

odpisu wyroku Sądu odwoławczego wraz z uzasadnieniem w dniu 12 marca 2026 r.

(k. 432v), skoro wcześniej zaskarżonym zarządzeniem odmówiono przyjęcia

takiego wniosku.

Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie.

[J.J.]

[a.ł]

Andrzej Stępka